T.C.
İSTANBUL
8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2024/686
KARAR NO :2025/163
DAVA:Finansal Kiralamaya Konu Malın İadesi
DAVA TARİHİ:19/11/2024
KARAR TARİHİ:06/03/2025
Mahkememizde görülmekte olan finansal kiralamaya konu malın iadesi davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesi ile; müvekkili şirket ile davalı şirket arasında 6361 sayılı Finansal Kiralama, Faktoring ve Finansman Şirketleri Kanunu çerçevesinde, Finansal Kurumlar Birliği tarafından tescillenen 23/05/2024 tarihli ve ... numaralı finansal kiralama sözleşmesi akdedildiğini, finansal kiralama sözleşmesi kapsamında 1 adet, ... şasi numaralı,stıll rcd 35 triplex dize forklift; 1 adet, ... şasi numaralı, stıll rx60-30 triplex elektrikli forkliftin davalı şirkete finansal kiralama yoluyla kiralanarak teslim edildiğini, davalı şirketin, finansal kiralama sözleşmesinden doğan kira bedelleri toplamını vadesinde ödemediğinden temerrüde düştüğünü ve bu nedenle davalı tarafa .... Noterliği'nin 21/08/2024 tarihli ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesinin keşide edildiğini, ihtarname ile vadesi gelmiş tüm borçların temerrüt faizleriyle birlikte yasal sürede ödenmesi; ödemelerin 60 günlük yasal sürede yapılmadığı takdirde sözleşmenin 60 günlük süre sonunda fesih olacağı, sözleşmenin fesholması halinde de vadesi gelmemiş borçların da muaccel olacağı, bu nedenle 60'ncı günü takip eden 3 gün içinde sözleşme konusu malların müvekkili şirkete teslim edilmesi ve tüm borçların bu süre içinde ödenmesinin ihtar edildiğini, ihtarnamenin davalıya tebliğ edilmiş olmasına rağmen 60+3 günlük yasal sürede müvekkili şirkete olan borçların ödenmediğini, bu nedenle finansal kiralama sözleşmesinin fesholunduğunu, taraflarınca söz konusu malların taraflarına ihtiyati tedbir yoluyla teslim edilmesinin talep edildiğini, mahkememizin ... değişik iş numaralı kararı ile kiralamaya konu malların ihtiyati tedbirle müvekkili şirkete teslimine karar verildiğini belirterek, tüm bu nedenlerle finansal kiralama sözleşmesinin feshinin tespitine, kiralamaya konu makinelerin müvekkili şirkete alındığı şekilde iadesine ve ihtiyati tedbir kararının, mahkememiz kararı kesinleşinceye kadar devamına karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı adına usulüne uygun davetiye tebliğ edilmiş olmasına rağmen, davalı taraf davaya cevap vermemiştir.
Dava, finansal kiralamaya konu malların iadesi istemine ilişkin bulunmaktadır.
Mahkememiz dosyası öncelikle 427,60-TL harç yatırılmak sureti ile 10.000-00-TL harca esas değer üzerinden ikame edilerek mahkememiz tekli hakimi tarafından görülmeye başlanmış olup, mahkememizin 20/11/2024 tarihli tensip zaptında; "Davacı vekiline, dava konusu finansal kiralama sözleşmesinin konusu olan dava tarihi itibariyle rayiç değerini gösterir eksper raporunu sunması bakımından 1 aylık süre verilmesine" karar verildiği, davacı vekilinin 24/12/2024 tarihli dilekçesi ekinde finansal kiralama konusu makinelerin değerinin 2.260.000,00-TL olduğunu gösterir eksper raporunu sunduğu ve 24/12/2024 tarihinde ise 38.167,55-TL tamamlama harcını ikmal etmesi üzerine mahkememizin 25/12/2024 tarihli ara kararı ile harçlandırılan dava değeri dikkate alınarak dosyanın heyete alınmasına karar verilmiş ve yargılamaya mahkememiz heyetince devam olunmuştur.
Mahkememizce taraflar arasında akdedilen 23/05/2024 tarihli ve ... sözleşme numaralı finansal kiralama sözleşmesi ve ekleri, ekspertiz raporu, .... Noterliği'nin 21/08/2024 tarihli ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesi, Mahkememizin ... D.İş sayılı dosyası, davacı şirket ticari defter ve kayıtları vs. dosyamız arasına alınarak hep birlikte değerlendirilmiştir.
Somut olayda hukuki ihtilaf, 6361 sayılı yasanın 31. maddesi koşullarının oluşup oluşmadığı noktasında toplanmıştır.
Dosyada mübrez bulunan davacı tarafından davalı şirkete .... Noterliği'nin 21/08/2024 tarihli ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile borç bakiyesinin 60 gün içinde ödenmesi; aksi takdirde finansal kiralama sözleşmesinin feshedileceğinin ve 60 günlük yasal süreyi müteakip 3 günlük süre içerisinde finansal kiralama konusu malların şirketlerine iadesinin gerektiğinin borçluya ihtar edildiği anlaşılmıştır.
Finansal kiralama sözleşmesi sözleşme taraflarına tam borç yükleyen bir sözleşmedir. Bu kapsamda TBK'nın 123 ve FFFK'nın 31. maddeleri birlikte değerlendirilerek, kiralayanın finansal kiralama bedelini ödemede temerrüde düşen kiracıya ihtarname çekerek ifa için otuz günlük süre vermesi gerekir. Ancak, sözleşmede, süre sonunda mülkiyetin kiracıya geçeceği kararlaştırılmış ise, bu süre altmış günden az olamaz. Aynı zamanda bir yıl içinde kira bedellerinden üçünü veya üst üste ikisini zamanında ödemeyen kiracılarla yapılan finansal kiralama sözleşmesi kiralayan tarafından derhal feshedilebilir.
Finansal kiralama konusu mal, 6361 sayılı kanunun 12. ve 23. maddeleri (3226 sayılı kanunun 17. maddesi) gereğince kiralayan şirketin mülkiyetindedir. 6361 sayılı Kanun 24/1. maddesi (mülga 3226 sayılı Kanun 13. maddesi) hükmü gereğince de kiracı, sözleşme süresince finansal kiralama konusu malın zilyedi olup, malı sözleşmede öngörülen şart ve hükümlere göre özenle kullanmak zorundadır. 6361 sayılı kanun 30. maddesi sözleşmenin sona ermesi, 31. maddesi sözleşmenin ihlali (finansal kiralama bedelini ödemede temerrüde düşme), 32. maddesinde de sözleşmenin feshinin sonuçları düzenlenmiş; (mülga 3226 sayılı yasanın 21. maddesine göre, sözleşme süresinin dolması, 22. maddesine göre sözleşmenin diğer sebeplerle sona ermesi ve 23. maddesi hükmüne göre de sözleşmenin ihlali hallerinde aynı yasanın 24. ve 25. maddesi gereğince) ve 6361 sayılı kanunun 33/1. maddesinde de sözleşmenin kiralayan tarafından feshi halinde (ve yine 30/2. maddede öngörülen “kiracının tasfiye sürecine girmesi gibi” hallere ilişkin olarak sözleşmenin kiracı tarafından feshi halinde de), kiracı finansal kiralama konusu mal yahut malları kiralayana geri vermek ve teslim etmekle yükümlüdür.
Mahkememizce tüm dosya kapsamı hep birlikte değerlendirilmiştir. Buna göre; davalı/kiracının, ihtarname ile kendisine verilen 60 günlük süre sona ermesine rağmen, ihtarname ile kendisine tebliğ edilen ödeme tablosu dahilinde kira borçlarını ödemediği, bu nedenle davalıya tebliğ edilen ihtarname ile 6361 sayılı Finansal Kiralama Kanunu ve taraflar arasındaki sözleşmenin davacıya verdiği haklar kullanılarak finansal kiralama sözleşmesinin feshedildiği, ancak davalının, sözleşmenin feshinin yasal sonucu olan ve ihtarname ile kendisinden talep olunan finansal kiralamaya konu malları verilen sözleşmesel süre içerisinde davacı şirkete iade etmediği, davalı şirketçe ayrıca kira bedelinin ödendiğine ilişkin olarak herhangi bir delil de sunulmadığı, 6361 sayılı kanunun 23/1. maddesi uyarınca finansal kiralama konusu malın mülkiyetinin kiralayana ait olduğu ve yine 6361 sayılı kanunun 33/1. maddesi hükmüne nazaran da sözleşmenin kiralayan tarafından feshi halinde kiracının malı iade ile yükümlü olduğu, bu haliyle yapılan değerlendirmede de davalının, finansal kiralama bedelini ödediğini veya ödememesi gerektiğini ve yahut bedelin istenebilir olmadığını, Türk Medeni Kanunu'nun 6. maddesi ve HMK'nın 200. ve devamı maddeleri hükümleri uyarınca yasal delillerle kanıtlayamadığı anlaşıldığından, davalının sözleşme hükümlerine göre malın aynen iadesi ile yükümlü olduğu sonuç ve kanaatine ulaşılmıştır. Tüm bu nedenlerle davanın kabulüne karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KABULÜNE, davaya konu Finansal Kurumlar Birliği nezdinde 28/05/2024 tarih ve ... tescil numarası ile tescil edilen 23/05//2024 tarihli ... sözleşme numaralı Finansal Kiralama Sözleşmesi'nin davacı tarafça haklı nedene dayalı olarak feshedildiğinin TESPİTİNE,
2-Dava konusu;
"Satıcısı LİFTMAK FORKLİFT VE İSTİF MAK. SAN. VE TİC. LTD. ŞTİ. olan, 31/05/2024 tarih ... fatura nolu faturaya konu;
-1 ADET .... TRİPLEX DİZE FORKLİFT, ŞAŞİ SERİ NO: ...,
-1 ADET ... TRİPLEX ELEKTRİKLİ FORKLİFT, ŞAŞİ SERİ NO:..." emtiaların davalıdan alınarak davacıya HÜKMEN TESLİMİNE,
3-İstanbul 8. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 05/11/2024 tarih ve ... D. İş Esas, ... D. İş Karar sayılı ihtiyati tedbir kararının hüküm kesinleşinceye kadar devamına,
4-Aynen ifada fiili imkansızlık olması halinde İİK 24. maddesinin İcra Müdürlüğünce resen dikkate alınmasına,
5-Alınması gerekli 154.380.60-TL karar ve ilam harcından, davacı tarafından yatırılan 427,60-TL peşin harç ve 38.167,55-TL tamamlama harcı olmak üzere toplam 38.595,15-TL harcın muhsubu ile bakiye 115.785,45-TL harcın davalıdan alınarak Hazineye gelir kaydına; davacı tarafından yatırılan toplam 38.595,15-TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davacı tarafından yapılan 427,60-TL başvurma harcı ve 621,00-TL müzekkere ve davetiye posta masrafı olmak üzere toplam 1.048,60-TL yargılama giderinin, davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
7-Davacı taraf kendini vekille temsil ettirdiğinden, karar tarihi AAÜT gereğince belirlenen 308.600,00-TL vekâlet ücretinin davalıdan alınarak davacı tarafa verilmesine,
8-6100 sayılı HMK'nın 333. maddesi gereğince davacı tarafından yatırılan ve bakiye kalan gider avansının, kararın kesinleşmesi sonrası yatıran tarafa iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda, gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren iki haftalık yasal süre içerisinde, mahkememize ya da mahkememize gönderilmek üzere her hangi bir Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek bir dilekçe ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İSTİNAF kanun yolu açık olmak üzere oy birliğiyle verilen karar, açıkça okunup usulen anlatıldı. 06/03/2025
Başkan ...
¸
Üye ...
Üye ...
¸
Katip ...
¸