T.C.
İSTANBUL
9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2017/228 Esas
KARAR NO: 2019/241
DAVA: Menfi Tespit (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 08/03/2017
KARAR TARİHİ: 20/02/2019
Mahkememizde görülmekte olan menfi tespit davasının yapılan açık yargılamasının sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekilinin 02/09/2016 tarihli verdiği dilekçesi özetle;
Davalılardan ...Şti.'den almış oldukları 2000 TL boya malzemesi bedeli icraya tahsile konulmadan önce 30/07/2016 tarihinde ...nolu tahsilat makbuzu ödendiğini, davalılardan ...Şti. Diğer davalı olan...A.ş'ye parayı almadığı gibi ciro ettiğini, davalı ... A.Ş vekili tarafından bedeli ödenmiş senet İstanbul... İcra Müdürlüğünün... esas sayılı icra dosyası ile icraya tahsile konulduğunu, ödeme emrinin taraflarına tebliğ edilmediğini, İstanbul ... İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı icra dosyası ile takibe konulan senet bedeli icraya tahsile koymadan 18 gün önce davalılardan ... Şti.'e ödenmiş olduğundan, bu senetle borçlu bulunmadıklarının tespitini, mezkür icra muamelesinin kendisi yönünden dava sonuna kadar tedbiren durdurulmasını, %20 icra inkar tazminatının masrafları ile birlikte davalılardan tahsiline karar verilmesini talep ile dava açtıkları görülmüştür.
CEVAP
Davalı ...A.Ş vekilinin 20/10/2016 tarihli verdiği dilekçesi özetle;
Davanın haksız ve hukuki dayanaktan yoksun olduğunu, hem usule ilişkin hem de esasa ilişkin itirazları doğrultusunda davanın reddini talep ettiklerini, menfi tespit davası bonoya ilişkin olarak açılmış olduğunu, görev açısından esasen ticaret mahkemesinin görev alanına girmesi nedeniyle ticaret mahkemeleri nezdinde açılması gerekirken dava, Asliye Hukuk Mahkemesinde açıldığını, bu sebeple görev itirazında bulunduklarını, müvekkili şirket her türlü boya ve kimyevi maddelerin üretimi ve yurt için ve yurtdışına pazarlanması alanında faaliyet gösterdiğini, müvekkili şirket ...Boya markasıyla bilinen piyasadaki ve kendi sektöründeki en büyük şirketlerden biri olduğunu, müvekkili şirketin yurt içine yapmış olduğu toptan ve perakende mal satışlarının bedelinin tamamını müşterilerinden aldığı çek/senet türü kambiyo evraklarıyla tahsil ettiğinin, akabinde müşterilerinden tahsilat amaçlı temlik cirosuyla teslim alınan bu çek/senetleri bankaya tahsil cirosuyla teslim ettiğini, banka ise bonoları müvekkili şirket namına protesto etmek suretiyle tahsilatını yapmakta ve yapılan tahsilatları direk müvekkili şirketin hesabına yatırdığını, müvekkili şirkete ...Şti'nden temlik cirosu yoluyla geçmiş olduğu, müvekkili şirket iyi niyetli 3. Kişi olduğunu ve meşru hamil olduğunu, davaya konu bono satın alınan malın bedeli olarak müvekkili şirkete teslim edildiğini ve protesto için notere verildiğini, bono protesto edildiğini ve vadesinde ödenmediği için yasal takibe konulduğunu, menfi tespit davasının evvela görev itirazları nazara alınarak usulden reddini, mahkeme aksi kanaatte ise bu kez davanın reddine karar verilmesini talep ile cevap verildiği görülmüştür.
DELİLLER
İstanbul ... Asliye Hukuk Mahkemesinin 05/12/2016 tarih,...esas, ... karar nolu ilamında,"... Davanın konusu bonodan kaynaklanmakta olup bono TTK'da düzenlenmiş ve TTK 4. Maddesine göre bu kanununda öngörülen hususlardan doğan hukuk davaları ticari dava sayılacağından TTK 5. Maddesine göre aksine bir hüküm bulunmadıkça tüm ticari davalara Asliye Ticaret Mahkemesi bakmakla görevli olduğunu, mahkememizin görevsizliğine karar vermek gerektiği..." karar vererek dosyanın mahkememize geldiği ... esas numarasına kaydı yapılarak yargılamanın bu dosya üzerinden devam ettiği anlaşıldı.
İstanbul ... İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı dosyasının incelenmesinde; davacı tarafından davalı aleyhine 2.000,00 TL asıl alacak, 10,36 TL işlemiş faiz, 6.00 TL komisyon, 117,99 TL protesto masrafı olmak üzere toplam 2.134,35 TL alacağın tahsili için genel haciz yoluyla ilamsız icra takibi yapıldığı görülmüştür.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE
Dava, Kıymetli Evraktan Kaynaklanan Menfi Tespit isteminden ibarettir.
Davacının, davalı ... Şti.’den boya satın aldığı ve karşılığında dava konusu 23/12/2015 tanzim, 30/07/2016 vade tarihli, 2.000,00 TL bedelli bonoyu verdiği, daha sonra 30/07/2016 vade tarihinde davacının dava konusu bonoya mahsuben bono bedelini davalı ...Şti.’ye ödediği ancak davalı tarafından bono davacıya iade edilmeksizin ciro yoluyla tedavüle çıkartıldığı ve diğer davalı ...A.Ş’ye verildiği, bu durumun ödeme belgesinden de anlaşıldığı, hal böyle olunca lehtarı ...Şti. olan, 23/12/2015 tanzim, 30/07/2016 vade tarihli, 2.000,00 TL bedelli bono yönünden davacının davalı ...Şti.’ye borçlu olmadığının tespitine karar vermek gerekmiştir.
Ancak TTK’nun 687. maddesi gereğince, keşideci borçlunun, lehtara ve cirantalara karşı ileri sürebileceği şahsi defilerini, iyi niyetli hamile karşı ileri süremeyeceği, davada davacı borçlu her ne kadar diğer davalı ...Şti.’ye davaya konu bonodan kaynaklı borcu ödediğinden dolayı her iki davalıya borçlu olmadığını iddia etmiş ise de, bu şahsi definin bonoyu temlik cirosu ile devralan iyiniyetli hamil olan davalı ...A.Ş’ye karşı ileri sürülemeyeceği kanaatiyle bu davalı yönünden davanın reddine karar verilmiş ve sonuç olarak aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
H Ü K Ü M : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacının, davalı ...A.Ş’ye karşı açmış olduğu davasının REDDİNE,
2-Davacının, ...Şti.’ye karşı açmış olduğu davasının KABULÜ ile;
Keşidecisi davacı, lehtarı ...Şti. olan, 23/12/2015 tanzim, 30/07/2016 vade tarihli, 2.000,00 TL bedelli bono yönünden davacının davalı ...Şti.’ye borçlu olmadığının TESPİTİNE,
3-492 sayılı yasa gereğince alınması gereken 136,62 TL harçtan, peşin alınan 34,16 TL harcın mahsubu ile geriye kalan 102,46 TL harcın davalı ...Şti.’den tahsili ile hazineye irad kaydına,
4-Davalı ...A.Ş lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT gereğince taktir olunan 2.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak bu davalıya verilmesine,
5-Davacı tarafından yapılan 29,20 TL başvurma harcı + 34,16 peşin harç + 138,00 TL tebligat-müzekkere giderleri olmak üzere toplam 201,36 TL yargılama giderlerinin davalı ...Şti.’den alınarak davacıya verilmesine,
6-Taraflarca yatırılan gider avansından arta kalan kısmın karar kesinleştiğinde taraflara iadesine,
Dair, davacı asilin ve davalı Betek Boya vekilinin yüzüne karşı, diğer davalının yokluğunda, dava değeri nedeniyle KESİN olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ... ¸
e-imzalıdır
¸Bu evrak 5070 sayılı Yasa gereğince elektronik olarak imzalanmıştır.