T.C.
İSTANBUL
8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2022/497
KARAR NO:2023/842
DAVA:Finansal Kiralamaya Konu Malın İadesi
DAVA TARİHİ:27/07/2022
KARAR TARİHİ:09/11/2023
Mahkememizde görülmekte olan finansal kiralamaya konu malın iadesi davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesi ile; müvekkili şirket ile davalı müflis arasında 6361 sayılı Finansal Kiralama, Faktoring, Finansman Şirketleri Kanunu çerçevesinde Finansal Kurumlar Birliği'nde 16.06.2020 tarihli, ... yevmiye numaralı, ... sözleşme numaralı ve 17.06.2021 tarihli, ... yevmiye numaralı, ... sözleşme numaralı, finansal kiralama sözleşmeleri akdedildiğini, 16.06.2020 tarihli, ... yevmiye numaralı ve ... sözleşme numaralı sözleşme ile 1 adet, 2020 model, ... marka, ... ... serisi, tescil plaka no: ..., tescil seri A no: ..., şasi no: ..., motor no: ..., motor gücü 100 BG, 4 tekerlekli kanal kazıcı ve yükleyicinin; 17.06.2021 tarihli, ... yevmiye numaralı ve ... sözleşme numaralı sözleşme ile ise 1 adet 2021 model ... marka 428 tip, tescil plaka no: ..., tescil belge seri B no: ..., şasi no: ..., motor no: ..., motor gücü:95 BG, lastikli kanal kazıcı ve yükleyicinin finansal kiralama yoluyla davalıya kiralandığını, davalının ise finansal kiralama sözleşmelerinden kaynaklanan borçlarını ödemeyerek temerrüte düştüğünü ve müvekkili şirketçe davalıya .... Noterliği'nin 02/03/2022 tarihli ve ... yevmiye numaralı ve ayrıca .... Noterliği'nnin 02.03.2022 tarihli ve ... yevmiye numaralı ihtarnameleri gönderilerek, sözleşmelerden doğan borçların 60 gün içinde ödenmesi ve ödenmediği taktirde sözleşmelerin feshedileceği, fesih halinde de Finansal Kiralama Kanununun 33. ve sözleşmenin 28. ve diğer ilgili maddeleri gereği bütün finansal kira borçlarının muaccel hale geleceği ve borçlarının nakden ve ihtarda belirtilen mal iade süresi içinde fesihten itibaren 5 gün ödenmesi ve sözleşme konusu malların da iadesi gerektiğinin ihtar edildiğini, ihtarnamelerin 02/03/2022 tarihinde e-tebligat yolu ile davalı şirkete tebliğ edildiğini, fesih ihtarnamelerinin sözleşme ve mevzuat hükümlerine göre sözleşmelerin feshinin gerçekleştiğini, sözleşmenin feshi nedeniyle kiralananların müvekkili şirkete teslim edilmediğini ve muaccel hale gelen borçların da bugüne kadar ödenmediğini, akabinde müvekkili şirketin ileride telafisi imkansız zararlarla karşılaşmasının önlenmesi için kiralananların, açacakları esas dava olan kiralananın iade ve teslimi davası sonuçlanıncaya kadar, ihtiyati tedbirle davalıdan alınarak müvekkili şirkete teslimi için taraflarınca mahkemeye başvurulduğunu, başvurularının .... Asliye Ticaret Mahkemesi’nin ... D. İş sayılı kararıyla kabul edildiğini, tüm bu nedenlerle finansal kiralama sözleşmelerine konu mülkiyeti müvekkili şirkete ait 1 adet, 2020 model, ... marka, ... ... serisi, tescil plaka no: ..., tescil seri A no: ..., şasi no: ..., motor no: ..., motor gücü 100 BG, 4 tekerlekli kanal kazıcı ve yükleyici ve ayrıca 1 adet 2021 model ... marka 428 tip, tescil plaka no: ..., tescil belge seri B no: ..., şasi no: ..., motor no: ..., motor gücü:95 BG, lastikli kanal kazıcı ve yükleyicinin malların aynen teslimini talep etmiştir.
