T.C.
İSTANBUL
9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2017/837 Esas
KARAR NO:2021/629
DAVA:Alacak (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ:21/09/2017
KARAR TARİHİ:12/10/2021
Taraflar arasında görülen davanın mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda:
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; taraflar arasında ... Santrali İnşaat İşleri Sözleşmesinin yapıldığını, bu sözleşmenin sonlandırılması için 23/06/2017 tarihinde taraflarca sona erme protokolünün düzenlendiğini, anılan protokol kapsamında ifade edilen tü şartların müvekkil şirket tarafından yerine getirilmiş olduğunu, buna rağmen davalının yükümlülüklerini yerine getirmediğini, noter kanalı ile gönderilen tüm ihtarlara cevap verilmediğini, protokol şartlarının müvekkil şirket tarafından yerine getirildiğini ve sözleşmenin protokol kapsamında sona ermesi nedeniyle davalının ödemeyi taahhüt ettiği 300.000-TL'nin kesintilerinin iadesi için davalıya ... 4. Noterliğinin ... yevmiye ve 19/07/2017 tarihli ihtarname gönderildiğini, bu ihtarnameler ile davalının temerrüde düşürüldüğünü, taraflarınca gönderilen ihtarnameye cevap olarak ... ... 7. Noterliği ... yevmiye ve 27/0/7/2017 tarihli davalının beyan dilekçesi sunduğunu ve bu dilekçede protokolde sayılan ve tanımlanan şartlardan 3 numaralı şartlar haricindeki şartların gerçekleştiğini, muhatap yüklenicinin yalnızca SGK borcu olmadığına daire belgeyi şirketlerine sunmuş olduğunu ancak işyeri kapanış bildirgesini sunmadığını, SGK ... Sosyal Güvenlik Merkezi ile yapılan görüşmelerde ve SGK sistemi üzerinden taraflarınca yapılan sorgulamalarda yüklenicinin SGK dosyasını henüz kapanmamış olduğu ve dosyanın şirketleri altında varlığını sürdürdüğünün anlaşıldığının ifadesinin yer aldığını, davalının bu iddiaları ödeme yapmamak için ileri sürdüğünü, davalının beyan dilekçesinin aksine müvekkil şirketin SGK ... Sosyal Güvenlik Merkezi'nde bulunan alt işveren dosyasının kapatılması için müvekkil şirketin gerekli evrak bildirimlerini kuruma sunmuş olduğunu ve müvekkil şirketin alt işveren dosyasının 29/0/2017 tarihi itibari ile kapattığını, ... Noterliğinin ... yevmiye ve 11/08/2017 tarihli ihtarnamesi ile davalıya tebliğ edilen SGK ... Sosyal Güvenlik Merkezi'nin 02/08/2017 tarih ve 4050226 sayılı yazısından müvekkil şirketin alt işveren dosyasının 28/03/2017 - 29/06/2017 tarihleri arasındaki faaliyet dönemine ilişkin prim borcunun bulunmadığının açıkça ifade edildiğini, SGK'nın internet sorgusundan da müvekkil şirketin faaliyet dönem bilgisinden ve SGK kayıtlarından müvekkil şirkete ait dosyanın kapatılmış olduğunun anlaşıldığını, davalının ... 7. Noterliği'nin 21/08/2017 tarih ve ... sayılı bir diğer cevap beyanında SGK nezdindeki işyeri kapanış bildirgesinin muhatap davacı şirket tarafından alınamayacağının kabul edilecek olsa bile davacı şirketin bahsi geçen dilekçede adı geçen personele ödemelerini tam olarak yapmış olduğunu belgelemesi ile bakiyenin 264.134,58-TL'yi ödeyeceklerini bildirdiklerini, bu beyanın kabulünün mümkün olmadığını, çünkü davalının bu beyanlarıyla SGK kapanış bildirgesinin müvekkil şirket tarafından alınamayacağını açıkça kabul ettiğini, bu sefer de davalının tek taraflı yeni şartlar oluşturmak sureti ile müvekkile ödeme yapmaktan kaçınmaya çalıştığını, davalının Sona Erme Protokol kapsamında ödemediği 264.134,58-TL dışında Kesin Hesap Hak Ediş Listesinin Kesinti ve Mahsuplar başlıklı bölümün J13. Maddesinde ifade edilen 513.923,26-TL lik personel kesintisinden kullanılmayan miktarın sözleşmenin sona ermesi nedeniyle müvekkiline iade edilmesi gerektiğini ama davalının çalışan bir kısım işçilerin ibranamelerinin eksik olduğundan bahisle kesintiden arta kalan miktarı iade etmemiş olduğunu, halbuki davalının ibranamesini talep ettiği işçilerden birinin vefat etmiş diğer ikisinin de davalıyla itilaflı oldukları için ibraname alınamamış olduğunu, davalının ihtarnamesinde bahsettiğinin aksine listede yer alan ..., ... ile ... dışındaki tüm işçilerin ibranamelerini kargo yoluyla davalıya gönderdiğini, müvekkil şirketten önce davalı şirketin bünyesinde çalışan ... ile ... isimli işçilerin davalı taraf ile arasındaki uyuşmazlık nedeni ile diğer işçi ...'un ise iş akdi sona erdikten sonra evine gittiğinde vefat ettiğinden ötürü ibraname imzalamalarının mümkün olmadığını, ayrıca taraflarca yapılan sözleşmede kesin hesabın onaylanmasına kadar varsa bir eksiklik taraflarca giderileceğini, aksi halde bu durumun kesin hesap tutanağında yazılacağının ifade edildiğini, taraflarca yapılan eksiklikten söz edilmemiş olmasına rağmen davalının bu ve buna benzer haksız gerekçeler ileri sürmesinin yasa ve hukuka aykırı olduğunu, yukarıda açıklanan nedenlerle; fazlaya ilişkin talep ve dava haklarının saklı kalmak kaydıyla öncelikle tedbir taleplerinin tensip ile kabulünü, davalı ... Bankası ve sair aktif banka ve gelirleri ile mevduatları üzerinde dava değeri nispetinde bloke amaçlı teminatsız tedbir konulmasını, talepleri doğrultusunda taraflarınca açılan işbu davanın kabulünü, 23/06/2017 tarihli Sona Erme Protokolü kapsamında taraflar arasında imzalanan ... ... Jeotermal Enerji Santrali İnşaat İşleri Sözleşmesi'nin sona erdiğinin tespitini, müvekkil şirketin protokol kapsamında doğan alacaklarının hesaplanarak dava tarihi itibariyle uygulanacak ticari faiziyle birlikte şimdilik 264.134,58-TL'nin davalıdan tahsiline karar verilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesi talebi ile dava ettikleri anlaşıldı.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı şirketin sözleşme ve protokoller uyarınca yükümlülüklerini tamamlayamadıklarını, bu sebeple sona erme protokolünün imzalandığını, bu protokol ile taraflar arasında yalnızca protokol ekinde yer alan kesin hesapta sayılan işlerin davacı şirket tarafından tamamlandığını ancak protokol eki olarak kesin hesapta sayılmayan sözleşme kapsamındaki işlerin davacı tarafından tamamlanamadığını ve bu hususlarda mutabık kaldıklarını, protokol uyarınca protokolün imzasını takip eden bir günü içinde müvekkil şirketin davacı şirkete 700.000-TL ödeme yapacağının kararlaştırılmış olduğunu, yine protokol uyarınca protokolde sayılan ve tanımlanan şartların davacı tarafından eksiksiz olarak yerine getirilmesi halinde şartların tamamının gerçekleşmesi tarihi itibariyle sözleşmenin sona ereceğini ve müvekkil şirketin kalan 300.000-TL lik ödemeyi yapacağını kabul etmiş olduğunu, protokol dışında tarafların birbirlerinden herhangi bir alacak ya da hakları bulunmadığını kabul ettiklerini, davacı şirkete 700.000-TL ödeme yapacağının kararlaştırılmış olup kararlaştırılan bu ödemenin yalnızca protokolün imzası şartına bağlandığından imzayı müteakip 700.000-TL 'nin müvekkil şirket tarafından davacı şirkete usulüne uygun olarak 23/06/2017 tarihinde ödendiğini, davacı şirketin SGK ... Sosyal Güvenlik Merkezi'nden alınan belgenin 06/03/2017 tarihinde başlayacak şekilde usulüne uygun olarak alınması ve taraflarına sunulması halinde ödeme yapmaya hazır olduklarını, bunu defalarca belirttiklerini ve ona rağmen yapmadıklarını, protokolün hukuki sonuçlarının doğması ve sözleşmenin sona ermesinin protokolde tanımlanan şartların gerçekleştiğini tevsik eden resmi belgelerin müvekkil şirkete sunulmasına bağlanmış olduğunu ve sözleşmenin sonuçlarının şartın gerçekleşmesi ile birlikte doğacağını, davacı şirketin sair yükümlülüklerine aykırı davrandığını, buna rağmen müvekkilinin işin devamı için ve davacı şirket mahfına sebep olmamak amacıyla hakediş ödemelerini usulüne göre yaptığını ve yükümlülüklerini yerine getirdiğini, sözleşme gereği müvekkile vermesi gereken teminat mektubunu vermemiş olduğunu, buna rağmen işi almasının sağlandığını, taraflar arasındaki sözleşmedeki taahhüdüne aykırı olarak davacının işi tamamlamadığını ve tamamlamadığı işler olmasına rağmen işi bıraktığını, bu sebeple de müvekkil şirketin ... İnş. Taah. San. Tic. Ltd. Şti unvanlı başka bir firma ile işi bitirdiğini, şantiyede istihdam edilen personelin çalışan haklarına ilişkin kanuni ve akdi hak ve ödemelerinin yüklenici olarak davacı tarafından yapılmadığının tespit edildiğini, ismi geçen personelin ve ücretlerinin davacı nam ve hesabına müvekkil tarafından ödendiğini, ...'ın davacı şirket ile birlikte müvekkil şirkete karşı iş akdinden ve şantiyede kendi cebinden yaptığı masraf kalemlerinin ödenmemesinden doğan alacaklarının tahsili için .... İş Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyası ile alacak davası açmış olduklarını ve davanın hala derdest olduğunu, yukarıda açıklanan nedenlerle; haksız, kanunsuz ve dayanaksız davanın reddine karar verilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesi talebi ile davanın reddini talep ettikleri anlaşıldı.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Mahkememizce yapılan yargılama, taraf beyanları, toplanan deliller ve tüm dosya kapsamına göre dava; taraflar arasında akdedilen İnşaat işleri sözleşmesinin sone erme protokolü ile kapsamında sona erdiğinin tespiti ile protokolden kaynaklı alacağın tahsili istemine ilişkindir.
Taraflar arasında 23.06.2017 tarihinde akdedilen '' Sona Erme Protokolü'' incelendiğinde özetle; protokolde belirtilen şartların tamamen gerçekleştirilmesi halinde şartların gerçekleşme tarihinde sözleşmenin sona ereceğinin kararlaştırıldığı devamında şartlar kısmında kesin hesabın imzalanması, şantiyenin boşaltılması, SGK işyeri kapanış bildirgesi ve borcu yok yazının getirilmesi, yüklenicinin alt yüklenicisi olan firmanın yaptığı işlerin tespiti ile sözleşmesinin feshedildiğine ilişkin belgenin sunulmasının kararlaştırıldığı, devamında protokolün imzalanmasından 1 gün sonra yükleniciye 700.000,00 TL ödeme yapılacağı, Yukarıdaki şartların tam ve eksiksiz olarak gerçekleştirileceğini gösterir belgelerin sunulmasını takip eden 5 gün içerisinde halinde yükleniciye 300.000,00 TL ödeme daha yapılacağının, yüklenicinin protokolün imzası ile sözleşmenin sona ermesi arasında geçecek süre içerisinde ortaya çıkabilecek çalışan haklarına ilişkin ( ücret, fazla mesai vs.) herhangi bir ödeme veya ilave SGK borcu çıkması halinde, yükleniciye ait söz konusu borçların 300.000,00 TL tutarındaki yapılacak ödemeden kesilebileceği ve protokoldeki şartların tam ve eksiksiz olarak yerine getirilmiş olduğunda sözleşmenin sonra ereceği kararlaştırılmıştır.
... Sosyal Güvenlik Merkezi tarafından müzekkere cevabında da borcu yoktur yazısı verildiği ancak işyeri dosyasının denetim talebine istinaden henüz kanun kapsamına çıkarılamadığı belirtilmiştir.
....İş Mahkemesinin ... esas sayılı dosyasından verilen cevaptan dava dışı işçi ... tarafından işçilik alacaklarına ilişkin davacı ve davalı ile dava dışı şahıslar hakkında dava açtığı anlaşılmıştır.
Davalı tanığı ... Asliye Hukuk Mahkemesinin ... talimat sayılı dosyasından alınan beyanında özetle: 016 Ağustos- 2019 ocakyıları arasında davalı ... .. AŞ de proje yöneticisi olarak çalıştığını, mart 2017 tarihinde maddi imkansızlıklar sebebiyle ... şirketinin sözleşmedeki yükümlülüklerini yerine getiremez hale geldiğini, aradaki sözleşmenin sonlandırılmasına dair protokol hazırlandı. Protokole göre livere 'nın bu iş için çalıştırdığı işçelirin o ana kadar ödenmesi gereken maaşlarının davalı şirketçe ödeneceğinin kararlaştırıldığını başkaca para ödenmeyeceğinin kararlaştırıldığını protokol ayrıntıların yazıldığını beyan etmiştir.
Davalı tanığı ... ... 2.Asliye Hukuk Mahkemesinin ... talimat sayılı dosyasından alınan beyanında : ''davalı ... ... A.Ş.'de şantiye şefi olarak 5-6 yıldır çalışıyorum davalı ile 2017 yılının Mart ayında daha evvel alt yüklenici olarak işleri yapan ... isimli şirket ile sözleşme imzalandığını, Davacı şirketin 2018 yılının Haziran ayına kadar çalışmaya devam etti fakat Haziran aynın başında işi tamamlayamayacağını anlayınca tarafların uzlaşması ile fesih protokolü imzaladığını, fesih protokolünde 1.000.000,00 TL ödeme yapılacağı 700.000,00 TL lik kısmı protokolün imzalandığı gün yada ertesi gün davacı şirkete ödendi kalan kısmın ise davacı tarafından davalıya liste sunulduktan sonra ödeneceği kararlaştırıldığını kalan 300.000,00 TL den 40-50.000,00 TL sigortaya ödeme yapıldığını, esasen davacı şirketin yapım işlerinde çalıştığı halde maaş ödemesi yapılmayan listeye yazılmayan kişilerin ödemelerinin yapılmak istendiğini fakat davacının bu ödemeleri yapıp kendilerine belgeleri sunmadığını hatta ... hem ... hem de ... şirketlerine karşı dava açtığını esasen protokole bu maddenin eklenmesinin nedeninin davalar açılmasının önüne geçmek olduğunu, Davacı şirketin hala protokoldeki sorumluluklarını yerine getirmesi durumunda kalan kısmı alabileceğinin bildirildiğini fakat davacı protokoldeki sorumluluklarını yerine getirmediğini beyan etmiştir.
Davalı tanığı ... ... 2.Asliye Ticaret Mahkemesinin 2020/14 talimat sayılı dosyasından alınan beyanında özetle : '' ... Şirketinde inşaat mühendisi olarak çalıştığını. Aydın ...'de jeotermal elektrik şantiyesinde davalıların taşeronu olarak inşaat işlerini yaptıklarını, kendisinin sahadaki imalatların kontrolünü yapan mühendis olduğunu, 2017 yılı şubat ayında işe başlayıp mayıs ayında askerlik nedeni ile ayrıldığını bu süre zarfında yaşanan maliyet artışlarını yalnızca davacının katlanması beklenmiş, davalı tarafından yardımcı olunmadığını kendisinin yokluğumda inşaatın durduğunu bildiğini, Hak edişler yapıldıktan sonra davalı tarafından bünyesinde çalıştığı davacı şirkete ödemeler yapılmadığından dolayı bir kısım maaşlarını alamadıklarını, inşaat malzemeleri de tedarik edemediklerini, ''askerde bulunduğum sürede bir protokol yapıldığını öğrendim ve ödemelerimiz yapıldı'', şeklinde beyanda bulunmuştur.
Mahkememizce Alınan bilirkişi raporunda sonuç olarak; taraflar arasındaki 23/06/2017 tarihli meskûr sözleşmenin sona ermiş olduğunun taraflarca hazırlanan protokol kapsamında davacı şirketin alacağının 300.000-TL' den SGK' ya yapmış olduğu 35.865,42-TL den sonra kalan 264.134,58-TL alacağın ticari faiz oranına göre hesaplanan faiz tutarının 135.846,60-TL olup davacının alacağının ticari faiz ile birlikte toplam 399.974,18-TL olarak tespit edilebileceği, ve işçilerden ibraname alınmasının alınmasının mümkün görülmediği yönünde mütalaa edildiği anlaşıldı.
Dosya kapsamı ve tüm deliller birlikte değerlendirildiğinde; Taraflar arasında akdedilen (eser) inşaat işleri sözleşmesinin sonlandırılmasına yönelik taraflarca sözleşme imzalandığı bu sözleşme kapsamında davacı yükleniciye 700.000,00 TL ve 300.000,00 TL olmak üzere toplam 1.000.000 TL ödeme kararlaştırıldığı ve 700.000,00 TL'nin ödendiği noktasında taraflar arasında uyuşmazlık bulunmamaktadır. Taraflar arasındaki uyuşmazlık davalının SGK'ya yaptığı ödemeden sonra bakiye kalan 264.138,58 TL' için sözleşmede kararlaştırılan şartların tamamlanıp tamamlanmadığı noktasında toplanmaktadır. Sözleşmede ödenmesi gereken 300.000,00 TL bakımından sona erme protokolü incelendiğinde davalının işçi alacaklarına ilişkin kesinti yapma hakkını saklı tutuğu, mevcutta bir işçi tarafından dava tarihi itibariyle devam eden dava olduğu, diğer işçilerin de alınan ibranamenin dosya kapsamında yer almadığı, sözleşme konusu adreste çalışılmaya başlandığı 2017 yılından dava tarihine kadar henüz işçilik alacakları bakımından zamanaşımı süresinin de dolmadığı anlaşıldığından davalının protokol kapsamında ödemesi gereken bakiye 264.138,58 TL''nin yine protokol kapsamında muaccel olmadığı anılaşıldığından davanın hukuki yarar yokluğundan reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M :Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davacının dava açmakta hukuki menfaati bulunmadığından, 6100 sayılı HMK'nın 114/1-h ve 115/2 maddeleri gereğince dava şartı yokluğundan davanın usulden REDDİNE,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesine göre hesap edilen 59,30-TL maktu karar ve ilam harcından peşin olarak alınan 4.510,76-TL harçtan fazlaca alınan 4.451,46-TL'nin karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
3-Davalı kendini vekille temsil ettirdiğinden hüküm tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T'ye göre belirlenen 4.080,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya ödenmesine,
4-Davacının yapmış olduğu yargılama masraflarının kendi üzerinde bırakılmasına,
5-Taraflarca yatırılan gider avansından arta kalan kısmın karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatıran tarafa iadesine,
Dair, davacı Vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafların yokluğunda, gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize verilecek veya başka mahkeme aracılığı ile mahkememize gönderilecek bir dilekçe ile İstinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 12/10/2021
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır