T.C.
İSTANBUL
9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2020/11 Esas
KARAR NO :2025/102
DAVA:Alacak
DAVA TARİHİ:09/05/2008
BİRLEŞEN .... ASLİYE TİCARET MAHKEMESİNİN ... ESAS - ... KARAR SAYILI DOSYASI
DAVA:Alacak
DAVA TARİHİ:09/05/2008
KARAR TARİHİ:20/02/2025
Taraflar arasında görülen davanın Mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili sunduğu dava dilekçesi ile; müvekkili şirket ile davalıların oluşturdukları ortaklık arasında 02/01/2004 tarihli "yeni atölyeler grubu ve merkez ambarı kaba ve ince yapı işleri, pis su ve yağmur suyu hatları, betonarme sahalar ve yollar, OSBL elektrik kablo kanalları işlerinin yapım işi" sözleşmesinin yapıldığını, bu sözleşmenin yanında birkısım işlerle ilgili 01/11/2004 tarihli ayrı bir protokol yapıldığını, hem sözleşme konusu işlerin ve hem de protokolde bildirilen işlerin müvekkili şirketçe tamamlandığını, sözkonusu işlerin devamı sırasında taraflar arasında 15/08/2004 başlangıç tarihli yeni bir sözleşme imzalandığını, müvekkili şirketin bu sözleşme ile dizel kükürt giderme ünitesi projesi kapsamında bulunan ... Substation binası kaba yapı işlerinin yapımını üstlendiğini, birinci sözleşme için yapılan kesin hesap ve hakedişlerin sadece sözleşme kapsamında yapılan işler için yapıldığını, davalıların yıl sonuna kadar yapacakları ödeme karşılığında bu kapsamdaki işler için müvekkilinden ibra aldıklarını, sözleşme dışı yapılan diğer işler ve protokolde sözkonusu edilen işler için ayrı bir ibraname düzenlenmediğini, taraflarca imzalanan ikinci sözleşmedeki işlerin de müvekkili şirket tarafından yerine getirildiğini, çıkan diğer ek işlerin de yapıldığını, bununla ilgili de kesin hesap ve hakediş yapılmadığını, davalılar için sözleşme için ve sözleşme dışı yapılan işler için yapılan harcamanın 3.162.000 TL olduğunu, davalının yaptıkları ödemelerin ise 1.707.000 TL olduğunu, sözleşmedeki ücretin götürü olarak tespit edilmediğini, sözleşmedeki bedellerin keşif bedelleri olduğunu, müvekkili şirketin üzerine aldığı sözleşme içi ve sözleşme dışı işleri hakkı ile ifa ettiğini, yapılan işlerin davalılar tarafından kabul edildiğini, bütün işler bittikten sonra kesin hesapların çıkarılması, hakedişlerin belirlenmesi ve müvekkiline ödenmesi için davalılarla defalarca görüşüldüğünü, ancak bir sonuca ulaşılamadığını, piyasa rayiç bedellerinin bilirkişiler tarafından belirlenip , alınmış olan ödemeler mahsup edilerek aradaki farkın müvekkilinin alacağı olarak tespit edilmesi ve müvekkiline ödenmesi için işbu davayı açtıklarını belirterek, şimdilik 125.000 TL eser bedelininin davalılardan müştereken ve müteselsilen muacceliyet tarihinden itibaren faizi ile birlikte tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davacı vekili sunduğu 08/01/2009 tarihli açıklama dilekçesi ile; davada talep ettikleri alacakların 100.000 TL'sinin sözleşmelerdeki tanımlı iş bedeli alacağı, 50.000 TL'sinin sözleşmelerdeki tanımlanan işlerden farklı gördürülen iş bedeli 25.000 TL'sinin sözleşme dışı gördürülen iş bedeli olduğunu belirtmiştir.
Davacı vekili sunduğu ıslah dilekçesiyle taleplerini 675.004,72 TL'ye çıkarttıklarını belirtmiştir.
Davalılar vekili sunduğu cevap dilekçesi ile; usul yönünden zamanaşımı itirazında bulunduklarını, esas yönünde ise akdi ilişki sürecinde yanlar arasında yapılan işlerle ilgili olarak hiçbir hak ve alacağın kalmadığı hususunda ibranın gerçekleştiğini, ibradan sonra davacı yanın yeni bir iş gerçekleştirmediğini, işe devam eden şirketin davacı şirketle organik bağı bulunan ...olduğunu, bu şirketin de yükümlülüğünde bulunan "imal etme" edimini yarım bıraktığını, dava dışı bu şirketin müvekkili şirketler aleyhine alacak davası ikame ettiğini, anılan davanın .... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyası ile derdest olduğunu, davacının aldığı avanslar miktarında iş teslim etmediğini, işi bıraktıktan sonra ödenmeyen işçi SGK'larının müvekkili şirketce kurulan adi ortaklık tarafından ödendiğini, davacının hak edişleriyle müvekkili şirketçe yapılan ödemeler ile SGK işçi prim ödemeleri nazara alındığında davacının alacaklı değil borrçlu konumunda bulunduğunu belirterek davanın reddini talep etmiştir.
Davacı vekili birleşen dosyada verdiği dava dilekçesi ile; müvekkili ile davalılar arasında 03/01/2005 tarihinde "... Dizel Kükürt Giderme Ünitesi Projesi Kapsamında ... Bölgesi İnş. İşleri, Elektirik Kablo Kanalları, ...İmalatları" konusunda sözleşme imzaladığını, müvekkilinin sözleşme gereği işleri istenilen özelliklerde yaptığını ve davalılar tarafından kabul gördüğünü, ana işveren ... A.Ş.'nin davalılara verdiği talimatlar ile sözleşmede taahhüt edilen mal ve işçiliğin dışına da çıkıldığını, müvekkili firmanın 2004-2005 yılları arasında sadece davalıların işlerini yaptığını ve başka bir iş almadıklarını, davalılar için sözleşme içi ve sözleşme dışı yapılan işler için yapılan harcamaların 619.580 TL olduğunu, davalıların yaptıkları ödemelerin ise 515.094 TL olduğunu, sözleşmede ücretin götürü olarak tespit edilmediğini, bedelin keşif bedeli olduğunu, müvekkili şirketin üzerine aldığı sözleşme içi ve sözleşme dışı işleri hakkı ile ifa ettiğini, yapılan işlerin davalılar tarafından kabul edildiğini, bütün işler bittikten sonra kesin hesapların çıkarılması, hakedişlerin belirlenmesi ve müvekkiline ödenmesi için davalılarla defalarca görüşüldüğünü, ancak bir sonuca ulaşılamadığını, piyasa rayiç bedellerinin bilirkişiler tarafından belirlenip, alınmış olan ödemeler mahsup edilerek aradaki farkın müvekkilinin alacağı olarak tespit edilmesi ve müvekkiline ödenmesi için işbu davayı açtıklarını belirterek, şimdilik 75.000 TL eser bedelininin davalılardan müştereken ve müteselsilen muacceliyet tarihinden itibaren faizi ile birlikte tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davacı vekili sunduğu 08/01/2009 tarihli açıklama dilekçesi ile; davada talep ettikleri alacakların 25.000 TL'sinin sözleşmelerdeki tanımlı iş bedelleri alacağı, 15.000 TL'sinin sözleşmelerdeki tanımlanan işlerden farklı gördürülen iş bedelleri, 35.000 TL'sinin sözleşme dışı gördürülen iş bedelleri olduğunu belirtmiştir.
Davacı vekili 14/07/2010 tarihinde sunduğu ıslah dilekçesiyle taleplerini 615.000 TL'ye çıkarttıklarını belirtmiştir.
