T.C.
İSTANBUL
8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2024/404
KARAR NO :2024/886
DAVA:Finansal Kiralamaya Konu Malın İadesi
DAVA TARİHİ:11/07/2024
KARAR TARİHİ:05/12/2024
Mahkememizde görülmekte olan finansal kiralamaya konu malın iadesi davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesi ile; müvekkili şirket ile davalı şirket arasında 6361 sayılı finansal kiralama kanunu çerçevesinde finansal kurumlar birliği nezdinde düzenlenen 05.03.2024 tarihli, ... tescil numaralı, ... sözleşme numaralı finansal kiralama sözleşmesi akdedildiğini, finansal kiralama sözleşmesine konu 1 adet ... seri numaralı, 45 kw motorlu, sm-120 (ürün kodlu) tipinde, 120'lik şerit makinesi hidrolik sıkma hidrolik ağızlık, 1 adet ... seri numaralı, sm.hstod.3 (ürün kodlu) tipinde, babalı içten çıkmalı geniş açılabilen hidrolik sistem dijital kumandalı tomruk arabası, 1 adet 2024-004 seri numaralı, sm-120.mrk (ürün kodlu) tipinde, sm.120'lik hidrolik sistem dijitalli markul makinesi, 1 adet 2024-5 seri numaralı, sm.pbbk(ürün kodlu) tipinde, pnomatik baş boy kesme makinesinin davalı şirkete kiralandığını, davalı şirketin finansal kiralama sözleşmesinden kaynaklanan borçlarını ödemeyerek temerrüte düştüğünü ve müvekkili şirketçe davalıya .... Noterliğinden keşide edilen 16.04.2024 tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarname gönderilerek, borçlarını 60 gün içinde ödemesi; aksi takdirde bu sürenin sonunda sözleşmenin feshedileceğinin ihtar edildiğini, davalıya gönderilen ihtarnamelerde aynı zamanda, feshin doğal sonucu olarak vadesi geçmiş borçların ve sözleşmenin fesih edilmesi sebebiyle muaccel hale gelen borçların 60 günlük yasal sürenin sonundan itibaren 3 gün içerisinde ödenmesi ihtar edildiği, söz konusu ihtarnamelerin davalı şirkete teslim edildiğini, davalıya tanınan 60 günlük süreye rağmen ihtarnamede belirtilen borçlar ödenmediğinden, finansal kiralama sözleşmelerin feshedildiğini, müvekkil tarafından ....Asliye Ticaret Mahkemesinin ... değişik iş sayılı dosyasında ihtiyati tedbir talebinde bulunulduğunu, mahkemece ise söz konusu mallar hakkında ihtiyati tedbir kararı verildiğini, tüm bu nedenlerle fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla finansal kiralama sözleşmesine konu, mülkiyeti müvekkili şirkete ait bulunan malların teslim alındığı şekilde iadesini, mallar ile ilgili tasarrufta bulunabilmeleri için malların rayiç değerlerinin tespiti ile tespit edilen değerin mahkememize depo edilmesi suretiyle müvekkili şirket lehine tasarruf yetkisi verilmesini ve .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... değişik iş sayılı dosyası ile verilen ihtiyati tedbir kararının devamını talep etmiştir.
Davalı şirkete usulüne uygun olarak dava dilekçesi ve tensip tutanağının tebliğ edildiği, ancak süresinde herhangi bir cevap dilekçesi sunmadığı anlaşılmıştır.
Dava, finansal kiralamaya konu malların iadesi istemine ilişkin bulunmaktadır.
Mahkememiz dosyası öncelikle 5.123,25-TL peşin harç yatırılmak suretiyle 300.000,00-TL harca esas değer üzerinden ikame edilmiş ve mahkememiz tekli hakimi tarafından görülmeye başlanmış olup, mahkememizin 12/07/2024 tarihli tensip tutanağı ile davacı vekiline, dava ve finansal kiralama sözleşmelerine konu malların dava tarihi itibariyle rayiç değerlerini gösterir eksper raporunu ve davalı ile olan cari hesap kayıtlarını sunması bakımından iki haftalık süre verilmesine karar verilmiş, davacı vekili tarafından 03/08/2024 tarihli beyan dilekçesi ekinde iade talebine konu makinelerin güncel değerlerinin 2.100.000,00-TL olduğunu gösterir eksper raporunu mahkememiz dosyasına sunmuş, aynı tarihte 30.739,50-TL tamamlama harcını ikmal etmiş ve mahkememizin 05/08/2024 tarihli ara kararı ile, davacı tarafça harçlandırılan dava değeri itibari ile davanın heyetçe görülüp karara bağlanması gereken bir dava olduğu kanaatiyle dosyanın heyete tevdiine karar verilmesi üzerine yargılamaya mahkememiz heyetince devam olunmuştur.
Mahkememizce taraflar arasında akdedilen 05.03.2024 sözleşme tarihli, ... sözleşme numaralı finansal kiralama sözleşmesi ile ekleri, ... 48.Noterliğinden keşide edilen 16.04.2024 tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarname ile tebliğ şerhleri, faturalar, teslim belgeleri, ödeme planları, cari hesap ekstreleri, muavin defterler, ekspertiz raporu, İstanbul ...Asliye Ticaret Mahkemesinin ... değişik iş sayılı dosyası vs. dosyamız arasında alınarak hep birlikte değerlendirilmiştir.
Somut olayda hukuki ihtilaf, 6361 sayılı yasanın 31. maddesi koşullarının oluşup oluşmadığı noktasında toplanmıştır.
Dosyada mübrez bulunan davacı tarafından davalıya .... Noterliğinden keşide edilen 16.04.2024 tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarname ile borç bakiyesinin 60 gün içinde ödenmesi, aksi takdirde finansal kiralama sözleşmesinin feshedileceğinin ve 60 günü müteakip 3 günlük süre içerisinde malın tesliminin ihtar edildiği anlaşılmıştır.
Finansal kiralama sözleşmesi sözleşme taraflarına tam borç yükleyen bir sözleşmedir. Bu kapsamda TBK'nın 123 ve FFFK'nın 31. maddeleri birlikte değerlendirilerek, kiralayanın finansal kiralama bedelini ödemede temerrüde düşen kiracıya ihtarname çekerek ifa için otuz günlük süre vermesi gerekir. Ancak, sözleşmede, süre sonunda mülkiyetin kiracıya geçeceği kararlaştırılmış ise, bu süre altmış günden az olamaz. Aynı zamanda bir yıl içinde kira bedellerinden üçünü veya üst üste ikisini zamanında ödemeyen kiracılarla yapılan finansal kiralama sözleşmesi kiralayan tarafından derhal feshedilebilir.
Finansal kiralama konusu mal, 6361 sayılı kanunun 12. ve 23. maddeleri (3226 sayılı kanunun 17. maddesi) gereğince kiralayan şirketin mülkiyetindedir. 6361 sayılı Kanun 24/1. maddesi (mülga 3226 sayılı Kanun 13. maddesi) hükmü gereğince de kiracı, sözleşme süresince finansal kiralama konusu malın zilyedi olup, malı sözleşmede öngörülen şart ve hükümlere göre özenle kullanmak zorundadır. 6361 sayılı kanun 30. maddesi sözleşmenin sona ermesi, 31. maddesi sözleşmenin ihlali (finansal kiralama bedelini ödemede temerrüde düşme), 32. maddesinde de sözleşmenin feshinin sonuçları düzenlenmiş; (mülga 3226 sayılı yasanın 21. maddesine göre, sözleşme süresinin dolması, 22. maddesine göre sözleşmenin diğer sebeplerle sona ermesi ve 23. maddesi hükmüne göre de sözleşmenin ihlali hallerinde aynı yasanın 24. ve 25. maddesi gereğince) ve 6361 sayılı kanunun 33/1. maddesinde de sözleşmenin kiralayan tarafından feshi halinde (ve yine 30/2. maddede öngörülen “kiracının tasfiye sürecine girmesi gibi” hallere ilişkin olarak sözleşmenin kiracı tarafından feshi halinde de), kiracı finansal kiralama konusu mal yahut malları kiralayana geri vermek ve teslim etmekle yükümlüdür.
Mahkememizce tüm dosya kapsamı hep birlikte değerlendirilmiştir. Buna göre; Davalı/kiracının, ihtarname ile kendisine verilen 60 günlük süre sona ermesine rağmen, ihtarname ile kendisine tebliğ edilen ödeme tablosu dahilinde kira borçlarını ödemediği, bu nedenle davalıya tebliğ edilen ihtarname ile 6361 sayılı Finansal Kiralama Kanunu ve taraflar arasındaki sözleşmenin davacıya verdiği haklar kullanılarak finansal kiralama sözleşmesinin feshedildiği, ancak davalının, sözleşmenin feshinin yasal sonucu olan ve ihtarname ile kendisinden talep olunan finansal kiralamaya konu malları verilen sözleşmesel süre içerisinde davacı şirkete iade etmediği, davalı şirketçe ayrıca kira bedelinin ödendiğine ilişkin olarak herhangi bir delil de sunulmadığı, 6361 sayılı kanunun 23/1. maddesi uyarınca finansal kiralama konusu malın mülkiyetinin kiralayana ait olduğu ve yine 6361 sayılı kanunun 33/1. maddesi hükmüne nazaran da sözleşmenin kiralayan tarafından feshi halinde kiracının malı iade ile yükümlü olduğu, bu haliyle yapılan değerlendirmede de davalının, finansal kiralama bedelini ödediğini veya ödememesi gerektiğini ve yahut bedelin istenebilir olmadığını, Türk Medeni Kanunu'nun 6. maddesi ve HMK'nın 200. ve devamı maddeleri hükümleri uyarınca yasal delillerle kanıtlayamadığı anlaşıldığından, davalının sözleşme hükümlerine göre malın aynen iadesi ile yükümlü olduğu sonuç ve kanaatine ulaşılarak, davanın kabulüne karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KABULÜNE, davaya konu Finansal Kurumlar Birliği nezdinde 06/03/2024 tarihinde ... tescil numarası ile tescil edilen 06/03//2024 tarihli ... sözleşme numaralı Finansal Kiralama Sözleşmesi'nin davacı tarafça haklı nedene dayalı olarak feshedildiğinin TESPİTİNE,
2-Dava konusu; "ÜRETİCİSİ ...- ... MAKİNE METAL OLAN;
-1 ADET ... SERİ NUMARALI, 45 KW MOTORLU, SM-120 (ÜRÜN KODLU) TİPİNDE, 120'LİK ŞERİT MAKİNESİ HİDROLİK SIKMA HİDROLİK AĞIZLIK,
-1 ADET ... SERİ NUMARALI, SM.HSTOD.3 (ÜRÜN KODLU) TİPİNDE, BABALI İÇTEN ÇIKMALI GENİŞ AÇILABİLEN HİDROLİK SİSTEM DİJİTAL KUMANDALI TOMRUK ARABASI,
-1 ADET ... SERİ NUMARALI, SM-120.MRK (ÜRÜN KODLU) TİPİNDE, SM.120'LİK HİDROLİK SİSTEM DİJİTALLİ MARKUL MAKİNESİ,
-1 ADET ... SERİ NUMARALI, SM.PBBK (ÜRÜN KODLU) TİPİNDE, PNOMATİK BAŞ BOY KESME MAKİNESİ" emtiaların davalıdan alınarak davacıya HÜKMEN TESLİMİNE,
3-İstanbul 7. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 05/07/2024 tarih ve ... sayılı ihtiyati tedbir kararının hüküm kesinleşinceye kadar devamına,
4-Aynen ifada fiili imkansızlık olması halinde İİK 24. maddesinin İcra Müdürlüğünce resen dikkate alınmasına,
5-Harçlar Kanunu gereğince alınması gerekli 143.451.00-TL karar ve ilam harcından, davacı tarafından yatırılan 5.123,25-TL peşin harç ve 30.739,50-TL tamamlama harcı olmak üzere toplam 35.862,75-TL harcın mahsubu ile bakiye 107.588,25-TL harcın, davalıdan alınarak Hazineye gelir kaydına; davacı tarafından yatırılan toplam 35.862,75-TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davacı tarafından yapılan 427,60-TL başvurma harcı ve 92,50-TL müzekkere ve davetiye posta masrafı olmak üzere toplam 520,10-TL yargılama giderinin, davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
7-Davacı taraf kendini vekille temsil ettirdiğinden, karar tarihi AAÜT gereğince belirlenen 291.000,00-TL vekâlet ücretinin davalıdan alınarak davacı tarafa verilmesine,
8-6100 sayılı HMK'nın 333. maddesi gereğince davacı tarafından yatırılan ve bakiye kalan gider avansının, kararın kesinleşmesi sonrası talep halinde yatıran tarafa iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda, gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren iki haftalık yasal süre içerisinde, mahkememize ya da mahkememize gönderilmek üzere her hangi bir Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek bir dilekçe ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İSTİNAF kanun yolu açık olmak üzere oy birliğiyle verilen karar, açıkça okunup usulen anlatıldı. 05/12/2024
Başkan ...
¸
Üye ...
¸
Üye ...
¸
Katip ...
¸