T.C.
İSTANBUL
9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2019/380 Esas
KARAR NO:2022/634
DAVA:Alacak
DAVA TARİHİ:11/07/2019
KARAR TARİHİ:29/09/2022
Taraflar arasında görülen davanın Mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili Mahkememize verdiği dava dilekçesi ile; müvekkili şirket ile davalı şirket arasında 03/01/2019 tarihli Malzemeli ve işçilikli imalat Sözleşmesi imzalandığını ve müvekkili şirketin bu sözleşme kapsamında, ... Okul Projesinin Fore kazık işlerinin işçilikli yapım işlerini üstlendiğini, sözleşmede Sözleşme Süresi başlıklı 4.1 maddesinde işin toplam süresinin yer tesliminden itibaren 90 gün olacağının kararlaştırıldığını, davalı tarafça yer tesliminin 06/02/2019 tarihinden yapıldığını, müvekkiline ait 2 adet iş makinesinin iş şantiye alınına getirilerek işe başlandığını, müvekkili şirketin, sözleşmeyle yüklendiği edimlerini eksiksiz olarak yerine getirdiğini, işe zamanında başladığını ve sözleşmede yer alan iş programına tümüyle riayet ettiğini, müvekkili şirketçe sözleşme kapsamında yapılan imalatlara ilişkin günlük tutanaklar hazırladığını ve davalı işveren şirketle müştereken imza altına alındığını, davalı şirketin davacı müvekkili şirket ile yapılan anlaşmaya tamamen aykırı olarak daha ucuz imalat yapacakları gerekçesiyle başka bir firma ile anlaşıldığını ve ... 6. Noterliğinin 21/03/2019 tarih, ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile sözleşmeyi feshettiğini müvekkili şirkete bildirdiğini, taraflar arasındaki sözleşmenin davalı şirket tarafından haksız olarak feshedildiğini, işbu ihtarnamede haksız feshe dayanak oluşturmak maksadıyla şeklen gönderildiğini, ihtarnamede davalı şirketin, müvekkili şirketin edimlerini yerine getirmeme, işi durdurma gibi soyut gerekçelerle sözlemeyi feshettiğini ileri sürdüğünü, ancak tüm bunların gerçeğe aykırı olduğunu ve dayanaktan yoksun olduğunu, müvekkili şirketin, günlük olarak yapılan imalatlarla ilgili tutanaklar tuttuğunu ve işveren şirkete sunduğunu, müvekkilinin hak edişleri de bu imalat miktarı dikkate alınarak hesaplandığını, davalı şirketin ise feshi tarihine kadar yapılan imalatları çekince koymaksızın kabul ettiğini ve sonrasında da yapılan imalatlarda eksikliğe dair herhangi bir itirazlarının da olmadığını, sözleşme davalı tarafça haksız olarak feshedilene dek müvekkili şirketin, sözleşmeyle yüklendiği tüm edimlerini yerine getirdiğini ve davalı şirketinde yapılan işe muvafakat ettiğini, davalının sözde feshi neden olarak gösterdiği ve müvekkilinin çalışmalarını durdurduğu iddiasının tamamen gerçek dışı olduğunu, iddia edilenin aksine davalının imalatı daha ucuza yaptırmak için başka bir firma ile anlaştığını, müvekkili şirket ile yapılan sözleşmeyi hiçe sayarak bu firmanın iş makinelerini alelacele şantiye alınına soktuğunu, bu nedenle müvekkili şirketin şantiyede iş yapamaz hale geldiğini, ayrıca fesih tarihi itibariyle müvekkilinin, davalı şirketten 235.784,50 TL hak ediş alacağı bulunduğunu, bu alacağının da ödenmediğini, taraflar arasında 27/03/2019 tarihli Fesih Protokolü imzalandığını, protokol gereği müvekkili şirketin davalı şirketten 235.784,50 TL alacağı olduğunun taraflarca kabul edildiğini ve bu tutarın 70.000 TL ve 100.000 TL'lik kısmının 3 ay vadeli iki adet çek protokolün imzalanması aşamasından müvekkiline ödeneceğini, kalan tutarın ise yüklenicinin SGK borcu yoktur yazısı aldıktan sonra 29/03/2019 tarihinden tamamının nakit olarak ödeneceğinin kararlaştırıldığını, müvekkili şirketçe protokole uygun olarak 27/03/2019 tarihinde ... plakalı iş makinelerinin müvekkili şirket operatörü tarafından ve şantiye şefi ... nezaretinde saha dışına alınmak şartıyla iş akışını engellemeyecek bir alana park edildiğini, ancak davalı tarafın bu protokole de uymadığını ve protokole konu çekler verilmişse de nakit ödemelerinin yapılmadığını, müvekkili şirketin İstanbul 20. Noterliğinin 09/04/2019 tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile ihtar edildiğini, ancak olumlu herhangi bir karşılığın alınmadığını, bu nedenle müvekkilinin bakiye 65.785 TL alacağının tahsili amacıyla ... 13. İcra müdürlüğünün ...Esas sayılı dosyasıyla icra takibine geçtiğini, ancak davalı tarafın itirazı üzerine işbu takibin durduğunu, fakat müvekkili şirket hesabına kısmi ödeme yapıldığını ancak 36.955 TL bakiye hak edişinin ödenmediğini, davalı şirketin sözleşmeye aykırı tutumu yüzünden fore kazık işçiliği için şantiye getirilen ve müvekkili şirkete ait 2 adet iş makinesinin günlerce çalışmadığını, bu nedenle müvekkili şirket fesih tarihinden itibaren 21/03/2019 iş makinelerinin şantiyeden fiilen çıkarıldığı 14/04/2019 tarihine kadar günlük zararı 10.000 TL olmak üzere toplam 240.000 TL zarara uğradığını ve projede çalıştırılmak üzere getirilen işçilerin de boşta kaldığını, müvekkili şirketin 27/03/2019 tarihli protokol gereği şantiye alanında ve çalışmayı engellemeyecek şekilde park halinde bıraktığı iş makinelerinin davalı şirket yetkilisinin talimatıyla, şantiye şefi tarafından müvekkili şirketin haberi olmaksızın şantiye alınandan zorla çıkarıldığını, müvekkili şirket çalışanı tarafından kontak kapalı ve durur vaziyette bırakılmışken makinelerin davalı şirket yetkililerince müvekkili şirketten habersiz olarak kontağı açılmak suretiyle çalıştırıldığını ve hareket ettirilerek yürütüldüğünü, müvekkili şirkete ait iş makinelerinin kontağın anahtarsız olarak ve sistemine müdahale etmek ve bozmak suretiyle çalıştırılması nedeniyle makinelerin kablo tesisatında, soketlerinde, akü kapağında ciddi zarar oluştuğunu, servis çağrıldığını ve araç bakımından 31.800 TL, diğer araç bakında ise 18.500 TL'lik zarar olduğunu tespit edildiğini bununla ilgili suç duyurusunda bulunduklarını belirterek müvekkilinin davalı nezdinde bulunan ve davalı tarafça fesih protokolünde de açıkça kabul edilen 36.955-TL hakedişin, davalı şirketçe sözleşmenin haksız olarak feshedilmesi nedeniyle 240.000 TL zararın ve müvekkili şirkete ait araçlarda meydana gelen 50.300 TL'lik zarar olmak üzere toplam 356.085 TL'nin davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili Mahkememize verdiği cevap dilekçesi ile; müvekkili şirket ile davacı şirket arasında imzalanan 03/01/2019 tarihli Malzemeleri ve İşçilikli İmalat Sözleşmesi gereğince, davacı şirketin ... Kıraç 32 Deslikli Okulun Fore kazık işlerinin yapım ve imalatını yerine getirmeyi taahhüt etmiş olmasına rağmen, çalışmayı durdurduğunu, tüm sözlü ve yazılı uyarılara ve tutulan tutanaklara rağmen edimini yerine getirmediğini, yüklenici davacı şirketin Sözleşenin 15.maddesi gereğince, iş programına uyması ve işin devamı sırasında işverenin vereceği revize iş programını yerine getirmesi gerektiğini, aksi halde işverenin sözleşmeyi fesih hakkının bulunacağını, işbu nedenle müvekkili şirketin sözleşmeyi feshinin haklı olduğunu, davacının iddiasının yerinde olmadığını, tarafların bu aşamada, fesih sonrasında 27/03/2019 tarihinde bir araya gelerek sözleşmeyi birlikte feshettiklerini ve bir fesih protokolü imzaladıklarını, bu fesih protokolü gereğince sahada bulunan davacıya ait makinelerin davacı tarafından saha dışına çıkarılacak ve saha dışına çıkarıldıktan sonra da bakiye alacağının ödeneceğini, davacı şirketin, taahhüt ettiği gibi makineleri belirlenen tarihte saha dışına çıkarmadığını, müvekkili şirketin bu konuda 09/04/2019 tarihinde ihtaratınında yerine getirilmediğini, müvekkili şirketin 09/04/2019 tarihli ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile davacıya ait 2 adet fore kazık makinelerin saha dışına çıkarılmaması nedeniyle meydana gelebilecek zarardan sorumlu olmadığını, 1 gün içinde makinelerin saha dışına çıkarılması gerektiğinin ihtar edildiğini, ancak davacı taraf bilerek ve kasıtlı olarak kendisine ait makineleri saha dışına çıkarmadığını, bu nedenle müvekkili şirketin uğradığı zararın 50.000 TL'nin üzerinde olduğunu, davacının ... model forekazık makinesine verildiği iddia ettiği zararının tamamen kötü niyetli bir iddia olduğunu, bahsedilen makinenin, 08/03/2019 tarihinde ...'in kullandığını, geri manevra yaparken Hasan ...'ın kullanmış olduğu ... Hafriyata ait aracın ön kovası açma kapama mekanizmasını ezerek hasara neden olduğunu, ... Turz. A.Ş. ve ... Hafriyat yetkililerinin bu olay için 08/03/2019 tarihinde tutanak tuttuklarını, bu nedenlerle müvekkili şirketin, makinelere verdiği iddia olunan zararla ilgili hiçbir kusurunun olmadığını ve bilgisinin de olmadığını, tarafların ortak iradesi ile imzalanan 27/03/2019 tarihli Fesih Protokolü ve İbra Sözleşmesi gereğince, taraflar arasındaki 03/01/2019 tarihli sözleşmenin feshedildiğini, fesih protokolü ve ibra sözleşmesi gereği de müvekkili şirket tarafından yerine getirildiğini, davacı şirketin 03/01/2019 tarihli sözleşmenin müvekkili şirket tarafından haksız feshedildiği iddiasını ileri süremeyeceğini, 03/02/2019 tarihli fesih protokolü gereğince sözleşmenin zaten tarafların ortak iradesi ile feshedildiğini ve fesih şartlarının da belirlendiğini, fesih protokolünün 3. maddesinde, "kalan tutar, yüklenici SGK borcu yoktur" yazısını aldıktan sonra 29/03/2019 tarihinde tamamı nakit olarak ihtara gerek kalmadan yükleniciye ödenecektir" şeklinde olduğunu, davacının "SGK borcu yoktur" yazısını müvekkili şirkete vermediğini, bu konuda da protokol hükümlerini ihlal ettiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Dava, hakediş alacağı, araçlarda meydana gelen zarar nedeniyle tazminat ve kar kaybı nedeniyle tazminat istemine ilişkindir.
Taraf delilleri toplanmış, taraf tanıkları dinlenmiş, taraflar arasındaki sözleşme, fesih protokolü ve ibra sözleşmesi, ihtarnameler incelenmiş ve bilirkişi raporu ile ek rapor alınmıştır.
Bilirkişiler ..., Prof. Dr. ..., Prof. Dr. ... ve Prof. Dr. ... Mahkememize sundukları 16/09/2021 tarihli raporlarında; taraflar arasındaki fesih protokolü ile belirlenen alacak miktarı dikkate alınarak her iki tarafın defterinde kabul gören ödemelerin düşülmesi neticesinde davacının davalıdan 35.784,50 TL alacaklı olduğunu, davacının fesih sözleşmesi ile fesih öncesi doğmuş tazminat haklarından vazgeçmiş olması sebebiyle, tazminat talebinde bulunamayacağını, fesih sözleşmesinin bozucu şarta bağlanabilecek işlemlerden olmadığını, iş makinelerinin kullanılamamasından kaynaklanan tazminatın istenemeyeceğini, davacının dava dilekçesinde belirtmiş olduğu ... plakalı ve ... ... plakalı araçların onarımları nedeniyle ortaya çıkan zarar tutarının KDV hariç 50.300 TL olduğunu belirtmişlerdir.
Bilirkişiler ..., Prof. Dr. ..., Prof. Dr. ... ve Prof. Dr. ... Mahkememize sundukları 07/02/2022 tarihli ek raporlarında; araçta meydana gelen zarar kök raporun 4.14 paragrafında değerlendirilmiş olduğunu, bu zararın iş makinaları kontağının anahtarsız olarak ve sistemi müdahale etmek ve bozmak sureti ile kablo tesisatında, soketlerinde, akü kapağında oluşmuş olduğunun açıklandığını, davalı vekilinin zararın, davacı makinelerine zarar verdiğine ilişkin olarak 08/03/2019 tarihli tutanakta açıklanan kazadan kaynaklanmış olabileceğini ileri sürdüğünü, tutanakta tanımlanan kazada ... Hafriyata ait ... 17 Model 34 ... plakalı aracın ön kova açma kapama mekanizmasının hasar gördüğünün açıklandığını, kök raporda ele alınan zararla ilgisi bulunmadığını belirtmişlerdir.
Mahkememizce toplanan tüm deliller birlikte değerlendirildiğinde; davacı şirket ile davalı şirket arasında 03/01/2019 tarihli malzemeli ve işçilikli imalat sözleşmesi imzalandığı, taraflar arasında 27/03/2019 tarihli fesih protokolü ve ibra sözleşmesi imzalandığı ve bu fesih protokolü ile 03/01/2019 tarihli sözleşmeyi sona erdirdikleri davacının fesih protokolü ile belirlenen hakediş alacağının tahsilini, haksız fesih nedeniyle uğradığı zararların tazminini ve araçlarda meydana gelen zararın tahsilini talep ettiği anlaşılmıştır.
Fesih protokolü ve ibra sözleşmesinin incelenmesinde; tarafların 03/01/2019 tarihli sözleşmenin feshetme konusunda anlaştıkları, fesih tarihine kadar davacının davalıdan 235.784,50 TL alacağının mevcut olduğu, bu tutarın 70.000 TL ve 100.000 TL üç ay vadeli 2 parça çekin protokolün imzalanması esnasında davacıya verildiği, geri kalan kısmın ise davacının SGK borcu yoktur yazısını aldıktan sonra 29/03/2019 tarihinde tamamının nakit olarak ödeneceği, nakit ödemeler ve çeklerin gününde ödenmemesi halinde protokolün geçersiz sayılacağı ve tarafların 03/01/2019 tarihli sözleşmeyi ortadan kaldırmış olduklarını, karşılıklı fesih nedeniyle birbirlerinden başkaca hiçbir hak ve alacaklarının kalmadığını, birbirlerini ibra ettiklerini belirttikleri görülmüştür.
Davacı şirketin ve davalı şirketin ticari defter ve belgeleriyle bilirkişi raporuna göre davalı tarafından davacıya 100.000 TL ve 70.000 TL 2 adet çekin verildiği ve 30.000 TL miktarlı havale yapıldığı, buna göre davalı tarafından davacıya toplam 200.000 TL ödeme yapıldığı, fesih protokolünde davalının davacıya 235.784,50 TL borcu olduğu belirtildiğinden yapılan 200.000 TL'lik ödemenin mahsubundan sonra davacının 35.784,50 TL bakiye alacağı kaldığı, davacı tarafından düzenlenen İstanbul 20. Noterliğinin 01/04/2019 tarih ve ... yevmiye nolu ihtarnamesi ile; bu ihtarnamenin ekinde bulunan SGK'dan alınmış borcu yoktur yazısının davalıya gönderildiği, bu ihtarnamenin ve borcu yoktur yazısının 03/04/2019 tarihinde davalıya tebliğ edildiği, buna göre davacının fesih protokolü ve ibra sözleşmesine göre davalıdan 35.784,50 TL hakediş alacağı bulunduğu Mahkememizce kabul edilmiştir.
Davacı şantiye alanındaki iş makinalarının davalı şirket çalışanları tarafından kontağın anahtarsız olarak ve sistemine müdahale etmek ve bozmak suretiyle çalıştırıldığını ve bu nedenle iş makinalarında hasar meydana geldiğini belirterek ve ekspertiz raporunda bu hasarın ... h ... plakalı araçta 31.800 TL ... ... plakalı araçta 18.500 TL'lik hasar meydana geldiğine dair tespitte bulunulduğunu belirterek bu zararının tahsilini talep etmiş ve bilirkişiler tarafından yapılan inceleme sonucunda ekspertiz raporunda belirlenen makinalardaki hasar nedeniyle ... 24 h ... plakalı araçta 31.800 TL ... ... plakalı araçta 18.500 TL zararın meydana geldiğini ve belirlenen bu miktarın günün rayicine uygun olduğunu belirtiklerinden ve dinlenen tanık beyanları ile tüm dosya kapsamına göre davacının 50.300 TL zararının bulunduğu ve bundan davalının sorumlu olduğu sonuç ve kanaatine varılarak davacının 50.300 TL zararının tazmini talebinin kabulüne karar verilmiştir.
Davacı sözleşmenin haksız olarak fesih edilmesi nedeniyle iş makinalarının kullanılamamasından dolayı fesih tarihi olan 21/03/2019 tarihinden iş makinalarının şantiyeden fiilen çıkartıldığı 14/04/2019 tarihine kadar günlük 10.000 TL'den olmak üzere toplam 240.000 TL zararının tahsilini talep etmiş ise de; tarafların 27/03/2019 tarihli fesih protokolü ve ibra sözleşmesinin 4.maddesinde sözleşmenin karşılıklı fesih nedeniyle tarafların birbirlerinden 3 nolu maddede belirtilen hak ediş alacağının dışında başka alacağı kalmadığı ve birbirlerini ibra ettiklerini beyan etmeleri nedeniyle davacının iş makinalarının çalışmamasından dolayı bir alacak talep edemeyeceği sonuç ve kanaatine varılarak davacının bu talebinin reddine karar verilmiştir.
H Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın kısmen kabulü ile; davacının hakediş alacağı olarak 35.784,50 TL ve araçlarda meydana gelen zarar nedeniyle 50.300 TL olmak üzere toplam 86.084,50 TL nin dava tarihinden itibaren hesaplanacak yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesine göre, alınması gereken 5.880,43 TL harçtan peşin alınan 5.588,70 TL harcın mahsubu ile geriye kalan 291,73 TL harcın davalıdan tahsiline,
3-Davacı tarafından yatırılan 44,40 TL başvurma harcı ve 5.588,70 TL peşin harç toplamı olan 5.633,10 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesaplanan 13.773,52 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesaplanan 36.763,87 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
6-Davacı tarafından yapılan 6.000 TL bilirkişi ücreti ve 260,40 TL tebligat-müzekkere masrafları olmak üzere toplam 6.260,40 TL yargılama giderlerinin davanın kabul ve ret oranına göre 1.646,80 TL'sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
7-6325 Sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A-(11)-(13) maddesi ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1.320 TL arabuluculuk ücretinin davanın kabul ve ret oranına göre 347,23TL'sinin davalıdan alınarak hazineye irad kaydına, geriye kalan 972,77 TL'sinin davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
8-Taraflarca yatırılan gider avansından arta kalan kısmın karar kesinleştiğinde yatıran tarafa iadesine,
Taraf vekillerinin yüzlerine karşı, gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içinde Mahkememize sunulacak veya gönderilecek dilekçe ile istinaf yolu açık olmak üzere oybirliğiyle verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 29/09/2022
Başkan ...
e-imzalıdır
Üye ...
e-imzalıdır
Üye ...
e-imzalıdır
Katip ...
e-imzalıdır