T.C.
İSTANBUL
8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2025/294
KARAR NO: 2025/819
DAVA: Finansal Kiralamaya Konu Malın İadesi
DAVA TARİHİ: 28/04/2025
KARAR TARİHİ: 11/12/2025
Mahkememizde görülmekte olan finansal kiralamaya konu malın iadesi davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesi ile; müvekkili şirket ile davalı arasında 6361 sayılı Finansal Kiralama, Faktoring Ve Finansman Şirketleri Kanunu kapsamında finansal kiralama sözleşmeleri imzalandığını, bu kapsamda ... sözleşme numaralı sözleşmeye istinaden satıcısı ...Şirketi olan 1 adet, ... marka, ... model, 2022 model yılı, ... plaka numaralı, ... şasi numaralı ve ... motor numaralı dizel forklift; ... sözleşme numaralı sözleşmeye istinaden satıcısı ... Şirketi olan 1 adet ... marka, ... model, 2022 model yıllı, ... plakalı, ... şasi numaralı ve ... motor numaralı otomobil; ... sözleşme numaralı sözleşmeye istinaden satıcısı ... Şirketi olan 1 adet ... marka, ...model, 2023 model yıllı, ... plaka numaralı, ... şasi numaralı ve ... motor numaralı otomobil; ... sözleşme numaralı sözleşmeye istinaden satıcısı ... Şirketi olan 1 adet ... marka,... model, 2023 model yıllı,...plaka numaralı, ... şasi numaralı ve ... motor numaralı Kamyonet (Pick-up)'ın davalıya kiralanarak teslim edildiğini, finansal kiracının müvekkili şirket ile imzaladığı sözleşmeler uyarınca yapması gereken ödemeleri yapmaması ve temerrüde düşmesi üzerine, aleyhine ... sözleşmeye istinaden ... 27. Noterliğinin ... tarihli ve ... yevmiye sayılı; ... sözleşme numaralı sözleşmeye istinaden ... 27. Noterliğinin ... tarihli ve ... yevmiye sayılı; ... sözleşme numaralı sözleşmeye istinaden ... 27. Noterliğinin ... tarihli ve ... yevmiye sayılı; ... sözleşme numaralı sözleşmeye istinaden ... 27. Noterliğinin ... tarihli ve ... yevmiye sayılı ihtarnamelerinin keşide edilerek, vadesi gelmiş tüm borçlarını ve temerrüt faizlerini yasal sürede ödemeleri; dercedilen ihtarnamelerin tebliğinden itibaren 60 gün içinde borçların yasal sürede ödenmediği takdirde finansal kiralama sözleşmelerinin münfesih olacağı ve bu sebeple de finansal kiralama sözleşmelerinin feshinden itibaren 3 günlük süre içinde sözleşmelere konu malların müvekkili şirkete teslim edilmesi ve vadesi gelmiş ve ileri dönük ihtarnamelere derc edilen tüm borçların işleyecek faizi ile birlikte ödenmesi gerektiği hususlarının ihtar ve ihbar edildiğini, söz konusu ihtarnamelerin finansal kiracının sözleşme adresi ile ilgili muhatabın adresten taşındığı gerekçesiyle çıkış merciine iade edildiğini, ancak kiracının sözleşme adresinden taşındığını bildirmemiş olması gerekçesiyle ihtarnamelerin ulaştığı tarih itibariyle tebliğ edilmiş sayıldığını, taraflarınca bu davadan önce yaptıkları başvuru üzerine, ... 9. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... değişik iş sayılı dosyasından malın teslimi yönünde ihtiyati tedbir kararı verildiğini, tüm bu nedenlerle dava konusu ... sözleşme numaralı sözleşmeye istinaden satıcısı ... Şirketi olan 1 adet, ... marka, ... model, 2022 model yılı, ... plaka numaralı, ... şasi numaralı ve ... motor numaralı dizel forklift; ... sözleşme numaralı sözleşmeye istinaden satıcısı ... Ticaret Anonim Şirketi olan 1 adet ... marka,... model, 2022 model yıllı, ...plakalı, ... şasi numaralı ve ... motor numaralı otomobil; ... sözleşme numaralı sözleşmeye istinaden satıcısı ... Şirketi olan 1 adet ... marka,... model, 2023 model yıllı, ... plaka numaralı, ... şasi numaralı ve ... motor numaralı otomobil; ... sözleşme numaralı sözleşmeye istinaden satıcısı ... Şirketi olan 1 adet ... marka, ...model, 2023 model yıllı, ... plaka numaralı, ... şasi numaralı ve ... motor numaralı Kamyonet (Pick-up)'ın müvekkili şirkete iadesini ve ihtiyati tedbir kararının, karar kesinleşinceye kadar devamını talep etmiştir.
Davalı taraf, kendisine usulüne uygun davetiye tebliğ edilmiş olmasına rağmen davaya cevap vermemiştir.
Dava, finansal kiralamaya konu malların iadesi istemine ilişkin bulunmaktadır.
Mahkememiz dosyası öncelikle 17.077,50-TL peşin harç yatırılmak suretiyle 1000.000,00-TL harca esas değer üzerinden ikame edilmiş ve mahkememiz tekli hakimi tarafından görülmeye başlanmış olup, mahkememizin 05/05/2025 tarihli tensip tutanağı ile davacı vekiline, dava ve finansal kiralama sözleşmelerine konu malların dava tarihi itibariyle KDV dahil rayiç değerlerini gösterir eksper raporunu ve davalı taraf ile aralarındaki finansal kiralama ilişkisine ait cari hesap kayıtları ve muavin defterlerin onaylı birer örneklerini sunması bakımından iki haftalık süre verilmesine karar verilmiş, davacı vekili tarafından 03/11/2025 havale tarihli dilekçe ekinde cari hesap kayıtları sunulmuş, mahkememizin 04/11/2025 tarihli celsesinde; "Tensip 10-B uyarınca eksper raporu sunulduğunda veya sunulmayacağının bildirildiği takdirde, eksper raporunda belirlenen değere göre harç eksikliği olması halinde harç tamamlanması ara kararı oluşturulmasına, eksper raporu sunulmadığı takdirde proforma fatura üzerinden harç tamamlanması noktasında ara karar oluşturulmasına" karar verilmiş, davacı vekili tarafından 20/11/2025 havale tarihli dilekçe ile proforma fatura üzerinden harcın tamamlanması hususunda talepte bulunulmuş, mahkememizin 24/11/2025 tarihli ara kararı ile; "Davacı vekiline, proforma fatura bedelleri olan 5.755.284,83 TL üzerinden hesaplanan 98.285,87 TL peşin harçtan yatırılan 17.077,50 TL peşin harcın mahsubu ile eksik kalan 81.208,38 TL harcı yatırması bakımından 2 haftalık süre verilmesine, aksi takdirde Harçlar Kanununun 28.,30. Maddeleri ve 6100 sayılı HMK'nun 150. Maddesi uyarınca dosyanın işlemden kaldırılacağının ihtarına" ve Harç yatırıldığı takdirde duruşma günü beklenilmeksizin dosyanın heyete aktarılmasına karar verilmesi üzerine davacı vekili, 25/11/2025 tarihi itibariyle 81.208,38-TL tamamlama harcını ikmal etmiştir.
Mahkememizce taraflar arasında akdedilen ..., ..., ... ve ... sözleşme numaralı finansal kiralama sözleşmeleri ile ekleri, ... 27. Noterliğinin ... tarihli ve ... yevmiye sayılı; ... 27. Noterliğinin... tarihli ve ... yevmiye sayılı; ... 27. Noterliğinin ... tarihli ve ... yevmiye sayılı; ... 27. Noterliğinin ... tarihli ve ... yevmiye sayılı ihtarnameleri ile tebliğ mazbataları, faturalar, ödeme planları, ruhsatlar, teslim ve tesellüm belgeleri, cari hesap kayıtları, muavin defterler, ekspertiz raporu, ... 9. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... değişik iş sayılı dosyası vs. dosyamız arasına alınarak hep birlikte incelenmiştir.
Somut olayda hukuki ihtilaf, 6361 sayılı yasanın 31. maddesi koşullarının oluşup oluşmadığı noktasında toplanmıştır.
Dosyada mübrez bulunan davacı tarafından davalı şirkete 23009824 sözleşmeye istinaden ... 27. Noterliğinin ... tarihli ve ... yevmiye sayılı; ... sözleşme numaralı sözleşmeye istinaden ... 27. Noterliğinin ... tarihli ve ... yevmiye sayılı; ... sözleşme numaralı sözleşmeye istinaden ... 27. Noterliğinin ... tarihli ve ... yevmiye sayılı; ... sözleşme numaralı sözleşmeye istinaden ... 27. Noterliğinin ... tarihli ve ... yevmiye sayılı ihtarnameleri ile borç bakiyelerinin 60 gün içinde ödenmesi; aksi takdirde finansal kiralama sözleşmesinin feshedileceğinin ve müteakip 3 günlük süre içerisinde malların iadesinin gerektiği hususunun borçluya ihtar edildiği anlaşılmıştır.
Finansal kiralama sözleşmesi sözleşme taraflarına tam borç yükleyen bir sözleşmedir. Bu kapsamda TBK'nın 123 ve FFFK'nın 31. maddeleri birlikte değerlendirilerek, kiralayanın finansal kiralama bedelini ödemede temerrüde düşen kiracıya ihtarname çekerek ifa için otuz günlük süre vermesi gerekir. Ancak, sözleşmede, süre sonunda mülkiyetin kiracıya geçeceği kararlaştırılmış ise, bu süre altmış günden az olamaz. Aynı zamanda bir yıl içinde kira bedellerinden üçünü veya üst üste ikisini zamanında ödemeyen kiracılarla yapılan finansal kiralama sözleşmesi kiralayan tarafından derhal feshedilebilir.
Finansal kiralama konusu mal, 6361 sayılı kanunun 12. ve 23. maddeleri (3226 sayılı kanunun 17. maddesi) gereğince kiralayan şirketin mülkiyetindedir. 6361 sayılı Kanun 24/1. maddesi (mülga 3226 sayılı Kanun 13. maddesi) hükmü gereğince de kiracı, sözleşme süresince finansal kiralama konusu malın zilyedi olup, malı sözleşmede öngörülen şart ve hükümlere göre özenle kullanmak zorundadır. 6361 sayılı kanun 30. maddesi sözleşmenin sona ermesi, 31. maddesi sözleşmenin ihlali (finansal kiralama bedelini ödemede temerrüde düşme), 32. maddesinde de sözleşmenin feshinin sonuçları düzenlenmiş; (mülga 3226 sayılı yasanın 21. maddesine göre, sözleşme süresinin dolması, 22. maddesine göre sözleşmenin diğer sebeplerle sona ermesi ve 23. maddesi hükmüne göre de sözleşmenin ihlali hallerinde aynı yasanın 24. ve 25. maddesi gereğince) ve 6361 sayılı kanunun 33/1. maddesinde de sözleşmenin kiralayan tarafından feshi halinde (ve yine 30/2. maddede öngörülen “kiracının tasfiye sürecine girmesi gibi” hallere ilişkin olarak sözleşmenin kiracı tarafından feshi halinde de), kiracı finansal kiralama konusu mal yahut malları kiralayana geri vermek ve teslim etmekle yükümlüdür.
Mahkememizce tüm dosya kapsamı hep birlikte değerlendirilmiştir. Buna göre; Davalı/kiracının, ihtarnameler ile kendisine verilen 60 günlük süre sona ermesine rağmen, ihtarnameler ile kendisine tebliğ edilen ödeme tablosu dahilinde kira borçlarını ödemediği, bu nedenle davalıya tebliğ edilen ihtarnameler ile 6361 sayılı Finansal Kiralama Kanunu ve taraflar arasındaki sözleşmelerin davacıya verdiği haklar kullanılarak finansal kiralama sözleşmelerinin feshedildiği, ancak davalının, sözleşmelerin feshinin yasal sonucu olan ve ihtarnameler ile kendisinden talep olunan finansal kiralamaya konu malları verilen sözleşmesel süre içerisinde davacı şirkete iade etmediği, davalı tarafça ayrıca kira bedellerinin ödendiğine ilişkin olarak herhangi bir delil de sunulmadığı, 6361 sayılı kanunun 23/1. maddesi uyarınca finansal kiralama konusu malların mülkiyetinin kiralayana ait olduğu ve yine 6361 sayılı kanunun 33/1. maddesi hükmüne nazaran da sözleşmelerin kiralayan tarafından feshi halinde kiracının malları iade ile yükümlü olduğu, bu haliyle yapılan değerlendirmede de davalının, finansal kiralama bedellerinin ödediğini veya ödememesi gerektiğini ve yahut bedelin istenebilir olmadığını, Türk Medeni Kanunu'nun 6. maddesi ve HMK'nın 200. ve devamı maddeleri hükümleri uyarınca yasal delillerle kanıtlayamadığı anlaşıldığından, davalının sözleşme hükümlerine göre malları aynen iadesi ile yükümlü olduğu sonuç ve kanaatine ulaşılarak, davanın kabulüne karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacı tarafça açılan davanın KABULÜ ile; davaya konu ... tarihli ... sözleşme numaralı, ... tarihli ... sözleşme numaralı,... tarihli ... sözleşme numaralı,... tarihli ... sözleşme numaralı Finansal Kiralama Sözleşmelerinin davacı tarafça haklı nedene dayalı olarak feshedildiğinin TESPİTİNE,
2-Dava konusu;
"-Demirbaş AdıDizel Forklift
Sözleşme No...
Satıcı... A.Ş.
Adet1
Marka...
Model Türü...
Model Yılı...
Plaka...
Şasi No...
Motor No...
Demirbaş AdıOtomobil
Sözleşme No...
Satıcı... ŞİRKETİ
Adet1
Marka...
Model Türü...
Model Yılı2022
Plaka...
Şasi No...
Motor No...
Demirbaş AdıOtomobil
Sözleşme No...
Satıcı... ŞİRKETİ
Adet1
Marka...
Model Türü...
Model Yılı2023
Plaka...
Şasi No...
Motor No...
Demirbaş AdıKamyonet (Pick-up)
Sözleşme No...
Satıcı... ŞİRKETİ
Adet1
Marka...
Model Türü...
Model Yılı2023
Plaka...
Şasi No...
Motor No..." emtiaların davalıdan alınarak davacıya HÜKMEN TESLİMİNE,
3-... 9. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... tarih ve ... D. İş Esas,... D. İş Karar sayılı ihtiyati tedbir kararının hüküm kesinleşinceye kadar devamına,
4-Aynen ifada fiili imkansızlık olması halinde İİK 24. maddesinin İcra Müdürlüğünce resen dikkate alınmasına,
5-Harçlar Kanunu gereğince alınması gerekli 393.143,50-TL karar ve ilam harcından, davacı tarafından yatırılan 17.077,50-TL peşin harç ve 81.208,38-TL tamamlama harcı olmak üzere toplam 98.285,88-TL harcın mahsubu ile bakiye 294.857,62-TL harcın davalı taraftan alınarak Hazineye gelir kaydına; davacı tarafından yatırılan toplam 98.285,88-TL harcın davalı taraftan alınarak davacı tarafa verilmesine,
6-Davacı taraf kendini vekille temsil ettirdiğinden, karar tarihi Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince belirlenen 736.422,79-TL vekâlet ücretinin davalı taraftan alınarak davacı tarafa verilmesine,
7-Davacı tarafından yapılan 615,40-TL başvurma harcı ve 106,00-TL müzekkere ve davetiye posta masrafı olmak üzere toplam 721,40-TL yargılama giderinin, davalı traftan alınarak davacı tarafa verilmesine,
8-6100 sayılı HMK'nın 333. maddesi gereğince davacı tarafından yatırılan ve bakiye kalan gider avansının, kararın kesinleşmesi sonrası yatıran tarafa iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalının yokluğunda, gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren iki haftalık yasal süre içerisinde, mahkememize ya da mahkememize gönderilmek üzere her hangi bir Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek bir dilekçe ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İSTİNAF kanun yolu açık olmak üzere oy birliğiyle verilen karar, açıkça okunup usulen anlatıldı. 11/12/2025
Başkan
e-imzalıdır
Üye
e-imzalıdır
Üye
e-imzalıdır
Katip
e-imzalıdır