T.C.
İSTANBUL
8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2025/327
KARAR NO : 2026/326
DAVA : 5464 S.K. Uy.Tacirlere Verilen Kurumsal Banka Ve K.Kartlarından Kaynaklanan (5411 S.K. 142/1 Hariç) (Tazminat)
DAVA TARİHİ : 16/12/2024
KARAR TARİHİ : 28/04/2026
Davacı tarafından davalı aleyhine açılan 5464 S.K. Uy.Tacirlere Verilen Kurumsal Banka Ve K.Kartlarından Kaynaklanan (5411 S.K. 142/1 Hariç) (Tazminat) davasının mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda dosya incelendi.
D A V A /
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili ...A.Ş.'nin davalı ... A.Ş.’nin sigortalısı olan, motor numarası ..., plaka numarası..., 2011 model, ... marka aracın daini-i mürtehini olduğunu, bu aracın müvekkili bankanın borçlusu, ... T.C kimlik numaralı ... adına kayıtlı olduğunu ve kasko sigorta poliçesi ile sigortalandığını, sigortalı araç kaza yapmış olduğunu, oluşan zarar sebebiyle ilgili kaza evraklarının müvekkili şirkete ulaştığını, araçta meydana gelen hasar sebebiyle poliçe kapsamında kasko tazminatının müvekkili bankanın daini-i mürtehin sıfatıyla hak ettiği şekilde kendisine ödenmesi gerektiğini, ancak davalı sigorta şirketinin tüm taleplerine rağmen ilgili ödemeyi taraflarına yapmadığını, davalı ... A.Ş.'ne 07/10/2024 tarihinde konu ile ilgili mail atılmış olup sigorta şirketinin kendilerine dönüş yapmadığı gibi ödeme yükümlülüğünü de yerine getirmediğini, davalı ... A.Ş.'nin poliçe kapsamında kasko tazminatı ödemekle yükümlü olmasına rağmen, bugüne kadar herhangi bir ödeme yapmadığını, arabuluculuk kurumuna başvurulduğunu ancak sonuç alınamadığını, dain-i mürtehin sıfatının müvekkili bankaya sigorta tazminatını tahsil hakkı tanımakta olduğunu, Türk Ticaret Kanunu ve ilgili mevzuat gereği, sigorta poliçesi kapsamındaki tazminatın, öncelikli hak sahibi olarak müvekkili şirkete ödenmesinin zorunlu olduğunu, davalının ödeme yapmaktan kaçınmasının hukuka aykırı olduğunu, sigortadan tazminat talep etme hakkının öncelikli olarak rehin alacaklısına ait olduğundan kural olarak asıl dava talep hakkının da rehin alacaklısına ait olduğunu, bu sebeple huzurdaki davayı dain-i mürtehin sıfatına haiz rehin alacaklısı müvekkili bankanın ikame etme yetkisi bulunduğunu, davalı sigorta şirketinin dava dışı ...'ye aracın perte çıkarılacağına dair evrak göndermişse de yine ödeme yapmadığını belirterek müvekkili ... A.Ş.’nin daini-i mürtehin sıfatıyla hak ettiği kasko tazminatı olan ve belirsiz alacak davası olarak ikame edilen şimdilik 100 TL'nin, dava tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faiziyle birlikte davalıdan alınarak davacı müvekkiline ödenmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
S A V U N M A /
Davalı vekili cevap dilekçesi ile; Davanın Sigortalı ...'ye ihbar edilmesini talep ettiklerini, 05.08.2024 tarihinde meydana gelen hasara ilişkin olarak sigortalı ... tarafından ... plakalı araç anlaşmalı servis bulunan ..Şirketi'ne araç onarımı yapılmak üzere teslim edildiğini, müvekkili şirket ile anlaşmalı servis arasındaki sözleşme fesih edilmesi nedeni ile sigortalı tarafından karşılanmak üzere özel servis sıfatıyla yine ... Şirketi'nde aracın onarımı yapılmak üzere mutabakat ile onarım yapıldığını, sigorta şirketinin ödemesine esas raporu düzenleyen eksperin sigortacılık mevzuatına uygun atandığını ve poliçe gereğince de HMK madde 193 kapsamında hakem eksper durumunda olduğunu, ek olarak başvurulan raporun masa üzerinde araç görülmeden hazırlanmış, Sigorta Eksperleri Atama Yönetmeliğinin Eksper Atanmasına ilişkin ilgili maddelerine göre somut olarak görevlendirildiğine dair ... üzerinden atama ile ilgili olarak dosyaya sunulmuş bir belge olmadığını, bu nedenle bu raporun hukuken delil mahiyetinde olamayacağı gibi, ekspertiz ücretiyle ilgili olarak müvekkili sigorta şirketinin mevzuat gereği bir sorumluluğu da bulunmadığını, zenginleşme yasağı ilkesinin her durumda gözetilmesi gerektiğini, karar verilmesi halinde bilirkişi incelemesinin de bu maddeler çerçevesinde yapılması gerektiğini, çünkü talebe konu poliçenin zorunlu trafik poliçesi olmadığını, özel ve tarafların karşılıklı anlaşmasına tabi olan sözleşme maddeleriyle bağlı kasko poliçesi olduğunu, davacı tarafından sunulan ve emsal gösterilen kararların davaya konu kasko poliçesiyle ilgili olmadıklarını, müvekkili şirket nezdinde 06.11.2023 / 06.11.2024 vade tarihli ... numaralı “Genişletilmiş Kasko Paket Sigorta Poliçesi” ile sigortalı ...plaka sayılı araç malikinin 05.08.2024 tarihinde meydana gelen kaza nedeniyle ... sayılı hasar dosyası açıldığını, 26.12.2024 tarihinde işçilik ve onarım ücreti olarak toplam 218.000,00-TL ödemenin sigortalı ... hesabına ödendiğini, sigortalının kazaya karışan aracını kendi iradesiyle anlaşmasız servise teslim ettiğini ve 16.08.2024 tarihinde yapılan ihbara istinaden eksper atamasınin müvekkili şirket tarafından yapıldığını, eksper tarafından bizzat araç üzerinde inceleme gerçekleştirildiğini, eksper ile anlaşmasız servis (tamirhane) arasında sağlanan mutabakat sonucu araç parça tedariği ve onarımının anahtar teslimi tamamlandığını, aracın onarımı aşamasında da eksper tarafından onarım fotoğrafları çekilerek müvekkili şirket kayıtlarına yüklendiğini, poliçede yer alan klozların uygulandığını, hasarlı araca sigortacılık mevzuatının öngördüğü ve poliçeye uygun şekilde parçaların takılması ve hasarlı aracın gerektiği şekilde onarılarak gerçek zararın karşılandığını, kabul anlamına gelmemek kaydı ile, davacı tarafın ticari işletmesi ile ilgili olmadıkça nispi ticari dava olarak değerlendirilemeyeceğini, bu sebeple avans faizi talep edilemeyeceğini, yasal faiz talep edilebileceğini belirterek yürürlükte bulunan "Kasko Poliçesi Genel Şartlarının" ve sigortalı ile müvekkili şirket arasında akdedilmiş bulunan "sözleşmenin (poliçenin)" davaya konu kısımlarına ilişkin maddelerinin sunduğu teminatlar kapsamında, "Zenginleşme Yasağı" ilkesi gözetilerek zararın somut olarak hiçbir delil ile ispatlanmamış olması nedeniyle davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
G E R E K Ç E /
Dava; dava dışı ...'nin davacı banka ile imzaladığı kredi sözleşmesi ve buna bağlı olarak yapılan rehin sözleşmesi nedeniyle daini mürtehin sıfatıyla davalı kasko şirketinden kasko sözleşmesi gereğince uğranılan zararın tazmini talebine ilişkindir.
Dava dosyası, ... 16. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 07/05/2025 tarihli ...Esas ve... karar sayılı gönderme kararı üzerine mahkememize tevzi edilmiştir.
Taraf delilleri toplanmış, Mahkememizce bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır.
Mahkememizce Makine Mühendisi Bilirkişi ..., Özel Sigortalar Uzmanı bilirkişi ..., Bankacı bilirkişi ...'den oluşan bilirkişi heyetinden alınan 12/12/2025 tarihli bilirkişi raporunda özetle; Davalı Sigorta, sigorta konusu ... plaka sayılı aracın 05.08.2024 kaza tarihinde meydana gelen hasar açısından toplam 218.000.-TL hasar teminatı ödediğini, Çarpma – Çarpışma riski Kasko Poliçesi teminatı kapsamında olduğunu, aracın rayiç değerinin 300.000 TL olduğunu, aracın üzerinde haciz işlemi olduğu için pert işlemi yapılmamış olup hasar mutabakatından araç sahibine terk edildiğini, yedek parça toplam tutarının 173.068,65 TL , işçilik toplam tutarının 44.931,35 TL ve toplam hasar tutarının KDV Hariç 218.000 TL olduğu görüldüğünü, davalının sigortalısına ait, ... plaka sayılı, ... markalı, .... tipindeki, 2021 model araç, 05.08.2024 tarihinde gerçekleşen kaza esnasında aldığı darbeler sonucu hasarlanacağını, hasarlı haldeki aracın çekilmiş fotoğraflarının incelenmesiyle,05.08.2024 tarihli ekspertiz raporunda tespit edilen hasar kalemlerinin kaza sonrası oluşabilecek hasarları ihtiva ettiği , yedek parçalarda orijinal parça listeleri üzerinden % 50 ıskonto yapıldığını, tarafımdan yapılan piyasa araştırmasında yedek parça / işçilik birim fiyatlarının piyasa rayiç fiyatlara uygun olduğu ve tüm gerekçelerle toplam hasar tutarının 218.000 TL olduğu görüş ve kanaati oluştuğunu, Kullandırılan Krediler: Davacı bankanın Merkez Şubesi ile dava dışı asıl borçlu kredi lehtarı ... arasında 06.11.2023 tarihinde Taşıt Rehni Sözleşmesi imzalanmak suretiyle ...plakalı taşıt alımı nedeniyle finansman sağlandığını, kredi lehtarı ... ödeme planına göre 6 adet taksiti ödediğini, kalan anapara miktarı 01.07.2024 tarihi itibariyle (30 adet taksit içindeki anapara) 194.084,44 TL olduğunu, bir üstte tabloda belirtildiği üzere hasar tarihi 05.08.2024 itibariyle toplam alacak miktarı 210.433,95 TL olduğunu, SONUÇ: Dava konusu araçtaki hasar tutarının, kaza tarihi itibariyle 218.000 TL olduğunu, davacı finansman şirketinin hasar/kaza tarihi itibariyle belirlenen alacağı 210.433,95 TL olduğunu, davalı sigorta şirketi sözleşmesel olarak D/M hakkını (yani hasar bedelinde öncelik hakkı) ihlal edeceğini, hasar bedelini sigortalıya ödemekle tam kusurlu olduğu için, hasar bedelini davacıya ödemekle yükümlü olduğunu, davalı sigorta şirketi 26.12.2024 tarihinden başlamak üzere hasar bedeli 218.000,00 TL’sini 3095 sayılı faiz K’nun 2 m. hükmü uyarınca değişen oranlarda basit usulde işleyecek AVANS faizi ile birlikte davalıya ödemesi gerektiğini, ... Sigorta A.Ş tarafından , 26.12.2024 tarihinde sigortalı (ve aynı zamanda davacı bankaya dava konusu araç açısından kredi borcu olan) ... ‘ ye 218.000 TL tazminat ödemesi yapıldığını, eksper raporundan anlaşıldığı üzere “Aracın üzerinde haciz işlemi olduğu için pert işlemi yapılmamış olup hasar mutabakatından araç sahibine terk edilmiştir” notunun eksper raporunda görüldüğü, hukuki tartışmasının ve taktirinin Mahkemeye ait olabileceği görüş ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir.
İddia, savunma, dosya kapsamında toplanan deliller ve alınan bilirkişi raporu bir bütün olarak değerlendirilmiştir. Buna göre;
Davacı tarafça, dava dilekçesi ile, dava dışı ...'nin davacı banka ile imzaladığı kredi sözleşmesi ve buna bağlı olarak yapılan rehin sözleşmesi nedeniyle daini mürtehin sıfatıyla davalı kasko şirketinden kasko sözleşmesi gereğince uğranılan zararın tazmini noktasında belirsiz alacak olarak 100.00 TL bedelin dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili talep edilmiş, 16.03.2026 tarihli talep artırım dilekçesi ile, dava konusu talepleri 218.000,00 TL'ye artırılmıştır.
Davalı tarafça, cevap dilekçesi ile, davanın belirsiz alacak davası olarak açılamayacağı, dava dışı araç maliki olan sigortalıya ödeme yapıldığı, gerçek zararın tespitinin gerektiği, avans faizi talep edilemeyeceği, davacının ispat koşullarını sağlayamadığı savunularak davanın usulden ve esastan reddi talep edilmiştir.
Davalı tarafça, davanın belirsiz alacak davası olarak açılamayacağı ileri sürülmüş ise de, davanın haksız fiilden kaynaklı olması, bakiye kredi borç miktarının ve zararın bilirkişi raporu ile netleşmesi, tazminat miktarının dava açarken tam olarak belirlenmesinin davacıdan beklenemeyeceği değerlendirilmekle, davalının bu savunmasına itibar edilmemiştir.
Dava şartlarının tam olduğu, incelenecek başkaca bir ilk itiraz veya süreler yönünden itiraz olmadığından davanın esasına geçilmiş, uyuşmazlık teknik çözüm gerektirdiğinden bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır.
Bilirkişi heyeti tarafından, taraflar arasındaki ilişkisinin irdelendiği, talep edilebilecek tazmnat miktarının ayrıntılı ve denetime elverişli bir şekilde tespit edildiği anlaşılmakla hukuki değerlendirmeler mahkememize ait olmak üzere bilirkişi heyeti raporunun dosya kapsamında karar vermeye uygun olduğu değerlendirilmiştir.
Alınan bilirkişi raporu ve dosya kapsamında toplanan delillere göre;
Davacı banka ile, dava dışı kredi lehtarı/borçlusu ... arasında 06.11.2023 tarihinde Taşıt Rehin Sözleşmesi imzalanarak ... Plakalı aracın alımı nedeniyle davacı banka tarafından ...'ya finansman sağlanarak kredi kullandırıldığı; 05.08.2024 tarihinde meydana gelen kazada dava dışı sigortalı ve aynı zamanda kredi borçlusu olan ... adına kayıtlı ... plakalı aracın hasar gördüğü; ... plakalı aracın kaza tarihini kapsar şekilde kasko poliçesinin davalı sigorta şirketi tarafından yapıldığı ve kasko poliçesinde dain-mütehin'in davacı banka olduğunun yazıldığı; Kaza sonrasında dava dışı sigortalı ve aynı zamanda kredi borçlusu olan ...'nın başvurusu üzerine davalı sigorta şirketi tarafından bu kişiye 26.12.2024 tarihinde 218.000,00 TL hasar ödemesi yapıldığı; Kaza tarihi itibarı ile dava dışı sigortalı ve aynı zamanda kredi borçlusu olan ...'nın, davacı bankaya, araç alımı nedeniyle kullanmış olduğu krediden dolayı toplam 210.433,95 TL bakiye borcunun bulunduğu; ...plakalı aracın hasar miktarının 218.000,00 TL olduğu; Her ne kadar davalı sigorta tarafından hasar bedeli dava dışı sigortalıya ödenmiş ise de, bu ödeme ile sigorta poliçesi kapsamında borcunun sona ermeyeceği, zira sigorta poliçesi kapsamında dain'i mürtein olarak hak sahibinin davacı banka olduğu, bu kapsamda hasar bedelini davacı bankaya ödemekle yükümlü olduğu, bu bedele tarafların tacir olması kapsamında dava tarihinden itibaren avans faizi talep edilebileceği anlaşılmakla ve değerlendirilmekle; Davacı tarafın davasında haklı olduğu, dain-i mürtein sıfatıyla 218.000,00 TL hasar bedelini dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan talep edilebileceği, davalının bu bedelin davacıya ödendiğine dair bir iddiası ve ispatı olmadığından savunmalarının yerinde olmadığı sonuç ve kanaatine ulaşılmıştır.
Tüm bu nedenlerle davanın kabulüne dair aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M / Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-DAVACI TARAFÇA AÇILAN DAVANIN KABULÜ İLE; 218.000,00 TL bedelin dava tarihi olan 16/12/2024 tarihinden itibaren 3095 sayılı Kanunun 2/2 maddesi uyarınca işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
2-Alınması gereken 14.891,58-TL nispi karar ve ilam harcından peşin ve tamamlama yoluyla yatırılan 4.148,79-TL harcın mahsubu ile eksik kalan 10.742,79-TL harcın davalıdan tahsili ile HAZİNEYE İRAT KAYDINA,
Davacı tarafça peşin ve tamamlama yoluyla yatırılan 4.148,79 TL peşin harç parasının davalıdan alınarak davacıya ÖDENMESİNE,
3-Davacı tarafından yapılan 427,60 TL başvurma harcı parası, 2.147,50 TL müzekkere ve davetiye posta masrafı, 30.000,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam; 32.575,10 TL yargılama masrafının davalıdan alınarak davacıya ÖDENMESİNE,
4-Karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca hesap ve takdir edilen 45.000,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya ÖDENMESİNE,
5-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 3.600,00-TL arabuluculuk giderinin, davalıdan alınarak HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
6-Taraflarca yatırılan gider ve delil avansından sarfedilmeyen kısmın karar kesinleştiğinde ilgilisine İADESİNE,
7-Yazı İşleri Hizmetlerinin Yürütülmesine Dair Yönetmeliğin 67/1. maddesi gereğince taraflardan birinin talebi üzerine kararın tebliğe ÇIKARTILMASINA,
Dair; davacı vekilinin yüzüne karşı, davalıların yokluğunda, HMK'nın 341/1 ve 345. maddeleri gereğince gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren iki haftalık yasal süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İSTİNAF kanun yolu açık olmak üzere verilen karar, açıkça okunup usulen anlatıldı.28/04/2026
Katip
¸
Hakim
¸