T.C.
İSTANBUL
8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2024/747 Esas
KARAR NO:2025/318
DAVA:İtirazın İptali
DAVA TARİHİ:11/12/2024
KARAR TARİHİ:14/05/2025
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; fazlaya ilişkin haklarının saklı kalmak koşulu ile ... İcra Müdürlüğü ... esas sayılı icra dosyasına yapılan haksız ve yasal dayanaktan yoksun itirazın iptali ile takibin 37.450,69-TL asıl alacak ile takipten sonra iade edilen çek yapraklarının karşılığı olan 194.670,00-TL ilişkin icra vekalet ücreti üzerinden devamına karar verilmesi isteminden ibaret olduğunu, davacı müvekkili banka ile davalı şirket arasında imzalanan Bankacılık Hizmetleri Sözleşmesi ve Çek Hesabı Açılış Sözleşmesi gereğince ve davalı borçlu lehine kredi tesis edildiğini, çek hesabı açılıp ve kullandırıldığını, Kredi borçlarının ödenmemesi sebebiyle, ... 28. Noterliğinde düzenlenen 03.09.2024 tarihli ve ... yevmiye numaralı ihtarname gönderilmiş ve teslim edilen 12 çek karnesinden karşılıksız yazılan 2 adet çek sebebiyle müvekkil kaynağından ödenen bedel ile 5941 sayılı çek kanununa tabi 23 adet çek yapraklarının iade edilmesi veya nakden depo edilmesi gerektiği, aksi halde yasal yollara başvurulacağı ihtar edildiğini, ihtarnamenin ardından da borç ödenmemiş ve çek yaprakları iade edilmediğini, ödemelerin ve çek iadelerinin gerçekleşmemesi üzerine davalı hakkında ... İcra Müdürlüğü ... esas sayılı dosyası ile icra takibine başlandığını, icra takibi kapsamında davalı şirket yetkiye, borca, faize itiraz ettiğini, işbu itiraz üzerine ... Arabuluculuk Bürosu ... Sayılı dosya üzerinden arabuluculuk görüşmesi yapılmış ancak anlaşma sağlanamadığını, davalı şirket her ne kadar icra müdürlüğünün yetkisine itiraz ederek müvekkili bankaya herhangi bir borcu olmadığını iddia etse de iddiaları gerçeği yansıtmamakta ve müvekkili bankanın alacağını sürüncemede bırakmak amacı taşımakta olduğunu, davalı şirketin borcu olmadığına dair beyanları kötü niyetli ve hukuki dayanaktan yoksun olduğunu, müvekkili bankanın defter ve kayıtları üzerinde yapılacak bilirkişi incelemesi sonucunda davalı şirket ile müvekkil banka arasında ticari ilişki olduğu, müvekkili banka tarafından ediminin yerine getirildiği, ancak davalı şirket tarafından ilgili sözleşmeye istinaden karşı ediminin yerine getirilmediği, işbu ticari ilişkiden doğan ve icra takibi tarihinde toplam 232.120,69 TL alacağın mevcut bulunduğu, icra takibinden sonra 21 adet çekin iade edildiği, takipten sonra iade edilen çek tutarına ait kısmın da icra vekalet ücreti hesaplamasında esas alınması gerektiği, davalı şirket itirazının alacağın tahsilini geciktirmeye yönelik haksız ve kötü niyetli olarak yapıldığı ortaya çıkacağını, yukarıda açıklanan sebeplerle haksız itiraz sebebiyle durdurulan takibimizin 37.450,69.-TL üzerinden devamı ve takipten sonra iade edilen çek yapraklarına karşılık gelen tutarın icra vekaleti için işbu huzurdaki itirazın iptali davası açılması zarureti hasıl olduğunu, açıklanan nedenlerle; müvekkili şirketin fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile davalı şirket tarafından ... İcra Müdürlüğü ... esas sayılı dosyasına yapılan itirazın talep edilen tutar üzerinden iptaline, takibin 37.450,69-TL asıl alacak ve ferileri ile devamına, (talep edilen faiz oranı ile birlikte) takipten sonra iade edilen çek yaprakları na karşılık gelen 194.670,00-TL ye ilişkin icra vekalet ücreti bakımından itirazın iptaline, takip konusu 37.450,69 TL asıl alacağın %20’ sinden az olmamak üzere davalı şirket aleyhine icra inkar tazminatına hükmedilmesine; yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı şirkete yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
SAVUNMA: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; iade edilmeyen çek yaprağı blokaj bedellerinin tahsilinin talep edilmesi haksız ve hukuka aykırı olduğunu, zira çeklerin henüz bankaya iade edilmemesi sebebiyle, davacı bankanın yasal bir sorumluluğu oluşmamakta olduğunu, alacak muaccel hale gelmediğini, 5941 Saylı kanun 3. maddesinde 'yetkili hamil tarafından ibraz edilen çeklerin ibraz edilen çeklerin karşılıksız olması halinde bankanın yasal sorumluluk kapsamında ödeme yükümlüğünün doğacağı' hüküm altına alındığını, banka tarafından herhangi bir ödeme yapılmadan, muaccel olmayan alacak için müvekkil aleyhine takip başlatması haksız ve hukuki mesnetten yoksun olduğunu, Nitekim Yargıtay 11. Hukuk Dairesi 10.03.2015 tarih ve 2014/16471 esas 2015/1594 karar sayılı ilamında, iade edilmeyen çek yaprakları sebebiyle davacının hesaplarına bloke koyan bankayı haksız bulduğunu, icra vekalet ücreti ve diğer fer'ilerine alacaklının hak kazanabilmesi için muaccel bir alacağın olması gerektiğini, izah edildiği üzere muaccel olmayan bir borçtan kaynaklı vekalet ücreti ve diğer fer'iler alacaklı bakımından doğmadığını, işbu sebeple huzurdaki davanın usulden reddi gerektiğini,belirtilen nedenler doğrultusunda müvekkilin haklı itiraz doğrultusunda kusursuz olduğu, alacağın likit bir alacak olmamasının neticesinde söz konusu icra takibine haksız olarak itiraz etmediğinin tespiti noktasında davanın tümden reddi ve icra inkar tazminatı talebinin reddi gerektiğini, belirtmiş olduğu sebeplerden ve resen nazara alınacak nedenlerden dolayı; işbu haksız ve mesnetsiz davanın usulden ve esastan reddine karar verilerek yargılama gideri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine, mahkeme aksi kanaatte ise davacının itirazın iptali talebinin ve icra inkar talebinin reddine, alacaklı aleyhine %20’den az olmamak kayıt ve şartı ile kötü niyet tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER, DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, kredi alacağının tahsili amacıyla başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir.
Davacı yanca, taraflar arasında akdolunan genel kredi sözleşmesi, hesap hareketleri, ihtarname ile arabuluculuk tutanağı ibraz olunmuş; dava konusu takip dosyası celbedilmiştir.
... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyası incelendiğinde, davacı alacaklı tarafından davalı borçludan tazmin olunan çek yaprak bedelleri ve teslim edilmeyen çek yapraklarının depo bedelleri olmak üzere toplamda 232.120,69 TL alacağın tahsili talebinde bulunulduğu, davalıya ödeme emrinin tebliğ edildiği, 18/09/2024 tarihinde sunulan dilekçe ile ödeme emrine, icra müdürlüğünün yetkisine itiraz edildiği ve takibin davalı borçlu yönünden durduğu, borca itiraz dilekçesinin davacı alacaklıya tebliğine ilişkin bilgi ve belge bulunmamakla birlikte itiraz ve dava tarihlerine nazaran davanın da hak düşürücü süre içerisinde açıldığı anlaşılmıştır.
Davalı tarafça icra müdürlüğünün yetkisine itirazda bulunulmuşsa da, boca itiraz dilekçesinde yetkili icra dairesi gösterilmediğinden, itirazın usulüne uygun yapılmamaması nedeniyle davalının yetkiye yönelik itirazı yerinde görülmemiştir.
Taraflarca sunulan dilekçe ve belgeler ile getirtilen kayıtlar incelenmiş, Genel Kredi Sözleşmesi hükmüne nazaran davacı banka ticari defter ve dayanak kayıtları üzerinde inceleme yapılmak suretiyle, var ise takip tarihi itibariyle banka alacağının faiz oranı, faiz başlangıç tarihi ve diğer fer'ilerle birlikte saptanması bakımından bilirkişi incelemesi yaptırılmasına karar verilmiştir.
Mahkememizce görevlendirilen bankacı bilirkişi 18/04/2025 tarihli raporunda; Davacı T. ... Bankası A.Ş. ile davalı asıl kredi lehtarı ... ... ve Tic. Ltd. Şti. arasında 04.11.2013 tarihinde Genel Kredi Sözleşmesi düzenlendiği dava dışı ...’ın müteselsilen kefil olduğu, davacı ... Bankası A.Ş. ile davalı asıl kredi lehtarı ... ... Ve Tic. Ltd. Şti. arasında 24/09/2010 tarihinde Çek Taahütnamesi Sözleşmesi düzenlendiği, davacı .. Bankası A.Ş. ile davalı asıl kredi lehtarı ... ... ve Tic. Ltd. Şti. arasında 24/09/2010 tarihinde düzenlenen Çek Taahütnamesi Sözleşmesi doğrultusunda çek karneleri tesis ettiği, davacı bankaca karşılıksız işlemine tabi tutulup ... miktarı tazmin edilmeyen ve/veya koçanda tabiri ile davalı uhdesinde bulunup da halen iade edilmeyen 23 adet çek yaprag ından dolayı toplam 213.210,00 TL (9.270,00 TL x 23 adet çek yaprağı) depo edilmesi istenildiği dosyaya sunulan belgeler doğrultusunda icra tarihi itibariyle talebinin yerinde olduğu, dosya içeriğinde bulunan çek karnesi teslim tutanakları ve beyannamelerine göre dava dışı borçlu ... ... Ve Tic. Ltd. Şti. icra tarihi sonrası 17 adet çek yapraklarını davacı bankaya icra tarihi sonrası iade ettiği 6 adedini ise iade etmediği bu durumda 55.620,00 TL depo talebi kaldığı dava dosyasına sunulan belgelerden tespit edildiği, davacı ... Bankası A.Ş. ... şubesi tarafından, Keşidecisi davalı borçlu ... ... Ve Tic. Ltd. Şti. olan, 31/05/2024 tarihinde ... seri numaralı çekten kaynaklı 9.270,00 TL 03/06/2024 tarihinde 0050102 seri numaralı çekten kaynaklı 9.270,00 TL olmak üzere çak hamillerine toplamda 18.540,00 TL ödendiği davalı tarafından ilgili tutarın ödenmediği, davacı Alacaklı. ... Bankası A.Ş. tarafından davalı asıl borçlu ... ... Ve Tic. Ltd. Şti.'den tazmin olunan çek yaprak bedeli ve teslim edilmeyen çek yapraklarının depo bedeli kaynaklı alacaklarına istinaden 17/09/2024 tarihinde ... İcra Dairesi ... Esas sayılı dosya ile ilgili 232.042,01 TL alacağı hesaplanmış davacı bankanın 232.120,69 TL talepte bulunduğu nakdi alacak bakımından 18.540,00 TL asıl alacak 278,10 TL faiz 13,91 TL BSMV olmak üzere toplamda 18.832,01 TL çek depo bedelinden kaynaklı ise 213.210,00 TL alacağı olmak üzere 232.042,01 TL talepte bulunabileceği, aradaki farkın yukarıda ayrıntılı belirtildiği gibi alacaklı bankanın temerrüt faizi hesaplamasından kaynaklandığı, g-Davacının icra tarihi sonrası % 60,00 faiz oranı talebinin yerinde olduğu, rapor edilmiştir.
Bilirkişi raporunun dosya kapsamına, taraflar arasındaki sözleşme hükümlerine ve yasal mevzuata uygun, teknik ve ayrıntılı olarak hazırlanmış olması nedeniyle rapor Mahkememizce de benimsenmiş ve hüküm kurmaya kısmen elverişli kabul edilmiştir.
Yapılan yargılama neticesinde tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde;
Davacı banka ile davalı ... ... ve Tic. Ltd. Şti. arasında 04/11/2013 tarihli 50.000,00 TL miktarlı genel kredi sözleşmesi imzalandığı, dava dışı ...'ın da aynı tarih ve miktarla müteselsil kefil sıfatıyla sözleşmeye taraf olduğu, borçların ödenmemesi üzerine kredi hesaplarının kat edilip, davalıya ... 28. Noterliğinin 03/09/2024 tarih ve ... yevmiye sayılı ihtarnamesi gönderildiği anlaşılmıştır. İhtarnamenin davalıya tebliğ edilemediği ve 06/09/2024 tarihinde iade döndüğü görülmüştür. Yasal düzenlemelere ve emsal Yargıtay kararlarına göre davalının 08/09/2024 tarihi ile temerrüde düştüğü kabul edilmiştir. (Emsal:Yargıtay 12. Hukuk Dairesi 1998/7140 esas 1998/7768 karar sayılı ilamı.) Hesap kat ihtarına itiraza ilişkin olarak herhangi bir delil de dosyaya yansımadığı, temerrüt tarihi ile akdi ve temerrüt faiz oranları dosya kapsamına ve sözleşme hükümlerine göre doğru bir şekilde tespit edilmek suretiyle hazırlanan ve Mahkememizce de hükme kısmen elverişli kabul edilen bilirkişi raporundaki değerlendirmeler ve mahkememizce yapılan hesaplamalar neticesinde davacının davalılardan bu miktarlar doğrultusunda nakdi alacaklı alacağı olduğu ile talebiyle bağlı kalınmakla davalının 2 adet çek depo bedelinden sorumlu tutulabileceği, itirazın iptaline yönelik fazlaya dair davacı isteminin ve davalı yanın aksi yöndeki savunmalarının yerinde olmadığı, öte yandan hüküm altına alınan nakdi alacağın alacağın likit ve bu yöne ilişkin itirazın haksız olması karşısında icra inkar tazminatı istem koşullarının da oluştuğu sonucuna varılmış, davanın kısmen kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacının nakdi alacak yönünden açmış olduğu davanın KISMEN KABULÜ ile; davalı borçlu ... ... ve Tic. Ltd. Şti.'nin dava konusu ... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı takip dosyasına vaki itirazının 18.490,00 TL asıl alacak, 277,35 TL işlemiş faiz ve 13,86 TL BSMV alacağı olmak üzere toplam 18.781,21 TL alacak yönünden İPTALİNE, takibin toplam bu miktar üzerinden ve 18.490,00 TL asıl alacağa 17/03/2024 takip tarihinden itibaren yıllık %60 oranında temerrüt faizi ve işleyecek faize %5 oranında BSMV uygulanmak suretiyle DEVAMINA, fazlaya ilişkin istemin REDDİNE,
2-Davalı tarafından takibe haksız olarak itiraz edildiğinden hükmolunan toplam 18.781,21 TL alacağın %20'si oranında hesap ve takdir edilen 3.756,24 TL icra inkar tazminatının İİK 67/2 maddesi gereğince davalılardan alınarak davacıya ÖDENMESİNE,
3-Davacının gayri nakdi alacak yönünden açmış olduğu davanın KABULÜ ile; taleple bağlı kalınarak 2 adet çek yaprağı bedeli olan 18.540,00 TL gayri nakdi alacağın davacı banka nezdinde açılacak faiz getirmeyen bir hesapta DEPO EDİLMESİNE,
5-Alınması gereken 1.898,34 TL (nakdi alacak talebi bakımından 1.282,947 TL ve gayrinakdi alacak talebi bakımından 615,40 TL) karar ve ilam harcından peşin olarak yatan 427,60-TL harcın mahsubu ile eksik kalan 855,34-TL harcın davalıdan tahsili ile HAZİNEYE İRAT KAYDINA,
Davacı tarafından peşin olarak yatırılan 427,60-TL'nin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
6-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-13. maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 3.600,00-TL arabuluculuk giderinin davanın kabul ve reddolunan miktarları dikkate alınarak 24,65 TL'nın davacıdan, 3.575,35 TL'nın davalıdan alınarak HAZİNEYE İRAT KAYDINA,
7-Davacı vekille temsil olunduğundan, nakdi alacak talebi bakımından kabul edilen dava değeri üzerinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince belirlenen 18.781,21 TL ücreti vekaletin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
8-Davacı vekille temsil olunduğundan, gayrinakdi alacak talebi bakımından karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince takdir edilen 18.540,00-TL ücreti vekaletin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
9-Davalı vekille temsil olunduğundan, nakdi alacak talebi bakımından kabul edilen dava değeri üzerinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince belirlenen 129,48 TL ücreti vekaletin davacıdan alınarak davalıya VERİLMESİNE,
9-Davacının yaptığı ilk masraf 427,60 TL, 6.500,00 TL bilirkişi ücreti, 62,50 TL posta gideri olmak üzere toplam 6.990,10 TL yargılama giderinin red ve kabul oranına göre 6.942,24 TL 'nın davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE, kalan kısmın davacı üzerinde BIRAKILMASINA,
10-Davalı tarafça sarf edilen yargılama gideri bulunmadığından bu konuda hüküm tesisine YER OLMADIĞINA,
11-Taraflarca yatırılan gider ve delil avansından sarfedilmeyen kısmın karar kesinleştiğinde ilgilisine İADESİNE,
12-Yazı İşleri Hizmetlerinin Yürütülmesine Dair Yönetmeliğin 67/1. maddesi gereğince taraflardan birinin talebi üzerine kararın tebliğe ÇIKARTILMASINA,
Dair; taraf vekillerinin yüzüne karşı, nakdi alacak talebi bakımından, dava değeri kesinlik sınırının altında kaldığından HMK 341/2 maddesi uyarınca KESİN olmak üzere; gayrinakdi alacak talebi bakımından, HMK'nın 341/1 ve 345. maddeleri gereğince gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren iki haftalık yasal süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İSTİNAF kanun yolu açık olmak üzere karar verildi.14/05/2025
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır