T.C.
İSTANBUL
9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2019/429 Esas
KARAR NO:2020/627
DAVA:İtirazın İptali
DAVA TARİHİ:30/07/2019
KARAR TARİHİ:27/10/2020
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali davasının yapılan açık yargılamasının sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekilinin dava dilekçesinde özetle; TTK uyarınca davanın ticari dava olduğunu, zarar görenin adresinin ve sigortacının merkezinin buluğunu yer Mahkemeleri görevli ve yetkili olduğundan davaya bakmakla görevli ve yetkili Mahkemenin ... Asliye Ticaret Mahkemelerinin olduğunu, huzurdaki davanın semersiz kalmaması ve ileride doğacak telafisi güç durumlar için kazaya karışan davalı tarafa ait vasıtanın sicil kaydına dava sonuna kadar devrinin engellenmesi için tedbir konulmasını talep ettiklerini, davalıların maliki/sürücüsü ... plakalı araç, 17/12/2016 tarihinde müvekkili sigorta şirketi tarafından ... nolu KZMM sigortası poliçesi ile sigortalanan, ... plakalı araca %100 kusur ile çarparak hasarlanmasına sebebiyet verdiğini, kazada ... plakalı araçta 19.200-TL hasar meydana geldiğini, müvekkili şirket ... plakalı araç için meydana gelen hasar tutarının 09/02/2017 tarihinde ödediğini, yukarıda arz ve izah olunun nedenlerle, fazlaya ilişkin haklarının saklı kalması ile, davalı tarafın itirazının iptalini ve 19.200-TL asıl alacağın hasar tarihinden itibaren işleyecek ticari temerrüt faiziyle birlikte tahsilini, takip konusu alacağın %20'ından aşağı olmamak kaydıyla icra inkar tazminatına hükmedilmesini, dosyanın tensibi ile birlikte tedbir taleplerinin kabulünü ve belirtilen plakalı vasıtanın sicil kaydına sonuna kadar devrinin engellenmesi için tedbir konulmasını, yargılama giderleriyle vekalet ücretinin de karşı tarafa yükletilmesini talep ile dava ettiği görüldü.
Davalı asile usulüne uygun tebligat hazırlandığı, davaya cevap vermediği görüldü.
DELİLLER VE GEREKÇE ;
Dava, davacı tarafından dava dışı sigortalısına haksız fiilden kaynaklı ödenen, hasar bedelinin rücuuna ilişkin olarak ....İcra Müd.... E. sayılı dosyasından başlatılan takibe, davalının yaptığı itirazın iptaline ilişkindir.
26/06/2012 tarihli, 6335 sayılı yasa ile değiştirilen TTK 4. maddesinde, Asliye Ticaret Mahkemesi ile Asliye Hukuk Mahkemesi ve diğer Hukuk Mahkemeleri arasındaki ilişkinin görev ilişkisi olup, bu durumda göreve ilişkin hükümlerin uygulanması gerektiği belirtilmiştir.
TTK 4. maddesinde; "Her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları ile tarafların tacir olup olmadıklarına bakılmaksızın, bu kanunda; Türk Medenî Kanununun, rehin karşılığında ödünç verme işi ile uğraşanlar hakkındaki 962 ilâ 969 uncu maddelerinde, 11/1/2011 tarihli ve 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun mal varlığının veya işletmenin devralınması ile işletmelerin birleşmesi ve şekil değiştirmesi hakkındaki 202 ve 203, rekabet yasağına ilişkin 444 ve 447, yayın sözleşmesine dair 487 ilâ 501, kredi mektubu ve kredi emrini düzenleyen 515 ilâ 519, komisyon sözleşmesine ilişkin 532 ilâ 545, ticari temsilciler, ticari vekiller ve diğer tacir yardımcıları için öngörülmüş bulunan 547 ilâ 554, havale hakkındaki 555 ilâ 560, saklama sözleşmelerini düzenleyen 561 ilâ 580 inci maddelerinde, fikrî mülkiyet hukukuna dair mevzuatta, borsa, sergi, panayır ve pazarlar ile antrepo ve ticarete özgü diğer yerlere ilişkin özel hükümlerde, bankalara, diğer kredi kuruluşlarına, finansal kurumlara ve ödünç para verme işlerine ilişkin düzenlemelerde, öngörülen hususlardan doğan hukuk davaları ticari dava sayılır. Ancak, herhangi bir ticari işletmeyi ilgilendirmeyen havale, vedia ve fikir ve sanat eserlerine ilişkin haklardan doğan davalar bundan istisnadır" denilmektedir.
Anılan maddede, tek tek belirtilen davaların, mutlak ticari dava niteliğinde olduğu anlaşılmaktadır.Ayrıca, mutlak ticari davadan başka, nispi ticari davaların da tanımı yapılmış ve bir davanın nispi ticari dava olarak kabul edilebilmesi için her iki tarafın tacir olması ve aynı zamanda uyuşmazlığın da her iki tarafın ticari işletmesi ile ilgili bulunması gerektiği ifade edilmiştir.
TTK hükümlerine göre, nisbi ticari davanın varlığından söz edilebilmesi için her iki tarafın tacir olması ve uyuşmazlığın her iki tarafın ticari işletmesi ile ilgili bulunması gerekir.Bu iki koşuldan birinin olmaması halinde ortada bir ticari davanın varlığından bahsedilemez. Başka bir deyişle yasada ifade edilen iki koşulun aynı anda gerçekleşmesi zorunludur.Taraflardan birinin tacir olması durumunda ticari işten bahsedilebilirse de, ticari davanın mevcut olduğundan söz edilemez.
6100 Sayılı HMK'nın 2.maddesinde ise Asliye Hukuk Mahkemesi'nin görev alanı düzenlenmiş olup, bu madde;" Dava konusunun değer ve miktarına bakılmaksızın malvarlığı haklarına ilişkin davalarla, şahıs varlığınailişkin davalarda görevli mahkeme, aksine bir düzenleme bulunmadıkça asliye hukuk mahkemesidir.'' hükmünü haizdir.
Yargıtay İçtihadı Birleştirme Genel Kurulu'nun 22.03.1944 tarihli 1939/37 Esas ve 1944/9 Karar sayılı kararında “…Sigortacının sorumlu kişi aleyhine açacağı dava, sigorta poliçesinden doğan bir dava değildir. Bu nedenle, halefiyet davası bir ticari dava sayılamaz. Bu dava, aynen sigortalı kimsenin sorumlu kişiye karşı açmış olduğu bir dava gibidir. Sigortalının muhtelif mahkemelerde dava açma hakkı varsa aynı hak, sigortacının halefiyet hakkına dayanan rücu davası için de söz konusudur.” şeklinde belirtilmiştir.
Somut olayda, davacı tarafından dava dışı gerçek kişi sigortalısına haksız fiilden kaynaklı ödenen, hasar bedelinin rücuuna ilişkin olarak ....İcra Müd.... E.dosyasından davalı gerçek kişi aleyhine yapılan takipte, davalının yaptığı itirazın iptaline ilişkin olup, (Yargıtay 17. H.D. 16/10/2019 tarih, 2017/1132 E.- 2019/9502 K. sayılı kararı) dava konusu ve sunulan deliller kapsamında uyuşmazlığın, TTK 4. maddede belirtilen,mutlak ticari davalardan olmadığı gibi, aynı maddede dayanağını bulan nispi ticari dava niteliğinde de bulunmadığı görülmektedir.
Görev itirazı yargılamanın her aşamasında ileri sürülebileceği gibi mahkemece de re'sen nazara alınarak yargılamanın her aşamasında görevsizlik kararı verilebilir. HMK 2. madde ve TTK. 4. ve 5. maddesi gereğince davaya bakma görevi Mahkememize ait olmayıp davacı tarafça açılan davanın ... Nöbetçi Asliye Hukuk Mahkemesinde görülmesi gerektiğinden, mahkememizin görevsizliğine ilişkin aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın Mahkememizin görevsizliği nedeniyle HMK.nun 114/1-c ve 115/2 maddeleri gereğince usulden REDDİNE,
2-Kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içinde Mahkememize başvurularak dilekçe verilmesi halinde dosyanın bu davaya bakmakla görevli ... NÖBETÇİ ASLİYE HUKUK MAHKEMESİNE GÖNDERİLMESİNE,
3-HMK' nun 331/2 maddesi gereğince görevsizlik kararından sonra davaya bir başka mahkemede devam edilmesi halinde yargılama giderlerine o mahkemenin hükmedeceği, gönderme kararından sonra davaya bir başka mahkemede devam edilmemiş ise talep üzerine davanın açıldığı mahkemenin dosya üzerinden bu durumu tespit ile davacıyı yargılama giderlerini ödemeye mahkum edeceği ön görüldüğünden yargılama giderleri konusunda bu aşamada bir karar verilmesine yer olmadığına
4-Süresi içinde gönderilmesi için başvurulmaması halinde davanın açılmamış sayılmasına karar verileceği hususunun ihtarına,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalının yokluğunda, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmek üzere mahkememize hitaben yazılmış, mahkememize verilecek ya da başka mahkeme aracılığı ile mahkememize gönderilecek bir dilekçe ile gidilebilecek İSTİNAF yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 27/10/2020
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır