T.C.
İSTANBUL
9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2018/741 Esas
KARAR NO:2023/141
DAVA:Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ:17/08/2018
KARAR TARİHİ:28/02/2023
Taraflar arasında görülen davanın mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda:
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davacı Müvekkilim 14 adet çeki borcuna karşılık İstanbul'da faaliyet gösteren... ÜRÜN. LTD.ŞTİ.‘ne ciro ederek 17.05.2018 tarihinde ... Kargo ile gönderildiğini, aradan geçen 5 gün sonra kargo alıcısı şirket tarafından kargonun gelmediğinin bildirilmesi üzerine kargo şirketinin arandığını, kargonun kaybolduğunun bildirildiğini, Davaya konu çekler ile birlikte kaybolan diğer çeklerin hamiline ödenmemesi talepli olarak, ... 5.Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas sayılı Çek İptali davası açıldığını, Mahkemece verilen ödeme yasağı kararı tüm ilgili bankalara ve davaya konu çeki ödemekle yükümlü bankalara bildirildiğini, davaya konu Çeklerden, keşideci İsa Kesici olan ... ... ... Şubesi nezdinde bulunan ... nolu hesaptan ödenmek üzere ... tarafından, ... Alm. A.Ş. adına keşide edilen ve isme yazılı çeki çek hamili tarafından müvekkiline ciro edilen ... seri nolu 30.07.2018 ödeme tarihli 4.000,00 TL. bedelli çek ile ... tarafından ... lban numaralı hesaptan ödenmek üzere ... adına keşide edilen 30.07.2018 ödeme tarihli, ... Seri nolu ... ... ... şubesi çeki İsme yazılı hamil tarafından kendisinin yetkilisi olduğu ... Ltd. Şti. ye ondan da davacı müvekkile ciro edilen çekler müvekkil şirketten sonra çeki illiyetten yoksun olarak ele geçiren ve çekte adres bilgileri yazılı olmayan ... isminde bir şahıs ...LPG Petrol Akaryakıt dağıtım Maden Nakliye İnş. Mühendislik ... Otomotiv AŞ’ne oda ...isminde bir şahıs işletmesine ciro ettiğini, ...'da davalılardan ... ne kırdırdığını, davalı ... Faktoring şirketi davaya konu yukarıda bilgileri yazılı çeklerden 4.000,00 TL. Meblağlı olan çeki ....İcra Müdürlüğünün ... sayılı takip dosyasından diğer 6.000,00 TL. meblağlı çeki de ....İcra Müdürlüğünün... sayılı takip dosyasından takibe koyduğunu, ... ... tarafından ... iban nolu hesaptan ödenmek üzere Hamiline keşide edilen 30.06.2018 ödeme tarihli ... Bankası ... Şubesine ait ... seri nolu 7.500 TL Meblağlı ciro silsilesi ile ... ... Metal San. Ve Tic. A.Ş. tarafından davacı müvekkil şirkete ciro edilen çek, .... İnş. Mühendislik ... Otomotiv A.Ş. tarafından ...isminde bir şahıs işletmesine ciro ettiğini, ...' da davalılardan ... Faktöring A.Ş ' ne kırdırdığını, davalı şirkette bu çeki İstanbul 7.İcra Müdürlüğünün 2018/... sayılı takip dosyasından takibe koyduğunu, ... tarafından ... iban numaralı hesaptan Tezpar Otomotiv Ltd. Şti’ ne ödenmek üzere keşide edilen 30.06.2018 ödeme tarihli, ... ... Organize Sanayi Şubesine ait ... seri nolu 7.000.TL meblağlı, isme yazılı hamil tarafından başka bir şirkete ondanda ... ... Metal San. Ve Tic. A.Ş. tarafından davacı müvekkili şirkete ciro edilen çek .... İnş. Mühendislik ... Otomotiv A.Ş. tarafından ... isminde bir şahsa ciro ettiğini, ...'da davalılardan ... Faktöring A.Ş’ne kırdırdığını, davalı şirkette bu çeki ....İcra Müdürlüğünün ... sayılı takip dosyasından takibe koyduğunu, şu ana kadar icra takibi başlatılan 5 adet çekte yetkili hamil olan müvekkilimden sonra ..., .... İnş. Mühendislik ... Otomotiv A.Ş. ve ...ortak ciranta olarak gözükmekte ve ...imzası ile ..., .... İnş. Mühendislik ... Otomotiv A.Ş ve ... ciro imzaları birbirleri ile benzerlik gösterdiğini, kötü niyetli davalı şirket ve davalı şirkete ciro eden ciro silsilesinde davacı müvekkile kadar aradaki cirantaların tamamı aynı düşünce ile hareket eden kötü niyetli kişiler olup, davacı müvekkilin kendisinden sonra gelen cirantalar ile herhangi bir ticari ilişkisinin olmadığını belirterek borçlu olmadığının tespitini, davaya konu çeklerin iptaline karar verilmesini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesi talebi ile dava ettikleri anlaşıldı.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Müvekkili faktoring şirketi, ...-... İNŞAAT TAAHÜT arasında ticari ilişkiden kaynaklanan fatura alacağına binaen ödeme aracı olarak dava konusu çekleri aldığını, müvekkil şirketin bu kapsamda herhangi bir kusuru bulunmadığını, ...ile hukuka uygun olarak akdedilen faktoring sözleşmesi ve buna binaen gerçekleştirilen ticari ilişkiden kaynaklanan faturaların mevcut olduğunu, müvekkili faktoring şirketinin tefeci olmadığını, davacı vekilinin dava dilekçesinde iddia ettiği üzere çeklerin ...tarafından müvekkil şirkete kırdırıldığı gerçeği yansıtmadığını, müvekkili şirket bir faktöring şirket olduğunu, hukuka uygun olarak akdedilen faktoring sözleşmesi sonucu buna binaen gerçekleştirilen ticari ilişkiden kaynaklanan alacağa ilişkin çekleri ödeme aracı olarak devraldığını belirterek davanın reddini yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesi talebi ile cevap verdikleri görüldü.
DELİLLER VE GEREKÇE:
Dava, davacının rızası dışında elinden çıktığını beyan ettiği çekler nedeniyle başlatılan icra takiplerinden dolayı borçlu olunmadığının tespiti ile çeklerin iptali istemidir.
Davacı tarafından aynı dava dilekçesi ile farklı davalılar ve farklı icra dosyaları için manfi tespit davası açıldığından davalılar ... Faktoring A.Ş ve ... faktoring A.Ş. hakkındaki davalar ayrılarak mahkememizin 2019/... ve 2019/... esaslarına kaydedilmiştir.
Dava konusu ... ... ... Şubesine ait ... nolu, 30.07.2018 keşide tarihli çek incelendiğinde; keşidecisinin ... olduğu,4.000,00 TL tutarlı olduğu, lehtarının ... Aliminyum San. Tic. A.Ş. olduğu, sırasıyla arka yüzünde lehtar ... Aliminyum San. Tic. A.Ş. cirosundan sonra, davacı ... Aliminyum Ltd.Şti., ..., .... İnş. Mühendislik ... Otomotiv A.Ş., ...ve son citranta ve bankaya ibraz edenin davalı ... Faktoring A.Ş. olduğu, ... 5.Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas dosyasından verilen ödemeden men kararı nedeniyle ödeme yapılmadığının şerh düşüldüğü görülmüştür.
.... İcra Müdürlüğünün ... E sayılı dosyası incelendiğinde; davalı ... Faktoring A.Ş. tarafından davacı ... Aliminyum, dava dışı ..., ...Lpg Petrol,
..., ..., ... Aliminyum hakkında ... ... ... Şubesine ait ... nolu, 30.07.2018 keşide tarihli 4.000,00 TL'lik çek ile kambiyo takibi yaptığı görülmüştür.
Dava konusu ... ... ... Şubesine ait ... seri nolu, 30/07/2018
keşide tarihli çek incelendiğinde; keşidecisinin ..., lehtarının ... olduğu, araka yüzde lehtar cirosundan sonra sırasıyla , ... Reklamcılık Ltd. Şti., davacı ... Aliminyum Ltd.Şti., ..., .... İnş.Mühendislik ... Otomotiv A.Ş., ...ve son ciranta ve bankaya ibraz edenin davalı ... Faktoring A.Ş. olduğu, ... 5.Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas dosyasından verilen ödemeden men kararı nedeniyle ödeme yapılmadığının şerh düşüldüğü görülmüştür.
.... İcra Müdürlüğünün... E sayılı dosyası incelendiğinde; davalı ... Faktoring tarafından davacı ... Aliminyum LTD, dava dışı ..., ...LPG, Ali
DUMAN, ..., ..., ... Reklamcılık Ltd. Şti. hakkında ... ... ... Şubesine ait ... seri nolu, 30/07/2018
keşide tarihli 6.000,00 TL'lik çek ile kambiyo takibi yaptığı görülmüştür.
... 5.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyası incelendiğinde, Mahkememiz davacısı tarafından, davaya konu çek ve başkaca bir kısım çeklerin zayi nedeniyle iptali istemli dava açıldığı, ''dava konusu çekler bulunduğundan davanın reddine'' karar verildiği görüldü.
.... İcra Müdürlüğünün... E sayılı dosyası, .... İcra Müdürlüğünün ... E sayılı dosyası, ... 5.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas sayılı çek iptali davası dosyası, faturalar, Faktoring Sözleşmesi, çek tevdi bordrosu, BA-BS formları ve taraflarca sürülen diğer deliller celp edilip incelenmiş ve tüm deliller toplanmıştır.
Tüm deliller toplandıktan sonra mali müşavir bilirkişiden rapor alınmasına karar verilmiştir.
Mahkememizce alınan bilirkişi raporunda sonuç olarak; “... ... tarafından ... Iban nolu hesaptan ödenmek üzere Hamiline keşide edilen 30.06.2018 ödeme tarihli ... Bankası ... Şubesine ait ... seri nolu 7.500 TL. bedelli olduğu, ciro silsilesi ile ... ... Metal san.ve Tic.A.Ş. tarafından davacı şirkete ciro edildiği, ardından .... İnş.Mühendislik ... Otomotiv A.Ş. tarafından da dava dışı ...’a ciro edildiği ve ...’da davalılardan ... FAKTÖRİN A.Ş’ye kırdırdığı, ciro silsilesinde bir kopukluk görülmediği, Faktoring şirketince ibraz edilen Alacak Bildirim Formunda yer alan bedelin dava dışı ...tarafından ...LPG Petrol Akaryakıt Dağ.Man.Nakl.Otom.San.Tic.Ltd.Şti. adına keşide edilen 04.04.2018 tarih ve ... nolu fatura ile aynı bedele sahip ve uyumlu olduğu, Davacı tarafından ibraz edilen kargo gönderi belgesinde davaya konu edilen kombiyo Senedinin varlığının bilinmesinin mümkün olmayacağı, kaldı ki hal böyleyken davacının söz konusu husumeti kargo şirketine neden yöneltmediğinin anlaşılamadığı, 27961 sayılı Resmi Gazete ile “PTT KARGO VE KURYE GÖNDERİLERİ HAKKINDA YÖNETMELİK” ‘in 39. Maddesinde Yasak Maddelerin yer aldığı g bendinde; “Değer konulmuş veya sigortalı gönderiler dışında kalan gönderiler içine kağıt para, elinde bulunduranın faydalanabileceği her türlü değerli kağıtlar, madeni para, altın, platin ve gümüş külçeleriyle değerli taşlar veya bunlardan yapılmış eşya ve mücevher gibi değerli maddeler.” Olarak yer aldığı görüldüğünden dosya kapsamında yapılan incelemeler sonucunda; davacının iddiasının ispata muhtaç olduğu mütalaa edildiği anlaşıldı.
Taraf itirazları celbedilen bilgi ve belgeler değerlendirilerek ek rapor alınmasına karar verilmiştir.
Mahkememizce alınan bilirkişi 1. ek raporunda sonuç olarak; İbraz edilen kayıtlara göre tarafların 23.05.2018 tarihinde tarafların çalışmaya başladıkları, çeklerin bu tarihte ...’dan almış olduğu, alınan çeklerin yasal defterlerine aynı tarihli 238 ve 240 yevmiye nosu ile kayıt edildiği, 28.05.2018 tarihinde de ...’a bu çeklerin verildiği tespit edilmektedir. Sunulan deliller ve dava dosyası içeriğinde yer alan belgeler incelendiğinde davalı ... Faktoring’in huzurdaki davaya konu çekleri ticari iş ilişkisi içerisinde olduğu dava dışı ...’dan teslim almış olduğu mütalaa edildiği anlaşıldı.
Mahkememizin bu dosyasında ... Faktoring ve ... Faktoring hakkında açılan davaların tefrikine karar verilerek ayrı esasa kaydedildiği bu dosyada Tam Faktoring hakkındaki davaya devam edildiği ve dolaysıyla bu davanın konusunun Tam Faktoring tarafından 4.000 TL’lik ve 6.000 TL’lik çeklere ve bu çeklerin takip konusu edildiği ....İcra Müdürlüğünün... Esas ve ... Esas sayılı dosyalar olduğu, raporun da bu çekler ve dosyalar dikkate alınarak davalı ... açısından değerlendirme yapılmak ve itirazlar irdelenmek suretiyle yeniden ek rapor alınmasına karar verilmiştir.
Mahkememizce alınan bilirkişi 2.ek raporunda sonuç olarak; Sayın Mahkeme’nin dosya kapsamı ile sınırlı olarak incelenmesi üzere tevdi ettiği dava dosyasında yapılan incelemede davacının çalındığını iddia ettiği davaya konu edilen çekin; “... ... tarafından ... Iban nolu hesaptan ödenmek üzere Hamiline keşide edilen 30.06.2018 ödeme tarihli ... Bankası ... Şubesine ait ... seri nolu 7.500 TL. bedelli olduğu, ciro silsilesi ile ... ... Metal san.ve Tic.A.Ş. tarafından davacı şirkete ciro edildiği, ardından .... İnş.Mühendislik ... Otomotiv A.Ş. tarafından da dava dışı ...’a ciro edildiği ve ...’da davalılardan ... FAKTÖRİN A.Ş’ye kırdırdığı, ciro silsilesinde bir kopukluk görülmediği, Faktoring şirketince ibraz edilen Alacak Bildirim Formunda yer alan bedelin dava dışı ...tarafından ...LPG Petrol Akaryakıt Dağ.Man.Nakl.Otom.San.Tic.Ltd.Şti. adına keşide edilen 04.04.2018 tarih ve ... nolu fatura ile aynı bedele sahip ve uyumlu olduğu, Sayın Davacı vekilinin de itirazları ile Sayın Mahkemeniz, “.... İNŞAAT MÜHENDİSLİK ... OTOMOTİV TİCARET A.Ş” ye ait 2018 yılı BA formlarının celbini talep etmiş ve dava dosyasına talep edilen BA formları ibraz edilmiştir. Yapılan incelemelerde dava dışı şirketin, 2018 yılı içinde bildirim sınırı olan KDV hariç 5.000.- TL’nin üzerinde 10 adet fatura bildirimi yapıldığı, bu faturalar toplamının KDV hariç 12.403.045,00.-TL olduğu, 2018 yılında şirketin gayrı faal olmadığı görülmektedir. 6361 sayılı yasa ve 29257 sayılı faktoring işlemlerine uygulanacak usul ve esaslar hakkında yönetmeliğin 5/1 maddesinde; Md.5. İstihbarat çalışması MADDE 5 –(1) Kuruluş tarafından müşteriyi yeteri kadar tanıyacak şekilde istihbarat çalışmalarının yapılması, sadece müşterilerin beyanı veya sözlü teyidi ile işlem yapılmaması gerekir. İstihbarat çalışması; Öncelikle ilgili mevzuatta yer alan faturanın tarifi, şekli ve nizamına ilişkin düzenlemeler de dikkate alınarak faturadaki bilgilerin kontrol edilmesi, İç kontrol sisteminin devralınan faturalara ilişkin gerekli istihbarat ve araştırma yapılmasını sağlayacak ve Merkezi Fatura Kaydı Sisteminde bu faturaların mükerrer olmadığının kontrolü tamamlanmaksızın kullandırım yapılamayacak şekilde oluşturulması, Müşterilerin mali durumlarının değerlendirilerek bunların itibarı ve işlem geçmişleri de dikkate alınmak suretiyle gerektiğinde fatura borçlusu ve kambiyo senedi veya diğer senedin keşidecisine de başvurularak borcun teyit edilmesini sağlayacak yöntemler geliştirilmesi ve ulaşılabilmesi mümkün olan ilgili veri tabanlarından yararlanılması yoluna gidilmesi hususları dâhil olmak üzere asgari olarak yukarıda belirtilen usul ve esasları içerecek şekilde yapılır ve bunların yetersiz kalması durumunda ilave yöntemlere başvurulur.” Şeklinde düzenlendiği, sayın davacı vekilinin, davaya konu faturanın sahte olduğunu beyan etse de, buna ilişkin tespitin ve tarafımca buna kanaat getirilmesinin mümkün olmayacağı kaldı ki 2018 yılında şirketin mal veya hizmet alımına devam ettiği, ancak diğer yandan dava dışı şirketin BA formunda davaya konu alacağı oluşturan faturanın beyan edilmediği, mal teslim ve hizmetine yönelik sevk irsaliyesi vb. belgelerin de ibraz edilmediği görülmektedir. Takdiri Sayın Mahkemenize aittir. Davaya konu çeki ...'a devreden ...LPG Petrol Akaryakıt Dağ.Man.Nakl.Otom.San.Tic.Ltd.Şti.’nin icra takibine itiraz etmediği gibi bir menfi tespit davası da ikame etmediği, Ptt Kargo Ve Kurye Gönderileri Hakkında Yönetmelik Madde 39/G Hükmü Uyarınca Kıymetli Evrakların/Kambiyo Senetlerinin Kargo Şirketleri Vasıtası İle Taşınması da mümkün olmadığından kök rapordaki görüşümü değiştirecek bir durum oluşmadığı ve Davacının iddiasının ispata muhtaç olduğu mütalaa edildiği anlaşıldı.
Davacı tarafından dava konusu edilen yetkili hamili olduğu ve müşterisine kargo ile gönderdiği çeklerin kargoda çalındığını iddia edilerek, menfi tespit davası açılmıştır.
Davalı çeki faktoring işlemi kapsamında müşterisinden alındığını ve iyiniyetli hamil olunduğu iddia etmiştir.
Bilirkişi tarafından incelenen davalı kayıtları ve sunulan belgelerine göre; davalı ile dava dışı ...arasında 500.000,00 TL üzerinden faktoring sözleşmesi imzalandığı, ...'ın dava dışı ...LPG Petrol Akaryakıt Dağ.Man.Nakl.Otom.San.Tic.Ltd.Şti.na 02.05.2018 tarihli 152,255,40 TL'lik fatura kestiği, faturanın 44.7000 TL'lik kısmının davalı tarafından temlik alındığı, dava konusu çeklerin ...LPG Petrol Akaryakıt Dağ.Man.Nakl.Otom.San.Tic.Ltd.Şti. tarafından faktoring müşterisi ...'a cirolandığı ve dava konusu çekin ödeme araçları tevdi bordrosu ile davalıya teslim ediliği anlaşılmıştır.
TTK 790. maddesinde; " Cirosu kabil bir çeki elinde bulunduran kişi, son ciro beyaz ciro olsa bile, kendi hakkı müteselsil ve birbirine bağlı cirolardan anlaşıldığı taktirde yetkili hamil sayılır." hükmü düzenlenmiştir.
TTK 792. maddesinde ‘"çek herhangi bir surette hamilin elinden çıkmış bulunursa, ister hamile yazılı ister ciro yoluyla devredilebilen bir çek söz konusu olup da hamil hakkını 790’ıncı maddeye göre ispat etsin, çek eline geçmiş bulunan yeni hamil ancak çeki kötüniyetle iktisap etmiş olduğu veya iktisapta ağır kusuru bulunduğu takdirde o çeki geri vermekle yükümlüdür" hükmü düzenlenmiştir.
TTK 801.maddesinde; " Cirosu kabil bir çeki ödeyecek olan muhatap, cirolar arasında düzenli bir teselsülün var olup olmadığını incelemekle yükümlü ise de, cirantaların imzalarının geçerliliğini araştırmak zorunda değildir." hükmü düzenlenmiştir.
TTK 687.maddesinde;" Poliçeden dolayı kendisine başvurulan kişi, düzenleyen veya önceki hamillerden biriyle kendi adasında doğrudan doğruya var olan ilişkilere dayanan def'ileri başvuran hamile karşı ileri süremez, meğerki hamil, poliçeyi iktisap ederken bile bile borçlunun zararına hareket etmiş olsun. Alacağın temliki yoluyla yapılan devirlere ilişkin hükümler saklıdır." hükmü düzenlenmiştir.
6361 sayılı Finansal Kiralama, Faktoring ve Finansman Şirketleri Kanunu'nun 9/2. Maddesinde '' Faktoring şirketi kurulca belirlenen usul ve esaslar çerçevesinde kambiyo senetlerine dayalı olsa bile, bir mal veya hizmet satışından doğmuş fatura ile tevsik edilemeyen alacaklar ile kurulca belirlenen usul ve esaslar çerçevesinde tevsik edilemeyen mal veya hizmet satışına bağlı doğacak alacakları devir alamaz veya tahsilini üstlenemez. Aynı faturaya dayalı birden çok faktoring şirketine yapılan kısmi temliklerin toplam tutarı fatura tutarını aşamaz.'' hükmü düzenlenmiştir. 6361 sayılı Finansal Kiralama, Faktoring ve Finansman Şirketleri Kanunu'nun 9/3. Maddesi’nde; ‘Bir kambiyo senedinin ciro yoluyla faktöring şirketine devri halinde, kambiyo senedinden dolayı kendisine başvurulan kişi, düzenleyen veya önceki hamillerden biriyle kendi arasında doğrudan doğruya var olan ilişkilere dayanan def’ileri faktöring şirketine karşı ileri süremez; meğer ki faktöring şirketi kambiyo senedini iktisap ederken bile bile borçlunun zararına hareket etmiş olsun.’ hükmü düzenlenmiştir.
Davalı tarafın yükümlülüğü 6361 sayılı yasa hükümlerine uygun temliki sağlamak ve çekin ciro silsilesinin TTK 801. maddesine uygunluğunu denetlemektir. Davacı çekte hamil olduğunu iddia etmekte olup çekte kaşe ve imzası bulunmakatadır. TTK 790. maddesindeki " Cirosu kabil bir çeki elinde bulunduran kişi, son ciro beyaz ciro olsa bile, kendi hakkı müteselsil ve birbirine bağlı cirolardan anlaşıldığı taktirde yetkili hamil sayılır." düzenlemesi karşısında ciro silsilesinde bir kopukluk olmadığı bu hali ile ciro silsilesi müteselsil ve birbirini takip ettiğinden, şeklen düzgün olduğu anlaşılmıştır.
Davalı taraf, ciro silsilesi şeklen düzgün olan çeki, dava dışı ...ile imzalanan faktoring sözleşmesi, fatura, ödeme araçları tevdi bordrosu ile teslim aldığı, yasaların kendisine yüklediği yükümlülükleri yerine getirdiği anlaşılmıştır.
TMK 3. maddesinde; "Kanunun iyi niyete hukuki bir sonuç bağladığı durumlarda asıl olan iyi niyettir. Ancak, durumun gereklerine göre kendisinden beklenen özeni göstermeyen kimse iyi niyet iddiasında bulunamaz."hükmü düzenlenmiştir. Davalı taraf iyi niyetli olduğunu savunmuş olup, davalının kötü niyetli olduğunu kanıtlama yükümlülüğü davacı tarafa aittir.
04.02.2015 tarih ve 29257 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren "faktoring işlemlerinde uygulanacak usul ve esaslar hakkında yönetmelik" 8/1 madesinde ise; "faturalı alacağa istinaden kambiyo senedi veya diğer senetlerin alınması halinde alınan kambiyo senedi veya diğer senetteki ciro silsilesinde kuruluşa kambiyo senedi ve diğer senedi ciro edip veren kişinin, devralınan faturada alacaklı olarak gözüken kişi ve bu kişiden bir önceki cirantanın veya keşidecinin de faturadaki borçlu ile aynı kişi olması gerekir. Fatura ile kambiyo senedi veya diğer senetteki tutarın uyumlu olmasına dikkat edilir" düzenlemesine yer verilmiştir.
Faktoring şirketinin, faktoring işlemi ile devraldığı alacak, alacağın temliki hükümlerine tabidir. Faktoring işleminin bu tarafları arasındaki ilişkiler yönünden 6361 sayılı Yasanın 9/2 ve 6098 sayılı TBK'nın 188/1.maddesi hükümlerinin uygulanması gerekir. Buna göre borçlu, faktoring işlemini öğrendiği sırada önceki alacaklısına karşı sahip olduğu def'ileri alacağı faktoring sözleşmesine dayanarak devralmış olan faktoring şirketine karşı da ileri sürebilecektir. 6361 sayılı Yasanın 9/2. ve TBK'nın 188/1.maddesi karşısında faktoring işleminin tarafları arasındaki ilişkiler yönünden şahsi def'ilerin ileri sürülebilmesinde faktoring şirketinin iyiniyetli ya da kötüniyetli olmasının sonuca etkisi bulunmamaktadır. 6361 sayılı Yasanın 9/3. Maddesi ise, faktoring işleminin yukarıda belirtilen tarafları dışında kalan kambiyo borçluları bakımından uygulanabilecek bir hükümdür.
Tüm yasal düzenlemeler birlikte değerlendirildiğinde, dava konusu çekte ciro silsilesinin tam ve düzgün olduğu, herhangi bir kopukluk bulunmadığı, davalının dava dışı ...ile imzalanan 07.03.2018 tarihli faktoring sözleşmesine istinaden, davaya konu çekleri, kanun ve yönetmelik kapsamına uygun şekilde devraldığı, dava dışı faktoring müşterisi ...'ın alacak bildirim formu ile 5 adet fatura ile 391.204 TL'lik ...LPG Petrol Akaryakıt Dağ. Man. Nakl. Otom. San. Tic. Ltd. Şti.'ye satış beyan ettiği, Mahkememizin tefrik edilen ... Esas sayılı dosyasına vergi dairesinin gelen yazı cevabında dava dışı ...LPG Petrol Akaryakıt Dağ. Man. Nakl. Otom. San. Tic. Ltd. Şti.'nin 30.09.2018 tarihinde adresinde bulunamadığından terkin edildiğinin bildirildiği fakat temlike konu fatura tarihinin 02.05.2018 tarihi olduğu, ve 2018 yılında 10 adet maliyeye fatura bildirimi yapıldığı, yani dava dışı şirketin 2018 yılı içerisinde faaliyetinin olduğu hususları hep birlikte değerlendirildiğinde, davalının yetkili hamil olduğu, alınan bilirkişi raporunun hüküm kurmaya yeterli denetime elverişli olduğu, çekin rıza dışında elden çıktığından bahisle çek iptali talepli dava açılarak ödeme yasağı tesisine ilişkin dava, hasımsız açıldığından, davalı davanın taraf olmadığından, çeki elinde bulunduranın çekten kaynaklanan haklarına dayanarak çeki bankaya ibrazına, tahsili mümkün olmadığında takip yapmasına engel olmadığından, 6102. sayılı TTK'nın 792. maddesi ve 6361 sayılı Yasanın 9/3.maddesi gereğince davalı Faktoring şirketinin dava konusu çeki kötü niyetle iktisap etmiş olduğu veya iktisapta ağır bir kusuru bulunduğunun davacı tarafça ispat edilemediği kanaati mahkememizde oluştuğundan davacının davasının reddine karar vermek gerekmiş her ne kadar kısa kararda taraflar vekillerinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize verilecek veya başka mahkeme aracılığı ile mahkememize gönderilecek bir dilekçe ile İstinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı şeklinde yazılmış ise de dava konusu iki icra dosyasının takip toplamının 11.076,03 TL olduğu, davanın miktarı yönünden her iki taraf için de kesin olması gerektiğinden bu maddi hata düzeltilerek gerekçeli kararın son kısmı ''Dair, taraflar vekillerinin yüzüne karşı, miktar itibariyle KESİN olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı'' şeklinde düzeltilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M :Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davacının davasının reddine,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesine göre hesap edilen 179,90-TL maktu karar ve ilam harcından peşin olarak alınan 436,78-TL harçtan fazlaca alınan 256,88-TL'nin karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
3-Davalı kendini vekille temsil ettirdiğinden hüküm tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T'ye göre belirlenen 9.200,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya ödenmesine,
4-Davacının yapmış olduğu yargılama masraflarının kendi üzerinde bırakılmasına,
5-Taraflarca yatırılan gider avansından arta kalan kısmın karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatıran tarafa iadesine,
Dair, taraflar vekillerinin yüzüne karşı, miktar itibariyle KESİN olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.28/02/2023
Katip ...
e-imzalı
Hakim ...
e-imzalı