T.C.
İSTANBUL
9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2014/453 Esas
KARAR NO: 2019/92
DAVA: Alacak (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 18/09/2014
KARAR TARİHİ: 29/01/2019
Taraflar arasında görülen davanın mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda:
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili 15/07/2013 tarihli dava dilekçesinde özetle; ... ile müvekkili şirket arasında 28/06/2010 tarihli abonelik sözleşmesinin imzalandığını, sözleşmede tahakkuk çarpanının 40.000 olarak belirlendiğini, ancak davalı şirketçe düzenlenen 04/01/2012 tahakkuk tarihli fatura ile, sözleşmede kararlaştırılan tahakkuk çarpanından farklı hesaplama yaparak, müvekkili şirkete ödemesi gereken, 40.401.50 TL fark faturası çıkarıldığını, yapılan uygulamanın sözleşmeye aykırı olarak, Enerji Piyasa Müşteri Hizmetleri Yönetmeliği'nin Madde 23/1'e göre hatalı çarpım faktörü uygulandığını, müvekkili şirket faturada yer alan bedeli borcu olmadığı halde işleri aksamaması için ödemek zorunda kalarak maddi zarara uğradığından bahisle sözleşme hükümlerine aykırı olarak düzenlenen davaya konu fark faturasının iptalini, müvekkil şirketin ödemek zorunda kalarak uğradığı maddi zararının tazminini, davaya konu bedelin ödendiği tarihten itibaren işleyecek olan avans faizin taraflarına ödenmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yüklenmesini talep ile dava ettiği anlaşıldı.
Davalı vekili, 31/07/2013 tarihli cevap dilekçesi ile ilk itiraz olarak, davanın süresinde açılmadığı zamanaşımı nedeniyle reddine karar verilmesini talep etmiş, 23/08/2013 tarihli cevap dilekçesinde de özetle; tahakkuk ettirilen bedelin kanun ve yönetmeliklere uygun olduğunu, davacı 09/07/2010 tarihinde abonelik sözleşmesi imzalayarak 7036812 nolu tesisat numarası enerji kullanmaya başladığını, düzenlenen abonman kartonu ile enerji verildiğinde test edilen 3 adet akım trafosu, ... marka ... ve makel marka... nolu sayaç takılarak ölçü devresının muntazam mühürlendiğini, karton düzenlenirken test kağıdından da görüleceği üzere akım trafo oranı çarpanının 400/5 (80) olduğu halde sehven 200/5 (40) yazıldığından sisteme hatalı giriş yapıldığı, 24.12.2011 tarih ve 103771 nolu tutanak ile ölçü devresi kontrol edilirken çarpanın hatalı işlendiği tespit edilerek tahakkuk edilen faturalar 80 çarpan yerine 40 çarpan ile tahakkuk edildiğinin anlaşıldığı, 09/07/2010 ile 22/12/2011 tarihleri arasındaki kwh dökümü incelendiğinde, 22/12/2011 endeksinin 4194.07 olduğu 4194.07 x40= 167.762 kwh olduğundan 16/01/2012 son ödeme tarihli 40.401,50-TL tutarında eksik tüketim tahakkuku yapıldığını, 02/08/2013 tarih ve 118563 nolu tutanaktan da anlaşılacağı üzere sözleşme yapıldıktan bugüne kadar olan enerji tüketiminde, mevcut akım trafolarının kullanılmaya devam edildiğini, E.P.M.H.Y'nin ilgili maddeleri uygulanarak sadece kullanılan enerji miktarı faturalandırılarak ortalama birim fiyat üzerinden ve herhangi bir gecikme zammı uygulanmaksızın fatura düzenlendiğini, yapılan hesaplamanın doğru olduğu ve sözleşmeye aykırı olmadığını, davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yüklenmesine karar verilmesi talebi ile cevap verdiği görüldü.
DELİLLER ve GEREKÇE:
Dava, davacının abonelik sözleşmesine aykırı bir şekilde, haksız olarak fazla tahsil edilen elektrik bedelinin davalıdan tahsili istemine ilişkin alacak davasıdır.
Tarafların iddia ve savunmaları doğrultusunda, faturalar, abone detay formu, sayaç muayene formu, sayaç sökme işlem formu, sayaç bilgi formu, tutanak, kwh endeks kaydı, TL. tüketim ekstresi, tahsilat listesi, faturalar, ödeme dekontu, ticari defterler ve diğer deliller celp edilip incelenmiş, tüm dosya kapsamı ile yaptırılan inceleme sonucu rapor alınmış ve tüm deliller toplanmıştır.
Tüm deliller toplandıktan sonra, delil ve belgeler üzerinde alacağın varlığı ve miktarının belirlenmesi bakımından bilirkişilerden rapor alınmasına karar verilmiş Bilirkişi Hukukçu Prof. Dr. ..., Elektrik Mühendisi ... ve SMMM... tarafından hazırlanan 12/05/2015 tarihli bilirkişi heyet raporunda sonuç olarak; " …7036812 nolu tesisat için taraflar arasında imzalanan 09/07/2010 tarihli abonelik sözleşmesine istinaden kullanılmaya başlanan elektrik enerjisi miktarı yukarıda belirtildiği üzere akım trafosu oranları 400/5 (80) olduğu halde sehven 200/5 (40) olarak abonman kartonuna yazıldığı için 22/12/2011 tarihinde ölçü devresi kontrol edilirken fark edilinceye kadar eksik uygulanmış olduğu tespit edilmiş, heyetimizce yukarıda izah edilen ...'nin ilgili maddeleri gereğince kullanılan enerji miktarının faturalandırılarak ortalama birim fiyat üzerinden gecikme zammı alınmaksızın fatura tanzim edilmesinin yönetmeliğe uygun olduğu kanaatine varılmıştır. Davalı tarafın ... yılı davaya konu defter belge bilgileri fatura ve kayıtları faturaların tahakkukları ve bu faturalara ilişkin tahsilatlarının defter kayıtları ... e posta yoluyla birkaç kez davalı firmadan istemin ve bunlara karşılık 29.09.2014-10.02.2015 tarihinde e posta yoluyla bize gönderilmiş olan belgelerin asıl evraklarıyla davalı firmada yerinde kontrol edilmek üzere randevu talep edilmiş ancak bir türlü randevu alınamamıştır. Rapora konu olan belgelerin asıl evraklarıyla yerinde davalı firmada kontrolü gerekmektedir. Bu nedenle rapora yansıtılamamıştır…" sonuç ve kanaatine varıldığı anlaşıldı.
Davacının itirazlarını değerlendirir ek rapor alınmasına karar verilmiş, bilirkişi heyeti tarafından hazırlanan 12/02/2016 tarihli bilirkişi heyeti ek raporunda sonuç olarak ; “… dosyada fotokopisi bulunan ve firma temsilcisi ... tarafından imzalandığı görülen 02/08/2013 tarih ve... nolu tutanakta ... nolu tesisatta hâlâ ... marka... nolu akım trafosu kullanılmakta ve akım trafo oranının 400/5 olduğu görülmektedir. ….09/07/2010 tarihli abonelik sözleşmesine istinaden kullanılmaya başlanan elektrik enerjisi miktarı akım trafo oranı 400/5 (80) olduğu hale sehven 200/5 (40) olarak abonman kartonuna yazıldığı için sisteme hatalı giriş yapılmış, 24/12/2011 tarihinde ölçü devreleri kontrol edilirken fark edilinceye kadar eksik tüketim tahakkuk ettirildiğinden ... ‘nin ilgili maddeleri uyarınca eksik tüketim hesabı yapılarak kullanılan enerji miktarının ortalama birim fiyatı üzerinden gecikme zammı alınmaksızın fatura tanzim edilmesinin yönetmeliğe uygun olduğu kanaatine varılmıştır. ….Yapılan itirazlar incelenmiş davacı vekilince itiraz edilen 13.05.2015 kaydiye tarihli raporun tespit edilen bilgi ve belgelere göre değerlendirme bölümü ile ilgili kısmını değiştirmeyi gerektirecek bir husus görülmediği için 13/05/2015 kaydiye tarihli rapora bugün de iştirak edilmektedir. Davalı tarafın ... yılı davaya konu olan defter belge bilgileri fatura ve kayıtları inceleme sonucunda faturaların tahakkukları ve bu faturalara ilişkin tahsilatlarının defter kayıtları 12.08.2015 tarihindeki Mahkeme kararıyla yerinde inceleme yetkisi alınmış davalı tarafın avukatı ile birlikte aynı gün firmaya incelemeye gidilmiş fatura tahakkukları ve bu faturalara ilişkin tahsilatların defter kayıtları tarafımıza ibraz edilmemiştir. Rapora konu olan belgelerin asıl evraklarıyla yerinde kontrolü yapılamamıştır. Bu nedenle rapora yansıtılamamıştır….." sonuç ve kanaatine varıldığı anlaşıldı.
Davacının itirazlarını değerlendirir ek rapor alınmasına karar verilmiş, bilirkişi heyeti tarafından hazırlanan 31/10/2016 tarihli bilirkişi heyeti 2. ek raporunda sonuç olarak ; "……Yapılan itirazlar incelenmiş davacı vekilince itiraz edilen 13.05.2015 kaydiye tarihli kök raporun tespit edilen bilgi ve belgelere göre değerlendirme bölümü ile ilgili kısmını değiştirmeyi gerektirecek bir husus görülmediği için 13.05.2015 tarihli kök rapora bu günde iştirak edilmektedir. Davacı vekilince yapılan itirazlar incelenmiş 13.05.2015 tarihli kök rapor ve 12.02.2016 tarihli ek rapordaki ticari defter inceleme bölümünde ilgili kısımda değiştirmeyi gerektirecek bir durum olmadığı görülmüştür. Ancak inceleme ve değerlendirme bölümünde davacı tarafın defter incelemeleri 13.05.2015 tarihli kök rapor ve 12.02.2016 tarihli ek raporda belirtildiği gibi değiştirmeyi gerektirecek bir durum olmadığı tespit edilmiştir. Davalı tarafın 2010-2011-2012-2013 yılı davaya konu olan defter belge bilgileri fatura ve kayıtları inceleme sonucunda faturaların tahakkukları ve bu faturalara ilişkin tahsilatlarının defter kayıtları 12.08.2015 tarihindeki Mahkeme kararıyla yerinde inceleme yetkisi alınmış davalı tarafın avukatı ile birlikte aynı gün firmaya incelemeye gidilmiş, fatura tahakkukları ve bu faturalara ilişkin tahsilatların defter kayıtları tarafımıza ibraz edilmemiştir. Rapora konu olan belgelerin asıl evraklarıyla yerinde kontrolü yapılamamıştır. Ancak davacının 19.04.2016 tarihli itirazları ve Mahkemenin kararı ile davalı taraf 2010 yılı Cari Hesap Tüketim Ekstresini Mahkemeye sunmuş ilgili dönmelerin Yevmiye Defteri kayıtları Mahkemeye sunulmamıştır. 2011-2012-2013 yılı davaya konu olan defter bilgileri fatura ve kayıtları Mahkemeye sunulmamıştır. Bu nedenle rapora yansıtılamıştır..." sonuç ve kanaatine varıldığı anlaşıldı.
Davacının itirazlarını değerlendirir ek rapor alınmasına karar verilmiş, bilirkişi heyeti tarafından hazırlanan 12/11/2017 tarihli bilirkişi heyeti 3. ek raporunda sonuç olarak ; "……Yapılan itirazlar incelenmiş davacı vekilince itiraz edilen 13.05.2015 kaydiye tarihli kök raporun tespit edilen bilgi ve belgelere göre değerlendirme bölümü ile ilgili kısmını değiştirmeyi gerektirecek bir husus görülmediği için 13.05.2015 tarihli kök rapora bu günde iştirak edilmektedir. Davacı vekilince yapılan itirazlar incelenmiş 13.05.2015 tarihli kök rapor ve 12.02.2016 tarihli ek rapordaki ticari defter inceleme bölümünde ilgili kısımda değiştirmeyi gerektirecek bir durum olmadığı görülmüştür. Ancak inceleme ve değerlendirme bölümünde davacı tarafın defter incelemeleri 13.05.2015 tarihli kök rapor ve 12.02.2016 tarihli ek raporda belirtildiği gibi değiştirmeyi gerektirecek bir durum olmadığı tespit edilmiştir. Davalı tarafın 2010 yılı cari hesap tüketim ekstresini Mahkemeye sunduğu ilgili dönemin yevmiye defteri kayıtlarının Mahkemeye sunmadığı tespit edilmiştir. Davacının avukatlarının eksik inceleme ve araştırma yapmadan kök rapor ve ek rapora yaptıkları itirazlar dikkate alındığında, davacı ve davalı arasındaki sözleşmenin davalının bilgi işlem kayıtları girilirken oluşan yanlış işlemden kaynaklandığı kök rapor ve ek raporda belirtmiştik. Ancak hukuki tasnif değerlendirme ve takdirin münhasıran Sayın Mahkemenizin yetkisinde olduğu bu görüş ve tespitlerimizi Sayın Mahkemenizin yüksek taktirlerine arz etmiştik. Davalı tarafın 2010-2011-2012-2013 yılı davaya konu olan defter belge bilgileri fatura ve kayıtları inceleme sonucunda faturaların tahakkukları ve bu faturalara ilişkin tahsilatlarının defter kayıtları 12.08.2015 tarihindeki Mahkeme kararıyla yerinde inceleme yetkisi alınmış davalı tarafın avukatı ile birlikte aynı gün firmaya incelemeye gidilmiş, fatura tahakkukları ve bu faturalara ilişkin tahsilatların defter kayıtları tarafımıza ibraz edilmemiştir. Rapora konu olan belgelerin asıl evraklarıyla yerinde kontrolü yapılamamıştır. Ancak davacının 19.04.2016 tarihli itirazları ve Mahkemenin kararı ile davalı taraf 2010 yılı Cari Hesap Tüketim Ekstresini Mahkemeye sunmuş ilgili dönmelerin Yevmiye Defteri kayıtları Mahkemeye sunulmamıştır. 2011-2012-2013 yılı davaya konu olan defter bilgileri fatura ve kayıtları Mahkemeye sunulmamıştır. Bu nedenle rapora yansıtılamıştır..." sonuç ve kanaatine varıldığı anlaşıldı.
İddia, savunma, alınan bilirkişi kök raporu ve birinci, ikinci ve üçüncü ek raporlar ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde, taraflar arasında 09/07/2010 tarihli sözleşmenin imzalandığı ve 7036812 nolu tesisatın, imzalanan abonelik sözleşmesine istinaden kullanılmaya başlandığı ve davalı tarafa 40.401,50-TL. ödendiği konularında ihtilaf bulunmamaktadır. Taraflar arasındaki ihtilafın, abonelik sözleşmesinde tahakkuk çarpanının 200/5 (40) belirlenmesine rağmen, davalı şirketçe tahakkuk çarpanının 400/5 (80) olarak uygulaması neticesinde,sözleşmeye aykırı olarak hesaplanan 40.401,50-TL. fark faturasının davacı tarafca haksız olarak ödendiği iddiası noktasında toplandığı anlaşılmıştır. Her ne kadar davalı şirket tarafından zamanaşımı iddiasında bulunulmuş ise de, davanın süresinde açıldığı görüldüğünden, davalının zamanaşımı itirazı kabul edilmemiştir.
Dosya içerisine giren bilgi ve belgelerden, abonman kartonu Ölçü Trafoları bölümünde akım trafosunun 3 adet ... marka (22141-22140-22142 ) olduğu ve akım trafo oranlarının 200/5 (40) olarak belirtildiği ancak bu akım trafosuna ait 29/06/2010 tarihli test kağıdında akım trafo oranının ise 400/5 (80) olarak belirtildiği, ancak abonman kartonunda oranın 200/5 (40) yazılı olması sebebiyle, sisteme bu şekilde işlendiği, 24/12/2011 tarihinde ölçü devreleri kontrol edilirken fark edilinceye kadar da eksik tüketim tahakkuk ettirildiği, davalı şirket tarafından eksik tüketim hesabı yapılarak kullanılan enerji miktarının ortalama birim fiyatı üzerinden gecikme zammı alınmaksızın fatura tanzim edilerek davacıdan tahsil edildiği anlaşılmıştır.
Sözleşme tarihinde yürürlükte bulunan, 25 Eylül 2002 tarihli ve 24887 sayılı Resmi Gazete’de yayınlanarak yürürlüğe giren Elektrik Piyasası Müşteri Hizmetleri Yönetmeliği (Mülga) ‘nin;
Sisteme bağlantı yapılması başlıklı 7. Madde;
“ (1) Bağlantı anlaşması yapmış olan gerçek veya tüzel kişinin müşteri olarak dağıtım sistemine bağlantısının yapılabilmesi için, perakende satış sözleşmesi veya ikili anlaşmanın dağıtım lisansı sahibi tüzel kişiye tevsik edilmesi gereklidir.
(2) Sisteme bağlantı yapılmadan önce, dağıtım lisansı sahibi tüzel kişi tarafından;
a) İmar yerleşim alanında üç iş günü içerisinde,
b) İmar yerleşim alanı dışında ise beş iş günü içerisinde,
müşterinin ölçü cihazları ve devrelerinin uygunluğu kontrol edilerek sayaç ve ölçü devrelerinin ilgili bölümleri mühürlenir ve sayaç okuması yapılarak tespit edilen ilk endeks değeri ve sisteme bağlantı yapılması hakkında tutanak düzenlenir.
(3) Müşterinin sisteme bağlanmasından sonra her türlü dağıtım hizmeti, dağıtım lisansı sahibi tüzel kişi tarafından bağlantı anlaşması ve ilgili mevzuat hükümleri çerçevesinde karşılanır.”
hükmü uyarınca davacı ile abonelik sözleşmesi yapılmış ve
Hatalı bildirimde bulunulması başlıklı 23. Maddesi;
“ (1) Ödeme bildirimine ilişkin hatalar; hatalı sayaç okunması, yanlış tarife veya yanlış çarpım faktörü uygulanması, tüketim miktarı ve/veya bedelinin hatalı hesaplanması ya da mükerrer ödeme bildirimi düzenlenmesi gibi hususlardır.
(2) Hatalı bildirimlere karşı, müşteri tarafından fatura tebliğ tarihinden itibaren 1 yıl içerisinde perakende satış şirketine itiraz edilebilir. İtirazın yapılmış olması ödeme yükümlülüğünü ortadan kaldırmaz. İtiraza konu tüketim bedeli ile müşterinin bir önceki tüketim döneminde ödemiş olduğu tüketim bedeli arasındaki farkın yüzde otuzdan fazla olması durumunda müşteri, bir önceki dönem tüketim bedeli kadarını son ödeme tarihinden önce ödeyebilir. Bu durumda müşteriye 24 üncü madde hükümleri uygulanmaz.
(3) İtiraz, perakende satış lisansı sahibi tüzel kişi tarafından başvuru tarihini izleyen en geç on iş günü içerisinde incelenerek sonuçlandırılır.
(4) İtirazın dağıtım şirketini ilgilendiren hususlarla ilgili olduğunun tespit edilmesi halinde, itiraz geliş tarihinden itibaren perakende satış lisansı sahibi tarafından iki iş günü içerisinde dağıtım şirketine iletilir. Dağıtım şirketi itirazın kendisine ulaştığı tarihten itibaren on iş günü içerisinde inceleme sonuçlarını perakende satış şirketine bildirir. İnceleme sonuçları Perakende satış şirketi tarafından en geç üç iş günü içerisinde müşteriye yazılı olarak bildirilir.
(5) İnceleme sonucuna göre itirazın haklı bulunmaması halinde, itiraza konu tüketim bedelinin eksik tahsil edilen kısmı, müşteriden tahsil edilir.”
gereğince de yönetmeliğe uygun olarak, davalı şirket tarafından, 09/07/2010 -22/12/2011 tarihleri arasında davacı şirketçe kullanılan enerji miktarına, hatalı çarpım faktörü uygulandığı tespit edilerek, ortalama birim fiyat üzerinden gecikme zammı uygulanmaksızın, hesaplanan tutar faturandırılmış ve davacı tarafından ödenmiştir.
Davalı şirket tarafından, 16/08/2013 tarihli yazı ile de, “.. 02/08/2013 tarih ve ... nolu tutanak ile de 7036812 nolu tesisatta hâlâ ... marka ... nolu akım trafosu kullanılmakta olduğu ve akım trafo oranının 400/5 (80) olduğu …” bildirilerek, sözleşme gereği, davacı şirkete kullandırılan enerji miktarlarına halen, 400/5 (80) uygulandığını ve bu şekilde faturalandırıldığını belirtmiştir.
Her ne kadar davacı taraf özetle, davalı şirket ile imzalanan abone sözleşmesinde, tahakkuk çarpan oranının, 200/5 (40) yazılı olmasına rağmen, davalı şirketçe düzenlenen 04/01/2012 tahakkuk tarihli fatura ile, sözleşmede kararlaştırılan tahakkuk çarpanından farklı 400/5 (80) hesaplama yapılarak, davalı şirkete ödenmek zorunda kalınan, 40.401.50 TL. fark faturası bedelinin, haksız olarak tahsil edildiği belirtilerek, ödenen bedelin tarafına iadesini talep edilmiş ise de; bilirkişi raporu ile de tespit edildiği üzere , her ne kadar sözleşmede 200/5 (40) olarak belirtilmiş ise de 29/06/2010 tarihli test kağıdında da belirtildiği üzere, akım trafo oranının 400/5 (80) olduğu, sehven sisteme 200/5 (40) şekilde işlenmesi nedeniyle, davalıdan eksik tüketim tahakkuk edildiği, bu haliyle Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliğinin 23. Maddesi uygulanmak suretiyle, davalı tarafça yapılan hesaplamanın ve davacı taraftan tahsil edilmesinin Yönetmeliğe uygun olduğu yönünde ki değerlendirme mahkememizce mevzuata ve olaya uygun görülmekle davacı tarafın davasının reddi yönünde aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
H Ü K Ü M :Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın REDDİNE,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesine göre alınması gereken 44,40 TL maktu karar ve ilam harcından peşin olarak alınan 690,00 TL harcın mahsubu ile bakiye 645,60 TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacı tarafa iadesine,
3-Davalı kendini vekille temsil ettirdiğinden hüküm tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T'ye göre belirlenen 4.794,17TL nisbi vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya ödenmesine,
4-Davacının yapmış olduğu yargılama masraflarının kendi üzerinde bırakılmasına,
5-Kalan gider avansının karar kesinleştiğinde yatıran tarafa iadesine,
6 - Davalı tarafından yapılan 38,90 TL tebligat - müzekkere giderlerinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
Dair, davacı ve davalı vekilinin yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize verilecek veya başka mahkeme aracılığı ile mahkememize gönderilecek bir dilekçe ile temyiz için İstinaf'a başvuru kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.
Katip
¸e-imzalıdır
Hakim
¸e-imzalıdır