T.C.
İSTANBUL
8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/420 Esas
KARAR NO: 2023/376 Karar
DAVA: Zayi Belgesi Verilmesi
DAVA TARİHİ: 12/04/2022
KARAR TARİHİ: 08/05/2023
Mahkememizde görülmekte olan Zayi Belgesi Verilmesi davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili şirketin 29/03/2022 tarihinde bilgisayar korsanları tarafından siber saldırıya maruz kaldığını, bu saldırıda müvekkiline ait olan sabit diske " ..." olarak adlandırılan ve fidye yazılımı olarak bilinen virüsün bulaştırılarak sabit diskteki tüm verilerin şifreli bir yapıya çevrildiğini ve kullanılamaz bir hale getirildiğini, bu saldırı sonucunda 2019 Temmuz ayına ait e-defter verilerinin ulaşılamaz hale geldiğini, 2019 Temmuz dönemine ait e-defterlerin beratı üzerindeki mali mührün yaşanan siber saldırı sonucunda bozulduğunu, Gelir İdaresi Başkanlığı'nda bulunan e-defter beratı silinip yeniden yüklenmedikçe düzeltilemeyeceğinden 2019 Temmuz dönemine ait e-defter beratının silinmesi adına Gelir İdaresi Başkanlığı ile görüşüldüğünü, kurumca ticari işletmenin bulunduğu yerdeki Asliye Ticaret Mahkemesinden alınacak zayi belgesi ile müracaat edilmesi halinde söz konusu talebin işleme alınacağının belirtildiğini beyanla müvekkilinin maruz kaldığı siber saldırı sonucu 2019 Temmuz ayı e-defter ve beratlarına ait kayıtların bozulmuş olması (zayi olması) nedeniyle taraflarına zayi belgesi verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER, DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE :
Dosyanın incelenmesinde; davanın ilk olarak, ... 2.Asliye Ticaret Mahkemesinde açıldığı, ilgili mahkemenin ...Esas, ... Karar ve 14/04/2022 tarihli yetkisizlik kararı üzerine mahkememize geldiği ve mahkememizin yukarıda belirtilen esasına kaydı yapıldığı görülmüştür.
Dosyada delil olarak; dava dilekçesi ve ekleri, Gelir İdaresi Başkanlığı Uygulama Ve Veri Yönetimi Daire Başkanlığı cevabi yazı içeriği, Adli Bilişim İnceleme Raporu ve tüm dosya kapsamı bulunmaktadır.
Dava, 6102 Sayılı TTK'nın 82. maddesine dayalı olarak açılmış, davacının zayi olduğunu ileri sürdüğü Temmuz 2019 dönemine ait e-defter berat kayıtlarına ilişkin zayi belgesi verilmesi istemine ilişkindir.
TTK'nın 64/3. Maddesinin son cümlesi; "Fiziki ortamda veya elektronik ortamda tutulan ticari defterlerin nasıl tutulacağı, defterlere kayıt zamanı, onay yenileme ile açılış ve kapanış onaylarının şekli ve esasları Gümrük ve Ticaret Bakanlığı ile Maliye Bakanlığınca müştereken çıkarılan tebliğle belirlenir" hükmünü,
82/7. Maddesi de; "Bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde zıyaa uğrarsa tacir zıyaı öğrendiği tarihten itibaren onbeş gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilir" hükmünü içermektedir.
Yine davanın açıldığı tarihte yürürlükte bulunan, 19/10/2019 tarih 30923 sayılı resmi gazetede yayınlanarak yürürlüğe giren 3 Sıra Nolu Elektronik Defter Genel Tebliği'nde (Sıra No:1) Değişiklik Yapılmasına Dair Tebliğin "Diğer Hususlar" madde başlıklı 7. Maddesinin, 7.1. Maddesi; "e-Defter tutanlar, Vergi Usul Kanununda belirtilen “Mücbir Sebep” halleri nedeniyle e-Defter veya beratlarına ait kayıtlarının bozulması, silinmesi, zarar görmesi veya işlem görememesi ve e-Defter ve berat dosyalarının muhafaza edildiği e-Defter saklama hizmeti veren özel entegratör kuruluşlardan veya Başkanlıktan ikincil örneklerinin temin edilemediği hallerde, söz konusu durumların öğrenilmesinden itibaren tevsik edici bilgi ve belgeleri ile birlikte 15 gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yetkili mahkemesine başvurarak kendisine bir zayi belgesi verilmesini istemelidir. Mahkemeden zayi belgesinin temin edilmesini müteakip, zayi belgesi ile birlikte durumun Başkanlığa yazılı olarak bildirilmesi ve Başkanlık tarafından istenilen bilgi ve belgelerin (talep edilecek bilgi ve belgeler e-Defter Uygulama Kılavuzunda açıklanır) ibraz edilmesi halinde, mükelleflerin zayi olan e-Defter kayıtlarının yeniden oluşturulması ve bunlara ait yeni oluşturulan e-Defter ve berat dosyalarının e-Defter uygulaması aracılığı ile Başkanlık sistemine yeniden yüklenmesi için Başkanlık tarafından yazılı izin verilir" hükmünü içermektedir.
Bu bağlamda, dava konusu somut olaya ilişkin olarak, davacı tarafça sunulan deliller ile başka yerden getirtilmesi gereken tüm deliller toplanmış, gelen yazı cevapları dosyamız içerisine katılmış, ön inceleme duruşması yapılarak, uyuşmazlık konusu, dava şartlarının bulunup bulunmadığı hususları ortaya konulmuş ve yargılama ön inceleme duruşmasında uyuşmazlık nitelendirmesi ile sonuçlandırılmış ve mahkememizin 28/11/2022 tarihli celsesinin 1 nolu ara kararı ile; "Dosyanın resen seçilecek bilgisayar mühendisi bilirkişiye tevdi ile davaya konu somut olayda davacı firmaya ait bilgisayar kayıtları üzerinde mahallinde inceleme yapılarak 2019 yılı Temmuz ayı e defter beratlarına ait kayıtlar bakımından davacı iddiaları kapsamında rapor alınmasına" karar verilerek bilirkişi incelemesi yaptırılmış ve bilirkişi Bilgisayar Yük. Mühendisi ... tarafından 07/04/2023 tarihli rapor tanzim edilerek mahkememize ibraz edilmiş olup, raporunun incelenmesinde özetle; "Somut olayda, davacı şirketin bilgisayar sisteminde kayıtlı dosyaların şifrelenmesine ve bu dosyalara erişilememesine dayandığı gözlendiği, davacı şirket sistemlerinin siber saldırı olayına maruz kaldığı, ... (diğer adıyla fidye) virüsüne maruz kalan sistemde verilerin şifrelenerek erişilemez kılındığı, bu veriler içerisinde davacıya ait 2019 Temmuz ayı e-defter ve beratlarının da yer aldığı, davacının veri ve bilgi güvenliği politikaları kapsamında şirket sistemlerine yönelik olarak birtakım güvenlik önlemleri almışsa da somut olayda bu önlemlerin yetersiz kaldığı, nitekim sisteme yapılan sızıntıda sistem üzerinde tüm güvenlik önlemleri kapatıldığı için sistemin savunmasız bırakıldığı, sistemin bu saldırıyı tespit edip saldırı önleme mekanizmasını devreye sokmasının beklenemeyeceği, Sistemde verilerin yedeklemesi yapıldığı, ancak yedekleme ünitesinin anakartında meydana gelen arıza nedeniyle yedeklenmiş verilerin de ham / şifrelenmiş veriler gibi kurtarılmasının mümkün gözükmediği, Sisteme enjekte edilen virüsün davacıya ait 2019 Temmuz dönemine ait e-defter ve berat kayıtlarını şifreleyerek zayi olmasına sebebiyet verdiği, şifrelerin deşifre edilmesinin teknik imkanlar dahilinde mümkün gözükmediği, bu bağlamda zayi sebebinin mücbir sebep olarak değerlendirilebileceği, görüş ve kanaatine varılmıştır" şeklinde tespitler yapılmıştır.
Bilirkişi raporunun incelenmesinde de, rapordaki hukuki yorum ve nitelendirmeler mahkememize ait olmak üzere, yapılan teknik tespit ve değerlendirmeler bakımından, ayrıntılı ve dosya kapsamına uygun olduğu anlaşılmış ve hukuki yorum ve nitelendirmeleri mahkememize ait olmak üzere hükme esas alınmasına karar verilmiştir.
Tüm bu açıklamalar ışığında, toplanan deliller, alınan bilirkişi raporu ve dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde;
Mahkememizce görülüp karara bağlanan davanın, 6102 Sayılı TTK'nın 82. maddesine dayalı olarak açılmış, davacının zayi olduğunu ileri sürdüğü Temmuz 2019 dönemine ait e-defter berat kayıtlarına ilişkin zayi belgesi verilmesi istemine ilişkin olduğu, bu bağlamda tüm delillerin toplandığı, davacı yanca açılan davanın, TTK 82/7. Maddesindeki yasal hak düşürücü süre içerisinde açıldığının anlaşıldığı, bu kapsamda yapılan değerlendirmede de; TTK'nın 82/7. Maddesine uygun şekilde düzenleme yapılan ve davanın açıldığı tarihte yürürlükte bulunan, 19/10/2019 tarih 30923 sayılı resmi gazetede yayınlanarak yürürlüğe giren 3 Sıra Nolu Elektronik Defter Genel Tebliği'nde Değişiklik Yapılmasına Dair Tebliğin "Diğer Hususlar" madde başlıklı 7. Maddesinin, 7.1. Alt maddesinde, e-defter veya beratlarına ait kayıtların bozulması, silinmesi, zarar görmesi veya işlem görememesi ve e-Defter ve berat dosyalarının muhafaza edildiği e-Defter saklama hizmeti veren özel entegratör kuruluşlardan veya Başkanlıktan ikincil örneklerinin temin edilemediği hallerde, söz konusu durumların öğrenilmesinden itibaren 15 gün içinde yetkili mahkemeden zayi belgesi verilmesini istemesi gerektiğinin hüküm altına alındığı, davacı yanca dosyaya ibraz olunan Adli Bilişim İnceleme Raporu ile mahkememizce alınan bilirkişi raporu incelendiğinde de, davacı yana ait 2019 Temmuz dönemine ilişkin e-defter ve beratlarına ulaşılamadığının ve söz konusu verilerin siber saldırı neticesinde zayi olduğunun tespit edildiği, bu haliyle de davacının dava açmakta haklı ve hukuki yararı bulunduğu anlaşıldığından, davanın kabulüne karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere:
Davanın KABULÜ ile;
1-Davacıya ait Temmuz 2019 dönemine ilişkin E-Defter ve Berat kayıtlarının ZAYİ OLDUĞUNUN TESPİTİNE,
2-Alınması gereken 179,90 TL harçtan, peşin alınan 80,70 TL harcın mahsubu ile eksik kalan 99,20 TL harcın davacıdan alınıp Hazineye GELİR YAZILMASINA,
3-Davacının yaptığı yargılama giderlerinin davanın mahiyeti gereği üzerinde BIRAKILMASINA,
4-Davacı tarafından yatırılan gider avansının, varsa kullanılmayan kısmın karar kesinleştiğinde davacıya İADESİNE,
Dair; davacı vekilinin yüzüne karşı HMK'nun 341/1 vd. maddeleri uyarınca; gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize ya da mahkememize gönderilmek üzere başka yer mahkemesine istinaf dilekçesi sunulmak suretiyle, İstanbul Bölge Adliyesi Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi. 08.05.2023
Katip
e-imzalıdır
Hakim
e-imzalıdır