T.C.
İSTANBUL
9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2014/568 Esas
KARAR NO:2020/853
DAVA:Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
DAVA TARİHİ:07/02/2014
KARAR TARİHİ:15/12/2020
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılamasının sonucunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekilinin dava dilekçesinde özetle; 12.08.2008 tarihinde dava dışı sürücü ...'un idaresindeki ve KZMS (Trafik) Sigorta Poliçesi bulunmayan ... plakalı araç ile, dava dışı Sürücü ...'nin idaresindeki tescilsiz motosikletin çarpışması sonucu tescilsiz motosiklette yolcu olarak bulunan davacı müvekkilin yaralandığını, olayla ilgili olarak ... Cumhuriyet Başsavcılığınca... Soruşturma sayılı dosyasında soruştuma yapıldığı, kazaya karışan araçlardan ... plakalı aracın sigortasız, diğer araç olan motosikletin ise tescilsiz olması nedeniyle meydana gelen kazadan davalı ...'nın sorumlu olduğunu, davalı kuruma müracaat sonunda 09.02.2012 tarihinde 8.616,00-TL tazminat alındığını, ancak bu ödemenin çok düşük olduğunu, yukarıda açıklanan nedenlerle, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla, müvekkilinin kalıcı iş gücü kaybından doğan hâlihazırda ve geleceğe dönük maddi kaybının giderilmesi için 250,00-TL maddi tazminatın davalıya başvuru tarihini müteakip 8. iş günü bitiminden itibaren işleyecek ticari faiz ile birlikte tahsiline, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla, müvekkilinin mutad iştigalinden geri kalan ve çalışamayarak gelir kaybına uğrayan müvekkili için 250,00-TL maddi tazminatın davalıya başvuru tarihini müteakip 8. iş günü bitiminden itibaren işleyecek ticari faiz ile birlikte tahsiline, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ile dava ettiği görüldü.
Davalı vekilinin cevap dilekçesinde özetle; dava dilekçesi dışında hiçbir belgenin taraflarına tebliğ edilmediğinden, bunların tebliğini talep ettiklerini, davacının yaralandığı iddia edilen kazanın, 12/08/2008 tarihinde meydana geldiği belirtildiğinden, ceza zaman aşımı haksız eylemi işleyene, zarara sokana karşı açılan davalarda uygulanabileceğinden vekil eden kurum haksız fiilin faili uzamış zamanaşımı süresi dahi uygulanamayacağından tazminat talebinin reddedilmesi gerektiğini, davanın davayı, tensip tutanağında belirtildiği üzere 12/02/2014 tarihinde açtığını, huzurdaki dava öncesinde davacının, müvekkili kuruma müracaat ederek, zararlandırıcı fiilin meydana geldiği iddia edilen trafik kazasında yaralanma ve sakat kalma sebebiyle tazminat talebinde bulunduğunu, müvekkili tarafından yapılan 8.616,00-TL tazminat ödemesinin, davacının banka hesabına yatırılmak suretiyle 08/02/2012 tarihinde geçekleştiğini, ödeme ile ilgili ibranamenin 06/02/2012 tarihinde imzalandığını, ibraname ve tazminat ödemesinin üzerinden iki senelik hak düşürücü süre geçtikten sonra huzurdaki davanın açıldığını, müvekkili kurumun sorumluluğunun kusur oranı ile kaza tarihinde geçerli olan teminat limiti ile sınırlı olduğunu, kusur oranının uzman bilirkişilerce belirlenmesi gerektiğini ve kalıcı iş göremezlik talebiyle ilgili Adli Tıp Kurumu'ndan rapor alınması gerektiğini, davanın açılmasına sebep olmayan müvekkilinin temerrüdü söz konusu olmadığından davacının dava dilekçesinde belirtilen faizin başlangıç tarihi ve faiz türünün kabul edilemeyeceğini, yukarıda açıklanan nedenlerle, zamanaşımı sebebiyle davanın reddine, söz konusu taleplerinin reddi halinde davacı tarafın delillerini kesin süre içerisinde tebliğe çıkartmasına, 2918 sayılı Kanunun 111/II. maddesi açık düzenlenemesine aykırı olacak şekilde açılan davanın esastan reddi ile avukatlık ücreti dahil her türlü yargılama giderinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini talep ile cevap verdiği görüldü.
DELİLLER VE GEREKÇE;
....Sulh Ceza Mah.... E. sayılı dosyası, trafik kayıtları, hastane kayıtları, kaza raporları, sağlık raporları, sigorta kayıtları, hasar dosyası ve dayanılan diğer deliller celp edilip incelenmiş, tüm dosya kapsamı ile yaptırılan inceleme sonucu rapor alınmış ve tüm deliller toplanmıştır.
Dava, 6098 sayılı TBK'nın 54.maddesinde düzenlenen bedensel zararların tazmini davasıdır.
Davacı, dava dışı sürücü ... idaresindeki ... plakalı araç ile dava dışı sürücü ...’nin idaresindeki tescilsiz motosiklet arasında, 12/08/2008 tarihinde meydana gelen trafik kazası neticesinde, tescilciz motosiklette yolcu olarak bulunduğunu ve yaralandığını, bedensel zarara uğradığını, tescilsiz ve plakasız motosiklet ve ZMMS poliçesi bulunmayan ... plakalı araçların işletilmesinden kaynaklanan sorumluluğun davalı ...'nda ticari faizi ile birlikte davalı ...’ndan tahsilini talep etmiştir.
Trafik kazalarından kaynaklanan bedensel zararın tazmini davalarında, işleten ile sigortacının sorumluluğu paralel olup 2918 sayılı KTK'nın 85 v.d. maddelerinde düzenlenen tehlike sorumluluğu, sürücünün sorumluluğu ise 6098 sayılı TBK'nun 49 v.d. maddelerinde düzenlenen haksız fiilden kaynaklı kusur sorumluluğu olup, işleten sürücünün kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur. 2918 sayılı yasanın 86. maddesi kapsamında işleten ve sigortacı, zarara sebep kazanın ''mücbir sebepten veya zarar görenin veya bir üçüncü kişinin ağır kusurundan ileri gelmiş'' olduğunu ispat etmediği sürece meydana gelen zarardan sorumludurlar. Bu nedenle zarara sebep kazanın mücbir sebepten veya zarar görenin veya bir üçüncü kişinin ağır kusurundan meydana geldiğini ispat yükü işleten ve sigortacıda olmasına karşılık TBK m.50 kapsamında meydana gelen zararın miktarını ispat külfeti zarar görenin kendisindedir.
Motorlu araç işleteninin 2918 sayılı yasanın 91/1 maddesi kapsamında Karayolları Motorlu Araçlar ZMMS'ni yaptırmadan aracını işletmiş ve işletilme sırasında bir zarara sebep olmuş ise 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'nun 14 maddesi gereği zorunlu sigortayı yaptırmadan motorlu aracı işleten kişilerin ve plakası ve sürücüsü tespit edilemeyen araçların sebep oldukları zararları karşılamak amacıyla ... Şirketleri bünyesinde ... oluşturulduğundan kaza tarihinde yürürlükte bulunan sigorta poliçesi için belirlenen limitle sınırlı olmak kaydıyla ... meydana gelen zarardan sorumludur. Bu manada ...nın statüsü ile sigorta şirketinin hukuki statüsü ve sorumluluğu paraleldir.
Buna göre bedensel zararlara ilişkin tazminat TBK 55. Maddesindeki; "Destekten yoksun kalma zararları ile bedensel zararlar, bu Kanun hükümlerine ve sorumluluk hukuku ilkelerine göre hesaplanır. Kısmen veya tamamen rücu edilemeyen sosyal güvenlik ödemeleri ile ifa amacını taşımayan ödemeler, bu tür zararların belirlenmesinde gözetilemez; zarar veya tazminattan indirilemez. Hesaplanan tazminat, miktar esas alınarak hakkaniyet düşüncesi ile artırılamaz veya azaltılamaz." şeklindeki düzenlemeye göre belirlenecektir.
İhtilaf, tarafların vaki kazadaki tazminata esas kusur oranı, davacının tazminata esas maluliyet oranı ve iyileşme süresi ve yoksun kaldığı kazanç itibariyle bedensel zararının tespiti noktalarında toplanmaktadır. Kusur oranı, maluliyet oranı ve iyileşme süresi ile zarar miktarının tespiti konuları hukuk dışında özel ve teknik bilgiyi haller olduğundan 6100 sayılı HMK m.266 gereği mahkemenin tarafların talebi yahut kendiliğinden vereceği karar ile bu hususları bilirkişiye tespit ettirmesi gerekmektedir.
.... Asliye Hukuk Mahkemesinin ... Talimat sayılı dosyasından alınan ... Üniversitesi ... Hastanesi Başhekimliği raporunda "...kişinin özür oranın %30 olduğu, iyileşme sürelerinin; sağ tibia fraktürü için 6 ay, sağ ulnar sinir için ise asgari 6 ay ile 18 ay arası..." sonuç ve mütalaa ettikleri görüldü.
.... Asliye Hukuk Mahkemesinin ... Talimat sayılı dosyasından alınan ... Tıp Fakültesi Adli Sağlık Kurulu Raporunda "...12/08/2008 tarihli trafik kazasına bağlı Meslekte Kazanma Gücündeki Azalma Oranı şahsın olay tarihindeki yaşına göre %8.1 ve bugünkü yaşına göre de %9.1 olarak bulunmuştur..." sonuç ve mütalaa ettikleri görüldü.
... Adli Tıp Kurumu ... İhtisas Dairesi'nden alınan 15/04/2019 tarih ve ... karar nolu raporunda sonuç olarak; ".... oğlu, 19/01/1991 doğumlu ...’ın 12/08/2008 tarihinde geçirmiş olduğu trafik kazasına bağlı gelişen yaralanması nedeniyle, ... karar sayılı Sosyal Sigortalar Sağlık İşlemleri Tüzüğü hükümlerinden yararlanılarak ve mesleği bildirilmemekle Grup1 kabul olunarak:
Gr1 XII (32a….. 1) A % 5
E cetveline göre %3,3 (yüzdeüçvirgülüç) oranında meslekte kazanma gücünden kaybetmiş sayılacağı,
İyileşme süresinin 12/08/2008 tarihinden itibaren 9 (dokuz) aya kadar uzayabileceği..." sonuç ve kanaatine ulaşıldığını mütalaa ettikleri anlaşıldı.
... Adli Tıp Kurumu İkinci Üst Kurulu'ndan alınan 17/12/2019 tarih ve ... karar nolu raporunda sonuç olarak; "...... hakkında düzenlenmiş adli ve tıbbi belgelerde bildirilen veriler İkinci Üst Kurulca tekrar değerlendirildiğinde;
... oğlu, 19/01/1991 doğumlu ...’ın 12/08/2008 tarihinde geçirmiş olduğu trafik kazasına bağlı gelişen yaralanması nedeniyle, ... karar sayılı Sosyal Sigortalar Sağlık İşlemleri Tüzüğü hükümlerinden yararlanılarak ve mesleği bildirilmemekle Grup1 kabul olunarak:
Gr1 XII (32a….. 1) A % 5
E cetveline göre %3,3 (yüzdeüçvirgülüç) oranında meslekte kazanma gücünden kaybetmiş sayılacağı,
İyileşme süresinin 12/08/2008 tarihinden itibaren 9 (dokuz) aya kadar uzayabileceği..." sonuç ve kanaatine ulaşıldığını mütalaa ettikleri anlaşıldı.
Tüm deliller toplandıktan sonra, bilirkişilerden rapor alınmasına karar verilmiş, bilirkişiler Hesap Bilirkişi ... ve Kusur Bilirkişisi ... tarafından hazırlanan 15/06/2020 tarihli bilirkişi heyeti raporunda;
"...A- Kusur Yönünden:
Bu trafik kazasının meydana gelmesinde;
1-Önceden teknik olarak belirlenmiş fKTK' nun 84/g,h. Md. yoluyla 36, 47/c,d, 52/a,b, 57/a,b-4, 81. Md. Sürücü Belgesi Alma, Trafik İşaretlerine Uyma, Hızın gerekli şartlara uygunluğunu sağlama, Kavşaklarda geçiş hakkı, Kazaya karışanlar) kurallarına karşı dikkat ve özen yükümlülüğünü yerine getirmeyen 45 N 9241 plakalı motosiklet sürücüsü dava dışı ...' nin " % 75 oranında Asli Kusurlu" olduğu; Davacı yolcu ...' ın yaralanmasında ise %70 oranında sorumlu olduğu;
2-Yine önceden teknik olarak belirlenmiş (K.T.K: nun 47/c, 52/a, b. 81. Md. Trafiğin akışı, Alkollü Araç kullanma, Trafik İşaretlerine Uyma, Hızın gerekli şartlara uygunluğunu sağlama, Kazaya Karışanlar) kurallarına karşı dikkat ve özen yükümlülüğünü yerine getirmeyen ... plakalı otomobil sürücüsü dava dışı ...' un " % 25 oranında Tali Kusurlu" olduğu; Davacı yolcu ...' ın yaralanmasında ise %20 oranında sorumlu olduğu;
3-Davacı yolcu vekili tarafından; Kazaya karışan ... plakalı otomobil ile 45 N 9241 plakalı motosikletin KZMS Sigorta Poliçelerinin bulunmadığı ve bu nedenle bu nedenle meydana gelen kazadan davalı ... Hesabının sorumlu olduğunun iddia edildiği; Belirtilen araçların KZMS Sigorta Poliçeleri bulunmadığının tespit edilmesi halinde; Meydana gelen kazadan davalı ... Hesabının (KTK' nun 91. Md. ve ... Yönet.9. Md.) kurallar gereği araç sürücülerinin kusuru oranına ve Güvence Hasebı kapsamına göre sorumlu olacağı,
4-45 N 9241 plakalı motosiklette seyahat etmekte iken meydana gelen kazada yaralanan davacı yolcu ...' ın kazada etkisinin olmadığı ve "Tamamen Kusursuz" olduğu; Ancak; Sürücü belgesi bulunmayan arkadaşı dava dışı ...' nin idaresindeki 45 N 9241 plakalı motosiklete kendi güvenliğini tehlikeye atarak bilerek ve isteyerek bindiği, bu nedenle kendi yaralanmasında "%10 Oranında Mütefarik Kusurlu" olduğu;
B- Tazminat Yönünden:
1-... Başkalığının, Adli Tıp ikinci Üst Kurulu tarafından düzenlenen ... sayı, 12.12.2019 tarih ve ... Karar nolu Rapora göre;
19.01.1991 doğumlu ...'ın 12.08.2008 tarihinde geçirdiği trafik kazasına bağlı gelişen yaralanması nedeniyle,
- E cetveline göre %3,3 (yüzdeüçvirgülüç) oranında meslekte kazanma gücünden kaybetmiş sayılacağı,
- İyileşme süresinin olay tarihinden itibaren 9 (dokuz) aya kadar uzayabileceğine oybirliği ile mütalaa olunduğu,
2-Davacı ...'ın 12.08.2008 tarihinde geçirmiş olduğu trafik kazası sonrası 9 ay geçici iş göremezlik döneminin 18 yaşına kadar kısmı %3,3 kalan kısmının %100 maluliyetine %10 kusur oranının yansıtılmasıyla zararının 1.843,42 TL, % 3,3 maluliyetine %10 kusur oranının yansıtılmasıyla zarının 35.040,63 TL olmak üzere davacının toplam maddi zararının 36.884,05 TL olabileceği,
3-Kazaya karışan her iki aracın (motosiklet ve ... plakalı otomobilin) Karayolları Trafik Zorunlu Mali Mesuliyet Sigorta Poliçesinin bulunmadığı,
4-Heyetimizin Kusur Bilirkişi ... her iki aracın toplam kusur durumu (%20+ %70) = %90 olarak tespit ettiğinden, davacının maddi zararı bu oran esas alınarak hesaplama yapıldığı,
5-... tarafından yapılan Ödemenin 15.06.2020 rapor tarihi itibariyle güncel değeri (08.02.2012-15.06.2020 tarihler arası) - 15.095,70 TL olduğu,
6-Davacının hesaplanan maddi zararından ödenen tutarın 15.06.2020 rapor tarihi itibariyle güncel değerinin tenzili ile bakiye maddi zararının (36.884,05 TL - 15.095,70 TL) = 21.788,35 TL olacağı,
7-Başvuru dilekçesinin kabul edildiği tarihten sonraki 8 iş günii ve/ veya 08.02.2012 ödeme tarihinin temerrüt tarihi olarak kabul edilip/ edilmeyeceğinin takdiri Sayın Mahkemeye aittir..." sonuç ve kanaatine ulaşıldığını mütalaa ettikleri anlaşıldı.
Davalı vekili, ibraname tarihinden itibaren 2 sene sonra dava açıldığını bu nedenle hak düşürücü sürenin geçirildiğini iddia etmiş ise de, ....Noterliği’nin, 06/02/2012 tarih, ... yevmiye nolu ibraname içerikli ihtarnamesinin, davalı ... Hesabına 07/02/2012 tarihinde tebliğ edildiği, davanın muhabere yolu ile 07/02/2014 tarihinde açıldığı anlaşıldığından, hak düşürücü süre itirazının reddine karar verilmiştir.
Davalı vekilince, zamanaşımı def’inde bulunulmuş ise de, genel zamanaşımı henüz dolmadığından, zamanaşımı def’inin reddine karar verilmiştir.
... İl Müdürlüğü'ne yazılan yazı ile davacıya rücuya tabi herhangi bir ödeme yapılıp yapılmadığının sorulması neticesinde bildirilen 10/12/2019 tarih – 19348814 sayılı cevapta rücuya tabi herhangi bir ödemenin yapılmadığı bildirilmiştir.
Davacı vekili HMK m.107 kapsamında miktarı belirsiz alacak davası olarak açmış bulunduğu davasında 10/07/2020 tarihinde, bedel arttırım dilekçesi ile maddi tazminattan kaynaklanan tazminatını, 21.788,35-TL.’na arttırarak, maddi tazminatın 08/02/2012 tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte tahsilini talep ile eksik harcı ikmal etmiştir.
Dosya kapsamı, düzenlenen kusur, maluliyet ve aktüer bilirkişi raporları denetime açık ve hüküm kurmaya elverişli görüldüğünden, kazanın meydana geldiği 2008 yılı için, Hazine Müsteşarlığı tarafından, ölüm/sakatlık için kişi başı teminat limitinin 125.000 -TL. olarak belirlenmesi, aktüer bilirkişi tarafından hesaplanan tazminatın, nitelik ve miktar olarak teminat limiti kapsamında kaldığı anlaşıldığından, mahkememizde de davacının davalıdan, maddi tazminatı talep hakkı mevcut olduğu, ancak davacının, 6098 sayılı TBK. nun 52 maddesi gereğince, Yargıtay 17.HD.E.2014/10652,K.2016/11067 01.12.2016 tarihli kararı ile yerleşik Yargıtay içtihatları ve uygulama gereği, arkadaşının motosikletine gezmek için bindiği, olayda hatır taşımacılığı bulunduğu kabul edilmiş ve tazminattan takdiren %20 oranında indirim yapılarak; ayrıca yine 6098 sayılı TBK. nun 52 maddesi gereğince, Yargıtay 17.HD.E. 2014/10652, K.2016/11067 01.12.2016 tarihli kararı ile yerleşik Yargıtay içtihatları ve uygulama gereği davacının, dava dışı motosiklet sürücüsünün ehliyetsiz olduğunu bilerek, kendi güvenliğini tehlikeye atacak şekilde kask ve koruyucu ekipman takmadan motosiklete yolcu olarak binmesi ve ve kendi yaralanması ile sonuçlanan olayda tedbirsiz ve dikkatsiz davranması nedeniyle de takdiren %20 müterafik kusur indirimi yapılarak, sonuç olarak, davacının davasının kısmen kabulü ile 13.944,54-TL. maddi tazminatının 08/02/2012 temerrüt tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalıdan alınarak davacı tarafa verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine,, Yargıtay 17. Hukuk Dairesi 26.12.2016 tarih, 2014/14866 E. ve 2016/11906 K. sayılı, Yargıtay 17. Hukuk Dairesi 21/10/2019 tarih, 2017/4195 E. ve 2019/9663 K. sayılı kararları gereği, davacı lehine hesaplanan tazminattan, yasa gereği ve takdiren yapılan hatır taşıması ve müterafik kusur indirimleri sonucu belirlenen tazminat tutarları hüküm altına alınırken, davanın reddolunan kısmı üzerinden davalı taraf lehine yargılama gideri ve vekalet ücretine hükmedilmemesine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacının davasının KISMEN KABULÜ ile 13.944,54-TL. maddi tazminatının 08/02/2012 temerrüt tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalıdan alınarak davacı tarafa verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesine göre, alınması gereken 952,55-TL harçtan peşin alınan 25,20-TL + 75,00-TL ıslah harcı toplamı olan 100,20-TL harçtan mahsubu ile geriye kalan 852,35-TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye irad kaydına,
3-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince 4.080,00-TL vekalet ücretinin davalı taraftan alınarak davacı tarafa verilmesine,
4-Davacı tarafından başlangıçta yatırılan 25,20-TL başvurma harcı + 25,20-TL peşin + 75,00-TL ıslah harç toplamı olan 125,40-TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafından yapılan 1.500,00-TL bilirkişi ücreti + 653,65-TL tebligat-müzekkere + 1.514,00-TL ATK fatura masrafları olmak üzere toplam 3.667,65-TL yargılama giderlerinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Taraflarca yatırılan bakiye gider avansından arta kalan kısmın karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatıran tarafa iadesine,
Dair, davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmek üzere mahkememize hitaben yazılmış, mahkememize verilecek ya da başka mahkeme aracılığı ile mahkememize gönderilecek bir dilekçe ile gidilebilecek İSTİNAF yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.15/12/2020
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır