T.C.
İSTANBUL
9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2014/820 Esas
KARAR NO:2021/644
DAVA:Rücuen Tazminat
DAVA TARİHİ:30/07/2010
BİRLEŞEN .... ASLİYE TİCARET MAHKEMESİNİN
... ESAS ... KARAR SAYILI DOSYASI
DAVA:Rücuen Tazminat
DAVA TARİHİ:10/12/2010
KARAR TARİHİ: 14/10/2021
Taraflar arasında görülen davanın Mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili Mahkememize verdiği dava dilekçesi ile; müvekkilinin sigortalısı ... Taş. San. ve Tic. Ltd. Şti.'ye ait ... Otogarındaki işyerinde sigortalı kıymetlerin, 18/12/2009 tarihinde su basması sonucu ağır hasara uğradığını, hasarın tayin ve tespiti için sigorta eksperi görevlendirildiğini, yapılan inceleme ve tespitler kapsamında sigortalı kıymetlerde toplam 628.636,26 TL hasar tespit edildiğini, müvekkili sigorta şirketinin, sigorta sözleşmesi ile temin edilen rizikonun sebebiyet verdiği ve ekspertiz raporunda tespit ve mutabık olunun 628.636,26 TL hasar tazminatını 01/04/2010 tarihinde sigortalı firmaya ödendiğini ve sigortalı firmanın kanuni halefi olduğunu, su baskısının sebebinin davalı ... İnşaat Turz. San. Tic. A.Ş.'nin ... ... adlı projenin inşaat ve imalatı kapsamında yaptığı toprak dolgunun çökmesi ve kanal üst tabliyesinin kırılması sonucu kanal yatağının tıkanması nedeniyle meydana geldiğini, zararın davalı ... İnşaat Turz. San. Tic. A.Ş.'nin inşaat ve imalatından kaynaklandığı için BK 58. maddesi gereğince ve genel hükümler uyarınca zarardan sorumlu olduğunu, davalı ...'nin ise 2560 sayılı yasanın 2.maddesinin b ve d hükümlerine göre hizmetin işleyişini düzenli olarak denetlemek ve hizmetin yürütülmesi sırasında gerekli önlemleri almakla yükümlü olduğundan dolayı davacıya karşı tazmin sorumluluğundan hukuken kaçınamayacağını belirterek 628.636,26 TL tazminatın ödeme tarihinden itibaren avans faizi ile birlikte davalılardan rücuen ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı ... vekili Mahkememize verdiği dava dilekçesi ile; açılan davanın husumet yönünden reddinin gerektiğini, hasarın diğer davalı şirketin inşaat ve imalat kusurundan dolayı meydana geldiğinden müvekkili idareye husumet tevcih edilemeyeceğini, derelerin bakım ve ıslahından müvekkili kurumun sorumlu olmadığını, müvekkili idarenin 2560 sayılı yasa gereğince kurulduğunu ve bu kanunun 1.maddesine göre ... Belediyesinin su ve kanalizasyon hizmetlerini yürütmek üzere kurulduğunu, derelerin ıslah görevinin 4373 sayılı yasa ile Devlet Su İşlerine verildiğini, tazminat sorumluluğunun doğması için tazminat talep edenin zararına neden olan olayda kasıt, ihmal ya da kusurunun olması gerektiğini, tazminat talep edilen ile hasar arasında illiyet bağının bulunması gerektiğini, olayda haksız fiil şartlarının gerçekleşmediğini belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... İnşaat Turz. San. Tic. A.Ş. vekili Mahkememize verdiği dava dilekçesi ile; davanın müvekkili şirket bakımından husumet yönünden reddinin gerektiğini, müvekkilinin inşaatını imar kanununa, projelerine uygun olarak, ... ve ilgili Belediyelerden onay olmak suretiyle tamamlandığını, müvekkili şirketin gerçekleştirdiği inşaatlarda yapılış bozukluğu veya bakım noksanlığının bulunmadığını, dava konusu zarar ile müvekkili şirketin illiyet bağının bulunmadığını, müvekkili şirketin malik sıfatının bulunmadığını, müvekkilinin hukuka aykırı fiili, kusuru veya ihmalinin bulunmadığını, davaya konu zararın oluşumunun sebebinin yağmur kolektörünün yapıldığı tarihte kullanılan beton kalitesinin standartlardan uzak olması, miadını doldurmuş olması, ...'nin gerekli onarım ve bakımları yapmamış olmasından ve aşırı yağmurun bu durumu tetiklemiş olmasından kaynaklandığını belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davacı vekili birleşen davada verdiği dava dilekçesi ile; müvekkilinin sigortalı dava dışı ... Otomotiv Ltd. Şti.ne ait ... Otogarındaki işyerinde sigortalı kıymetlerin 18/12/2009 tarihinde su basması sonucu ağır hasara uğradığını, sigorta eksperi bünyesinde yapılan tespit gereğince hasar miktarının 157.190,98 TL bulunduğunu, hasar tazminatının 17/03/2010 tarihinde sigortalısına ödediğini, su baskısının sebebinin davalı ... İnşaat Turzim San. Tic. A.Ş. nin ... ... adlı projenin inşaat ve imalatı kapsamında yaptığı toprak dolgunun çökmesi ve kanal üst tabliyesinin kırılması sonucu kanal yatağının tıkanması nedeniyle meydana geldiğini, zararın davalı ... İnşaat Turzim San. Tic. A.Ş. nin inşaat ve imalatından kaynaklandığını, bu davalının Borçlar Kanunun 58. maddesi ve genel hükümler doğrultusunda zarardan sorumlu olduğunu, davalı ...'nin ise 2560 sayılı yasanın 2. maddesinin b ve d hükümlerine göre hizmetin işleyişini düzenli olarak denetlemek ve hizmetin yürütülmesi sırasında gerekli önlemleri almakla yükümlü olduğundan dolayı davacıya karşı tazmin sorumluluğundan hukuken kaçınamayacağını belirterek 157.190,98 TL tazminatın ödeme tarihinden itibaren avans faizi ile birlikte davalılardan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı ... A.Ş. vekili birleşen davada verdiği cevap dilekçesi ile; davanın müvekkili şirket açısından husumetten reddini gerektiğini, müvekkilinin inşaatını kanunların ve arsa sahipleriyle akdettiği sözleşmenin kendisine tanıdığı hakkı kullanmak suretiyle projelere uygun olarak ... ve ilgili belediyelerin hiçbir ihtirazi kayıt koymaksızın verdiği onaylara ve ilgili mevzuata uygun olarak gerçekleştirildiğini, müvekkilinin hukuka aykırı fiili, kusuru veya ihmalinin bulunmadığını, davaya konu zararın oluşumunun sebebinin yağmur kolektörünün yapıldığı tarihte kullanılan beton kalitesinin standartlardan uzak olması, miadını doldurmuş olması, ...'nin gerekli onarım ve bakımları yapmamış olmasından ve aşırı yağmurun bu durumu tetiklemiş olmasından kaynaklandığını belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... vekili birleşen davada verdiği cevap dilekçesi ile; açılan davada idari yargının görevli olduğundan görev yönünden davanın reddinin gerektiğini, yağmur sularının toplanması ve boşaltımının kanalizasyon hizmetleri kapsamına kesinlikle girmediğini, meydana gelen hasarın sebebinin aşırı yağan yağmur ve su baskını olduğunu, yağmur suyu kanalı yapmak ile görevli olan birimin ana arterlerde Büyükşehir belediyesi, diğer yerler de ise ilçe belediyeleri olduğunu, meydana gelen zarar ile müvekkili ... arasında illiyet bağının bulunmadığını, derelerin bakım ve ıslahından ...'nin sorumlu olmadığını, derelerin ıslah görevinin 4373 sayılı yasa gereğince Devlet Su İşlerine verildiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Asıl ve Birleşen Dava, Rücuen Tazminat davasıdır.
Taraf delilleri toplanmış, sigorta poliçeleri, Büyükşehir Belediyesi İtfaiye Müdürlüğü raporu, ekspertiz raporları, hasar dosyaları, ibranameler incelenmiş; .... Sulh Hukuk Mahkemesinin ... D.İş sayılı dosyası, .... Asliye Hukuk Mahkemesinin 2010/2 D. İş sayılı dosyası, .... Sulh Hukuk Mahkemesinin ... D.İş sayılı dosyası celp edilmiş ve bilirkişi raporları alınmıştır.
Bilirkişiler Prof. Dr. ..., Prof. Dr. ..., ... ve ... tarafından sunulan 20/11/2012 tarihli raporda, ... ... inşaatının yüklenicisi olan davalı ... İnşaat şirketinin, ... Evlerinin arka bahçesinin peyzaj ve çevre düzenleme çalışmalarını yaparken, peyzaj ve çevre düzenleme amacıyla arka bahçesinden geçen ve 1990'lı yıllarda ... Belediye Başkanlığı tarafından dere ıslahı amacıyla inşa olunan (5 m x 2,5) ebatlarındaki kutu kesili yağmur suyu kanalının üstüne yaklaşık 5-8,5 m toprak dolgu yapmış olduğunun 07/01/2010 tarihli tespit raporundan anlaşıldığını, Mayıs 2011 tarihli İ.T.Ü. Teknik raporunda, "kanalın yan duvarları ile üst tabliyesinin betonarme olduğunun, üst tabliye betonunun orta kısmında önemli miktarda sehim oluştuğunun, sehimin hem bahçe içinde hem de parsel dışındaki asfalt yol altında mevcut olduğunun, kanal betonlarının yetersiz, donatıların korozyona uğradığı, tabliye betonlarının betondan sıyrıldığı, bu nedenlerle kanalın üst tabliyesinin taşıma fonksiyonunu yerine getiremediğinin belirtildiği, olay günü meydana gelen sağanak yağışlar sonucu kanalın üst tabliyesi üzerindeki toprak dolgunun tamamen suya doygun hale gelip, esasen toprak örtüsüz durumda dahi taşıma fonksiyonunu yitiren üst tabliyenin su ve toprak ağırlığını taşıyamayarak çöktüğü, üst tabliyenin kırılması sonucu beton parçalarının ve ... ... bahçesinden şev kayması sonucu ortaya çıkan toprağın kanal kesitini doldurduğu, kanaldan geçemeyen suların çevreye ve özellikle Otogarın ... girişine doğru (Bu bölgenin kotunun kanal kotuna göre aşağıda kalması nedeniyle) hızla akmasının mümkün olduğu, dava dışı davacının işyerinde zarara sebep olan suların bu sular olabileceği, bu durumda davalı ... şirketinin 1. derece sorumlu olduğu, Davalı ... Genel Müdürlüğünün proje aşamasındaki onayında, "İnşaat aşamasındaki mevcut ... yer altı tesislerine (kolektör) zarar verilmemesi ve kolektöre bağlantı yapılmaması şartı ile tasdik edilmiştir" denilmiş olmasına rağmen, davalı ... şirketinin kolektörün yağmur suyu kanalının üst tabliyesi üzerine 5-8,5 m yüksekliğinde toprak dolgu yapması 1990'lı yıllardaki dere ıslahının ve dolaysıyla yağmur suyu kanalının ... Genel Müdürlüğü tarafından yapılmamış olması, olay tarihinde dere ıslah çalışmalarının ...'nin görevi ve sorumluluğu içinde bulunmaması nedenleriyle meydana gelen zarardan sorumlu tutulamayacağı kanaatine varıldığını, bununla beraber davalı ...'nin ... ... inşaatının ... Dere taşkın yatağının 50 metrelik koruma bandı içinde yapılmasına itiraz etmediği konusundaki takdirin Mahkemeye ait olduğunu, sigorta eksperi tarafından yapılan tespit ve değerlendirmelere katılmanın mümkün olduğu kanaatine varıldığını, dosyaya sunulan belgelerden davacı sigorta şirketinin zarar gören sigortalısına 628.636,26 TL ödemiş olduğunun belirlendiğini belirtmişlerdir.
Bilirkişiler Prof. Dr. ..., Prof. Dr. ..., ... ve ... tarafından sunulan 29/07/2013 tarihli Ek raporda, davacı sigortanın dava dışı sigortalısı ... Otomotiv Şirketinin ... Otogarındaki işyerinin 18/12/2009 tarihinde meydana gelen su basması sonucu işyerinde satış için bekleyen bir kısım malzemenin tamamen veya kısmen hasara uğradığının anlaşıldığını, ... Ekpertiz Şti. tarafından sigortalı işyerinde yapılan incelemede toplam 157.190,98 TL'lik zararın meydana geldiğinin (kalem kalem fiyatlandırılmak ve metraj belirtilmek suretiyle) belirlendiğini, ekspertiz raporunda kalem kalem tespit edilen hasar kalemlerinin rayiç birim fiyatlarının kalem kalem incelendiğini, raporda belirlenen birim fiyatlarının uygun ve makul olabileceklerinin belirlendiğini, Sigortalı işyerinde ortaya çıkan zarardan davalı ... şirketinin 1. derecede sorumlu olduğunu, davalı ... Genel Müdürlüğünün bu olayda kusursuz olarak görüldüğünü belirtmişlerdir.
Bilirkişi ... tarafından sunulan 13/06/2016 tarihli raporlarında, dava dosyası içerisinde 02.03.2010 tarihli ... ... Ltd. Şti.'nin ... San. Tic. Ltd. Şti. için hazırladığı detaylı rapor ve belgeler dışında Emtea, Makine-Tesiat, Demirbaş, Enkaz kaldırma, Koruma kurtarma ile ilgili olarak herhangi başka bir belge bulunmadığını, bu sebeple bu ekspertiz raporunun içerisindeki veriler, resimler, faturalar detaylı olarak incelendiği, 18.12.2009 tarihinde meydana gelen sel baskınında İstanbul otogarı zemin katta davacıya sigortalı ... San. Tic. Ltd. Şti.'nin Emtea, Makine tesiat, Demirbaş, Enkaz kaldırma, Koruma kurtarma ile birlikte 02.03.2010 tarihli ekspertiz raporu içerisindeki sovtaj tenzillerinin yapılan piyasa araştırması ile birlikte 157.190.98 TL ve kadri maruf olduğunu belirtmiştir.
Bilirkişiler Prof. Dr. ..., Prof. Dr. ..., ..., ... ve ... tarafından sunulan 30/10/2018 tarihli raporda, Davacı Sigortanın dava dışı sigortalısı ... Otomotiv Şirketinin ... Otogarındaki işyerinin 18.12.2009 tarihinde meydana gelen su basması sonucu işyerinde satış için bekleyen bir kısım malzemenin tamamen veya kısmen hasara uğradığının ekspertiz raporundan anlaşıldığı; ... Ekspertiz Şti. tarafından sigortalı işyerinde yapılanı incelemede toplam 157.190,98.-TL'lik zararın meydana geldiğinin belgelendiği (kalem kalem fiyatlandırılmak ve metraj belirtilmek suretiyle), ekspertiz raporunda kalem kalem tespit edilen hasar kalemlerinin rayiç birim fiyatlarının 29.07.2013 tarihli bilirkişi raporunda ve Öğr. Gör. Dr. ... imzalı 13.06.2016 tarihli kök raporda kalem kalem araştırma yapılarak incelendiği ve söz konusu fiyatların uygun ve kadri marufunda belirlendiğini, Sigortalı işyerinde ortaya çıkan zarardan Davalı ... Şirketinin 1. derecede sorumlu olduğu, Davalı ... Genel Müdürlüğünün bu olayda kusursuz olarak değerlendirilebileceğini belirtmişlerdir.
Bilirkişiler ..., ..., ...ve ... tarafından sunulan 07/12/2020 tarihli raporda, Davacı ... Sigorta A.Ş., davalılar; ... Sanayi ve Ticaret A.Ş.ve ... Genel Müdürlüğü aleyhine açılan, 30.07.2010 tarihinde kayda alınan, 628.636,26 TL rücuen tazminatın ve yine; .... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas sayılı birleştirilen, davacı ... Sigorta A.Ş., davalılar ... Sanayi ve Ticaret A.Ş. ve ... Genel Müdürlüğü aleyhine açılan, 10.12.2010 tarihinde kayda alınan, 157.190,98 TL. Rücuen tazminatın; davalı ... Sanayi ve Ticaret A.Ş.'nin, 1. derecede sorumlu olması sebebiyle, ödemesi gerektiği sonuç ve kanaatine varıldığını, ... Otogarındaki, 18.12.2009 tarihinde meydana gelen su basması sonucu zarar gören sigortalı firma ile ilgili, davacı ... Sigorta Şirketince, davalı ... Sanayi ve Ticaret A.Ş. aleyhine, rücuen tazminat davası açtığını, Mahkemece söz konusu davanın kabulü ile 16.893,30 TL.'nin, 29.01.2010 tarihinden itibaren işleyecek değişen oranlarda avans faizi ile birlikte, davalıdan alınarak davacıya ödenmesine karar verildiğini, Kararın Yargıtay 17. Hukuk Dairesinin, 2013/14565 Esas, 2015/2929 Karar sayılı kararı ile, 17.02.2015 tarihinde onandığını, Davalı ... Genel Müdürlüğünün, bu davada bir sorumluluğunun bulunmadığını belirtmişlerdir.
Bilirkişi ... Mahkememize sunduğu 25/12/2020 tarihli ayrık bilirkişi raporu ile, Somut uyuşmazlıkta davacı sigortacı meydana gelen su basması olayı nedeniyle sigortalılarına tazminat ödemiş olduğunu, su basmasına davalı ... ve diğer davalı ... A.Ş.'nin sebep olduğunu belirterek davalılara rücu ettiğini, Davalılar ile meydana gelen olayda kusurlu olmadıklarını iddia ettiklerini, somut uyuşmazlığın çözümünde nazara alınması gereken Kanun hükümleri mülga Borçlar Kanunu olduğunu, eBK. m. 58; TBK. m. 69 uyarınca “Bir bina veya imal olunan herhangi bir şeyin maliki, o şeyin fena yapılmasından yahut muhafazadaki kusurundan dolayı mesul olur.” Bu hüküm uyarınca bina veya diğer yapının yapılışındaki bozuk veya bakımındaki eksiklik imalatçının kusursuz sorumluluğuna neden olduğunu, Teknik incelemede ... A.Ş.'nin ortaya çıkan zarardan sorumlu olduğu tespit edilmiş olup, davacının ... A.Ş.'ye rücu talebini yöneltmesinin mümkün olduğunu, Teknik incelemede diğer davalı ...'nin ortaya çıkan zararlardan sorumlu olmadığı sonucuna varıldığını, ...'nin ortaya çıkan zarardan sorumlu olmadığını savunmak, zarar ile fiil arasındaki illiyet bağını kesecek mücbir sebep veya beklenmeyen hal söz konusu olmadığı sürece mümkün olmadığını, Bu durumda oluşan zararda davalıların eBK. m. 50/TBK. m. 61 uyarınca birden çok kişinin bir zarara birlikte sebep olmaları nedeniyle müteselsil sorumlu olduklarının kabulü gerektiğini belirtmiştir.
Bilirkişiler ..., ..., ...ve ... tarafından sunulan 15/04/2021 tarihli ek raporda, ... ... inşaatının yüklenicisi olan, davalı ... Sanayi ve Ticaret A.Ş.'nin, ... ...'nin arka bahçesinin peysaj ve çevre düzenleme çalışmalarını yaparken; peysaj ve çevre düzenleme amacıyla arka bahçesinden geçen ve 1990'lı yıllarda, ... Belediye Başkanlığı tarafından dere ıslahı amacıyla inşa olunan, 5,00 m. x 2,50 m. ebatlarındaki kutu kesitli yağmur suyu kanalının üstüne yaklaşık 5,00 m. - 8,50 m. toprak dolgu yapıldığının anlaşıldığını, olay günü meydana gelen yağışların, sağanak ve şiddetli olması, bu yağışlar sonucu kanalın üstünde ki toprak dolgunun, tamamen suya doygun hale gelip, kanalın su ve toprak ağırlığını taşıyamayarak çökmesine, üst tabliyenin kırılması sonucu beton parçalarının ve üzerindeki toprak dolgunun kanalı tıkadığı; kanaldan geçemeyen suların çevreye ve özellikle Otogarın, ... girişine doğru, bu bölgenin kotunun kanal kotuna göre, aşağıda kalması nedeniyle hızla akması sonucu, dava dışı davacının işyerinde zarara sebep olduğunu, bu sebeple, davalı ... Sanayi ve Ticaret A.Ş.nin 1. Derecede sorumlu ve %100 kusurlu olduğunu belirtmişlerdir.
Bilirkişi ... tarafından sunulan 28/05/2021 tarihli ayrık ek raporunda, davalılar ... Sanayi ve Ticaret A.Ş. ile ...'nin zarardan müteselsilen sorumlu olduğunu belirtmiştir.
Mahkememizin ... Esas sayılı dosyasında aynı olay ile ilgili davacı ... Taş. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından ...'ye açılan dava dosyasında sunulan 30/06/2014 tarihli raporda, yine aynı olay ile ilgili ... Sigorta A.Ş. tarafından ... İnş. Tur. San. ve Tic. Şti. aleyhine .... Asliye Ticaret Mahkemesinde açılan dava dosyasında verilen 18/11/2011 tarihli raporda, olayın meydana gelmesinde davalı ... İnş. Tur. San. ve Tic. Şti.'nin 1.derecede sorumlu olduğu, yağmur suyu kanalının ... tarafından yapılmamış olması, olay tarihinde dere ıslah çalışmalarının görev ve sorumluluğu içinde bulunmaması nedeni ile meydana gelen zarardan .... nin sorumlu tutulamayacağının bildirildiği görülmüştür.
Mahkememizce toplanan tüm deliller birlikte değerlendirildiğinde, davacı sigorta şirketinin, su basması nedeni ile sigortalı şirketlerin zararının sigorta poliçeleri kapsamında karşılanmasından dolayı dava tarihinden yürürlükte bulunan 6762 sayılı TTK'nın 1301. maddesine istinaden rücuen tazminat davası açtığı, davacı sigorta şirketinin; sigorta poliçesi kapsamında olay nedeni ile sigortalı şirketlere ödemede bulunduğu, bu kapsamda asıl dava ile ilgili olarak sigortalısı .... Ltd. Şti.'ne 01/04/2010 tarihinde 628.636,26 TL, birleşen dava kapsamında sigortalı şirketi ... Oto. Seyehat Taş. San. ve Tic. Ltd. Şti.'ne 17/03/2010 tarihine 157.190,98 TL ödemede bulunduğu, tespit raporları ve bilirkişi raporlarına göre olay günü meydana gelen sağanak yağışlar sonucu kanalın üst tabliyesi üzerindeki toprak dolgunun tamamen suya doygun hale gelip, esasen toprak örtüsüz durumda dahi taşıma fonksiyonunu yitiren üst tabliyenin su ve toprak ağırlığını taşıyamayarak çöktüğü, üst tabliyenin kırılması sonucu beton parçalarının ve ... ... bahçesinden şev kayması sonucu ortaya çıkan toprağın kanal kesitini doldurduğu, kanaldan geçemeyen suların çevreye ve özellikle Otogarın ... girişine doğru, bu bölgenin kotunun kanal kotuna göre aşağıda kalması nedeniyle hızla aktığı, dava dışı sigortalı şirketler .... Ltd. Şti.nin ve ... Oto. Seyehat Taş. San. ve Tic. Ltd. Şti.nin işyerinde zarara sebep olan suların bu sular olduğu, bu durumda olayın meydana gelmesinde, inşaatı yapan davalı ... İnşaat Turz. San. Tic. A.Ş.nin %100 kusurlu olduğu anlaşılmıştır.
Olay tarihinde yürürlükte olan 818 sayılı Borçlar Kanunu’nun 58. (6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun 69.) maddesi ile “bir binanın veya diğer yapı eserlerinin malikleri, bunların yapımındaki bozukluklardan veya bakımındaki eksikliklerden” sorumlu ve bir kusurları söz konusu olmaksızın “doğan zararı gidermekle yükümlü” tutulmuşlardır. Yapı eserinin maliki, bunların hiç kimse ve hiçbir şey için tehlike taşımayacak şekilde yapılmasını ve işlemesini garanti etmekle yükümlüdür. Bu nedenle, bir yapı eserinde herhangi bir yapım bozukluğu olmasa bile, ek güvenlik ve koruma tertibatının bulunmaması, yine de bir bakım eksikliği sayılır. Yapı sahibinin sorumluluğu, bir bina ya da diğer bir inşa eserinin bizatihi kendisinden kaynaklanan bir nedenle oluşan zarardan sorumluluğu kapsamaktadır. Bu sorumluluk, objektif özen yükümlülüğüne aykırılıktan doğan “ağırlaştırılmış” bir kusursuz sorumluluk halidir. Bu sorumluluğa öğretide “kusursuz sorumluluk” veya daha geniş tanımıyla “kusura dayanmayan nesnel sebep sorumluluğu” denilmektedir.
Sorumlu kişi veya işletmenin, kusurlu olup olmaması, özen ödevini yerine getirip getirmemesi, işletme veya nesnede (şeyde) bir bozukluk veya noksanın bulunup bulunmaması, meydana gelen zararın tazmin borcu yönünden bir etkiye sahip değildir. Zira bunların sebep oldukları zararlarda, kusurun bulunup bulunmadığı ya da rolünün olup olmadığı çoğu zaman bilinemediği veya ispat edilemediği gibi sorumlu kişi veya işletme, her türlü özeni gösterse, gözetim ve denetim ödevini yerine getirse, gerekli bütün tedbirleri alsa bile, gene çoğu zararın meydana gelmesini önlemek mümkün değildir. Bu sebeple sorumluluğun bağlandığı olgu ile zarar arasında uygun illiyet bağı kurulduğu zaman, sorumluluk da gerçekleşmiş olacağından, bu işletme veya nesnelerin sahip veya işletenleri, bunların sebep oldukları zararı gidermek zorundadır.
Burada malike kurtuluş kanıtı sunma olanağı tanınmamıştır. Malik, ancak illiyet bağını kesen sebeplerin (mücbir sebep, zarar görenin kendi kusuru, üçüncü kişinin ağır kusuru gibi) varlığı durumunda sorumluluktan kurtulabilir. Ayrıca bina veya yapı eseri malikinin sorumluluğu kusur aranmayan bir sorumluluk olduğu için, malikin kusursuzluğunu ispat ile sorumluluktan kurtulması mümkün olmadığı gibi, varsa kusurunun derecesi de tazminatın belirlenmesinde önem taşımaz. Fakat, bina malikinin zararın meydana gelmesinde kusuru var örneğin bina ile hiç ilgilenmemiş ise, tazminatın indirilmesini gerektiren sebepler bulunsa bile, fazladan (munzam) kusur bu indirime engel olabilir. Keza zarardan sorumlu olan başka kişiler de varsa, fazladan kusur rücuda da rol oynayabilir.(Yargıtay 4. Hukuk Dairesinin 03/12/2019 tarih ve 2017/479 Esas 2019/5762 Karar sayılı ilamı)
Sorumluluk Hukukunun önemli unsurlarından biri de zarar ile eylem arasında illiyet bağının bulunmasıdır. İlliyet bağının kesildiği durumlarda kusursuz sorumlu olan kişi sorumlu tutulmayacaktır. Teoride ve uygulamada mücbir sebep, zarar görenin tam kusuru ve üçüncü kişinin ağır kusuru ile illiyet bağı kesilir ve kusursuz sorumlu olan kişi sorumluluktan kurtulur. (Yargıtay 4. Hukuk Dairesinin 26/03/2019 tarih ve 2018/3007 Esas 2019/1768 Karar sayılı ilamı)
Bu açıklamalar ışığında somut olayda; davalı ... İnşaat Turz. San. Tic. A.Ş. nin olayın meydana gelmesinde %100 kusurlu olması ve inşaatı yapan şirket olması nedeniyle, olayın meydana geldiği tarihte yürürlükte bulunan ve bu nedenle uygulanması gereken 818 sayılı Borçlar Kanunun 58. maddesi ( aynı düzenleme 6090 sayılı TBK'nın 69. maddesinde de vardır.) gereğince olaydan dolayı uğranılan zararlardan sorumlu olduğu, davacı sigorta şirketinin, sigortalı şirketlere ödeme yapması nedeni ile onların halefi olduğu ve bu nedenle sigortalı şirketlere yapılan ödemelerin tamamını davalı ... İnş. Turz. San. ve Tic. Şti.'nden tahsilini talep edebileceği sonuç ve kanaatine varılarak bu davalı hakkında açılan asıl ve birleşen davanın kabulüne karar verilmiştir.
Davalı ... açısından yapılan incelemede; davalı ...'nin her ne kadar 2560 sayılı ... Genel Müdürlüğü kanunu gereğince sorumlu olduğu düşünülebilirse de; gerek öğretide gerekse Yargısal içtihatlarda belirtildiği üzere, kusursuz sorumlu olan kişi veya kurumun illiyet bağının kesilmesi halinde sorumluluktan kurtulabileceği, illiyet bağının kesilmesi de mücbir sebep, zarar görenin tam kusuru ve üçüncü kişinin ağır kusuru ile olabileceği, dava konusu olayda diğer davalı inşaatı yapan şirket ... İnş. Tur. San. ve Tic. Şti.'nin olayın meydana gelmesinde %100 kusurlu olduğu bilirkişi raporu ile tespit edildiğinden davalı ... ile zarar arasında illiyet bağının kesilmiş olacağından, davalı ...'nin sorumluluktan kurtulduğu ve böylece davacının davalı ...'den zararın tazmini talep edemeyeceği sonuç ve kanaatine varılarak asıl ve birleşen davanın, davalı ... yönünden reddine karar verilmiştir.
H Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Asıl ve birleşen davada, davalı ... hakkında açılan davaların reddine,
2-Asıl ve birleşen davada davalı ... SAN. VE TİC. A.Ş. hakkında açılan davaların kabulü ile; asıl davada 628.636,26 TL nin 01.04.2010 tarihinden itibaren, birleşen davada 157.190,98 TLnin 17.03.2010 tarihinden itibaren hesaplanacak avans faizi ile birlikte davalı ... San. ve Tic. A.Ş. den alınarak davacıya verilmesine,
3-Asıl davada;
a) Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesi gereğince alınması gereken 42.942,14 TL harçtan, peşin alınan 9.335,25 TL harcın mahsubu ile eksik kalan 33.606,89 TL harcın davalı ... San. ve Tic. A.Ş.'den tahsiline,
b) Davacı tarafından yatırılan başvurma ve peşin harç toplamı 9.352,40 TL'nin davalı ... San. ve Tic. A.Ş.'den alınarak davacıya verilmesine,
c) Karar tarihinden yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince 48.481,81 TL vekalet ücretinin davalı ... San. ve Tic. A.Ş.'den alınarak davacıya verilmesine,
d) Karar tarihinden yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince 48.481,81 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı ...'ye verilmesine,
e) Davacı tarafından yapılan toplam 18.737 TL yargılama giderinden davalı ... için yapılan 141 TL nin mahsubundan sonra kalan 18.596 TL masrafın davalı ... San. ve Tic. A.Ş.'den alınarak davacıya verilmesine,
f) Davalı ...'nin yaptığı 10 TL yargılama giderinin davacıdan alınarak davalı ...'ye verilmesine,
g) Davacı tarafından yatırılan gider avansından arta kalan kısmın karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
4-Birleşen Davada;
a) Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesi gereğince alınması gereken 10.737,71 TL harçtan, peşin alınan 2.334,30 TL harcın mahsubu ile eksik kalan 8.403,41 TL harcın davalı ... San. ve Tic. A.Ş.'den tahsiline,
b) Davacı tarafından yatırılan başvurma ve peşin harç toplamı 2.351,45 TL'nin davalı ... San. ve Tic. A.Ş.'den alınarak davacıya verilmesine,
c) Karar tarihinden yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince 18.883,14 TL vekalet ücretinin davalı ... San. ve Tic. A.Ş.'den alınarak davacıya verilmesine,
d) Karar tarihinden yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince 18.883,14 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı ...'ye verilmesine,
e) Davacı tarafından yapılan toplam 83 TL yargılama giderinden davalı ... için yapılan 24 TL nin mahsubundan sonra kalan 59 TL masrafın davalı ... San. ve Tic. A.Ş.'den alınarak davacıya verilmesine,
f) Davalı ... San. ve Tic. A.Ş. tarafından yapılan yargılama giderinin kendi üzerinde bırakılmasına,
g) Davalı ...'nin yaptığı 15 TL yargılama giderinin davacıdan alınarak davalı ...'ye verilmesine,
h) Davacı tarafından yatırılan gider avansından arta kalan kısmın karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
Davacı vekili ile davalı ... San. ve Tic. A.Ş. vekilinin yüzüne karşı, diğer davalının yokluğunda, gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içinde Mahkememize sunulacak veya gönderilecek dilekçe ile istinaf yolu açık olmak üzere oybirliğiyle verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.14/10/2021
Başkan ...
e-imzalıdır
Üye ...
e-imzalıdır
Üye ...
e-imzalıdır
Katip ...
e-imzalıdır