Davalı müflisin iflas müdürlüğü, kendilerine usulüne uygun davetiye tebliğ edilmiş olmasına rağmen davaya cevap vermemiştir.
Dava, finansal kiralamaya konu malın iadesi istemine ilişkin bulunmaktadır.
Mahkememiz dava dosyası öncelikle 341,55-TL peşin harç yatırılmak suretiyle 20.000,00-TL harca esas değer üzerinden açılmış ve mahkememizin tekli hakimi tarafından görülmeye başlanmış olup, mahkememizin 05/09/2022 tarihli ara kararı ile; "Davacı vekiline 16/08/2022 tarihli beyan dilekçesi ve ekinde sunulan değer tespit raporu kapsamında belirlenen ve dava konusu ekipmanları dava tarihi itibariyle güncel değeri olan 2.250.000,00 TL üzerinden dava açarken bildirilen ve harcı ödenen 20.000,00 TL düşüldükten sonra kalan 2.230.000,00 TL üzerinden hesaplanan 38.083,00 TL eksik harcın tamamlanmak üzere 1 aylık kesin süre verilmesine verilen kesin sürede eksik harç yatırılmadığı takdirde dosyanın işlemden kaldırılacağının ihtarına- ihtaren iş bu ara kararın tebliğden itibaren yapılmış sayılmasına" karar verilmiş, mahkememizin 19/09/2022 tarihli ara kararı ile; "Mahkememizin 05/09/2022 ara kararı 1 nolu bendi gereğince 38.083,00 TL eksik harcın davacı vekili tarafından yatırıldığı ve dosyanın miktar itibariyle heyetçe bakılacak dosyalardan olacağı anlaşılmakla dosyanın heyete tevdiine" karar verilmiş, davacı tarafça 06/09/2022 tarihinde 38.083,00-TL tamamlama harcı ikmal edilmiş olup, yargılamaya mahkememiz heyetince devam olunmuştur.
Mahkememizce taraflar arasında akdedilen ...Kurumlar Birliği'nde 16.06.2020 tarihli, ... yevmiye numaralı, ... sözleşme numaralı ve 17.06.2021 tarihli, ... yevmiye numaralı, ... sözleşme numaralı, finansal kiralama sözleşmeleri ile ekleri, .... Noterliği'nin 02/03/2022 tarihli ve ... yevmiye numaralı ve ayrıca .... Noterliği'nnin 02.03.2022 tarihli ve ... yevmiye numaralı ihtarnameleri ile tebliğ şerhleri, ödeme planları, cari hesap kayıtları, davacı şirket muavin defter dökümleri, teslim-tesellüm belgeleri, proforma faturalar, taahhütnameler, ekspertiz raporları, .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... esas sayılı dosyasında verilen iflas kararı ile kesinleşme şerhi, .... İcra Müdürlüğü'nün ... iflas sayılı dosyası kapsamındaki malların iflas masasından tefrikine ilişkin talep ile talebe ilişkin karar, toplantıya katılanlar listesi ve toplantı tutanağı vs. dosyamız arasına alınarak hep birlikte incelenmiştir.
.... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin .... Sayılı kararının incelenmesinden ... Şirketi'nin 16/06/2022 tarih ve saat 14:59 itibariyle iflasına karar verildiği, iflas kararının 23/01/2023 tarihi itibariyle kesinleşmiş olduğu anlaşılmıştır.
.... İcra Müdürlüğü'nün ... İflas sayılı dosyası kapsamının incelenmesinden, finansal kiralama konusu yapılan malların iflas müdürlüğüne teslim edilmediği, bu anlamda iflas masasına dahil edilmediği anlaşılmıştır.
Somut olayda hukuki ihtilaf, 6361 sayılı yasanın 31. maddesi koşullarının oluşup oluşmadığı noktasında toplanmıştır.
Dosyada mübrez bulunan davacı tarafından davalıya ... sözleşme numaralı sözleşmeye ilişkin olarak .... Noterliği'nin 02/03/2022 tarihli ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile; ... sözleşme numaralı sözleşmeye ilişkin olarak .... Noterliği'nnin 02.03.2022 tarihli ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile borç bakiyesinin 60 gün içinde ödenmesi, aksi takdirde finansal kiralama sözleşmesinin feshedileceğinin ihtar edildiği anlaşılmıştır.
Finansal kiralama sözleşmesi sözleşme taraflarına tam borç yükleyen bir sözleşmedir. Bu kapsamda TBK'nın 123 ve FFFK'nın 31. maddeleri birlikte değerlendirilerek, kiralayanın finansal kiralama bedelini ödemede temerrüde düşen kiracıya ihtarname çekerek ifa için otuz günlük süre vermesi gerekir. Ancak, sözleşmede, süre sonunda mülkiyetin kiracıya geçeceği kararlaştırılmış ise, bu süre altmış günden az olamaz. Aynı zamanda bir yıl içinde kira bedellerinden üçünü veya üst üste ikisini zamanında ödemeyen kiracılarla yapılan finansal kiralama sözleşmesi kiralayan tarafından derhal feshedilebilir.
Finansal kiralama konusu mal, 6361 sayılı kanunun 12. ve 23. maddeleri (3226 sayılı kanunun 17. maddesi) gereğince kiralayan şirketin mülkiyetindedir. 6361 sayılı Kanun 24/1. maddesi (mülga 3226 sayılı Kanun 13. maddesi) hükmü gereğince de kiracı, sözleşme süresince finansal kiralama konusu malın zilyedi olup, malı sözleşmede öngörülen şart ve hükümlere göre özenle kullanmak zorundadır. 6361 sayılı kanun 30. maddesi sözleşmenin sona ermesi, 31. maddesi sözleşmenin ihlali (finansal kiralama bedelini ödemede temerrüde düşme), 32. maddesinde de sözleşmenin feshinin sonuçları düzenlenmiş; (mülga 3226 sayılı yasanın 21. maddesine göre, sözleşme süresinin dolması, 22. maddesine göre sözleşmenin diğer sebeplerle sona ermesi ve 23. maddesi hükmüne göre de sözleşmenin ihlali hallerinde aynı yasanın 24. ve 25. maddesi gereğince) ve 6361 sayılı kanunun 33/1. maddesinde de sözleşmenin kiralayan tarafından feshi halinde (ve yine 30/2. maddede öngörülen “kiracının tasfiye sürecine girmesi gibi” hallere ilişkin olarak sözleşmenin kiracı tarafından feshi halinde de), kiracı finansal kiralama konusu mal yahut malları kiralayana geri vermek ve teslim etmekle yükümlüdür.
