T.C.
İSTANBUL
8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2022/41 Esas
KARAR NO:2023/113
DAVA:Finansal Kiralama Konusu Malın İadesi (İstirdat)
DAVA TARİHİ:17/01/2022
KARAR TARİHİ:14/02/2023
Davacı tarafından davalı aleyhine açılan Finansal Kiralama Konusu Malın İadesi (İstirdat) (İstirdat) davasının mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda dosya incelendi.
D A V A /
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili şirket ile davalı arasında akdedilen Finansal Kurumlar Birliği tarafından tescil edilen 20/04/2020 tarihli ve ... tescil numaralı finansal kiralama sözleşmesi uyarınca; -Satıcı ... ... End. Ve Tic. A.Ş. Keşideli 21/04/2020 tarihli e-fatura muhteviyatı; 1 adet ... Marka, ... ... Model, Dizel ... Seri/Şasi No: ..., Motor No: ..., Model Yılı: 2020, Tescil Plaka No: ... tüm eklenti ve aksesuarları ile birlikte davalı kiracıya ait finansal kiralama yolu ile kiralandığını ve teslim edildiğini, davalı kiracı, söz konusu finansal kiralama sözleşmelerine konu borçlarını tam ve eksiksiz olarak ödemesi gerekirken, bu edimini yerine getirmediğini, bunun üzerine ... 48. Noterliği'nden keşide edilen 10/09/2021 tarih ve ... yevmiye sayılı ihtarnamesi ile kiracıya ödeme yükümlülüklerini yerine getirmesi hususlarında ihbar ve ihtar edildiğini, ancak kiracı ihtarname ile kendisine verilen süre içerisinde de edimlerini yerine getirmediğini, bu nedenle finansal kiralama sözleşmesinin fesih olduğunu, davalının kiralanan menkul malları müvekkili şirkete iade yükümlülüğünün doğduğunu, davalının bugüne kadar finansal kiralama sözleşmesine konu menkulleri müvekkili şirkete teslim etmediğini, ve İst. ... ATM'nin... D. İş sayılı dosyası ile menkul mal üzerine ihtiyati tedbir konulmasına karar verildiğini ve bahsi geçen kararın icraya konulduğunu, İstanbul ... ATM'nin ... d. İş sayıı ihtiyati tedbir kararının esasını teşkil eden, malların aynen iadesi talebinin kabulünü ile finansal kiralama konusu malların teslim alındığı şekilde aynen iadesini talep etmek zorunluluğu doğduğunu, -Satıcı ... ... End. Ve Tic. A.Ş. Keşideli 21/04/2020 tarihli e-fatura muhteviyatı; 1 adet ... Marka, ... ... Model, Dizel ... Seri/Şasi No: ..., Motor No: ..., Model Yılı: 2020, Tescil Plaka No: ... üzerinde davalının haksız ve kötü niyetli zilyetliğine son verilmesine, malların aynen iadesi taleplerinin kabulü ile mülkiyeti müvekkili şirkete ait bulunan finansal kiralama sözleşmesine konu emtianın teslim alındığı şekilde taraflarına iadesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıya yüklenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
S A V U N M A /
Davalı şirkete usulüne uygun olarak dava dilekçesi ve tensip tutanağının tebliğ edildiği, ancak süresinde herhangi bir cevap dilekçesi sunmadığı anlaşılmıştır.
G E R E K Ç E /
Dava; Taraflar arasındaki finansal kiralama sözleşmesine konu kiralanan malın iadesi istemine ilişkindir.
Dava dosyası, .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2022/10 Esas ve 2022/4 karar sayılı "1-Dosyamızın niteliği itibari ile İstanbul 6,7,8 ve 9 nolu İstanbul Ticaret Mahkemeleri birimine tevzi edilmek üzere İstanbul Hukuk Mahkemeleri Tevzi Bürosuna gönderilmesine," kararı üzerine mahkememize tevzi edilmiştir.
Taraf delilleri toplanmış, Mahkememizce bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır.
