T.C.
İSTANBUL
9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2014/321 Esas
KARAR NO: 2018/248
DAVA: Alacak
DAVA TARİHİ: 17/08/2009
KARAR TARİHİ: 10/04/2018
Taraflar arasında görülen davanın mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda:
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVANIN ÖZETİ : Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davacı şirketin davalı şirket ile bir sözleşme akdederek, ... inşa numaralı ve ... projesi ile inşa edilen davalıya ait kimyasal tankerin boru donatım işlerinin yapılmasını taahhüt ettiğini, davalının da yapılacak bu işlerin bedelini ödemeyi kabul ettiğini, davalının ... A.Ş. bünyesindeki şirketlerden olup, sözleşme konusu işlerin de aynı holding bünyesindeki ...'nde yapıldığını, anılan sözleşmeye istinaden 28.03.2008 tarihinde işe başlama tutanağı ile yer teslim tutanağının tanzim edilerek taahhüt edilen işlerin yapımına başlandığını, ilerleyen zaman içerisinde davalının işin yapılmasını¸ teminen gerekli olan plan, proje ve malzemeleri zamanında teslim etmediğini ve sözleşmede kararlaştırılanın dışında birçok ek iş talebinde bulunduğunu, işin bitme zamanının davalıdan kaynaklanan sebepler yüzünden uzayacağının anlaşılması üzerine müvekkili tarafından uyarı yazısı düzenlenerek tersane yönetimine verildiğini, bu sebeple davalıdan kaynaklanan sebeplerden ötürü işlerin uzamasından dolayı müvekkilinin taahhütlerini 09.02.2009 tarihinde tamamlayabildiğini, bu hususun ...Şirketi tarafından düzenlenen iş bitirme belgesi ile de tevsik edildiğini, ayrıca geminin suya da indirildiğini, iş bitirme belgesinin tanziminden sonra davalıya tüm işle ilgili olarak bakiye hakediş ve ek iş bedelleri ile işin davalıdan kaynaklanan nedenlerden ötürü uzamasından dolayı tahakkuk eden işçilik bedelleri için 09.07.2009 tarihli 297,458,28 TL bedelli faturanın tanzim edildiğini, bu faturanın ... Noterliği ve ... Noterliği'nin 10.07.2009 tarihli ihtarnameleri ile davalıya gönderilerek bakiye borcun ödenmesinin talep edildiğini, ancak davalının borcun ödenmesini geciktirmek amacıyla ... Noterliğinin ihtarnamesi ile faturayı iade ettiğini ve borcu bulunmadığını iddia ettiğini belirterek, öncelikle davalı şirkete ait ...projesi ile inşa edilen kimyasal tankerin üçüncü kişi veya kuruluşlara devrinin engellenmesini teminen ihtiyati tedbir kararı verilmesini, fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak kaydı ile 297.856,69 TL alacağın 13.07.2009 tarihinden itibaren en yüksek banka reeskont faizi ile birlikte davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; usule ilişkin olarak görev itirazında bulunduktan başka, esasa ilişkin olarak da, taraflar arasında akdedilen 18.03.2008 tarihli sözleşme ile müvekkiline ait ... inşa numaralı kimyasal tankerin makina dairesi ön perdesinden itibaren tüm makina dairesi ve baca dahil yaşam mahalli boru donatım işlerini projelere, ...ve klas kuruluşlarının kurallarına, sözleşme konusu tankerin sahip olacağı ve detayları sözleşme ekinde belirtilen notasyonlarma ve tersane teknik elemanlarının onayına uygun ifa edilecek şekilde ve sözleşmede kararlaştırılan süre ve şartlarda yapmayı kabul ve taahhüt ettiğini, sözleşme'de davacıya yapacağı işler karşılığında ödenecek ücretin net olarak belirlendiğini, bu fiyatın hiçbir şekilde değiştirilemeyeceğini, fiyat farkı veya bedel arttırımı talebinde bulunulamayacağını, sözleşme bedeli haricinde işçilik, nakliye ve genel masraflar için ilave hiçbir ödeme yapılamayacağının açıkça kararlaştırıldığını, sözleşme'nin "süre ve sözleşmenin feshi" başlıklı hükmüne göre davacının 27.03.2008 tarihinde işe başlayacağı ve 17.10,2008 tarihinde işi bitireceğini, bitirilememesi halinde gecikme cezası olarak günlük 1.500 TL ödeneceğinin aynı maddede kararlaştırıldığını, sözleşmenin imzalanmasının akabinde davacıya yer teslimi yapılıp ve boru donatım işlerine başlandığını, müvekkilinin her türlü yükümlülüğünü tam ve eksiksiz olarak yerine getirdiğini, işler devam ederken davacı firmanın eksik ve yetersiz eleman çalıştırmasından ve çalışma temposunun yetersizliğinden dolayı planlanan işlerde gecikmeler olmaya başlandığını, bu sorun ve gecikmelerin boru donatım işlerinin sözleşmede kararlaştırılan sürede tamamlanamayacağını ortaya koyması nedeniyle, sözleşmeden kaynaklanan haklarını kullanan müvekkilinin 07.11.2008 tarihinde davacıya ihtarname göndererek mezkur sorunları izah edip işlerin hızlandırılmasını, sözleşme süresinde tamamlanmaması halinde sözleşmeden kaynaklanan her türlü haklarının kullanılacağını bildirdiğini, davacının 4 aylık bir gecikme ile 09.02.2009 tarihinde sözleşme konusu işleri tamamlayabildiğini, davacı tarafından gönderilen 297.458,28 TL faturanın, müvekkilinin davacı firmaya hiçbir borcu bulunmadığı için iade edildiğini, davacının davasına haklılık kazandırmak amacıyla mahkemeyi yanıltmaya çalıştığını ve plan, proje ve malzeme teslimini müvekkili zamanında yapmadığı için gecikme yaşandığım iddia ettiğini, davacının gerçek dışı bu isnatlarının delili olarak sunduğu 12.01.2009 tarihli belgenin tek ¸ taraflı olarak düzenlendiğini ve usulüne uygun olarak tebliğ edilmediğini, tankerin teslim tarihi olan 17.10.2008 tarihinden hemen önce tek taraflı olarak düzenlendiğini, kaldı ki davacı tarafça ilgili projelerdeki ekipmanların ve malzemelerin tedarik edilmesinin sözleşme eki teknik şartname hükümlerinde de yazılı olduğu gibi davacıya ait olduğunu, bunun dışında resim, sarf malzeme eksikliği ile ilgili olarak davalıdan talep ve tebliğ edilmiş bir eksiklik görülmediğini, sözleşmenin 02.09 02.45 ve 03.01 hükümlerinin davacının yükümlülüklerini belirttiğini, ... projesi için sözleşme kapsamında olan ve 91.040,70 TL tutarındaki işler müvekkili tarafından başka firmalara ek iş olarak yaptırılmış olup, sözkonusu bedelin davacı tarafça ödenmesi gerekeceğini, ancak davacı 09.07.2009 tarihli faturasında ek İş bedellerini"sair hak ediş ve ek İş bedelleri" adı altında müvekkilinden tekrar talep ettiğini ve dava konusu ettiği alacak rakamına dahil etmeye çalıştığını, davacının iddia ettiği gibi malzeme ve proje eksikliğine dayalı herhangi bir irade beyanının müvekkiline ulaşmadığı gibi, davacının hiçbir gerekçe göstermeksizin taahhütlerinden cayarak 02.06.2009 tarihinde işi bıraktığını, bu tarihten çok sonra 10.07.2009 tarihinde kötü niyetli olarak ihtarname çekmek suretiyle alacaklarını talep ettiğini, davacı tarafça dava konusu edilen alacakların dayandırıldığı faturaların sözleşme hükümleri ve şartlarına aykırı olarak tanzim edildiğini davanın reddini talep etmiştir.
Karşı dava olarak da; Davacının sözleşmede kararlaştırılan süre içerisinde tankeri teslim etmemesinden dolayı müvekkilinin uğradığı zararların sözleşmenin IV. maddesi gereğince günlük 1.500,00 TL. cezai şart olarak davacı tarafça ödenmesi gerektiğini belirterek, davacı/karşı davalının haksız ve hukuki mesnetten yoksun davasının reddini, karşı davanın kabulü ile gecikmeden kaynaklanan zararlarının tazmini amacıyla fazlaya ilişkin her türlü talep ve dava hakkı saklı kalmak kaydıyla şimdilik 10.000 TL'nin, tankerin teslim tarihi olan 17.10.2008 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalı/karşı davacıdan tahsilini talep ve dava etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:Dava dilekçesi, cevap layihası ve dosyanın tümü hep birlikte incelenmiştir.
Mahkememizde açılan dava;Alacak isteminden ibarettir.
TÜM DOSYA KAPSAMINDAN TOPLANAN DELİLLERDEN:
Bilirkişi heyetince verilen 01/02/2011 tarihli raporda özetle;Taraflar aralarında, tarafları "işveren" sıfatıyla davalı/karşı davacı ve "yüklenici" sıfatıyla davacı/karşı davalı olan 18.03.2008 tarihli bir sözleşme akdetmişlerdir. "Sözleşmenin Konusu" başlıklı I. Maddede, "işveren, ...inşa numarası ite ... inşa edilen ve detayları Ek-î 'de verilen 1 adet ...kapasiteli kimyasal tankerin makine dairesi ön perdesinden itibaren tüm makine dairesi ve baca dabii yaşam mahalli boru donatım işlerini, projelere,... ve kias kuruluşunun kurallarına, sözleşme konusu tankerin sahip olacağı detayları Ek-1 'de belirtilen notasyonlanna ve tersane teknik elemanlarının onayına uygun ifa edecek şekilde, bu sözleşmenin diğer maddelerinde ve eklerinde belirtilen şartlarla yükleniciye yaptırmayı, yüklenici de aynı şartlarda yapmayı kabul ederleri yazılı olduğunu,"Fiyat ve Ödeme" başlıklı III. Madde'de, işin bedelinin 575.000 TL olduğu, fiyat farkı veya bedel arttırımı talebinde bulunulmayacağı, sözleşme bedeli haricinde yükleniciye (davacı/karşı davalı) işçilik, nakliye ve genel masraflar için ilave ödeme yapılmayacağı, kendinden kaynaklanan ve bu sözleşme ve ekli belgelerde işin gereği, plan ve projeleri mucibince yapılması zorunlu olup da yine bu sözleşme içeriğinde veya ekli belgelerinde somut, açık ve münferit olarak tarifi yapılmamış işler dahil hiçbir iş için ilave bir ücret talep edemeyeceği yazılı olduğunu,Madde III-c'de, "İşverenin fatura bedelini sözleşmeye uygun olarak ödememesi veya geç ödemesi halinde, yüklenici durumu yazılı olarak bildirerek ¸ talepte bulunur" yazılı olduğunu, Madde IlI-d'de, yüklenicinin istihdam etliği işçiler için yapılacak ödemenin yüklenicinin, işçilerin yergi, SSK primleri, işçi ücretleri ve diğer işçi alacaklarını eda ettiğine ilişkin belgeler ve SSK'dan işsiksizlik Belgesini ibraz etmesine müteakip yapılacağı; eksik ödeme varsa bu miktarın re'sen yüklenicinin istihkak tutarından kesilerek işveren tarafından ilgili mercilere ödeneceği yazılı olduğunu,"Süre ve Sözleşmenin Feshi" başlıklı IV, Madde'de, sözleşme kapsamı işlere 27.03.2008 tarihinde başlanacağı ve 17.10.2008 tarihinde tamamlanacağı; gecikme cezasının günlük 1.500 TL olduğu, işverenden kaynaklanan gecikmelerin süreye ekleneceği, yüklenicinin işbu sözleşme kapsamındaki hizmeti eksiksiz ve zamanında sağlayamaması ya da çalıştırması gereken personel sayısının %10'unu aşacak şekilde eksik personel çalıştırması ve bu durumun 7 işgünü tekerrür etmiş olması vb. durumunda işverenin sözleşmeyi derhal haklı sebeple feshedeceği ve tüm zararlarını yükleniciden talep edeceği yazılı olduğunu, Sözleşmenin "İşverenin Sorumlulukları" başlıklı VI. Madde'sinde, "işveren sözleşmeye uygun oturak vecibelerini zamanında yerine getirecek ve işlerin yapılması için gereken bilgi ve malzemeyi yüklenici işçisine eksiksiz ve kusursuz olarak teslim edecekti"yazılı olduğunu,Sözleşmemin ekinde Teknik Şartname yer almakta olduğunu, Bu teknik şartnamede, 01.00 İmalatın Kapsamı başlığı altında işin kapsamı belirtilmiş olup, işin kapsamı,... inşa numarası ile inşa edilen 8.400...'luk kimyasal tankerin makina dairesi ön perdesinden itibaren tüm makine dairesi ve baca dahil yaşam mahalli boru donatım işlerinin yapılması için gerekli tüm detayları içerdiği ve yapılacak boru devrelerinin,... Devresi (Önceki firma tarafından devrenin atelye imalat kısmının %18'i tamamlanmış durumda)Deniz Suyu Soğutma Devresi (Önceki firma tarafından devrenin atelye imalatı kısmının %50'si tamamlanmış durumda)Tatlı Su Soğutma Devresi (önceki firma tarafından devrenin atelye imalatı kısmının %40'ı tamamlanmış durumda)İnert Gas Soğutma Suyu Devresi Yangın Devresi (Önceki firma tarafından devrenin atelye imalatı kısmının %40'ı tamamlanmış durumda)Foam Devresi (Önceki firma tarafından devrenin atelye imalatı kısmının %40'ı tamamlanmış durumda)Tank Yıkama Devresi Karbondioksit Devresi Çabuk Kapama Vanaları Pnömatik Devresi Servis ve Boşaltma Hava Devresi Egzoz Devresi Yağlama Yağı Devresi Yakıt Devresi Stern Tüp Boru İşçiliği CPP Hidrolik Devresi Hava Firar ve İskandil Devresi (Önceki firma tarafından devrenin atelye imalatı kısmının %10'u tamamlanmış durumda) Termal Oil Devresi Steam Devresi Pis Su Devresi Sıhhi Tesisat Devresi Oksi-Asetilen Devresi Freefall&Lifc Boat Hidrolik Devresi Framo Hidrolik Boru devresi olduğu belirtilmiş olduğunu,Davacı/karşı davalı ile...A.Ş arasında imzalanan mübrcz tutanaklara göre 28.03.2008 tarihinde yer teslimi yapıldığı ve 01.04.2008 tarihinde işe başlandığı, Davalı/karşı davacı 07,11,2008 tarihinde davacı/karşı davalıya bir ihtarname göndererek, ... inşa numarası ile inşa edilen işlerin sözleşme gereği olan işlerinin mevcut üretim durumu, personel sayısı ve çalışma temposuyla termin tarihine yetişmeyeceğini, gerekli tedbirlerin alınmaması durumunda sözleşmede belirtilen cezai şartların uygulanacağını ihtar ettiği, Davacı/karşı davalı 12.01.2009 tarih, GM/YZ-BR-12/01-2 sayılı yazısı ile (işbu yazının davalı/karşı davacı kayıtlarına ... sayılı ile alındığı anlaşılmaktadır) Ereğli Tersanesi Müdürlüğü'ne başvurarak,... Tersanesinde inşa edilmekte olan ...'luk tankerin sözleşme kapsamındaki işlerinin tersaneden kaynaklanan (ve açıklamasını yaptığı) sebeplerden ötürü aksadığını, yaklaşık 4 aylık bir gecikme olacağının anlaşıldığını, bu gecikme ve aşırı iş yükü dolayısıyla istihkak oranlarının personel giderlerini karşılamadığı ve sözleşme bedelinin Aralık 2008 + Ocak 2008 personel giderlerini karşılayacak şekilde arttırılmasını, ...A.Ş. antetli, 10.06.2009 tarihli İŞ BİTİRME BELGESİ'nde, ... Tersanelerinde ...yeni inşa numarasıyla inşa edilen ...Projesinin tüm makina dairesi boru işlerinin ...Şti. (davacı/karşı davalı) tarafından 09.02.2009 tarihinde tamamlandığı belirtilmekte olduğunu, Bu İş Bitirme Belgesinde sözü edilen iş, taraflar arasında düzenlenmiş sözleşmelerde belirtilen işler olup, keza sözleşme konusu bu işlerin 09.02.2009 iarihinde tamamlandığı hususu taraflar arasında ihtilafsız olduğunu, Davacı/karşı davalı, ... Noterliği'nin 10 Temmuz 2009 tarih,... yevmiye nolu ihtarnamesini davalı/karşı davacıya göndererek, yapılan işlerle ilgili olarak bakiye hakediş ve ek iş bedelleri için tanzim etmiş olduğu 09.07.2009 tarih, ...numaralı 297.458,28 TL bedelli faturanın ödenmesini; ayrıca bu fatura haricinde bu tanker ile ilgili olarak davalının kendisine 77.281,67 TL daha borcu olduğunu, dolayısıyla toplam 375,279,95 TL borcu bulunduğunu belirterek, bu bedelin kendisine ödenmesini istemiştir. Davacı... numaralı faturasında, ... inşa nolu tanker için faturalandırdığı toplam 297.458,28 TL'yi, 2008 Ekim (13 gün) İşçilik Gideri 2008 Kasım (30 gün) İşçilik Gideri 2008 Aralık (30 gün) İşçilik Gideri 2009 Ocak (30 gün) İşçilik Gideri 2009 Şubat (9 gün) İşçilik Gideri Sair Hakediş ve Ek iş Bedelleri Toplam 297.458,28 TL. olmak üzere detaylandırdığı görülmekte olduğunu Davacı/karşı davalı işbu ihtarnamesinde, dava konusu ... inşa nolu tankere yapılan işin bedelinden başka, ... inşa numaralı başka bir tankere yapılan işe ait düzenlediği başka bir faturanın bedelini de davalıdan talep etmiş olduğunu, Davalı/karşı davacı ... Noterliğinden keşide ettiği 17.07.2009 tarih ... yevmiye nolu Cevabi İhtarnamesinde, böyle bir borcu bulunmadığını belirterek, ekinde davacının ... sıra nolu faturasını iade etmiş ve davacı/karşı davalının işi geciktirerek sözleşme süresini aşması nedeniyle uğramış olduğu zarara ilişkin tüm tazminat hakkım saklı tuttuğunu ihtar etmiş olduğunu, davacı/karşı davalının toplam 11 adet faturasına konu ettiği alacağı toplamı 675.900,04 TL olup, bunun 575.000,04 TL'si Hakediş bedeli, 100.900,00 TL'si ise Ek İş bedelidir. Keza sözleşme bedeli 575.000,00 TL olduğundan, davacı/karşı davalının sözleşme bedeli kadar hakedişini faturalandırıp davalıya gönderdiği, Gerek Hakediş Tutanakları, gerekse Ek İş Formlarının taraflarca müştereken imzalanmış olduğu, dolayısıyla davalı/karşı davacının da kabulünde bulunduğu, Davalı/karşı davacı,muhtelif Ek İş Formu ibraz ettiğini, Bu formların açıklama kısıntında, davacı firmasındaki gecikmeler nedeniyle destek ekip verilmesi, davacıdan kalan işlerin tamamlanmasına yardımcı olunması, şeklinde açıklamalar belirtilerek, bu işlere ait yevmiye bedeli ve tutarları gösterilmiş olduğunu, Dava dışı firmalar tarafından tanzim edilen muhtelif faturaların da itiraz edilmiş olduğu görülmekte olduğunu, Ancak davalı/karşı davacı, bu firmalara yaptığı ödemelerin belgelerini de dosyaya sunacağını beyan etmesine karşın, dosya tarafımıza tevdi edildiği tarihte, dosya içeriğinde henüz bu yönde bir belge mevcut olmadığını, Davalı/karşı davacı tarafından ibraz edilen bu Ek İş Formlarının ve karşılığında dava dışı firmalar tarafından tanzim edilen faturaların düzenli ve açıklamalı bir üstesi olmadığından, hayli karışık olan ve fotokopi olmaları nedeniyle bir kısmı okunamayan bu belgeler üzerinde bir değerlendirme yapılamamış olduğunu, Davalı/karşı davacı delilleri arasında 20.02.2009 tarihli bir faturası da bulunmakta,Davalı taraf açıklamasında, dava dışı firmalar tarafından 20.02.2009 tarihine kadar yapılmış olan işlerin davacıya 20.02.2009 tarihli toplam 142.264,76 TL. bedelli fatura ile fatura edildiğini, bu faturanın 77.423,26 TL.lik kısmının MEDYILMAZ 08 için olduğunu ve bu faturanın davacı/karşı davalı tarafından kabul edildiğini, Davalı/karşı davacı delilleri arasında, davacı personelinin kendilerine maaş ödenmediğini bildirmeleri üzerine, bu davacı çatışanlarının 2009 yılı Nisan, Mayıs ve Haziran aylarına ait maaşlarının ödemelerine ilişkin banka dekontları ile SGK'ya yapılan prim ödemesi dekonttan bulunmakta,Davacı/karşı davalı, davalının delillerine karşı beyanlarını sunduğu 22,03.2010 tarihli dilekçesinde, İbraz edilen bu belgeların tamamının tarihlerinin huzurdaki davanın İkamesinden sonraki bir tarihi taşıdığını beyan ederek, itirazlarda bulunmuş olduğunu,Taraflar tanıklarını dinletme talebinde bulunmuşlar; bu kapsamda davalı/karşı davacı tanıkları dinlenmiş, Tanık ... ifadesinde, davalı şirketin proje şefi olduğunu, davacıya 16 Haziran 2008 döneminde ... isimli geminin boru donatım işini verdiklerini, davacının gemiyi 10.01.2009 tarihinde teslim etmesi gerektiğini ancak sözleşme konusu işi 10.06.2009 tarihinde gecikmeli olarak testim ettiğini, çünkü firma elemanlarının yeterli derecede kalifiye olmadıklarını, iyi organize olamadıklarını ve sayıca da yeterli olmadıklarını, bazı ünitelerin belirtilen zamanlarda bitirilemeyeceğini gördükleri için müdahale etmek zorunda kaldıklarını ve 10-12 kişi takviye eleman aldıklarını, bu kişilerin masraflarını hakedişlerden düşeceklerini karşı tarafa bildirdiklerini ve düştüklerini, davacının gecikmenin gerekçesi olarak malzemenin kendilerine zamanında tesiim edilmediği iddiasında bulunduğunu ancak bir geminin boru donatım işinde 40-50 devre veya sistemin faaliyetinin söz konusu olduğunu, davacının bu faaliyetleri sırası geldiğinde peyderpey ikmal etmesi gerektiğini, bu gerekçe ite sırası gelen malzemeleri teslim ettiklerini,davacının geç ifasının kendilerinin malzeme teslimindeki gecikmeden kaynaklanmadığını, Ancak, dinlenen bu davalı tanığının beyanında sözünü ettiği ...isimli gemi, huzurdaki davanın konusu olan ... isimli gemiden farklı bir gemi olduğunu, Dolayısıyla, bu tanığın beyanının huzurdaki dava ile ilgisi bulunmadığı,Diğer davalı tanığı ... ifadesinde, davalı şirketin proje şefi olduğunu, davacıya ... isimli geminin boru donatım işini verdiklerini, davacının 28 Mart 2008 tarihinde çalışmaya başladığını, taahhüdünü Ekim 2008 döneminde yerine getirmesi gerektiğini, ancak zaman içinde işçilerin azlığı ve verilen işleri belirtilen sürelerde yapamadığını gördükleri için kendilerini uyardıklarını ve onayını da atmak suretiyle çeşitli firmalardan eleman temin ettiklerini, bu elemanlar için harcanacak bedelleri kendilerinden keseceklerini davacıya bildirdiklerini, bu şekilde tahminen 20 den fazla işçi aldıklarını, buna rağmen Ekim ayında işin bitirilemediğini, Şubat 2009 dönemine sarktığını, davacının onayını da atmak suretiyle çalıştırdıkları işçiler için yaptıkları masraftan davacıdan tahsil ettiklerini, bu şekilde 4-5 ay birlikte çalışma yapıldığını, gecikmeli olarak 9 Şubat 2009 tarihinde geminin anlaşmaya uygun olarak teslim edildiğini beyan ettiğini, Ancak her iki davalı tanığının beyanları arasında uyuşmazlık sözkonusudur. Öte yandan, davacı taraf da tanık dinleteceğini beyan etmesine karşın, dosyanın tarafımıza tevdi edildiği tarih itibariyle, benıiz davacı tanıklan dinlenmiş olmadığını,Taraftar arasında 18.03.2008 tarihli bir Sözleşme düzenlenmiştir. Bu sözleşmeye göre işin teslim tarihi 17.10.2008 dir. Dosya bilgilerine nazaran, 28.03.2008 tarihinde yer teslimi yapıldığı ve 01.04.2008 tarihinde işe başlandığı anlaşılmaktadır. Sözleşmeye göre davalı/karşı davacı sözleşme konusu işin yapılabilmesi için malzeme ve projeleri temin edecek, davacı/karşı davalı da işçiliğini yapacaktır. Taraflar, iş devam ederken, karşılıklı olarak birbirlerine ihtarname göndermişler ve işin gecikmesinden birbirlerini sorumlu tutmuşlardır. Dosya içeriğinden, gecikmeye neden olan unsurları ve tarafların gecikmeden dolayı sorumluluğunu tespit edebilmek mümkün değildir. Ancak 09.02.2009 tarihinde sözleşme konusu işin tamamlandığı ve davacı/karşı davalının işi davalı/karşı davacıya teslim ettiği anlaşılmaktadır. Davalı/karşı davacı işi teslim alırken herhangi bir itiraz kayıt koymamış, gecikmeden söz etmemiş olduğunu, Davacı/karşı davalı dava dilekçesinde, bakiye hakediş bedelleri ile ek iş bedelleri ve işin davalıdan kaynaklanan nedenlerden ötürü uzamasından dolayı tahakkuk eden işçilik bedelleri için tanzim ettiği 09.07.2009 tarihli 297.458,28 TL bedelli faturanın tahsilini talep etmekte olduğunu,İşbu faturanın dökümü yukarıda 7. Maddede açıklanmış olduğunu, Davacı/k. davalı ve davalı/k.davacı arasında... inşa numaralı ve ...projesi ile ilgili 18.03.2008 tarihinde, ... inşa numaralı ... projesi ile ilgili olarakda 21.05.2008 tarihinde birer sözleşme akdedilmiş olduğu, dolayısıyla anılan sözleşmeler kapsamında davacı/k.davalı iki projeden dolayı bir kısım işlerin ifa edilmesini yüklenici sıfatıyla davalı/k.davacıya karşı taahhütte bulunmuş olduğunu bildirmişlerdir.
Taraf vekillerinin üzerine dosya başka bir heyete tevdi edilmiştir. Yeni heyetten alınan 14/06/2013 tarihli raporda özetle; Davacı/karşı davalı taraf bu faturayı düzenlerken, sözleşmedeki iş bitirme tarihi 17.10.2008 ile fiili iş bitirme tarihi 09.02.2009 arasında sözleşmede kararlaştırılan bedelin dışında işçilik giderleri olduğunu, dolayısıyla işçilik giderleri açıklaması ile yazılı alacak bedelinin bu şekilde tahakkuk ettirildiğini, aynı dönem içinde sözleşmede kararlaştırılanların dışında birçok ek iş daha yapıldığını ve bu işin bedelinin de 77.423,26. TL olduğunu, bu ek işlerle ilgili ek iş formlarının davacı/karşı davalı taraf delil listesinin 5 numaralı ekinde verildiğini ifade etmiş olduğunu, Dosyaya taraflar tarafından ibraz edilen faturalar ve ek iş formlarının İncelenmesinden davacı/karşı davalı tarafından 11 adet belge ile fatura edilen toplam miktarın 675.900,04. TL olduğu sözleşme gereği hakedişlerin toplamının 575,000.00. TL olduğu gözönüne alındığında ek iş bedelinin 100.900,00. TL. olduğu görülmekte, davacı tarafın 09.07.2009 tarihli faturasında yer alan İlave işçilik ve sair hakediş ve ek iş bedelleri altında talep edilen miktarların doğrulanmasına imkan verecek belgelerin dosyada tesbit edilememesinden dolayı değerlendirme yapılamamış olduğunu, alacağın belirlenmesi ve sonuç,davalI-karşı davalı alacağı ihtilaflı 2 fatura dışındaki faturaların toplamı:675.900,04 TL. tarafların mutabık oloukları ödemeleri 590.174,96 TL. Davacı-karşı davalının, davalı-karşı davacıdan alacağı:85.725,08 TL. davalı-karşı davacı alacağı davalının davacıya kestiği 1.024,31 TL.lik teknik ceza, uygun bulunmamış 0,00 TL. belgelerden davalı-karşı davacının, davacl-karşı davauya ödediği tespit edilen tutar:88.761,10 TL. davalı-karşı davacının gür marin adına yaptığı sgk ödemesi:45,540,63 davalı-karşıdavacının,davacı-karşı davaudan alacağı:134.101,73 TL. davalı-karşı davacının, davacI-karşı davalıdan net alacağı: 134.101,73-85.725,08=48.376,65 TL. Toplam alacak 43.376,65 TL. olarak belirlenmiş olduğunu 2.bilirkişi bildirmişlerdir.
Bilirkişi...'un diğer iki bilirkişiden karşı görüşlü raporunda özetle;Yüklenici Davacı ve karşı davalı ...Şti ile davalı ve karşı davacı... A.Ş. arasında akdedilen 18.03.2008 tarihli sözleşmede; ... inşa numaralı ile belirlenen, kimyasal tankerin “ Tüm makine dairesi ve baca dahil yaşam mahalli boru donatımı işlerinin" 575.000,00 TL bedelle yapılması, yüklenicinin 27.03.2008 tarihinde işe başlayarak 17.10.2008 tarihinde bitirmeyi, gecikme halinde günlük 1.500.- gecikme cezası verilmesi, işverenden kaynaklanan gecikmelerin süreye eklenmesi, yükleniciye sözleşme bedeli haricinde, işçilik, nakliye ve genel masraflar için ilave ödeme yapılmayacağı, sigorta primlerinde ve vergilerde vuku bulacak artışlar nedeni ile hiçbir şekilde işçilikler ve malzeme için birim fiyatların artırılmayacağı, taraflarca kabul ve taahhüt edilmiş, Sözü edilen sözleşmenin başlangıcında " işbu sözleşmenin yürürlük tarihinden önce taraflar arasında işbu sözleşme konusunda ve bu proje kapsamında yapılmış otan bütün sözleşmeler hukuken hükümsüz addolunacak, tarafların daha önceki sözleşmelerden doğan tüm yasal hak ve fa/ep/erinden feragat ettikleri kabul, beyan va taahhütle işbu sözleşme hükümlerini yerine getirecektir" şeklinde bir hükme yer verilmiş, Sözleşme eki ...inşa numaralı projede yapılacak iş ve ödenecek bedel ayrıntılı bir şekilde gösterilmiştir. Davacı iade edilen 09.07.2009 tarih ve 297.458,28 liralık faturanın, İş bitirme belgesinin tanziminden sonra tüm işle ilgili olarak bakiye hak ediş ve ek iş bedelleri ile İşin davalıdan kaynaklanan sebeplerden dolayı uzamasından dolayı tahakkuk eden işçilik bedelleri için düzenlendiğini iddia ettiğine göre, davalının bakiye hak edişten ve ek iş bedellerini kanıtlaması gerektiğini, Raporun 9. sayfasının B bendinin son paragrafında davacı tarafın “ davacı tarafın 09.07.2009 tarihli ¸ faturasında yer alan ve işçiler ve sair hak ediş ve iş bedelleri akında talep adilen miktarların doğrulanmasına imkan verecek belgelerin tespit edilememesinden dolayı değerlendirme yapılamamıştır, denmekte, müteakip paragrafta da, bu konuda davalının bir talebi olmadığı halde, "davalı-karşı davacının, davacı-karşı davalıdan 48.376,66 TL. net alacağı olduğu belirlenmiştir.’ şeklinde birsonuca varılmakta olduğunu, bildirdiklerini, Raporda, davacı yükleniciye, ... projesi dışında ek iş yaptırılmış mıdır? Yaptırılmışsa süre uzatılması verilmiş midir? buna göre karşı davada istenen gecikme tazminatı bakımından davalı işverenin haklı olup olmadığına, ayrıca önceki bilirkişi heyeti tarafından verilen rapora ve bu rapora karşı yapılan itirazlara yer ve yer verilmemiş olduğunu, Davacı tarafından yapıldığı iddia edilen ek işin yapılıp yapılmadığı, ve geçerli bedelinin sözleşmeye ekli projeye göre hesaplanması, ayrıca davalı tarafından üçüncu kişilere yaptırıldığı iddia edilen işin mahiyeti ve bedelinin projeye göre hesaplanmasının mümkün olduğu görüşünde olduğunu bildirmiştir.
Başka bir heyetten alınan 26/12/2014 tarihli raporda özekle; Davanın tarafları arasında, davacının “yüklenici” ve davalının “iş sahibi” konumunda olduğu 18.03.2008 tarihli Sözleşme akdedilmiştir. Davacı taraf ...inşa numaralı ve ... projesi ile inşa edilen davalıya ait kimyasal tankerin boru donatım işlerim yapmayı, davalı da yapılacak bu işlerin bedelini ödemeyi kabul ve taahhüt etmişlerdir. Hukuki mahiyeti İtibariyle bir eser sözleşmesi olan bu sözleşmeye göre davalı iş sahibi sözleşme konusu işin yapılabilmesi için gerekli malzeme ve projeleri temin edecek, davacı da işçiliğim ve montajım yapacaktır. Sözleşmenin konusu 1 .maddede düzenlenmiştir. Buna göre "İşveren (davalı) ... inşa numarası ile ... tersanesinde inşa edilen ve detayları Ek-I'de verilen l adet ...kapasiteli kimyasal tankerin makine dairesi ön perdesinden İtibaren tüm makine dairesi ve baca dahil yaşam mahalli boru donatım işlerini projelere, ... ve klas kuruluşunun kurallarına, sözleşme konusu tankerin sahip olacağı detayları Ek-1 'de belirtilen notasyonlarına ve tersane teknik elemanlarının onayına uygun ifa edecek şekilde, bu sözleşmenin diğer maddelerinde ve eklerinde belirtilen şartlarda yükleniciye yaptırmayı, yüklenici de aynı şartlarda yapmayı kabul ederler". Sözleşmenin “Fiyat ve Ödeme” başlıklı 3.maddesinde işin hedefinin 575.000 TL olduğu, yüklenici tamfindan fiyat farkı veya bedel arttıranı talebinde bulunulamayacağı, sözleşme bedeli haricinde yükleniciye işçilik, nakliye ve genel masraflar için ilave ödeme yapılmayacağı, yüklenicinin kendinden kaynaklanan ve bu sözleşme ve ekli belgelerde işin gereği plan ve projeleri mucibince yapılması zorunlu olup da sözleşme içeriğinde veya ekli belgelerinde somut, açık ve münferit olarak tarifi yapılmamış işlet dâhil hiçbir iş için İlave bir Ücret talep edemeyeceği öngörülmüş olduğunu,Sözleşmenin 4.maddesinde sözleşme kapsamındaki işlere 27.03.2008 tarihînde başlanacağı ve 17.10.2008 tarihinde tamamlanacağı, gecikme cezasının günlük 1.500,00 TL. olduğu, işverenden kaynaklanan gecikmelerin süreye ekleneceği öngörülmüştür. Davacı yükleniciye 28.03.2008 tarihinde yer teslimi yapılmış ve 01.04.2008 tarihinde işe başlanmıştır. Davalı 07.11.2008 tarihli ihtarnamesinde, ...inşa numaralı işin sözleşme gereği olan işlerinin mevcut üretim durumu, personel sayısı ve çalışma temposuyla teslim tarihine yetişmeyeceğini, gerekli tedbirlerin alınmaması halinde sözleşmede belirtilen cezai şartların uygulanacağım bildirmiştir. Davacı 12.01.2009 tarihli yazısında, inşa edilmekte olan tankerin sözleşme kapsamındaki işlerinin tersaneden kaynaklanan ve açıklamasını yaptığı sebeplerden dolayı aksadığını, yaklaşık 4 aylık bîr gecikme olacağının anlaşıldığını, bu gecikme ve aşın iş yükü dolayısıyla istihkak oranlarının personel giderlerini karşılamadığını ve sözleşme bedelinin Aralık 2008 + Ocak 2009 personel giderlerini karşılayacak şekilde arttınlmasını istemiş olduğunu, Sözleşme konusu işler 09.02.2009 tarihinde tamamlanmış olduğunu, bu husus 10.06.2009 tarihli İş Bitirme Belgesi’nden anlaşılmaktadır; esasen işin bu tarihte bitirildiği taraflar arasında ihtilafsızdır. Davacı yüklenici huzurdaki davada bakiye hak ediş ve ek iş bedelleri ile işin davalıdan kaynaklanan nedenlerle uzaması sebebiyle tahakkuk eden işçilik bedelleri için tanzim ettiği 297.458,28 TL tutarlı faturanın iade edildiğini beyanla, fazlaya ilişkin haklan saklı kalmak kaydıyla 297.856,69 TL alacağın 13.07.2009 tarihinden itibaren işleyecek faizi ile birlikte tahsilini talep etmiş olduğunu,Davacı tarafından toplam 11 adet fatura düzenlenmiş olup, 11 adet fatura alacağının toplamı 675.900,04 TL. olup, bunun 575.000,04 TL'.si sözleşmeden kaynaklanan hak ediş, 100.900,00 TL.’si ise ek iş bedelidir. Taraflar arasındaki sözleşme götürü bedelli bir eser sözleşmesidir, sözleşme bedeli 575.000,00 TL. olarak belirlenmiş olduğunu ve davacı yüklenici tarafından fiyat farkı veya bedel arttınmı talebinde bulunulamayacağı, sözleşme bedeli haricinde yükleniciye işçilik, nakliye ve genel masraflar için ilave ödeme yapılmayacağı, yüklenicinin kendinden kaynaklanan ve bu sözleşme ve ekli belgelerde işin gereği plan ve projeleri mucibince yapılması zorunlu olup da sözleşme içeriğinde veya ekli belgelerinde somut, açık ve münferit olarak tarifi yapılmamış işler dâhil hiçbir İş İçin ilave bir ücret talep edemeyeceği öngörülmüş olduğunu, Bununla birlikte davacının ek iş yaptığı ve bunun davalının kabulünde bulunduğu dosyadan anlaşılmaktadır. Zira götürü iş bedeli 575.000,00 TL. olmasına rağmen, davalı tarafından davacıya ilk raporda tespit edildiği üzere zaten 192.835,48 TL. sözleşme dışı (ek iş) iş bedeli ödenmiştir. Yükleniciye ödenen toplam meblağ 762.994,96 TL.’dir, Sözleşmede kesin olarak götürü bedelin (ek iş vb. gibi her ne surette olursa olsun) arttırılamayacağı öngörülmüş olduğunu, Bu itibarla davacının huzurdaki asıl davada ileri sürdüğü bakiye alacak iddiasımn kabule şayan olmadığı değerlendirilmekte olduğunu, Karsı davada ise karşı davacı iş sahibi, karşı davalı yüklenicinin sözleşmede kararlaştırılan süre içerisinde tankeri teslim etmemesinden dolayı sözleşmenin IV. maddesi gereğince, günlük 1.500,00 TL. cezai şartın karşı davalı yüklenici tarafça ödenmesi gerektiğini belirterek, karşı davanın kabulü ile gecikmeden kaynaklanan zararlarının tazmini amacıyla fazlaya ilişkin her türlü talep ve dava hakkı saklı kalmak kaydıyla şimdilik 10.000,00 TL.'nin, tankerin teslim tarihi olan 17.10.2009 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalı/karşı davacıdan tahsilini, talep ve dava etmiştir. İş sahibi karşı davacı tarafından yükleniciye ek iş bedeli ödendiğine göre, bu ek iş için süre uzatımı verilmesi gerektiği düşünülmekte olduğunu, Diğer yandan Sözleşmenin IV. maddesinde kararlaştırılan cezai şart, İfaya eklenen cezai şart niteliğindedir. Olay tarihinde yürürlükte bulunan ve uyuşmazlığa uygulanması gereken 818 saydı Borçlar Kanunu’nun 158/2.maddesi hükmüne göre ‘Akdin muayyen zamanda veya meşrut mahalde icra edilmemesi halinde tediye olunmak ilzere cezai şart kabul edilmiş ise, alacaklı hem akdin icrasını hem meşrut cezanın tediyesini talep edebilir. Meğer ki alacaklı bu hakkından sarahaten feragat etmiş veya kayıt dermeyan etmeksizin edayı kabul eylemiş olsun", Iş bitirme belgesinde veya başka bir belgede davalı-karşı davacının İşi teslim alırken gecikme dolayısıyla cezai şart talep hakkım saklı tuttuğuna dair bir ihtirazı kayıt dermeyan etmediği anlaşılmakta olduğunu, Bu durumda cezai şart istemek hakkı BK.m,158/2 gereğince düşmüş sayılır. Bu durumda davalı-karşı davacı iş sahibinin gecikme tazminatı talep etmesi hukuken mümkün değildir, bu nedenle karşı davanın dayanağının bulunmadığı değerlendirilmekte olduğunu, hem asıl davada hem de karşı davada tarafların birbirlerinden talep edebilecekleri bir alacak hakkının tespit edilemediği, hem asıl davanın hem da karşı davanın kabule şayan sayılamayacağını bildirmişlerdir.
Bilirkişi heyetince verilen 04.08.2015 tarihli ek raporda özetle;asıl davada hem de karşı davada tarafların birbirlerinden talep edebilecekleri bir alacak hakkının tespit edilemediği, hem asıl davanın hem da karşı davanın kabule şayan sayılamayacağını bildirmişlerdir.
Bilirkişi heyetince verilen 26/12/2016 tarihli 2.Ek Raporda özetle;Eser sözleşmesinden kaynaklanan bakiye bedel alacağının tahsiline ilişkin bir uyuşmazlıkta, eğer sözleşmede hu konuda bir açıklık bulunmuyorsa, Yargıtay kararında değinildiği üzere 818 sayılı BK'mın vekâletsiz iş görme hükümlerine göre yüklenicinin yaptığı ek işlerin bedelini talep etme hakkı bulunmakladır, Ru bakımdan kurulumuz Yargıtay tararına katılmaktadır, Ancak somut olaydaki durum, Yargıtay kararına konu olan uyuşmazlıktan farklıdır, somut olayda taraflar açık bir sözleşme hükmü ile (3.maddede) işin bedelinin 575.000,00 TL. olduğu, yüklenici tarafından fiyat farkı veya bedel arıtırımı talebinde bulur ular ırayacağı, sözleşme bedeli haricinde yükleniciye işçilik, nakliye vc genel masraflar İçin ilave ödeme yapılmayacağı, yüklenicinin kendinden kaynaklanan ve bu sözleşme ve ekli belgelerde işin gereği plan ve projeleri mucibince yapılması zorunlu olup da sözleşme içeriğindi: veya ekli belgelerinde somut, açık ve münferit olarak tarifi yapılmamış işler dahil hiçbir iş İçin ilave bir ücret talep edemeyeceğini,Tarafların bu açık sözleşme hükmüne rağmen BK'nun 410.maddesinin uygulanmasının mümkün olmadığı,Dolayısıyla, Yargıtay ... Hukuk Dairesinin ara kararda anılan ve kurulumuzca incelenip değerlendirilen karan, kök ve ek raporlardaki görüşlerimizde bir değişiklik meydana getirmemiş olduğunu bildirmişlerdir. Tarafların kök ve ek rapora vaki itirazlarının raporlarda herhangi bir değişiklik gerektirmediği, oradaki tespit ve görüşlerimizin aynen muhafazası gerektiği kanaatine ulaşılmış olduğunu bildirmişlerdir.
Bilirkişi heyetince verilen 23/10/2017 tarihli 3.ek raporda özetle; Eser sözleşmesinden kaynaklanan bakiye bedel alacağının tahsiline ilişkin bir uyuşmazlıkta eğer sözleşmede bu konuda bir açıklık bulunmuyorsa, Yargıtay kararında değinildiği üzere 818 sayılı BK’mm vekâletsız iş görme hükümlerine göre yüklenicinin yaptığı ek işlerin bedelini talep etme hakkı bulunmaktadır. Somut olaydaki durumun, Yargıtay kararına konu olan uyuşmazlıktan farklı olduğu değerlendirilmektedir; somut olayda taraflar açık bir sözleşme hükmü ile (3,maddede) işin bedelinin 575.000,00 TL. olduğu, yüklenici tarafından fiyat farkı veya bedel arttın mı talebinde bulunulmayacağı, sözleşme bedeli haricinde yükleniciye işçilik, nakliye ve genel masraflar için ilave ödeme yapılmayacağı, yüklenicinin kendinden kaynaklanan ve bu sözleşme ve ekli belgelerde işin gereği plan ve projeleri mucibince yapılması zorunlu olup da sözleşme içeriğinde veya ekli belgelerinde somut, açık ve münferit olarak tarifi yapılmamış işler dahil hiçbir iş için İlave bir ücret talep edemeyeceğini, Tarafların kararlaştırdıkları bu açık sözleşme hükmüne rağmen BK’nun 410.maddesinin uygulanmasının mümkün olmadığı,davacının bakiye alacak iddiasının kabul edilemeyeceği, Dolayısıyla, Yargıtay ... Hukuk Dairesinin ara kararda anılan ve kurulumuzca incelenip değerlendirilen kar arlan, kök ve ek raporlardaki görüşlerimizde bir değişiklik meydana getirmemiş olduğunu, Karşı dava bakımından, davalı-karşı davacının 07.11.2008 tarihli ihtarnamesine rağmen, yapıldığı sabit olan ve karşılığı ödenen ek işler nedeniyle işin bidayetteki teslim süresinin uzaması İşverenden ve tersaneden kaynaklandığı için, davalı-karşı davacının, davacı karşı davalıdan isleyebileceği bir cezai şart tazminatının bulunmadığı, tarafların kök ve ek raporlara vaki itirazlarının raporlarda herhangi bir değişiklik gerektirmediği, oradaki tespit ve görüşlerimizin aynen muhafazası gerektiği, hem asıl davada hem de karşı davada talebi mümkün bir alacak hakkının bulunmadığı kanaatine ulaşıldığını bildirmişlerdir.
Yargıtay ...Hukuk Dairesinin26/11/2014 tarih... sayılı kararında aynen "Uyuşmazlık zaman bakımından uygulanması gereken 818 sayılı borçlar Kanununun 355 vd. maddelerinde düzenlenen eser sözleşmesi ilişkisinden kaynaklanmaktadır. Davada sözleşmenin 10.maddesine göre en geç 15.09.2010 tarihinde teslimi gereken işin, 130 gün gecikmeyle 25.01.2011 tarihinde tamamlanarak teslim edildiği iddia edilerek ve fazlaya ilişkin haklar saklı tutularak 130 günlük gecikme karşılığı 75.000. 00 TL. cezai şart alacağının tahsili istenmiş, ıslahla talep 63.000,00 TL. artırılarak 138.000,00 TL’ve çıkarılmıştır. Mahkemece, teslimin 29.11.2010 tarihinde yapıldığı kabul edilerek 15.09.2010 ile 29.11.2010 tarihleri arası için hesaplanan 69 günlük cezai şart, alacağı 138.000,00 TL'ye hükmedilmiş, alacağın 75.000,00 TLlik kısmına 18.02.2011 dava tarihinden, 63.000.00 TL'lik kısmına da 07.10.2013 ıslah tarihinden itibaren avans faizi yürütülmüş, karar, davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.
Aynı dairenin 13/02/2014 tarih 2013/6850-2014/975 sayılı kararlan gereğince "Dava, eser sözleşmesinden kaynaklanan bakiye iş bedelinin tahsili istemine ilişkindir. Sözleşmede fiyatı kararlaştırılan imalatların birim fiyatları malzeme dahil belirlenmiş olup ayrıca fiyat farkı ödeneceği belirtilmediğinden götürü bedel niteliğindedir. Dairemizin yerleşik uygulama ve içtihatlarında aksi kararlaştırılmadıkça KDVnin götürü bedele dahil olduğu kabul edilmektedir. Davacı yüklenicinin dosya kapsamına göre sözleşme dışı bir kısım, imalatlar yaptığı da anlaşılmaktadır.Sözleşme dışı imalatlarla ilgili olarak bunların iş sahibinin yararına olması ve onun tarafından kullanılması halinde bedelinin 818 Sayılı Borçlar Kanunumun 410 vd. maddeleri gereğince yapıldığı yıl mahalli piyasa rayiçlerine göre istenmesi mümkündür ve hesaplamanın buna göre yapılması gerekmektedir. Mahalli piyasa rayiçleri içinde KDV de olduğundan tespit edilen piyasa rayiçleri üzerine ayrıca KDV eklenmesi de mümkün değildir. Sözleşme dışı imalat bedelleri yapıldığı yıl mahalli piyasa rayiçlerine göre istenebilir ise de yüklenicinin talep ettiği miktar piyasa rayicinden düşük ise taleple bağlı kalınarak hesaplamada bu miktarın dikkate alınması gerekir. Sözleşmenin 4.maddesinde sözleşme kapsamındaki işlere 27.03.2008 tarihinde başlanacağı ve17.10.2008 tarihinde tamamlanacağı, gecikme cezasının günlük 1.500,00 TL. olduğu, işverenden kaynaklanan gecikmelerin süreye ekleneceği öngörülmüştür. Davacı yükleniciye 28.03.2008 tarihinde yer teslimi yapılmış ve 01.04.2008 tarihinde işe başlanmıştır,Davalı-karşı davacının 07.11.2008 tarihli ihtarnamesinde, MY 08 inşa numaralı işin sözleşme gereği olan işlerinin mevcut üretim durumu, personel sayısı ve çalışma temposuyla teslim tarihine yetişmeyeceğini, gerekli tedbirlerin alınmaması halinde sözleşmede belirlilen cezai şartların uygulanacağını bildirmiştir. Davacı 12.01.2009 tarihli yazısında, inşa edilmekte olan tankerin sözleşme kapsamındaki işlerinin tersaneden kaynaklanan ve açıklamasını yaptığı sebeplerden dolayı aksadığını, yaklaşık 4 aylık bir gecikme olacağının anlaşıldığını, bu gecikme ve aşın iş yükü dolayısıyla istihkak oranlarının personel giderlerini karşılamadığım ve sözleşme bedelinin Aralık 2008 + Ocak 2009 personel giderlerini karşılayacak şekilde arttırılmasını istemiştir.
Sözleşme konusu işler 09.02.2009 tarihinde tamamlanmıştır, bu husus 10.06.2009 tarihli iş Bitirme Belgesi’nden anlaşılmaktadır; esasen işin bu tarihte bitirildiği taraflar arasında ihtilafsızdır. Davacı yüklenici huzurdaki davada bakiye hak ediş ve ek iş bedelleri ile işin davalıdan kaynaklanan nedenlerle uzaması sebebiyle tahakkuk eden İşçilik bedelleri için tanzim ettiği 297.458,28 TL. tutarlı faturanın iade edildiğini beyanla, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla 297.856,69 TL. alacağın 13.07.2009 tarihinden itibaren işleyecek faizi ile birlikte tahsilini talep etmiştir. Davacı tarafından toplam 11 adet fatura düzenlenmiş olup, 11 adet fatura alacağının toplamı 675.900,04 TL. olup, bunun 575.000,04 TL.'si sözleşmeden kaynaklanan hak ediş, 100.900,00 TL.'si ise ek iş bedelidir. Taraflar arasındaki sözleşme götürü bedelli bir eser sözleşmesidir, sözleşme bedeli 575.000,00 TL. olarak belirlenmiştir ve davacı yüklenici tarafından fiyat farkı veya bedel arttırımı talebinde bulunulamayacağı, sözleşme bedeli haricinde yükleniciye işçilik, nakliye ve genel masraflar için ilave ödeme yapılmayacağı, yüklenicinin kendinden kaynaklanan ve bu sözleşme ve ekli belgelerde işin gereği plan ve projeleri mucibince yapılması zorunlu olup da sözleşme içeriğinde veya ekli belgelerinde somut, açık ve münferit olarak tarifi yapılmamış işler dahil hiçbir iş için ilave bir ücret talep edemeyeceği öngörülmüştür. Bununla birlikte davacının ek iş yaptığı ve bunun davalının kabulünde bulunduğu dosyadan anlaşılmaktadır. Zira götürü iş bedeli 575.000,00 TL. olmasına rağmen, davalı tarafından davacıya ilk raporda tespit edildiği üzere zaten 192.835,48 TL. sözleşme dışı (ek iş) iş bedeli ödenmiştir. Yükleniciye ödenen toplam meblağ 762.994,96 TL.’dir, Sözleşmede kesin olarak götürü bedelin (ek iş vb. gibi her ne suretle olursa olsun) arttırılamayacağı öngörülmüştür.Eser sözleşmesinden kaynaklanan bakiye bedel alacağının tahsiline ilişkin bir uyuşmazlıkta eğer sözleşmede bu konuda bir açıklık bulunmuyorsa, Yargıtay kararında değinildiği üzere 818 sayılı BK’nun vekaletsız iş görme hükümlerine göre yüklenicinin yaptığı ek işlerin bedelini talep etme hakkı bulunmaktadır. Somut olaydaki durumun, Yargıtay kararına konu olan uyuşmazlıktan farklı olduğu değerlendirilmektedir; somut olayda taraflar açık bir sözleşme hükmü ile (3.maddede) işin bedelinin 575.000,00 TL. olduğu, yüklenici tarafından fiyat farkı veya bedel arttırımı talebinde bulunulmayacağı, sözleşme bedeli haricinde yükleniciye işçilik, nakliye ve genel masraflar için ilave ödeme yapılmayacağı, yüklenicinin kendinden kaynaklanan ve bu sözleşme ve ekli belgelerde işin gereği plan ve projeleri mucibince yapılması zorunlu olup da sözleşme içeriğinde veya ekli belgelerinde somut, açık ve münferit olarak tarifi yapılmamış işler dahil hiçbir iş için İlave bir ücret talep edemeyeceğini öngörmüşlerdir. Tarafların kararlaştırdıkları bu açık sözleşme hükmüne rağmen BK’nun 410.maddesinin uygulanmasının mümkün olmadığı, davacının bakiye alacak iddiasının kabul edilemeyeceği düşünülmektedir.Mahkememizce içtihatlar doğrultusunda 3 bilirkişi raporu alınmış olup,tarafların birbirlerine talep edecekleri alacak ve tazminatın bulunmadığı anlaşılmakla açılan dava ve karşı davanın reddi cihetine gidilmiştir.
HÜKÜM;Gerekçesi Yukarıda Açıklandığı Üzere;
1-DAVA VE KARŞI DAVANIN REDDİNE,
ESAS DAVA YÖNÜNDEN;
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesi uyarınca alınması gereken 35,90 TL harcın peşin alınan 4.021,10 TL harçtan mahsubu ile fazla alınan 3.985,20 TL. harcın karar kesinleştiğinde istek halinde davacı tarafa iadesine,
3-Davalılar yararına tayin ve takdir edilen 23.821,40 TL. nisbi vekalet ücretinin davacı-karşı davalıdan tahsiline, davalı/karşı davacıya verilmesine,
4-Tarafların yapmış olduğu yargılama masraflarının kendi üzerinde bırakılmasına,
5-Kalan gider avansının karar kesinleştiğinde yatıran tarafa iadesine,
KARŞI DAVA YÖNÜNDEN;
6-Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesi uyarınca alınması gereken 35,90 TL harcın peşin alınan 135,00 TL harçtan mahsubu ile fazla alınan 99,10 TL harcın karar kesinleştiğinde istek halinde davacı tarafa iadesine,
-Davalı davasını vekille takip ettiğinden, Av.Asg.Üc.Tarifesinin 13/1.maddesi gereğince, III.kısımda belirtilen oranlar üzerinden hesaplanan nispi vekalet ücreti, maktu vekalet ücretinin altına kalması ve davanın harcı esas değer miktarı maktu vekalet ücretinin üstünde olması sebebiyle, II.kısım, II.bölüm 9.bendde belirtilen 2.180,00 TL maktu vekalet ücretinin davacı-karşı davalıdan tahsiline, davalı-karşı davalıya ödenmesine,
8-Tarafların yapmış olduğu yargılama masraflarının kendi üzerinde bırakılmasına,
9-Kalan gider avansının karar kesinleştiğinde yatıran tarafa iadesine,
Dair, duruşmada bulunan taraf vekillerinin yüzüne karşı, İstinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi.
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır