T.C.
İSTANBUL
9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2015/97
KARAR NO: 2019/98
DAVA: Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
DAVA TARİHİ: 26/01/2015
KARAR TARİHİ: 30/01/2019
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
TALEP:Davacılar vekilinin mahkememize verdiği 26/01/2015 havale tarihli dilekçesinde özetle; ...'nın 03/12/2013 tarihinde ... plaka sayılı araç çarpması sonucu vefat ettiğini, ...'nın ağır yaralandığını, araç sürücüsü ...'nin %100 kusurlu olduğunu, ... hakkında ...Ağır Ceza Mahkemesi ... Esas sayılı dosyasında bilinçli taksirle suçu işlediği sabit görülerek 6 yıl 8 ay hapis cezasına mahkum edildiğini, davalı ...'in kazaya sebebiyet veren aracın maliki olduğunu, ...'in aracı haricen sattığı iddiası buna ilişkin harci sözleşme düzenlenmiş olması sorumlu olmasına engel teşkil etmediğini, aracın davalı adına kayıtlı olduğunu, 28/05/2013 tarihinde ... poliçe numarası ile davalı adına sigorta ettirildiğini, davacı ... için 2.000 TL., davacı ... için 2.000 TL. Davacı ... için 1.000 TL. Maddi tazminat ile davacı ... için 10.000 TL. Davacı ... için 10.000 TL. Davacı ... için 10.000 TL. Manevi tazminata hükmedilmesine, davalı ... şirketinin sorumluluğu sadece maddi tazminat ile poliçe kapsamı sınırlı olarak dava tarihinden itibaren diğer davalılar yönünden kaza tarihinden itibaren bankalar arası en yüksek reeskont faizi işletilmesine, alacağın neticesiz kalmaması için ... plaka sayılı araca tedbir konulmasına, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalılardan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı ... vekili mahkememize verdiği 13/02/2015 havale tarihli dilekçesinde özetle; Davacıların kazaya karışan aracın maliki olması nedeniyle davaya dahil ettiklerini, davalının oto galeri işiyle uğraştığını, dava konusu olaydan altı ay kadar önce aracın fiili kullanım sözleşmesi ile 29/05/2013 tarihinde ...'a devrettiğini, aracın işleteni sorumlu tutulması gerekirse kayden malik olan dava dışı ... olduğunu, dava dışı ...'a ve ...'a olası rücu davası bakımından davaya feri müdahil olarak dahil edilmesini ve davanın ihbar edilmesine, davanın davalı yönünden reddine, yargılama masrafları ve vekalet ücretinin davacılara yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP: Davalı ...Ş. vekili mahkememize verdiği 14/04/2015 havale tarihli dilekçesinde özetle; Kazaya karışan ... plakalı aracın ...poliçe nolu 28/05/2013-28/05/2014 tarihleri arasında KTK. ZMSS poliçesi ile teminat altına alındığını, aracın işletenin izni olmadığından alındığını, araç çalınmış olması nedeniyle davalının sorumluluğu olmadığını, çalınan araçların neden oldukları zarar nedeniyle davalı şirketin poliçe sorumluluğu bulunmadığından dava taleplerinin reddine, dava konusu kazadan önce aracın işletenin değiştiğinin diğer davalılar tarafından belirtilmiş olduğu gözönüne alınarak dava konusu kaza tarihi itibariyle geçerli bir poliçe bulunmadığından davalı şirket yönünden davanın reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacılara yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP: Davalı ... vasisinin mahkememize verdiği 20/10/2016 havale tarihli dilekçesinde özetle; Davalının ablasının eşi ...'e ait ... plaka sayılı araç ile saat:16:00 sıralarında seyir halinde iken direksiyon hakimiyetini kaybederek okuldan çıkıp kaldırımın üzerinde yürükmekte olan şahıslara, öğrencilere çarpmış ve bu kaza neticesinde hapis cezası aldığını, maddi durumlarının olmadığını, maddi ve manevi tazminat davasının ağır geldiğini, fahiş maddi ve manevi tazminat taleplerinin reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER: Kaza tespit tutanağı, nüfus kayıtları, trafik sigorta poliçesi, otopsi tutanağı, Bakırköy ...Ağır Ceza Mahkemesi... Esas sayılı dosyası, satış sözleşmesi,davaI... A.Ş. vekilinin 16/06/2017 havale tarihli feragat dilekçesi, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamı.
Bakırköy ...Ağır Ceza Mahkemesi ... Esas sayılı dosyasının incelenmesinde; ... hakkında bilinçli taksirle suçu işlediği sabit görülerek 6 yıl 8 ay hapis cezasına mahkum edildiği görülmüştür.
Trafik ve Aktüer Bilirkişi Heyeti tarafından düzenlenen bilirkişi raporuna göre; Davalı ...'nin 100 kusurlu olduğunu, davalı müteveffanın kusursuz olduğunu, 03/12/2013 tarihinde meydana gelen trafik kazasında vefat eden ...'nın ölümü sonucunda geride kalan hak sahibi davacıların destekten yoksun kalmak sebebiyle hak sahibi davacı baba ...'nın destekten yoksun kalmak sebebiyle nihai ve gerçek maddi zararının 59.139,90 TL. olduğunu, anne ...'nın 59.139,90 TL. olduğunu, toplam 118.279,80 TL. olduğunu raporda bildirmişlerdir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Mahkememizce yapılan yargılama, taraf beyanları, toplanan deliller ve tüm dosya kapsamına göre;. dava davacı tarafından davalılar aleyhine trafik kazası sonucunda oluşan TBK'nın 54. maddesinde yer alan bedensel zararlar sebebi ile açılan maddi ve manevi tazminat davasından ibarettir. Buna göre bedensel zararlara ilişkin tazminat TBK 55. Maddesindeki; "Destekten yoksun kalma zararları ile bedensel zararlar, bu Kanun hükümlerine ve sorumluluk hukuku ilkelerine göre hesaplanır. Kısmen veya tamamen rücu edilemeyen sosyal güvenlik ödemeleri ile ifa amacını taşımayan ödemeler, bu tür zararların belirlenmesinde gözetilemez; zarar veya tazminattan indirilemez. Hesaplanan tazminat, miktar esas alınarak hakkaniyet düşüncesi ile artırılamaz veya azaltılamaz." şeklindeki düzenlemeye göre belirlenecektir.
Davacılar 03/12/2013 günü saat 16:00 sıralarında, davalı sürücü ..., yönetiminde bulunan ve davalı ...'in maliki olduğu, diğer davalı ...Ş. tarafından ... numaralı ZMSS (Trafik) Poliçesi ile sigortalanmış olan ... plakalı ... marka ...tipi otomobil ile ...Sokak üzerinden Cumhuriyet Caddesine girdiği sırada ... önünde kaldırımda yürüdükleri sırada aracının sevk ve idare hakimiyetini kaybederek kaldırıma çıkıp burada yaya olan... doğumlu ... ve... doğumlu ...'ya davalı ...'nin çarptığı, kaza sonucu ...'nın vefat ettiği, ...'nın ağır yaralandığını, bu kaza sebebiyle davacıların destekten yoksun kalma kaynaklı maddi ve manevi tazminat talebinde bulunarak zararının sorumlu olan davalı ... şirketi, kusurlu sürücü ve işletenden tahsilini talep etmiştir.
Davalı ... Şirketi ve davalı işleten araç sürücüsünün kusurlu olduğunun ve davacının kaza nedeni ile uğradığı zararın ispat edilmesi gerektiğini, kaza nedeniyle elde edilen gelirler ve tazminata etki edecek diğer faktörlerin tespit edilerek bilirkişi raporu aldırılması gerektiğini, sigorta şirketinin sorumluluğunun poliçede yazılı limitle sınırlı olduğunu, açıklanan bu nedenlerle davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Zorunlu mali mesuliyet sigortasında rizikonun gerçekleşmesi halinde sigortacının ödeyeceği tazminat 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 91. maddesinin yollamasıyla anılan Kanunun 85. maddesine göre belirlenmektedir. Buna göre; sigorta ettiren işleten tarafından motorlu aracın işletilmesi sonucu meydana gelen kişinin yaralanması veya ölmesinden kaynaklanan bedeni zararlara dayalı maddi tazminat ile tedavi giderleri ve maddi hasarlar sigortacının poliçe limitleri dahilinde tazminle zorunludurlar. Bu durumda meydana gelen kazanın oluşumunda tam kusurlu olan ... plakalı aracın işleteni, sürücüsü ve sigortalayanı olan davalılar davacının meydana gelen bedensel zararından sorumlu olduğu anlaşılmıştır.
Mahkememizce kazaya karışan araç sürücüsünün kusur durumları ve buna göre davacıların talep edebileceği tazminat tutarının belirlenmesi için trafik, sigorta ve aktüer bilirkişi heyetinden alınan rapora göre;Davalı ...'nin %100 kusurlu olduğunu, davalı müteveffanın kusursuz olduğu, 03/12/2013 tarihinde meydana gelen trafik kazasında vefat eden ...'nın ölümü sonucunda geride kalan hak sahibi davacıların destekten yoksun kalmak sebebiyle hak sahibi davacı baba ...'nın destekten yoksun kalmak sebebiyle nihai ve gerçek maddi zararının 59.139,90 TL. olduğu, anne ...'nın 59.139,90 TL. olduğu, toplam 118.279,80 TL. olduğu belirtilmiştir.
Müteveffanın ölümüne sebep olan kazaya karışan ... plakalı aracın, ... poliçe numarası ile 28/05/2013-28/05/2014 tarihlerini kapsar şekilde davalı ... şirketi tarafından sigortalanmıştır. Sigorta poliçesine göre kişi başına ölüm sakatlık tazminatı poliçe limitinin 250.000TL olduğu, buna göre davacının işbu dava ile talep ettiği ve bilirkişi incelemesi ile belirlenen maddi tazminat tutarından davalı taraf sigorta poliçesi kapsamında sorumludur.
Davacı tarafça her ne kadar maddi tazminat istemine ilişkin dava açılmış ise de yargılama sırasında davacı vekilince 25/10/2017 tarihli celsede maddi tazminat taleplerinin sigorta şirketi tarafından ödenmesi nedeniyle maddi tazminat taleplerinden feragat etmesi ve davacı vekilinin feragata yetkili olduğu anlaşılmakla vaki feragat nedeniyle davacıların maddi tazminat istemine ilişkin davalarının feragat nedeniyle reddine karar verilmiştir.
Davacılar uğradığı manevi zararlara ilişkin manevi tazminat talebinde bulunmuştur.
Manevi tazminatın miktarını tayin etme hakimin takdirine bırakılmış bir konu olmakla beraber, hükmedilecek miktarın uğranılan zararla orantılı, duyulan acıyı hafifletecek nitelikte olması gerekir. Takdir edilecek manevi tazminat hakkaniyete uygun olmalıdır. Manevi tazminat bir ceza olmadığı gibi mamelek hukukuna ilişkin zararı karşılaması da amaç edinmemiştir. Kusurlu olana yalnız hukukun ihlalinden dolayı yapılan bir kötülük de değildir. Aksine zarara uğrayanda bir huzur duygusu doğurmalıdır. Tazminatın sınırı onun amacına uygun olarak belirlenmelidir. Manevi tazminatın takdiri yapılırken tarafların sosyal ve ekonomik durumları gözetilmeli; manevi tazminatın miktarı bir taraf için zenginleşme aracı, diğer taraf için de yıkım olmamalıdır. Manevi tazminatın miktarının belirlemesinde her olaya göre değişen özel hal ve şartlar gözetilmelidir. Ayrıca Yargıtay HGK'nın 23.6.2004 tarih ve 2004/13-291E.-2004/370K.sayılı kararında manevi tazminat ile ilgili olarak yapılan değerlendirmede; "Manevi tazminat, gelişmiş ülkelerde artık eski kalıplarından çıkarılarak caydırıcılık unsuruna da ağırlık verilmektedir. Gelişen hukukta bu yaklaşım, kişilerin bedenine ve ruhuna karşı yöneltilen haksız eylemlerde veya taksirli davranışlarda tatmin duygusu yanında caydırıcılık uyandıran oranlarda manevi tazminat takdir edilmesi gereğini ortaya koymakta; kişi haklarının her şeyin önünde geldiğini önemle vurgulamaktadır. Bu ilkeler gözetildiğinde; aslolan insan yaşamıdır ve bu yaşamın yitirilmesinin yakınlarında açtığı derin ızdırabı hiçbir değerin telafi etmesi olanaklı değildir. Burada amaçlanan sadece bir nebze olsun rahatlama duygusu vermek; öte yandan da zarar veren yanı da dikkat ve özen göstermek konusunda etkileyecek bir yaptırımla, caydırıcı olabilmektir." denilmek sureti ile manevi tazminatın belirlenmesine caydırıcılık unsuru ve insan yaşamının önemine özellikle vurgu yapılmıştır.
Davaya konu somut olay anılı yasal düzenlemeler ve yukarıdaki ilkeler çerçevesinde değerlendirildiğinde; davaya konu trafik kazası neticesinde, davacıların kızları ve kardeşi olan küçük ...'nın yaşamını yitirdiği, kazada davalı sürücünün tam kusurlu olduğu tespit edilmiştir. Bu haliyle Mahkememizce kazanın oluş şekli, kaza tarihi, tarafların kusur oranı, vefat edenin yaşıve aile içindeki konumu, diğer yaşı küçük davacının tek kardeşi olması ile tarafların sosyal ve ekonomik durumu, davacıların yaşları, ülkenin ekonomik koşulları, paranın alım gücü birlikte değerlendirilerek kaza ve uğranılan maluliyetin davacıda yarattığı elem ve ızdırabın ağırlığı ve manevi tazminatın belirlenmesine ilişkin tüm ilke ve kurallar nazara alındığında davacının talep ettiği manevi tazminat miktarının makul ve yerinde olması nedeniyle talebinin kabulü ile belirlenen ayrı ayrı 10.000,00-TL manevi tazminatın sorumlu olan davalı işleten ve kusurlu sürücüden tahsiline fazlaya ilişkin istemin reddine dair oluşun vicdani kanıya göre aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
KARAR : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1- Davacı tarafça tüm davalılar aleyhine açılan maddi tazminat istemine ilişkin DAVANIN FERAGAT NEDENİYLE REDDİNE;
2- Davacı tarafça açılan manevi tazminat istemine ilişkin DAVANIN KABULÜ ile; Davacılar ..., ... ve ...'nın uğradıkları manevi zararlar karşılığı ayrı ayrı 10.000,00-TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 03/12/2013 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte ... A.Ş. dışındaki davalılar ... ...'den müştereken ve müteselsilen alınarak ayrı ayrı davacı taraflara verilmesine,
3- Davacı tarafça yatırılan peşin harcın mahsubu ile bakiye 1.929,75-TL karar harcının ... A.Ş. dışındaki davalılar ... ve ...'den müştereken ve müteselsilen tahsil edilerek hazineye gelir kaydedilmesine,
4- Davacı tarafça yargılama sırasında yatırılan 151,35-TL ilk harç giderinin ... A.Ş. dışındaki davalılar ... ve ...'den müştereken ve müteselsilen alınarak davacı tarafa verilmesine,
5- Davacı tarafça maddi tazminat istemine ilişkin yargılama nedeniyle yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
6- Davalı ...Ş. tarafından maddi tazminata ilişkin yargılama nedeniyle yargılama gideri ve vekalet ücreti talep edilmediğinden bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
7- Davacı tarafça manevi tazminata ilişkin yargılamanın yürütülmesi sırasında yapılan 16 tebligat gideri 176,00-TL, bilirkişi ücreti 1.000,00-TL olmak üzere toplam 1.176,00-TL yargılama giderinin davanın kabul ve red durumuna göre 1.008,00-TL'sinin davalı ...Ş. dışındaki davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacı tarafa verilmesine, bakiye kısmın davacı taraf üzerinde bırakılmasına,
8- Davalı ... tarafından yargılama sırasında yapılan 1 adet tebligat gideri 9,00-TL yargılama giderinin davanın kabul red durumuna göre 1,50-TL'sinin davacılardan alınarak davalı ...'e verilmesine, bakiye kısmının davalı taraf üzerinde bırakılmasına,
9- Davacı ... manevi tazminata ilişkin yargılama sırasında kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT 10/1'e göre belirlenen 2.725,00-TL vekalet ücretinin davalı ...Ş. dışındaki davalılardan müştereken ve müteselsilen davacı ...'ya verilmesine,
10- Davacı ... manevi tazminata ilişkin yargılama sırasında kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT 10/1'e göre belirlenen 2.725,00-TL vekalet ücretinin davalı ...Ş. dışındaki davalılardan müştereken ve müteselsilen davacı ...'ya verilmesine,
11- Davacı ... manevi tazminata ilişkin yargılama sırasında kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT 10/1'e göre belirlenen 2.725,00-TL vekalet ücretinin davalı ...Ş. dışındaki davalılardan müştereken ve müteselsilen davacı ...'ya verilmesine,
12- Davalı ... maddi tazminata ilişkin yargılama sırasında kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'ye göre belirlenen nisbi 2.725,00-TL vekalet ücretinin kendisini vekil ile temsil ettiren sigorta şirketinin vekalet ücreti talebi olmadığından belirlenen ücretin yarısı davalı ...'e ait olduğundan nisbi 1.362,50-TL vekalet ücretinin davacılardan alınarak Davalı ...'e verilmesine,
13- Taraflarca yatırılan gider avansının karar tebliğ işlemleri tamamlandıktan ve karar kesinleştikten sonra kullanılmayan kısmının yatıran ilgili tarafa resen iadesine,
Dair; davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içerisinde mahkememize verilecek bir dilekçe ile İSTİNAF yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.
Katip ...
e-imza*
Hakim ...
e-imza*
* Bu evrak 5070 Sayılı Elektronik İmza Kanunu hükümlerine uygun olarak elektronik imza ile imzalanmıştır.