T.C.
İSTANBUL
8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2023/327 Esas
KARAR NO:2023/453
DAVA:3. Şahıs Tarafından Açılan Menfi Tespit
DAVA TARİHİ:01/12/2022
KARAR TARİHİ:24/05/2023
Mahkememizde görülmekte olan 3. Şahıs Tarafından Açılan Menfi Tespit davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı tarafından borçlu ... adına .... İcra dairesinin ... takip sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, takip dosyasında davacı müvekkiline haciz ihbarnameleri gönderildiğini, davacı müvekkili ...'a birinci haciz ihbarnamesinin yanlış gönderildiğini, tebligatın üstündeki isim ... olmasına rağmen içinde yer alan birinci haciz ihbarnamesindeki üçüncü şahsın adı ve soyadı ... olarak geldiğini, buna rağmen davacı müvekkilinin ... İcra Dairesinin 2022/... muhabere numarası ile süresi içerisinde 12/09/2022 tarihinde itiraz ettiğini ve borçlu ...'in kendi uhdesinde herhangi bir hak ve alacağının olmadığını belirtir itiraz dilekçesini sunduğunu, sonrasında davacı müvekkili ...'a ikinci haciz ihbarnamesi gönderilmiş olup 28/09/2022 tarihinde tebliğ aldığını ve buna da süresi içerisinde itiraz ettiğini, yine davacı müvekkiline son olarak üçüncü haciz ihbarnamesinin 19/10/2022 tarihinde tebliğ edildiğini, buna da süresi içerisinde 24/10/2022 tarihinde itiraz ettiğini, fakat dilekçesinde sehven üçüncü haciz ihbarnamesine itiraz yazacakken birinci haciz ihbarnamesine cevap şeklinde ... İcra Müdürlüğünün 2022/... muhabere numarası ile itirazını içerir dilekçe gönderdiğini, davacı müvekkilinin takip borçlusu ...'e söz edildiği gibi bir borcu bulunmadığını belirterek davacı ... yönünden takibin teminatsız durdurulmasına karar verilmesini, davacı müvekkili ...'ın takip borçlusu ... ve takip alacaklısı ...'e herhangi bir borcunun olmadığının tespitine, davacı müvekkilinin hesaplarındaki blokenin teminatsız olarak kaldırılmasına, haksız ve kötü niyetli olduğundan dava değerinin %20 den az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine , yargılama gideri ve ücreti vekaletin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
SAVUNMA: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; öncelikle davanın yasal süresinde açılmamış olması sebebiyle usul yönünden reddi gerektiğini, davacının dava konusu olarak açıkça 89/3 haciz ihbarnamesine karşı menfi tespit davası olarak belirtmemiş olması sebebiyle bir an için eldeki davanın İİK 72. maddesinde düzenlenen genel hükümlere göre açılacak menfi tespit talebi olarak değerlendirilmesi halinde, genel hükümlere dayalı menfi tespit davası yalnızca takip borçlusu tarafından açılabilecek dava türü olup, davacının işbu hükme dayalı menfi tespit davası açma imkanı bulunmadığını, bu sebeple bir an için davacının davasını genel hükümlere dayalı menfi tespit olarak açtığı düşünüldüğünde dahi davanın reddi gerektiğini belirterek müvekkili aleyhine açılan işbu haksız ve mesnetsiz davanın reddi ile yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER, DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, İİK'nın 89. maddesi kapsamında üçüncü şahıs tarafından açılmış bir menfi tespit davasıdır.
Eldeki dava dosyası, .... Asliye Hukuk Mahkemesinin 11/04/2023 tarih ... numarasıyla verilen görevsizlik kararı üzerine mahkememize tevzi olmuştur. Mahkememizce öncelikle, HMK 1. maddesi uyarınca kamu düzeninden olan görev hususu açısından ve HMK 114/c ve 115/1. maddesi uyarınca yapılan incelemede;
Dava dilekçesinden icra takibinde 3. kişi konumunda bulunan davacıya, davalı alacaklının talebiyle İİK ' nın 89. maddesine dayalı ihbarname gönderilmiş, 3. haciz ihbarnamesini müteakip davacı tarafından; icra takip borçlusuna herhangi bir borcunun bulunmadığı iddiasıyla eldeki davanın açıldığı, davacı ile takip borçlusu arasında doğrudan bir ticari ilişkinin bulunmadığı anlaşılmaktadır.
Bu anlamda uyuşmazlık ticari bir uyuşmazlık değil takip hukukundan kaynaklanmakta olup, İİK'nın 89. maddesindeki haciz ihbarnamesi üzerine açılan menfi tespit davalarında görevli mahkeme genel mahkeme olan Asliye Hukuk Mahkemesidir. Ayrıca temel ilişkinin ticari nitelikte bulunmamasının veya borcun temelini oluşturan senedin kambiyo senedi niteliğinde olmasının görevin belirlenmesinde bir etkisi bulunmamaktadır. (Emsal : Yargıtay 19. HD. 12/04/2016 tarih 2016/3568 esas 2016/6425 karar sayılı ilamı ve 26/02/2016 tarih 2015/15365 esas 2016/3253 karar sayılı ilamları)
Somut olayda, .... Asliye Hukuk Mahkemesi tarafından davanın konusunu kambiyo senedi niteliğinde çekin oluşturması sebebiyle 6102 sayılı TTK m. 670 ve devamı maddelerinde düzenlendiği, dolayısıyla kambiyo senedi olan çeke dayalı uyuşmazlıkların ticari nitelikte davalar olduğu, davanın konusunu kambiyo senedi niteliğinde çekin oluşturması sebebiyle davanın mutlak ticari nitelikte olduğu, uyuşmazlığın çözümünde asliye ticaret mahkemesinin görevli olduğu gerekçesiyle görevsizlik kararı verilmiş ise de; davaya konu .... İcra Dairesinin ... Esas sayılı takip dosyasında alacaklı davalı, borçlu ise dava dışı ... olup, davacı ile davalı arasında doğrudan bir ticari ilişki iddiasında bulunulmaması, uyuşmazlığın taraflar arasındaki ticari bir ilişkiden değil takip hukukundan kaynaklanması ve İİK'nın 89. maddesindeki haciz ihbarnamesi üzerine açılan menfi tespit davalarında görevli mahkeme genel mahkeme olan Asliye Hukuk Mahkemesi olması nedeniyle Mahkememizin görevsizliğine, davanın görev nedeniyle usulden reddine karar vermek gerekmiştir. Diğer yandan aynı konuda .... Asliye Hukuk Mahkemesince verilen ve kanun yolu incelemesinden geçmeden kesinleşen görevsizlik kararı bulunduğundan oluşan olumsuz görev uyuşmazlığı karşısında aşağıdaki şekilde hüküm kurularak yargılama sonuçlandırılmıştır.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Mahkemenin görevine ilişkin dava şartı noksanlığı bulunduğundan Mahkememizin GÖREVSİZLİĞİNE, davanın HMK 114/1-c ve 115/2. maddeleri uyarınca görev yönünden USULDEN REDDİNE,
2-Davada .... Asliye Hukuk Mahkemesinin GÖREVLİ OLDUĞUNA,
3-Aynı konuda .... Asliye Hukuk Mahkemesi tarafından verilmiş ve kanun yolu incelemesinden geçmeksizin kesinleşmiş görevsizlik kararı bulunması nedeniyle olumsuz görev uyuşmazlığı doğduğundan, görevsizlik kararımızın istinaf edilmeksizin kesinleşmesi halinde dosyanın yargı yeri belirlemesi bakımından İstanbul BAM ilgili Hukuk Dairesine GÖNDERİLMESİNE,
4-6100 sayılı HMK'nın 331/2. maddesi uyarınca harç, yargılama gideri ve vekalet ücretinin görevli mahkemede DEĞERLENDİRİLMESİNE,
Dair; dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda, HMK'nın 341/1 ve 345. maddeleri gereğince gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren iki haftalık yasal süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İSTİNAF kanun yolu açık olmak üzere karar verildi. 24/05/2023
Katip ...
e-imzalıdır .
Hakim ...
e-imzalıdır .