T.C.
İSTANBUL
8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2023/464 Esas
KARAR NO:2023/718
DAVA:Zayi Belgesi Verilmesi
DAVA TARİHİ:24/03/2023
KARAR TARİHİ:11/10/2023
Mahkememizde görülmekte olan Zayi Belgesi Verilmesine yönelik davanın yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 06.02.2023 günü Kahramanmaraş merkezli olarak ard arda meydana gelen depremler nedeniyle müvekkili bankanın ... adresinde bulunan ... E-5 Şubesinin hasar gördüğü, ilgili şubede bulunan teminat evrakları, bankacılık işlemleri sözleşmeleri, genel kredi sözleşmeleri, çek sözleşmeleri, sigorta poliçeleri, talimat evrakları, imza formları, muvafakatnameler ile sair evrakların zayi olması nedeniyle davanın açılmasını talep ve dava etmiştir.
DELİLLER, DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, 6102 Sayılı TTK'nın 82. maddesine dayalı açılmış olup, davacının zayii olduğunu ileri sürdüğü ticari kayıtlar yönünden zayi belgesi verilmesi talebini içermektedir.
6102 Sayılı TTK'nın 82. maddesinde her tacirin saklamakla yükümlü olduğu belgeler sayılmış, anılan hükmün 7. fıkrasında bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebi ile ve kanuni saklama süresi içerisinde ziyaa uğrarsa tacir ziyaı öğrendiği tarihten itibaren 15 gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebileceği düzenlenmiştir.
TTK 82/1. maddesinde ise "Her tacir;
a)Ticari defterlerini, envanterleri, açılış bilançolarını, ara bilançolarını, finansal tablolarını, yıllık faaliyet raporlarını, topluluk finansal tablolarını ve yıllık faaliyet raporlarını ve bu belgelerin anlaşılabilirliğini kolaylaştıracak çalışma talimatları ile diğer organizasyon belgelerini,
b)Alınan ticari mektupları,
c)Gönderilen ticari mektupların suretlerini,
d)64. maddenin birinci fıkrasına göre yapılan kayıtların dayandığı belgeleri, sınıflandırılmış bir şekilde saklamakla yükümlüdür. " denilerek saklamakla yükümlü olunan defter ve belgeler sayılmıştır.
213 sayılı VUK'un 13. maddesinin 2 bendi, vergi ödevlerinin yerine getirilmesine engel olacak yangın, yer sarsıntısı ve su basması gibi afetler sonucu zayi olmayı mücbir sebep olarak tezahür etmektedir.
Davacı dilekçesinde, ... adresinde bulunan banka şubelerinin 06/02/2023 tarihinde meydana gelen depremden etkilendiğini, 15/03/2023 tarihinde tutulan tutanak ile ekli listedeki evrakların zayi olduğunun tespit edildiğini belirtmiştir.
Evrakların zayi olduğuna ilişkin tutulan tutanak tarihinin 15/03/2023 olduğu, davanın da 24/03/2023 tarihinde açıldığı anlaşılmakla tutanak tarihi ve davanın açılış tarihi itibari ile davanın süresi içerisinde açıldığı görülmüştür.
Davaya konu somut olayda davacı, zayi belgesi verilmesini istediği belgelerin listesini ibraz etmiş, Gelir İdaresi Başkanlığından zayi belgesi talep edilen evraklarının yedekleri sorulmuş ve sistemlerinde olmadığına ilişkin mahkememize cevap verilmiştir.
Tüm dosya kapsamı hep birlikte değerlendirildiğinde;
06 Şubat 2023 tarihinde merkez üssü Kahramanmaraş ili Pazarcık ilçesi olan büyük bir depremin meydana geldiği, yaşanan bu deprem felaketi neticesinde çevre bir çok ilin etkilendiği ve yıkımların olduğu, yaşanan bu deprem neticesinde davacı bankanın ... adresinde mukim ... E-5 Şubesinin ağır hasar aldığı, sunulan belge ve fotoğraflara göre "ağır hasarlı" olarak göründüğü anlaşılmakla ve bu kapsamda ağır hasarlı olan binadan alınması mümkün görülmeyen dava konusu edilen banka şubesince tutulan tüm kayıt ve belgelerin zayi olduğu değerlendirilerek TTK"nın 82/7. Maddesi gereğince davanın kabulüne dair mahkememizce aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-DAVANIN KABULÜ İLE; ... ... ... E-5 şubesinde bulunan, Dava dilekçesi (Ek-2) ekli listede belirtilen ve Bankacılık faaliyetinin yürütümü sırasında müşteriler ve üçüncü kişiler ile imzalanan sair tüm belgelerin (Yukarıda sayılanlarla sınırlı olmamak kaydıyla) ZAYİ OLDUĞUNUN TESPİTİNE,
2-Alınması gereken 269,85 TL maktu karar ve ilam harcından peşin alınan 179,90 TL harcın mahsubu ile eksik kalan 89,95 TL harcın davacıdan alınarak HAZİNEYE İRAT KAYDINA,
3-Davacının yaptığı yargılama giderlerinin davanın mahiyeti gereği üzerinde BIRAKILMASINA,
4-Davacı tarafından yatırılan gider ve delil avansından kullanılmayan kısmın karar kesinleştiğinde davacıya İADESİNE,
Dair; davacı vekilinin yüzüne karşı, HMK'nın 341/1 ve 345. maddeleri gereğince gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren iki haftalık yasal süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İSTİNAF kanun yolu açık olmak üzere karar verildi.11/10/2023
Katip ...
e-imzalıdır .
Hakim ...
e-imzalıdır .