Finansal Kiralama Uzmanı bilirkişi ...'dan alınan 13/12/2022 tarihli bilirkişi raporunda özetle; Dava dosyası ile davacı şitket ticari defter kayıtlarının tetkiki sonucunda, nihai takdiri Mahkememize ait olmak üzere; 1) Davacı ... Anonim Ortaklığı ve davalı(kiracı) ... Sanayi ve Ticaret A.Ş. arasında 20.04.2020 tarihinde ve Finansal Kurumlar Birliği nezdinde ... tescil numarası ile tescil edilen ... numaralı sözleşme akdedildiğini, 2) Finansal kiralama sözleşmesinin konusu “1 adet 2020 model ... marka, ... ... model Dizel ...” olduğunu, Kiralama konusu: dizel ..., marka: ..., model yılı: 2020, model: ... ..., şasi no: ..., plaka no: ... 3) Davacı şitketin incelemeye ibraz ettiği ticari defter kayıtlarının tetkikinde; İhtarname tatihi olan 15.09.2021 — tarihi itibatiyle davalının ... numaralı sözleşme için 5.391,67 TL Kira Borcu olduğu görülmekte olduğunu, 4) Davalının ihtarnamede vertilmiş olan kanuni süre içerisinde ödeme yapmadığını ve vadesi gelen kiralar ile birlikte 60 günlük sürenin dolduğu 15.11.2021 tarihi itibariyle 18.298,25TL Kita borcu olduğu tespit edildiğini, 5) Buna göre davacı şirketin, 6361 sayılı Finansal Kitalama Kanunu'nun 31.maddesi Finansal Kiralama Sözleşmesinin 26.maddesi a şıkkı davalının temerrüdü nedeniyle, sözleşmeyi feshetme hakkı olduğunu, 6) Taraflar arasındaki sözleşmenin feshedilmiş olması nedeniyle, 6361 sayılı Finansal Kiralama Kanunu'nun 33. Maddesi ve taraflar arasında münakit finansal kiralama sözleşmesinin 27. maddesi gereğince finansal kiralama konusu malların davalı tarafından davacı şirkete aynen iade ve teslimi koşullatının oluştuğunu sonuç ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir.
Bilirkişi raporunun gerekçeli, denetime elverişli ve dosya kapsamında karar vermeye uygun olduğu değerlendirilmiştir.
İddia, savunma, dosya kapsamında toplanan deliller ve alınan bilirkişi raporunun bir bütün olarak değerlendirilmesinde;
Davacı tarafça, davalının sözleşme yükümlülüklerini yerine getirmediği, kira borçlarını ödemediğinden bahisle taraflar arasındaki finansal kiralama sözleşmesine konu kiralanan malın iadesi isteminde bulunulmuştur.
Davalı tarafça, davaya cevap verilmemiş, dosyaya bir belge delil sunulmamıştır.
Davacı ... Anonim Ortaklığı ve davalı(kiracı) ... Sanayi ve Ticaret A.Ş. arasında 20.04.2020 tarihinde ve Finansal Kurumlar Birliği nezdinde ... tescil numarası ile tescil edilen ... numaralı Finansal Kiralama Sözleşmesinin akdedildiği, Finansal kiralama sözleşmesinin konusunun 1 adet ... Seri/Şasi Nolu, ... Motor Nolu, ... Tescil Plaka Nolu, 2020 Model Yıllı, 1 Adet ... Marka, ... ... Model, ... olduğu, bu malın davalı tarafa Finansal Kiralama Sözleşmesi kapsamında teslim edildiği anlaşılmıştır.
Finansal kiralama uzmanı bilirkişi ... tarafından düzenlenerek mahkememiz dosyası kapsamına sunulan bilirkişi raporuna göre, davacı şirket ticari defter kayıtlarına göre davalının, ihtarname tarihi itibariyle 5.391,67-TL kira borcu bulunduğu, davalının ihtarname ile verilen 60 günlük sürede ihtarnamede belirtilen tutarları ödemediği ve kanuni sürenin dolduğu 15/11/2021 tarihinde halen 18.298,25TL kira borcunun bulunduğu, buna göre davalının temerrütü nedeniyle davacı şirketin sözleşmeyi fesih hakkının doğduğu ve taraflar arasındaki sözleşmenin feshedilmiş olması nedeniyle finansal kiralama konusu malların davalı tarafından davacı şirkete aynen iadesi ve teslimi koşullarının oluştuğu tespit edilmiştir.
Dosyada bulunan davacı tarafından davalı şirkete ... 48. Noterliği'nin 10/10/2021 tarihli ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile finansal kiralama sözleşmesine konu borcun tebliğ tarihinden itibaren 60 gün içerisinde ödenmesinin istenildiği, Finansal Kiralama Sözleşmesi kapsamda ödemesi geciken ve muaccel hale gelen borcun 60 günlük yasal süre içerisinde ödenmemesi halinde sözleşmenin feshedileceğinin ihtar edildiği anlaşılmıştır.
Finansal kiralama sözleşmesi, sözleşme taraflarına tam borç yükleyen bir sözleşmedir. Bu kapsamda TBK'nın 123 ve FFFK'nın 31. maddeleri birlikte değerlendirilerek, kiralayanın finansal kiralama bedelini ödemede temerrüde düşen kiracıya ihtarname çekerek ifa için otuz günlük süre vermesi gerekir. Ancak, sözleşmede, süre sonunda mülkiyetin kiracıya geçeceği kararlaştırılmış ise, bu süre altmış günden az olamaz. Aynı zamanda bir yıl içinde kira bedellerinden üçünü veya üst üste ikisini zamanında ödemeyen kiracılarla yapılan finansal kiralama sözleşmesi kiralayan tarafından derhal feshedilebilir.
Finansal kiralama konusu mal, 6361 sayılı kanunun 12. ve 23. maddeleri (3226 sayılı kanunun 17. maddesi) gereğince kiralayan şirketin mülkiyetindedir. 6361 sayılı Kanun 24/1. maddesi (mülga 3226 sayılı Kanun 13. maddesi) hükmü gereğince de kiracı, sözleşme süresince finansal kiralama konusu malın zilyedi olup, malı sözleşmede öngörülen şart ve hükümlere göre özenle kullanmak zorundadır. 6361 sayılı kanun 30. maddesi sözleşmenin sona ermesi, 31. maddesi sözleşmenin ihlali (finansal kiralama bedelini ödemede temerrüde düşme), 32. maddesinde de sözleşmenin feshinin sonuçları düzenlenmiş; (mülga 3226 sayılı yasanın 21. maddesine göre, sözleşme süresinin dolması, 22. maddesine göre sözleşmenin diğer sebeplerle sona ermesi ve 23. maddesi hükmüne göre de sözleşmenin ihlali hallerinde aynı yasanın 24. ve 25. maddesi gereğince) ve 6361 sayılı kanunun 33/1. maddesinde de sözleşmenin kiralayan tarafından feshi halinde (ve yine 30/2. maddede öngörülen “kiracının tasfiye sürecine girmesi gibi” hallere ilişkin olarak sözleşmenin kiracı tarafından feshi halinde de), kiracı finansal kiralama konusu mal yahut malları kiralayana geri vermek ve teslim etmekle yükümlüdür.
Somut olayda; Davalı kiracı tarafından, finansal kiralama sözleşmesinde belirtilen ödeme tablosu dahilinde kira bedelinin ödenmediği, ayrıca kira bedelinin ödendiğine ilişkin olarak herhangi bir delil de sunulmadığı, 6361 sayılı kanunun 23/1. maddesi uyarınca finansal kiralama konusu malın mülkiyetinin kiralayana ait olduğu ve yine 6361 sayılı kanunun 33/1. maddesi hükmüne nazaran da sözleşmenin kiralayan tarafından feshi halinde kiracının malı iade ile yükümlü olduğu, bu durumun dosya kapsamında temin edilen bilirkişi raporu ile de tespit edildiği, bu haliyle yapılan değerlendirmede de; davalının, finansal kiralama bedelini ödediğini veya ödememesi gerektiğini ve yahut bedelin istenebilir olmadığını, Türk Medeni Kanunu'nun 6. maddesi ve HMK'nın 200. ve devamı maddeleri hükümleri uyarınca yasal delillerle kanıtlayamadığı anlaşıldığından, davalının sözleşme hükümlerine göre malın aynen iadesi ile yükümlü olduğu sonuç ve kanaatine ulaşılarak, davanın kabulüne karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M / Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-DAVANIN KABULÜ İLE; Dava ve taraflar arasında imzalanan Finansal Kiralama Sözleşmesine konu ... Seri/Şasi Nolu, ... Motor Nolu, ... Tescil Plaka Nolu, 2020 Model Yıllı, 1 Adet ... Marka, ... ... Model, DİZEL ...'in davalıdan alınarak davacıya AYNEN İADESİNE,
2-Alınması gereken 19.126,80-TL nispi karar ve ilam harcından peşin ve tamamlama yoluyla yatan 4.781,70-TL harcın mahsubu ile eksik kalan 14.345,10-TL harcın davalıdan tahsili ile HAZİNEYE İRAT KAYDINA,
Davacı tarafça peşin olarak ve tamamlama yoluyla yatırılan 4.781,70-TL harç parasının davalıdan alınarak davacıya ÖDENMESİNE,
3-Davacı tarafından yapılan 80,70 TL başvurma harcı parası, 42,00 TL müzekkere ve davetiye posta masrafı, 1.500,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam; 1.622,70 TL yargılama masrafının davalıdan alınarak davacıya ÖDENMESİNE,
4-Karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca hesap ve takdir edilen 42.200,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya ÖDENMESİNE,
5-Taraflarca yatırılan gider ve delil avansından sarfedilmeyen kısmın karar kesinleştiğinde ilgilisine İADESİNE,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda, gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren iki haftalık yasal süre içerisinde, mahkememize ya da mahkememize gönderilmek üzere her hangi bir Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek bir dilekçe ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İSTİNAF kanun yolu açık olmak üzere verilen karar, açıkça okunup usulen anlatıldı. 14/02/2023
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır