T.C.
İSTANBUL
8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2024/629
KARAR NO :2025/123
DAVA:Finansal Kiralamaya Konu Malın İadesi
DAVA TARİHİ:22/10/2024
KARAR TARİHİ:20/02/2025
Mahkememizde görülmekte olan finansal kiralamaya konu malın iadesi davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesi ile; müvekkili şirket ile davalı şirket arasında Finansal Kurumlar Birliği nezdinde 20.04.2022 tarihli, ... numaralı finansal kiralama ve 29.04.2022 tarihli ... numaralı finansal kiralama tadil sözleşmesi, 17.01.2022 tarihli, ... numaralı finansal kiralama ve 01.02.2022 tarih ... numaralı finansal kiralama tadil sözleşmesi, 23.09.2021 tarihli, ... numaralı finansal kiralama ve 29.09.2021 tarihli ... numaralı finansal kiralama tadil sözleşmesi, 29.04.2022 tarihli, ... numaralı finansal kiralama ve 12.05.2022 tarihli ... numaralı finansal kiralama tadil sözleşmesi akdedildiğini, 20.04.2022 tarihli, ... numaralı finansal kiralama ve 29.04.2022 tarihli, ... numaralı finansal kiralama tadil sözleşmesine konu 1 adet ... Makina Anonim Şirketi, 2022 model Turbo ... Eko ... GTİP, TUR-... seri numaralı cnc freze makinesi; 17.01.2022 tarihli, ... numaralı finansal kiralama ve 01.02.2022 tarihli, ... numaralı finansal kiralama tadil sözleşmesine konu 1 adet ... Makina - ..., 2021 model Turbo ... Eko ... GTİP numaralı cnc freze makinesi; 23.09.2021 tarihli, ... numaralı finansal kiralama ve 29.09.2021 tarihli, ... numaralı finansal kiralama tadil sözleşmesine konu 1 adet ... Makina Ambalaj Nak. İnş. Kim. Sa. Tic. Ltd. Şti., 2021 model ... 6 2500 70.01.05.007 malzeme hizmet kodlu, ... GTİP, ... yerli malı belge numaralı cnc karton kutu makinesi; 29.04.2022 tarihli, ... numaralı finansal kiralama ve 12.05.2022 tarihli, ... numaralı finansal kiralama tadil sözleşmesine konu 10 adet ... Makina - ..., 2021 model ... GTİP numaralı özhür çizicili yatay daire makinesinin aksesuarı ile finansal kiracıya kullanımı için teslim edildiğini, davalının sözleşme gereği hazırlanıp kesinleşen ödeme planına aykırı hareket ettiğini ve finansal kiralama taksitlerini ödemede temerrüde düştüğünü, bu sebeple davalıya .... Noterliğinin 02.08.2023 tarihli, ... yevmiye numaralı ihtarnamesinin keşide edildiğini, Finansal Kiralama Kanunu’nun 31. maddesi gereğince 20.04.2022 tarihli, ... numaralı finansal kiralama sözleşmesince temerrüde düşülen toplam 23.550,56-TL; 17.01.2022 tarihli, ... numaralı finansal kiralama sözleşmesince temerrüde düşülen toplam 42.814,23-TL; 23.09.2021 tarihli, ... numaralı finansal kiralama sözkelmesince temerrüde düşülen toplam 24.033,11-TL; 29.04.2022 tarihli, ... numaralı finansal kiralama sözleşmesince temerrüde düşülen toplam 67.081,80-TL kira, kira temerrüt borçlarının ödenmesi için 60 gün süre verildiğini; aksi takdirde sözleşmenin feshedileceği ve dava ve takip yoluna başvuracaklarının bildirildiğini, davalının ise, kendisine tebligat yapılmasına rağmen 60 gün içinde ödeme yapmadığını, yükümlülüklerini yerine getirmeyerek sözleşmelerin fesih olmasına neden olduğunu, mülkiyeti müvekkili şirkete ait olan ve alacaklarının en büyük teminatı olan makinenin davalı elinde bulunmadığı gibi, nerede olduğunun da belli olmadığını, yine 3. kişilerin haciz ve fiilen götürülme tehdidi altında olduğunu, aciz halinde bulunduğu tartışmasız olan finansal kiracının iş bu malları kaçırması, sarf ve istihlak etmesinin de mümkün olduğunu, tüm bu nedenlerle öncelikle sözleşme konusu malların, aksesuarları ile birlikte kiracı ve/veya üçüncü kişilerden alınarak müvekkili şirkete teslimi yönünde, finansal kiralama sözleşmesinin 8.8. maddesi gereğince teminatsız olarak ihtiyati tedbir kararı verilmesini, finansal kiralama sözleşmeleri ile finansal kiralama tadil sözleşmelerinin feshedildiğinin tespiti ile dava konusu makinelerin, aksesuarları ile birlikte davalı ve/veya üçüncü kişilerden alınarak müvekkili şirkete iadesi ve tedbir kararının, mahkememizce verilecek hüküm kesinleşinceye kadar devamını talep etmiştir.
Davalı şirket, kendisine usulüne uygun davetiye tebliğ edilmiş olmasına rağmen davaya cevap vermemiştir.
Dava, davacı şirket ile davalı şirket arasında akdedilen finansal kiralama sözleşmeleri nedeniyle davalı şirkete kiralanan malların kira bedellerinin davalı şirket tarafından ödenmediğinden bahisle, kiralanan malların aynen iadesi talebine ilişkin bulunmaktadır.
Mahkememiz dosyası öncelikle 427,60-TL peşin harç yatırılmak suretiyle 20.000,00-TL harca esas değer üzerinden ikame edilmiş ve .... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... esas sırasına tevzi edilmiş, mahkemenin 22/10/2024 tarihli, ... esas ve ... karar sayılı kararıyla dava dosyasının konusu itibariyle İstanbul 6., 7., 8., ve 9. Asliye Ticaret Finans İhtisas Mahkemelerine gönderilmesine karar verilmiş olup, mahkememize tevzi edilen dosya mahkememiz esasının yukarıda belirtilen sırasına kaydedilerek mahkememiz tekli hakimi tarafından görülmeye başlanmış olup, mahkememizin 01/11/2024 tarihli tensip tutanağı ile davacı vekiline, dava ve finansal kiralama sözleşmelerine konu malların dava tarihi itibariyle rayiç değerlerini gösterir eksper raporunu ve davalı ile olan cari hesap kayıtlarını sunması bakımından iki haftalık süre verilmesine ve ön inceleme duruşmasının 18/03/2025 günü saat 09:55'te yapılmasına karar verilmiş, davacı vekili tarafından 20/11/2024 tarihli beyan dilekçesi ekinde iade talebine konu makinelerin güncel değerlerinin 2.550.000,00-TL olduğunu gösterir eksper raporunu mahkememiz dosyasına sunmuş, aynı tarihte 43.207,00-TL tamamlama harcını ikmal etmiş ve mahkememizin 26/11/2024 tarihli ara kararı ile, davacı tarafça harçlandırılan dava değeri itibari ile davanın heyetçe görülüp karara bağlanması gereken bir dava halini almış olması sebebiyle dosyanın heyete tevdine karar verilmiş ve yargılamaya mahkememiz heyetince devam olunmuştur.
Mahkememizce taraflar arasında akdedilen 20.04.2022 tarihli, ... numaralı finansal kiralama ve 29.04.2022 tarihli ... numaralı finansal kiralama tadil sözleşmesi, 17.01.2022 tarihli, ... numaralı finansal kiralama ve 01.02.2022 tarih ... numaralı finansal kiralama tadil sözleşmesi, 23.09.2021 tarihli, ... numaralı finansal kiralama ve 29.09.2021 tarihli ... numaralı finansal kiralama tadil sözleşmesi, 29.04.2022 tarihli, ... numaralı finansal kiralama ve 12.05.2022 tarihli ... numaralı finansal kiralama tadil sözleşmesi ve ekleri, .... Noterliğince 02.08.2023 tarihli, ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile tebliğ mazbataları, faturalar, cari hesap özetleri, eksper raporu, teslim-tesellüm belgeleri, ödeme planları vs. dosyamız arasına alınarak hep birlikte incelenmiştir.
Somut olayda hukuki ihtilaf, 6361 sayılı yasanın 31. maddesi koşullarının oluşup oluşmadığı noktasında toplanmıştır.
Dosyada mübrez bulunan davacı tarafından davalı şirkete .... Noterliğinin 02.08.2023 tarihli, ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile borç bakiyesinin 60 gün içinde ödenmesi; aksi takdirde finansal kiralama sözleşmesinin feshedileceğinin ve 60 günlük yasal süreyi müteakip 5 günlük süre içerisinde finansal kiralama konusu malların şirketlerine iadesinin gerektiğinin borçluya ihtar edildiği anlaşılmıştır.
Finansal kiralama sözleşmesi sözleşme taraflarına tam borç yükleyen bir sözleşmedir. Bu kapsamda TBK'nın 123 ve FFFK'nın 31. maddeleri birlikte değerlendirilerek, kiralayanın finansal kiralama bedelini ödemede temerrüde düşen kiracıya ihtarname çekerek ifa için otuz günlük süre vermesi gerekir. Ancak, sözleşmede, süre sonunda mülkiyetin kiracıya geçeceği kararlaştırılmış ise, bu süre altmış günden az olamaz. Aynı zamanda bir yıl içinde kira bedellerinden üçünü veya üst üste ikisini zamanında ödemeyen kiracılarla yapılan finansal kiralama sözleşmesi kiralayan tarafından derhal feshedilebilir.
Finansal kiralama konusu mal, 6361 sayılı kanunun 12. ve 23. maddeleri (3226 sayılı kanunun 17. maddesi) gereğince kiralayan şirketin mülkiyetindedir. 6361 sayılı Kanun 24/1. maddesi (mülga 3226 sayılı Kanun 13. maddesi) hükmü gereğince de kiracı, sözleşme süresince finansal kiralama konusu malın zilyedi olup, malı sözleşmede öngörülen şart ve hükümlere göre özenle kullanmak zorundadır. 6361 sayılı kanun 30. maddesi sözleşmenin sona ermesi, 31. maddesi sözleşmenin ihlali (finansal kiralama bedelini ödemede temerrüde düşme), 32. maddesinde de sözleşmenin feshinin sonuçları düzenlenmiş; (mülga 3226 sayılı yasanın 21. maddesine göre, sözleşme süresinin dolması, 22. maddesine göre sözleşmenin diğer sebeplerle sona ermesi ve 23. maddesi hükmüne göre de sözleşmenin ihlali hallerinde aynı yasanın 24. ve 25. maddesi gereğince) ve 6361 sayılı kanunun 33/1. maddesinde de sözleşmenin kiralayan tarafından feshi halinde (ve yine 30/2. maddede öngörülen “kiracının tasfiye sürecine girmesi gibi” hallere ilişkin olarak sözleşmenin kiracı tarafından feshi halinde de), kiracı finansal kiralama konusu mal yahut malları kiralayana geri vermek ve teslim etmekle yükümlüdür.
Mahkememizce tüm dosya kapsamı hep birlikte değerlendirilmiştir. Buna göre; davalı/kiracının, ihtarname ile kendisine verilen 60 günlük süre sona ermesine rağmen, ihtarname ile kendisine tebliğ edilen ödeme tablosu dahilinde kira borçlarını ödemediği, bu nedenle davalıya tebliğ edilen ihtarname ile 6361 sayılı Finansal Kiralama Kanunu ve taraflar arasındaki sözleşmenin davacıya verdiği haklar kullanılarak finansal kiralama sözleşmesinin feshedildiği, ancak davalının, sözleşmenin feshinin yasal sonucu olan ve ihtarname ile kendisinden talep olunan finansal kiralamaya konu malları verilen sözleşmesel süre içerisinde davacı şirkete iade etmediği, davalı şirketçe ayrıca kira bedelinin ödendiğine ilişkin olarak herhangi bir delil de sunulmadığı, 6361 sayılı kanunun 23/1. maddesi uyarınca finansal kiralama konusu malın mülkiyetinin kiralayana ait olduğu ve yine 6361 sayılı kanunun 33/1. maddesi hükmüne nazaran da sözleşmenin kiralayan tarafından feshi halinde kiracının malı iade ile yükümlü olduğu, bu haliyle yapılan değerlendirmede de davalının, finansal kiralama bedelini ödediğini veya ödememesi gerektiğini ve yahut bedelin istenebilir olmadığını, Türk Medeni Kanunu'nun 6. maddesi ve HMK'nın 200. ve devamı maddeleri hükümleri uyarınca yasal delillerle kanıtlayamadığı anlaşıldığından, davalının sözleşme hükümlerine göre malın aynen iadesi ile yükümlü olduğu sonuç ve kanaatine ulaşılarak, davanın kabulüne karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KABULÜNE, davaya konu Finansal Kurumlar Birliği nezdinde tescil edilen 20/04/2022 tarih, ... numaralı Finansal Kiralama Sözleşmesi ve 29/04/2022 tarih ... numaralı Finansal Kiralama Tadil Sözleşmesi, 17/01/2022 tarih, ... numaralı Finansal Kiralama Sözleşmesi ve 01/02/2022 tarih ... numaralı Finansal Kiralama Tadil Sözleşmesi, 23/09/2021 tarih, ... numaralı Finansal Kiralama Sözleşmesi ve 29/09/2021 tarih, ... numaralı Finansal Kiralama Tadil Sözleşmesi, 29/04/2022 tarih, ... numaralı Finansal Kiralama Sözleşmesi ve 12/05/2022 tarih ... numaralı Finansal Kiralama Tadil Sözleşmesi'nin davacı tarafça haklı nedene dayalı olarak feshedildiğinin TESPİTİNE,
2-Dava konusu;
"-20/04/2022 tarih, ... numaralı finansal kiralama ve 29/04/2022 tarih ... numaralı finansal kiralama tadil sözleşmesine konu; 1 ADET ... MAKİNA A.Ş. 2022 MODEL TURBO ... EKO ... GTİP, TUR-... SERİ NOLU CNC FREZE MAKİNESİ,
-17/01/2022 tarih, ... numaralı finansal kiralama ve 01/02/2022 tarih ... numaralı finansal kiralama tadil sözleşmesine konu; 1 ADET ... MAKİNA - ... 2021 MODEL TURBO ... EKO ... GTİP NOLU CNC FREZE MAKİNESİ,
-23/09/2021 tarih, ... numaralı finansal kiralama ve 29/09/2021 tarih ... numaralı finansal kiralama tadil sözleşmesine konu; 1 ADET ... MAKİNA AMBALAJ NAK. İNŞ. KİM. SA. TİC. LTD. ŞTİ. 2021 MODEL ... 6 2500 70.01.05.007 MALZEME HİZMET KODLU ... GTİP ... YERLİ MALI BELGE NOLU CNC KARTON KUTU MAKİNESI,
-29/04/2022 tarih, ... numaralı finansal kiralama ve 12/05/2022 tarih ... numaralı finansal kiralama tadil sözleşmesine konu; 10 ADET ... MAKİNA - ... 2021 MODEL ... GTİP NOLU ÖZHÜR ÇİZİCİLİ YATAY DAİRE MAKİNESİ, Aksesuarı ile"emtiaların davalıdan alınarak davacıya HÜKMEN TESLİMİNE,
3-.... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 28/11/2024 tarih ve ... Esas sayılı ihtiyati tedbir kararının hüküm kesinleşinceye kadar devamına,
4-Aynen ifada fiili imkansızlık olması halinde İİK 24. maddesinin İcra Müdürlüğünce resen dikkate alınmasına,
5-Alınması gerekli 174.190,50-TL karar ve ilam harcından, davacı tarafından yatırılan 427,60-TL peşin harç ve 43.207,00-TL tamamlama harcı olmak üzere toplam 43.634,60-TL harcın mahsubu ile, bakiye 130.555,90-TL harcın davalıdan alınarak Hazineye gelir kaydına; davacı tarafından yatırılan toplam 43.634,60-TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davacı taraf kendini vekille temsil ettirdiğinden, karar tarihi AAÜT gereğince belirlenen 340.500,00-TL vekâlet ücretinin davalı taraftan alınarak davacı tarafa verilmesine,
7-Davacı tarafından yapılan 427,60-TL başvurma harcı ve 871,00-TL müzekkere ve davetiye posta masrafı olmak üzere toplam 1.298,60-TL yargılama giderinin, davalı taraftan alınarak davacı tarafa verilmesine,
8-6100 sayılı HMK'nın 333. maddesi gereğince davacı tarafından yatırılan ve bakiye kalan gider avansının, kararın kesinleşmesi sonrası talep halinde yatıran tarafa iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda, gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren iki haftalık yasal süre içerisinde, mahkememize ya da mahkememize gönderilmek üzere her hangi bir Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek bir dilekçe ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İSTİNAF kanun yolu açık olmak üzere oy birliğiyle verilen karar, açıkça okunup usulen anlatıldı. 20/02/2025
Başkan ...
e-imzalıdır
Üye ...
e-imzalıdır
Üye ...
e-imzalıdır
Katip ...
e-imzalıdır