T.C.
İSTANBUL
8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2023/491 Esas
KARAR NO:2024/82
DAVA:Ticari Bankacılık İşlemlerinden Kaynaklanan Davalar (Sözleşmenin Uyarlanması)
DAVA TARİHİ:05/05/2023
KARAR TARİHİ:29/01/2024
Mahkememizde görülmekte olan Ticari Bankacılık İşlemlerinden Kaynaklanan Davalar (Sözleşmenin Uyarlanması) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle;
Davacı bankanın "... Cad. ... Sok. No:2 ... / ..." adresinde yer alan ... ... şubemizde saklanmakta olan belge asıllarının, ülkemizde 06/02/2023 tarihinde gerçekleşen depremde, şubemizin ağır hasarlı olması nedeniyle zayi olduğunu, şubenin ağır hasarlı olduğu ve belgelerin zayi olduğunun 07/04/2023 tarihli tutanak ile tespit edildiğini, yaşanan doğal afet nedeniyle ... ... Şubesinin ağır hasarlı olduğunu, saklanmakla yükümlü olunan, ... ... Şubesinde mevcut tüm belgelerin ulaşılmaz/kullanılmaz hale geldiğini, açıklanan nedenler ile ağır hasar nedeniyle girilemeyen şubede olması nedeniyle, zarar gören ve kullanılmaz hale gelen belgeler için TTK'nın 82. Maddesi kapsamında zayi belgesi verilmesi talebi ile dava açma zorunluluğu hasıl olduğunu, tutanak ve eki olan belge dökümleri kapsamında zayi belgesi verilmesine karar verilmesini arz ve talep etmiştir.
DELİLLER, DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, 6102 Sayılı TTK'nın 82. maddesine dayalı açılmış olup, davacının zayii olduğunu ileri sürdüğü ticari kayıtlar yönünden zayi belgesi verilmesi talebini içermektedir.
6102 Sayılı TTK'nın 82. maddesinde her tacirin saklamakla yükümlü olduğu belgeler sayılmış, anılan hükmün 7. fıkrasında bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebi ile ve kanuni saklama süresi içerisinde ziyana uğrarsa tacir ziyanı öğrendiği tarihten itibaren 15 gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebileceği düzenlenmiştir.
TTK 82/1. maddesinde ise "Her tacir;
a)Ticari defterlerini, envanterleri, açılış bilançolarını, ara bilançolarını, finansal tablolarını, yıllık faaliyet raporlarını, topluluk finansal tablolarını ve yıllık faaliyet raporlarını ve bu belgelerin anlaşılabilirliğini kolaylaştıracak çalışma talimatları ile diğer organizasyon belgelerini,
b)Alınan ticari mektupları,
c)Gönderilen ticari mektupların suretlerini,
d)64. maddenin birinci fıkrasına göre yapılan kayıtların dayandığı belgeleri, sınıflandırılmış bir şekilde saklamakla yükümlüdür. " denilerek saklamakla yükümlü olunan defter ve belgeler sayılmıştır.
213 sayılı VUK'un 13. maddesinin 2 bendi, vergi ödevlerinin yerine getirilmesine engel olacak yangın, yer sarsıntısı ve su basması gibi afetler sonucu zayi olmayı mücbir sebep olarak tezahür etmektedir.
Davacı dilekçesinde,... Cad. ... Sok. No:2 .../... adresinde bulunan banka şubelerinin 06/02/2023 tarihinde meydana gelen depremden etkilendiğini, 07/04/2023 tarihinde tutulan tutanak ile ekli listedeki evrakların zayi olduğunun tespit edildiğini belirtmiştir.
Evrakların zayi olduğuna ilişkin tutulan tutanak tarihinin 07/04/2023 olduğu, davanın da 02/08/2023 tarihinde açıldığı anlaşılmakla tutanak tarihi ve davanın açılış tarihi itibari ile davanın süresi içerisinde açıldığı görülmüştür.
Mahkememizce davacı tarafa zayi olduğu beyan edilen belgelerin seri numarası vb. kayıtlar ile somutlaştırılabilir bir depolama aygıtı içerisinde mahkememize sunulması istenilmiştir.
Bu kapsamda, davacı vekili tarafından celse arasında 23/01/2023 tarihli dilekçe ekinde zayi belgesi verilmesi talep edilen belgelerin dökümlerinin yer aldığı ... ... seri numaralı 1 adet flash bellek sunulmuş olup dosyamız arasına alınmıştır.
Tüm dosya kapsamı hep birlikte değerlendirildiğinde;
06 Şubat 2023 tarihinde merkez üssü ... ili ... ilçesi olan büyük bir depremin meydana geldiği, yaşanan bu deprem felaketi neticesinde çevre bir çok ilin etkilendiği ve yıkımların olduğu, yaşanan bu deprem neticesinde davacı bankanın .../... adresinde mukim ... ... Şubesinin ağır hasar aldığı, sunulan belge ve fotoğraflara göre "ağır hasarlı" olarak göründüğü anlaşılmakla ve bu kapsamda ağır hasarlı olan binadan alınması mümkün görülmeyen dava konusu edilen banka şubesince tutulan tüm kayıt ve belgelerin zayi olduğu değerlendirilerek TTK"nın 82/7. Maddesi gereğince davanın kabulüne dair mahkememizce aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-DAVANIN KABULÜ İLE; Davacı vekili tarafından 23/01/2024 tarihinde dilekçe ekinde mahkememize sunulan ... ... seri numaralı 1 adet "USB" bellek içerisinde sunulan davaya konu belgeler hakkında ZAYİ BELGESİ VERİLMESİNE,
2-Alınması gereken 427,60 TL maktu karar ve ilam harcından peşin alınan 179,90 TL harcın mahsubu ile eksik kalan 247,70 TL' nin davacıdan alınarak HAZİNEYE İRAT KAYDINA,
3-Davacının yaptığı yargılama giderlerinin davanın mahiyeti gereği üzerinde BIRAKILMASINA,
4-Davacı tarafından yatırılan gider ve delil avansından kullanılmayan kısmın karar kesinleştiğinde davacıya İADESİNE,
Dair; davacı vekilinin yüzüne karşı, HMK'nın 341/1 ve 345. maddeleri gereğince gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren iki haftalık yasal süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İSTİNAF kanun yolu açık olmak üzere karar verildi.29/01/2024
Katip ...
Hakim ...