T.C.
İSTANBUL
8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2024/80 Esas
KARAR NO :2025/130
DAVA:Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))
DAVA TARİHİ:06/02/2024
KARAR TARİHİ:25/02/2025
Davacı tarafından davalı aleyhine açılan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda dosya incelendi.
D A V A /
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkilinin, ... ... ... Şubesinin ... Hesap numaralı ... Hesap numaralı hesabı üzerinden keşide edilen ... seri numaralı 147.822,00 TL tutarındaki 11/03/2024 tarihli çekin, ... Şubesinin ... IBAN numaralı hesabı üzerinden keşide edilen ... seri numaralı 50.000,00 TL tutarındaki 10/05/2024 tarihli çekin zilyedi olduğunu, müvekkilinin zilyedi olduğu iş bu çeklerin, müvekkilinin iş yerindeyken 3.kişiler tarafından çalındığını, çekleri eline geçiren/geçirecek kişinin, çeklerin karşılığını bankadan tahsil etmesi veya çekleri işletmesi tehlikesi halen söz konusu olduğunu, çeklerin üçüncü şahısların eline geçmesinin müvekkili açısından telafisi imkânsız zararlar doğurabileceğinden, çek bedellerinin bankadan alınmaması için öncelikle ödeme yasağı konulmasını, devamında da adı geçen çeklerin zayii nedeniyle iptaline karar verilmesini talep etme zarureti hasıl olduğunu, öncelikle ilgili banka şubelerine müzekkere yazılmasına ve ödeme yasağı konulması yönünde tedbir alınmasına, çeklerin zayii nedeniyle iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
G E R E K Ç E /
Dava; Zayi nedeniyle kıymetli evrak iptali istemine ilişkindir.
Mahkememizde açılan dava öncelikle, görev, yetki, taraf sıfatı ve diğer dava şartları açısından incelenmiş ve mahkememizin görevli ve yetkili olduğu ve ayrıca diğer dava şartlarının da bulunduğu anlaşılmış olduğundan davanın esasına geçilmiştir.
Kıymetli evrakın iptali, kıymetli evraka ilişkin umumi hükümler arasında TTK'nın 651. ve 652. maddelerinde genel bir şekilde düzenlenmiş, ayrıca nama (TTK'nın 657. maddesi) ve hâmiline yazılı senetlerin iptali hakkında (TTK'nın 661-668 maddeleri) özel hükümler öngörülmüştür. TTK’da emre yazılı senetlerin iptaline dair ayrık hükümler bulunmamaktadır. Bunun yerine poliçenin iptali için özel bir düzenleme(TTK'nın 757-765 maddeleri) getirilerek bu hükümlerin TTK'nın 778. maddesinin 1. fıkrasının ı bendi yollamasıyla bonolar bakımından; 818. maddesinin 1. fıkrasının s bendi yollamasıyla çekler bakımından da uygulanacağı öngörülmüştür.
Dava konusu çeklerin, ... Bankası ... ... Şubesinin ... Hesap numaralı hesabı üzerinden keşide edilen ... seri numaralı 11/03/2024 tarihli 147.822,00 TL bedelli ve ... Şubesinin ... IBAN numaralı hesabı üzerinden keşide edilen ... seri numaralı 10/05/2024 tarihli 50.000,00 TL bedelli çekler olduğu anlaşılmıştır.
Türkiye Ticaret Sicili Gazetesinde birer hafta ara ile üç kez ilanlar yaptırılmış, dava konusu çeklerin ibraz edilip edilmediği ilgili bankalardan sorulmuş, davacı tarafın tedbir talebine istinaden 08/02/2024 tarihli tensip ile tedbir talebi değerlendirilerek, tedbir talebinin kabulü ile dava konusu çekler yönünden ödeme yasağı konulmuştur.
Dosya kapsamına sunulan kayıt ve belgelerin incelenmesinde, davacının dava konusu çeklerin lehtarı ve yetkili hamili olduğu anlaşılmıştır.
... Bankası'nın 18/11/2024 tarihli cevabı yazısına göre dava konusu çekin ibraz edilmemiş olduğu anlaşılmıştır.
Türk Ekonomi Bankası'nın 25/11/2024 tarihli cevabı yazısına göre dava konusu çekin ibraz edilmemiş olduğu anlaşılmıştır.
Davacının zayi olduğunu iddia ettiği dava konusu çekler hakkında, TTK'nın 761. Ve 762. maddeleri uyarınca Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi'nde iptal istemli dava açıldığına ilişkin ilan birer hafta ara ile üç kez yaptırılmış ve gazete örnekleri dosyaya sunulmuştur. Yapılan ilana rağmen öngörülen bekleme süresi içinde çekin ibraz edildiğine ilişkin dosyaya herhangi bir bilgi veya belge yansımadığı gibi, çekler mahkememize de getirilmemiş, ilgili bankaya da ibraz edilmemiştir. Bu haliyle davaya konu çeklerin yetkili hamilinin davacı olduğuna ve çeklerin zayii olduğuna ilişkin mahkememizde yeterince kanaat oluşmakla, yukarıda açıklanan yasal düzenlemeler kapsamında iptallerine karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M / Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1) DAVACI TARAFÇA AÇILAN DAVANIN KABULÜ İLE; Dava konusu "... Bankası ... ... Şubesinin ... Hesap numaralı hesabı üzerinden keşide edilen ... seri numaralı 11/03/2024 tarihli 147.822,00 TL bedelli ve ... Şubesinin ... IBAN numaralı hesabı üzerinden keşide edilen ... seri numaralı 10/05/2024 tarihli 50.000,00 TL bedelli çekler" çeklerin ZAYİ NEDENİYLE İPTALLERİNE,
2)Alınması gereken 615,40 TL maktu karar ve ilam harcından peşin olarak yatan 427,60-TL harcın mahsubu ile eksik kalan 187,80-TL harcın davacıdan tahsili ile HAZİNEYE İRAT KAYDINA,
3)Davacı tarafından yapılan yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde BIRAKILMASINA,
4)Davacı tarafça yatırılan gider ve delil avansından sarfedilmeyen kısmın karar kesinleştiğinde ilgilisine İADESİNE,
5)Yazı İşleri Hizmetlerinin Yürütülmesine Dair Yönetmeliğin 67/1. maddesi gereğince davacı tarafın talebi üzerine kararın tebliğe ÇIKARTILMASINA,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren iki haftalık yasal süre içerisinde, mahkememize ya da mahkememize gönderilmek üzere her hangi bir Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek bir dilekçe ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İSTİNAF kanun yolu açık olmak üzere verilen karar, açıkça okunup usulen anlatıldı. 25/02/2025
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır