T.C.
İSTANBUL
8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2024/644
KARAR NO:2025/305
DAVA:Finansal Kiralamaya Konu Malın İadesi
DAVA TARİHİ:04/11/2024
KARAR TARİHİ:08/05/2025
Mahkememizde görülmekte olan finansal kiralamaya konu malın iadesi davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesi ile; müvekkili şirket ile finansal kiracı arasında 6361 sayılı Finansal Kiralama, Faktoring ve Finansman Şirketleri Kanunu çerçevesinde 29/08/2023 tarihli ve ... sözleşme numaralı Finansal Kiralama Sözleşmesi akdedildiğini ve sözleşmeye konu 1 adet ... kira planı numaralı, ... marka, ... model türü, 2023 model yılı, ... plakalı, ... şasi numaralı ve ... motor numaralı kamyonet, 1 adet ... kira planı numaralı, ... marka, ... ... model türü, 2023 model yılı, ... plakalı, ... şasi numaralı ve ...
motor numaralı kamyonet, 1 adet ... kira planı numaralı, ... marka, ... model türü, 2023 model yılı, ... plakalı, ... şasi numaralı ve ... motor numaralı kamyonet, 1 adet ... kira planı numaralı, ... marka, ... model türü, 2023 model yılı, ... plakalı, ... şasi numaralı ve ... motor numaralı kamyonun davalı tarafa finansal kiralama yolu ile kiralandığı, davalı tarafça ödemelerin yapılmayarak temerrüde düşülmesi üzerine şirketin faaliyet adresine ... 27.Noterliğinin 07/08/2024 tarihli ve ... yevmiye sayılı ihtarnamesinin keşide edilerek gönderildiğini, ihtarnamelerde, vadesi gelmiş tüm borçlarını ve temerrüt faizlerini 60 günlük yasal sürede ödemediği takdirde finansal kiralama sözleşmelerinin münfesih olacağı ve bu sebeple de finansal kiralama sözleşmelerin feshinden itibaren 3 günlük süre içerisinde sözleşmeye konu malları müvekkili şirkete teslim edilmesi ve vadesi gelmiş ve ileri dönük ihtarnameye derc edilen tüm borçların işleyecek faizi ile birlikte ödenmesi gerektiği hususlarının ihtar ve ihbar edildiğini, sözü geçen ihtarnamenin davalı şirketin sözleşme adresine 09/08/2024 tarihinde tebliğ edildiğini, ancak davalı tarafça borçların tam ve eksiksiz olarak ödenmediğini ve sözleşme konusu malları teslim etmediğini, böylece anılan finansal kiralama sözleşmesinin fesih olduğunu, akabinde taraflarınca ihtiyati tedbir talebinde bulunulması üzerine mahkememizin ... değişik iş sayılı dosyası kapsamında finansal kiralanan malların üzerine ihtiyati tedbir konulmasına karar verildiğini, tüm bu nedenlerle davanın kabulü ile, mülkiyeti müvekkili şirkete ait bulunan malların teslim alındığı şekilde iadesini ve ihtiyati tedbir kararının mahkeme kararının kesinleşeceği tarihe dek devamına karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı taraf, kendisine usulüne uygun davetiye tebliğ edilmiş olmasına rağmen davaya cevap vermemiştir. Davalı vekili duruşmadaki beyanlarında, davalı şirket hakkında .... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ... E. Sayılı dosyası kapsamında konkordato yargılamamasının devam ettiğini, bu dosyada finansal kiralama konusu mallara ilişkin ara kararı oluşturulduğunu belirterek, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Dava, finansal kiralamaya konu malların iadesi istemine ilişkin bulunmaktadır.
Mahkememiz dosyası öncelikle 51.232,50-TL peşin harç yatırılmak suretiyle 3.000.000,00-TL harca esas değer üzerinden ikame edilmiş olup, mahkememizin 11/11/2024 tarihli tensip tutanağı ile davacı vekiline iade talebine konu malların dava tarihi itibariyle güncel rayiç değerini gösterir eksper raporunu sunması bakımından 2 haftalık süre verilmesine karar verilmiş, davacı vekili 09/12/2024 tarihli dilekçesi ekinde iade talebine konu makinelerin güncel değerlerinin 3.550.000,00-TL olduğunu gösterir eksper raporunu mahkememiz dosyasına sunmuş ve 10/12/2024 tarihinde 10.678,00-TL tamamlama harcını ikmal etmiştir.
Mahkememizce taraflar arasında akdedilen 29/08/2023 tarihli ve ... numaralı finansal kiralama sözleşmesi ile ekleri, faturalar, ödeme planları, ruhsatlar, teslim ve tesellüm belgeleri, cari hesap kayıtları, muavin defterler, ekspertiz raporu, ... ...Noterliği'nin 07/08/2024 tarihli ve ... yevmiye sayılı ihtarnamesi ile tebliğ mazbataları, mahkememizin ... değişik iş sayılı dosyası, ... 2. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ... E. Sayılı dosyası vs. dosyamız arasına alınarak hep birlikte incelenmiştir.
Somut olayda hukuki ihtilaf, 6361 sayılı yasanın 31. maddesi koşullarının oluşup oluşmadığı noktasında toplanmıştır.
Dosyada mübrez davacı tarafından davalı şirkete ....Noterliğinin 07/08/2024 tarihli ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile borç bakiyesinin 60 gün içinde ödenmesi; aksi takdirde finansal kiralama sözleşmesinin feshedileceğinin ve müteakip 3 günlük süre içerisinde malların iadesinin gerektiği hususunun borçluya ihtar edildiği anlaşılmıştır.
Finansal kiralama sözleşmesi sözleşme taraflarına tam borç yükleyen bir sözleşmedir. Bu kapsamda TBK'nın 123 ve FFFK'nın 31. maddeleri birlikte değerlendirilerek, kiralayanın finansal kiralama bedelini ödemede temerrüde düşen kiracıya ihtarname çekerek ifa için otuz günlük süre vermesi gerekir. Ancak, sözleşmede, süre sonunda mülkiyetin kiracıya geçeceği kararlaştırılmış ise, bu süre altmış günden az olamaz. Aynı zamanda bir yıl içinde kira bedellerinden üçünü veya üst üste ikisini zamanında ödemeyen kiracılarla yapılan finansal kiralama sözleşmesi kiralayan tarafından derhal feshedilebilir.
Finansal kiralama konusu mal, 6361 sayılı kanunun 12. ve 23. maddeleri (3226 sayılı kanunun 17. maddesi) gereğince kiralayan şirketin mülkiyetindedir. 6361 sayılı Kanun 24/1. maddesi (mülga 3226 sayılı Kanun 13. maddesi) hükmü gereğince de kiracı, sözleşme süresince finansal kiralama konusu malın zilyedi olup, malı sözleşmede öngörülen şart ve hükümlere göre özenle kullanmak zorundadır. 6361 sayılı kanun 30. maddesi sözleşmenin sona ermesi, 31. maddesi sözleşmenin ihlali (finansal kiralama bedelini ödemede temerrüde düşme), 32. maddesinde de sözleşmenin feshinin sonuçları düzenlenmiş; (mülga 3226 sayılı yasanın 21. maddesine göre, sözleşme süresinin dolması, 22. maddesine göre sözleşmenin diğer sebeplerle sona ermesi ve 23. maddesi hükmüne göre de sözleşmenin ihlali hallerinde aynı yasanın 24. ve 25. maddesi gereğince) ve 6361 sayılı kanunun 33/1. maddesinde de sözleşmenin kiralayan tarafından feshi halinde (ve yine 30/2. maddede öngörülen “kiracının tasfiye sürecine girmesi gibi” hallere ilişkin olarak sözleşmenin kiracı tarafından feshi halinde de), kiracı finansal kiralama konusu mal yahut malları kiralayana geri vermek ve teslim etmekle yükümlüdür.
Mahkememizce tüm dosya kapsamı hep birlikte değerlendirilmiştir. Buna göre; davalı/kiracının, ihtarname ile kendisine verilen 60 günlük süre sona ermesine rağmen, ihtarname ile kendisine tebliğ edilen ödeme tablosu dahilinde kira borçlarını ödemediği, bu nedenle davalıya tebliğ edilen ihtarname ile 6361 sayılı Finansal Kiralama Kanunu ve taraflar arasındaki sözleşmenin davacıya verdiği haklar kullanılarak finansal kiralama sözleşmesinin feshedildiği, ancak davalının, sözleşmenin feshinin yasal sonucu olan ve ihtarname ile kendisinden talep olunan finansal kiralamaya konu malları verilen sözleşmesel süre içerisinde davacı şirkete iade etmediği, davalı şirketçe ayrıca kira bedelinin ödendiğine ilişkin olarak herhangi bir delil de sunulmadığı, 6361 sayılı kanunun 23/1. maddesi uyarınca finansal kiralama konusu malın mülkiyetinin kiralayana ait olduğu ve yine 6361 sayılı kanunun 33/1. maddesi hükmüne nazaran da sözleşmenin kiralayan tarafından feshi halinde kiracının malı iade ile yükümlü olduğu, bu haliyle yapılan değerlendirmede de davalının, finansal kiralama bedelini ödediğini veya ödememesi gerektiğini ve yahut bedelin istenebilir olmadığını, Türk Medeni Kanunu'nun 6. maddesi ve HMK'nın 200. ve devamı maddeleri hükümleri uyarınca yasal delillerle kanıtlayamadığı anlaşıldığından, davalının sözleşme hükümlerine göre malın aynen iadesi ile yükümlü olduğu sonuç ve kanaatine ulaşılmıştır. Davalı tarafça her ne kadar kiracı şirket hakkında ... ... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ... E. Sayılı dosyası kapsamında mühlet kararı verildiği ve bu nedenle kiralanan malın telsimi yönünde karar verilmesinin konkordato müessesinin ruhuna aykırı olduğu ileri sürülmüş ise de, finansal kiralamaya konu malın iadesi davasının bir icra takip işlemi olmaması, mühlet içinde normal bir istirdat davasının her durumda mümkün bulunması, konkordato davasının görüldüğü mahkeme tarafından finansal kiralama konusu mallarla ilgili bir tedbir kararı verilmemiş olması, hatta ihtiyati haciz kararının fiilen uygulanmamak koşuluyla mahkemece verilmesinin dahi mümkün olması ve finansal kiralamaya konu malın iadesi davası açılması ve görülmesini engelleyen açık bir yasal düzenlemenin de mevcut olmaması karşısında, kesin mühlet içinde finansal kiralamaya konu malın iadesi davası açılmasında ve yargılama yapılıp karar verilmesinde bir engel bulunmaması dikkate alınarak davalı tarafın bu yöndeki itirazlarına itibar edilmemiştir. Tüm bu nedenlerle davanın kabulüne karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KABULÜNE, davaya konu ...Birliği nezdinde 31/08/2023 tarihinde ... tescil numarası ile tescil edilen 29/08/2023 tarihli ...-R1 sözleşme numaralı Finansal Kiralama Sözleşmesi'nin davacı tarafça haklı nedene dayalı olarak feshedildiğinin TESPİTİNE,
2-Dava konusu;
"-Demirbaş Adı ..., ÇİFT SIRA, YANDAN CAMLI, K. KASA KAMYONET
Kira Planı No ...
Müşteri ... LİMİTED ŞİRKETİ
Satıcı ... OTOMOTİV ANONİM ŞİRKETİ
Adet 1
Marka ...
Model Türü ...
Model Yılı 2023
Plaka ....
Şasi No ...
Motor No ...
-Demirbaş Adı ..., ÇİFT SIRA, YANDAN CAMLI, K. KASA KAMYONET
Kira Planı No ...
Müşteri ... CAM TİCARET VE SANAYİ LİMİTED ŞİRKETİ
Satıcı ... OTOMOTİV ANONİM ŞİRKETİ
Adet 1
Marka ...
Model Türü ...
Model Yılı 2023
Plaka ...
Şasi No ...
Motor No ...
-Demirbaş Adı ..., ÇİFT SIRA, YANDAN CAMLI, K. KASA KAMYONET
Kira Planı No ...
Müşteri ... CAM TİCARET VE SANAYİ LİMİTED ŞİRKETİ
Satıcı ... OTOMOTİV SANAYİ VE TİCARET ANONİM ŞİRKETİ
Adet 1
Marka ...
Model Türü ...
Model Yılı 2023
Plaka ...
Şasi No ...
Motor No ...
-Demirbaş Adı Kamyon
Kira Planı No ...
Müşteri ... CAM TİCARET VE SANAYİ LİMİTED ŞİRKETİ
Satıcı ... TARIMCILIK SANAYİ VE TİCARET ANONİM ŞİRKETİ
Adet 1
Marka IVECO
Model Türü ...
Model Yılı 2023
Plaka ...
Şasi No ...
Motor No ...
" emtiaların davalıdan alınarak davacıya HÜKMEN TESLİMİNE,
3-İstanbul ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 16/10/2024 tarih ve ... D. İş Esas, ... D. İş Karar sayılı ihtiyati tedbir kararının hüküm kesinleşinceye kadar devamına,
4-Aynen ifada fiili imkansızlık olması halinde İİK 24. maddesinin İcra Müdürlüğünce resen dikkate alınmasına,
5-Harçlar Kanunu gereğince alınması gerekli 242.500,50-TL karar ve ilam harcından, davacı tarafından yatırılan 51.232,50-TL peşin harç ve 10.678,00-TL tamamlama harcı olmak üzere toplam 61.910,50-TL harcın mahsubu ile bakiye 180.590,00-TL harcın davalı taraftan alınarak Hazineye gelir kaydına; davacı tarafından yatırılan toplam 61.910,50-TL harcın davalı taraftan alınarak davacı tarafa verilmesine,
6-Davacı tarafından yapılan 427,60-TL başvurma harcı ve 426,00-TL müzekkere ve davetiye posta masrafı olmak üzere toplam 853,60-TL yargılama giderinin, davalı traftan alınarak davacı tarafa verilmesine,
7-Davacı taraf kendini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihi AAÜT gereğince belirlenen 428.000,00-TL vekâlet ücretinin, davalı taraftan alınarak davacı tarafa verilmesine,
8-6100 sayılı HMK'nın 333. maddesi gereğince davacı tarafından yatırılan ve bakiye kalan gider avansının, kararın kesinleşmesi sonrası talep halinde yatıran tarafa iadesine,
Dair, davacı vekili ile davalı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren iki haftalık yasal süre içerisinde, mahkememize ya da mahkememize gönderilmek üzere her hangi bir Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek bir dilekçe ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İSTİNAF kanun yolu açık olmak üzere oy birliğiyle verilen karar, açıkça okunup usulen anlatıldı. 08/05/2025
Başkan ...
¸
Üye ...
¸
Üye ...
¸
Katip ...
¸