Mahkememizce tüm dosya kapsamı hep birlikte değerlendirilmiştir. Buna göre; Davalı/kiracının, ihtarnameler ile kendisine verilen 60 günlük süre sona ermesine rağmen, ihtarnameler ile kendisine tebliğ edilen ödeme tabloları dahilinde kira borçlarını ödemediği, bu nedenle davalıya tebliğ edilen ihtarnameler ile 6361 sayılı Finansal Kiralama Kanunu ve taraflar arasındaki sözleşmelerin davacıya verdiği haklar kullanılarak finansal kiralama sözleşmelerinin feshedildiği, ancak davalının, sözleşmenin feshinin yasal sonucu olan ve ihtarname ile kendisinden talep olunan finansal kiralamaya konu malları verilen sözleşmesel süre içerisinde davacı şirkete iade etmediği, davalı şirketçe ayrıca kira bedelinin ödendiğine ilişkin olarak herhangi bir delil de sunulmadığı, 6361 sayılı kanunun 23/1. maddesi uyarınca finansal kiralama konusu malın mülkiyetinin kiralayana ait olduğu ve yine 6361 sayılı kanunun 33/1. maddesi hükmüne nazaran da sözleşmenin kiralayan tarafından feshi halinde kiracının malı iade ile yükümlü olduğu, bu haliyle yapılan değerlendirmede de davalının, finansal kiralama bedelini ödediğini veya ödememesi gerektiğini ve yahut bedelin istenebilir olmadığını, Türk Medeni Kanunu'nun 6. maddesi ve HMK'nın 200. ve devamı maddeleri hükümleri uyarınca yasal delillerle kanıtlayamadığı anlaşıldığından, davalının sözleşme hükümlerine göre malın aynen iadesi ile yükümlü olduğu sonuç ve kanaatine ulaşılarak, davanın kabulüne karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KABULÜNE, davaya konu Finansal Kurumlar Birliği nezdinde 16/06/2020 tarihli ... yevmiye numaralı ... sözleşme numaralı ve 17/06/2021 tarihli ... yevmiye numaralı ... sözleşme numaralı Finansal Kiralama Sözleşmelerinin davacı tarafça haklı nedene dayalı olarak feshedildiğinin TESPİTİNE,
2-Dava konusu;
"... sözleşme numaralı, 16/06/2020 tarihli, ... yevmiye numaralı, finansal kiralama sözleşmesi ile kiralanan;
-1 ADET 2020 MODEL ... MARKA ... ... SERİSİ, TESCİL PLAKA NO:..., TESCİL SERİ A NO:..., ŞASE NO:..., MOTOR NO:..., MOTOR GÜCÜ 100 BG, 4 TEKERLEKLİ KANAL KAZICI VE YÜKLEYİCİ
... sözleşme numaralı 17/06/2021 tarihli ... yevmiye numaralı finansal kiralama sözleşmesi ile kiralanan;
-1 ADET 2021 MODEL ... MARKA 428 TİP, TESCİL PLAKA NO:..., TESCİL BELGE SERİ B NO:..., ŞASİ NO:..., MOTOR NO:..., MOTOR GÜCÜ:95 BG, LASTİKLİ KANAL KAZICI VE YÜKLEYİCİ" emtiaların davalıdan alınarak davacıya HÜKMEN TESLİMİNE,
3-Aynen ifada fiili imkansızlık olması halinde İİK 24. maddesinin İcra Müdürlüğünce resen dikkate alınmasına,
4-Alınması gerekli 153.697,50-TL karar ve ilam harcından, davacı tarafından yatırılan peşin harç 341,55-TL ve tamamlama harcı 38.083,00-TL olmak üzere toplam 38.424,55-TL harcın mahsubu ile bakiye 115.272,95-TL harcın, davalıdan alınarak Hazineye gelir kaydına; davacı tarafından yatırılan toplam 38.424,55-TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafından yapılan 80,70-TL başvurma harcı, 11,50-TL vekalet harcı ve 238,00-TL müzekkere ve davetiye posta masrafı olmak üzere toplam 330,20-TL yargılama giderinin, davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davacı taraf kendini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihi AAÜT gereğince belirlenen 250.500,00-TL vekâlet ücretinin, davalıdan alınarak davacı tarafa verilmesine,
7-6100 Sayılı HMK'nun 333. maddesi gereğince, davacı tarafından yatırılan ve bakiye kalan gider avansının, kararın kesinleşmesi sonrası talep halinde yatıran tarafa iadesine,
Dair: davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda, gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren iki haftalık yasal süre içerisinde, mahkememize ya da mahkememize gönderilmek üzere her hangi bir Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek bir dilekçe ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İSTİNAF kanun yolu açık olmak üzere oy birliğiyle verilen karar, açıkça okunup usulen anlatıldı. 09/11/2023
Başkan ...
e-imzalıdır
Üye ...
e-imzalıdır
Üye ...
e-imzalıdır
Katip ...
e-imzalıdır