Davalı vekili sunduğu cevap dilekçesi ile; öncelikle davanın süresinde açılmadığından bahisle zamanaşımı itirazlarının olduğunu, davacının işleri kendisi ile arasında şirket ortakları aynı olduğundan organik bağ bulunan ... şirketinin yarım bıraktığı işlerin devamını tamamlamak üzere aldığını, yaptığı imalat ve işlerin bedellerinin kendisine fazlası ile ödendiğini, son yaptığı işleri de tamamlamadan müvekkili şirketin şantiyesinden ayrıldığını, davacı şirketin herhangi bir hak ve alacağının olmadığını, davacı yanın alacaklı olmak bir yana işi yarım bıraktığını ve aldığı avanslar ile ödenen işçi SSK primleri nedeniyle müvekkiline borçlu olduğunu belirterek haksız ve mesnetsiz davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Asıl davanın ilk açıldığı .... Asliye Ticaret Mahkemesinde yapılan yargılamada, taraf delilleri toplanmış, bilirkişi raporu alınmış ve 28/04/2011 tarih ve 2008/... E- 2011/... Karar sayılı karar ile asıl davanın kabulüne karar verilmiştir.
.... Asliye Ticaret Mahkemesinin bu kararının davalılar tarafından temyizi üzerine, temyiz incilemesini yapan Yargıtay 15. Hukuk Dairesinin 01/10/2012 tarih ve 2011/5616 E2012/5895 K. sayılı ilamı ile; "... Dava, taraflar arasında imzalan 02.01.2004 ve 15.08.2004 tarihli sözleşmelerden kaynaklanan alacağın tahsili istemiyle açılmış, davalı borçlu bulunmadıklarını savunmuş, mahkemenin davanın ıslah olunan miktara göre kabulüne dair kararı taraf vekillerince temyiz edilmiştir.
Mahkemece yaptırılan bilirkişi incelemesinde, 02.01.2004 tarihli sözleşme ile 15.08.2004 tarihli sözleşme uyarınca kesin hesap alacağı bulunmuş ise de; 02.01.2004 tarihli sözleşme ile ilgili davacı tarafından düzenlenen 30.11.2004 tarihli ibranamede, ekli protokolde belirtilen işler haricinde sözleşmeden kaynaklanan bütün hak ve alacaklarını aldığını, davalı ortaklığı bu nedenle ibra ettiğini beyan etmiştir. Davacı tarafça ibranamedeki imza inkâr edilmediğine göre anılan ibraname gereğince davacı alacağının hesaplanması gerekirken ibraname gözetilmeksizin yeniden sözleşmede esas alınarak kesin hesap çıkartılmak ve hüküm altına alınması doğru olmamıştır. O halde yapılması gereken iş, ibraname eki protokollerde gösterilen işler ve eki birim fiyatlar üzerinden hakediş tutarını hesaplatmak, bunlara ilişkin varsa davalının kanıtlayabildiği ödemeler mahsup edilerek kalan davacı alacağını hüküm altına almaktan ibarettir.
Davacının 15.08.2004 tarihli sözleşmeden kaynaklanan alacak istemine gelince; dosyaya sunulan sözleşme örneklerinden bir kısmının 20. ve 50. maddelerinde, %30 oranı değiştirilerek %70 olarak düzeltilmiş, bir kısmında ise herhangi bir değişikliğe gidilmemiştir. Bu durumda öncelikle değişiklik konusunda taraflar isticvap olunmalı, esas alınması gereken gerçek oran saptanmalıdır. Öte yandan hükme dayanak bilirkişiler raporunda sözleşme eki keşif özetindeki birim fiyatlar hukuki dayanağı gösterilmeksizin tek taraflı artırılarak değiştirilmek suretiyle kesin hesap çıkarılmıştır. Oysa sözleşme kapsamında kararlaştırılan birim fiyatlar esas alınarak kesin hesap çıkarılmalı, varsa fazla imalât konusunda yukarıda değinilen sözleşmenin keşif artışına ilişkin maddelerindeki oranlar açıklığa kavuşturulduktan sonra sözleşme kapsamında kalan imalâta sözleşme fiyatı, fazlasına BK'nın 413. maddesi hükmünce yapıldığı tarihteki piyasa fiyatlarına göre hesaplattırılarak davacının kesin hesap alacağı bulunmalı, bundan ödemelerin mahsubu ile sonucuna uygun hüküm kurulmalıdır. Yapılacak iş; konusunda uzman yeniden seçilecek teknik bilirkişiler aracılığı ile yukarıda değinilen hususlar gözetilerek davacı alacağını saptamak varsa itirazları değerlendirmek ve sonucuna uygun hüküm kurmaktan ibarettir. Bu hususlar üzerinde durulmadan ve hukuki değerlendirmede bilirkişi görüşü ile bağlı kalınarak verilen karar usul ve yasaya aykırı olmuş, bozulması gerekmiştir..." gerekçesiyle Mahkeme kararı bozulmuştur.
Bozmadan sonra Dosya Mahkememizin 2014/938 esas sırasına kaydedilmiş, .... Asliye Ticaret Mahkemesinin 2014/... E. sayılı dosyası bu dosya ile birleştirilmesine karar verilerek Mahkememize gönderilmiş ve yapılan yargılama sonucunda; Mahkememizin 14/12/2017 tarih ve 2019/... E. 2017/... Karar sayılı kararıyla asıl ve birleşen davaların reddine karar verilmiştir.
Bu kararın davacı vekili tarafından temyiz edilmesi netcesinde, temyiz incelemesini yapan Yargıtay 15. Hukuk Dairesinin 19/12/2018 tarih 2018/2837 E- 2018/5154 karar sayılı ilamı ile; "... Asıl dava, davacı taşeron ... ve İnş. Taah. Tic. A.Ş. tarafından taraflar arasında imzalanan 02.01.2004 ve 15.08.2004 tarihli sözleşmelerden kaynaklanan alacağın tahsili istemiyle açılmış, mahkemece davanın ıslah olunan miktara göre kabulüne dair verilen ilk karar taraf vekillerince temyiz edilmiştir. Dairemizce 01.10.2012 tarihinde yapılan temyiz incelemesi sonucunda verilen kararın bozulmasına karar verilmiş, bozmaya uyulmak sureti ile yapılan yargılama sırasında .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2014/... Esas sayılı dosyasının asıl dosya ile birleştirilmesine karar verilmiş, birleşen dava davacı ... ve İnş. Taah. Tic. A.Ş. tarafından taraflar arasında imzalanan 03.01.2005 tarihli sözleşmeden kaynaklanan alacağın tahsili istemiyle açılmış, davalı asıl ve birleşen dosyada borçlu bulunmadıklarını savunmuştur. Mahkemece asıl ve birleşen davanın reddine dair kararı asıl ve birleşen dosyada davacılar vekilince temyiz edilmiştir.
İş sahibi Tüpraş A.Ş. ile yükleniciler ... /...Konsorsiyumu arasındaki 13.11.2002 tarihli ... Rafinerisi Dizel Kükürt Giderme Ünitesi işlerinin yapımı kapsamında yüklenicilerden ... adi ortaklığı ile taşeron davacı ... ve İnş. Taah. Tic. A.Ş. arasında düzenlenen 02.01.2004 tarihli sözleşme ile yeni binalar sahasındaki mevcut bina ve sundurmaların sökümü, yeni binaların kaba ve ince yapı işleri, pissu ve yağmursuyu hatlarının, betonarme sahalar ile betonarme yolların ve ... elektrik kablo kanallarının yapım işleri üstlenilmiş ayrıca 7 adet ek protokol yapılmış, yüklenicilerle taşeron arasındaki 15.08.2004 tarihli sözleşme ile de ... Substation Binası kaba yapı işlerinin yapımı üstlenilmiş ve ayrıca 2 ek protokol yapılmış, 03.01.2005 tarihinde birleşen dosya davacısı taşeron ... Tic A.Ş. ile ... Dizel Kükürt Giderme Ünitesi Projesi Kapsamında ... Bölgesi İnş. İşleri, Elektirik Kablo Kanalları, ...İmalâtları" konusunda sözleşme imzalandığı dosya kapsamında anlaşılmaktadır.
Asıl davada davacı taşeron 02.01.2004 tarihli ilk sözleşmede sözleşme dışı işler ile protokoldeki işlerin kesin hesap dışında tutularak diğer işlerle ödenmesi ve 15.08.2004 tarihli ikinci sözleşmedeki işlerin de diğer ek işlerle birlikte yapılıp ödeneceğinin davalılarca kabul edilmesine rağmen bunlara ilişkin kesin hesap ve hakediş yapılmadığını, ayrıca davalıların talimatı ile sözleşmede taahhüt edilen malzeme ve işçiliğin dışına çıkıldığını, işlerin davalılarca kabul edildiğini ve davalılara teslim edildiğini, ancak kesin hesapların çıkarılması, hakedişlerin belirlenerek ödenmesi istenmesine rağmen davalılarca kesin hesap ve ödeme yapılmadığını, belirterek şimdilik 100.000,00 TL sözleşmelerde tanımlı iş bedelinden olan alacak, 50.000,00 TL sözleşme tanımından farklı gördürülen iş bedelinden alacak, 25.000,00 TL sözleşme dışı gördürülen iş bedelinden alacak olmak üzere toplam 175.000,00 TL alacağın tahsilini istediklerini belirtmiş, 28.12.2009 tarihli ıslah ile dava değerini 500.004,72 TL artırarak her iki sözleşmeden kaynaklı alacaklar ve teminat kesintileri toplamı olan 675.004,72 TL'nin tahsilini istemiştir. Birleşen davada davacı taşeron 03.01.2005 tarihli sözleşme gereği işleri istenilen özelliklerde yaptığı ve davalılar tarafından kabul gördüğünü, ana işveren ... A.Ş.'nin davalılara verdiği talimatlar ile sözleşmede taahhüt edilen mal ve işçiliğin dışına da çıkıldığını beyanla, şimdilik 75.000,00 TL alacağın davalılardan müştereken ve müteselsilen muacceliyet tarihinden itibaren ticari faiz ile birlikte tahsilini talep ve dava etmiştir. Davalı yükleniciler davacının alacağı kalmadığını, sözleşme dışı iş yapılmadığını, ibraname düzenlendiğini, işçi SGK primleri ve işçi alacaklarının kendilerince ödenmesi sebebi ile davacının alacağı kalmadığını belirterek davanın reddini savunmuştur.
Mahkemece verilen ilk kararda davanın ıslah talebi de nazara alınarak kabulüne karar verilmiş, Dairemizce yapılan temyiz incelemesi sonucu 2011/.. Esas- 2012/... Karar sayılı bozma ilamı ile “02.01.2004 tarihli sözleşme ile kararlaştırılan işler bakımından 30.11.2004 tarihli ibraname eki protokollerde gösterilen işler ve eki birim fiyatlar üzerinden hakediş tutarını hesaplatmak, bunlara ilişkin varsa davalının kanıtlayabildiği ödemeler mahsup edilerek kalan davacı alacağını hüküm altına alınmalı, 15.08.2004 tarihli sözleşmeden kaynaklanan alacak istemine gelince; dosyaya sunulan sözleşme örneklerinden bir kısmının 20. ve 50. maddelerinde, %30 oranı değiştirilerek %70 olarak düzeltilmiş, bir kısmında ise herhangi bir değişikliğe gidilmemiştir. Bu durumda öncelikle değişiklik konusunda taraflar isticvap olunmalı, esas alınması gereken gerçek oran saptanmalıdır. Öte yandan hükme dayanak bilirkişiler raporunda sözleşme eki keşif özetindeki birim fiyatlar hukuki dayanağı gösterilmeksizin tek taraflı artırılarak değiştirilmek suretiyle kesin hesap çıkarılmıştır. Oysa sözleşme kapsamında kararlaştırılan birim fiyatlar esas alınarak kesin hesap çıkarılmalı, varsa fazla imalât konusunda yukarıda değinilen sözleşmenin keşif artışına ilişkin maddelerindeki oranlar açıklığa kavuşturulduktan sonra sözleşme kapsamında kalan imalâta sözleşme fiyatı, fazlasına BK'nın 413. maddesi hükmünce yapıldığı tarihteki piyasa fiyatlarına göre hesaplattırılarak davacının kesin hesap alacağı bulunmalı, bundan ödemelerin mahsubu ile sonucuna uygun hüküm kurulmalıdır” gerekçesi ile bozulmuştur.
Mahkemece 15.08.2004 tarihinde yapılan işlerle ilgili bilirkişilerden ... tarafından hazırlanan raporda 5 nolu hakedişe girmeyen imalâtların tutanak, bilgi , belge ve hesaplara ait dayanaklarının sadece davacı tarafından imzalandığı, davalı tarafından imzalanmadığı, 21.10.2013 tarihli bilirkişilerden ... tarafından hazırlanan raporda davacının ilk imalât olarak talep ettiği imalâtın ibraname kapsamında kaldığını, ilave imalât nedeniyle davacının bir talepte bulunamayacağını belirtmeleri, 14.12.2009 tarihli bilirkişi raporunda bilirkişiler ...l tarafından düzenlenen raporda davacının davasına konu ettiği bedel için herhangi bir fatura tanzim etmediğini belirtmeleri, ... ve ... tarafından hazırlanan 25.10.2016 tarihli bilirkişi raporunda; sözleşmeler kapsamında yapılan işlerden dolayı 293.692,00 TL davalının ödeme fazlası olduğundan alacaklı olduğunu belirtmeleri ve şantiyede sözleşme içi ve sözleşme dışı imalâtlar görünmediği için hesaplamalarını yapamadıkları, 30.11.2004 tarihli ibraname sebebi ile asıl davada 02.01.2004 tarihli sözleşme bakımından talep edilen alacak ve birleşen davada talep edilen alacak bakımından davacılar grup şirketi olduğundan talepte bulunulmayacağı gerekçesi ile asıl ve birleşen davanın reddine karar verilmiştir. Mahkemenin gerekçesi Dairemizin bozma ilamına aykırı olduğu gibi, dosya kapsamına da uygun değildir. Sözleşme ve ibraname tarihlerinde birtakım maddi hatalar bulunmaktadır. 02.01.2004 tarihli sözleşme bakımından verildiği açıkça ve ayrıca belirtilen ve yalnızca asıl dosya davacısı ... ve İnş. Taah. Tic. A.Ş. tarafından imzalanan 30.11.2004 tarihli ibraname nedeni ile asıl ve birleşen dosya davacıların grup şirket olduklarından bahisle asıl davada talep edilen 02.01.2004 tarihli sözleşme nedeni ile alacağın ve birleşen davada talep edilen alacağın reddine karar verilmesi hatalıdır. Bu hali ile bozmaya uygun değerlendirme yapılmış sayılamayacağından kararın bozulması gerekmiştir.
Bu nedenle mahkemece yapılacak iş; Dairemizin asıl dosyaya ilişkin bozma ilamı uyarınca alınan rapor ve ek raporlar değerlendirilerek, 02.01.2004 tarihli sözleşme ile kararlaştırılan işler bakımından 30.11.2004 tarihli ibraname eki protokollerde gösterilen işler ve eki birim fiyatlar üzerinden hakediş tutarını hesaplamak, 15.08.2004 tarihli sözleşme uyarınca taraflar arasında sözleşme bedelleri ile iş artış oranının %70 olabileceğinin kararlaştırılmış olması kabul edilerek sözleşme birim fiyatları ile hesaplama yapılması, birleşen dava ile ilgili olarak alınan bilirkişi raporlarının değerlendirilerek kesin hesap çıkarılması, davalının işçilik ödemeleri ile ilgili mahsup savunması üzerinde durularak, mahsup itirazında belirtilen işçilik ödemelerine ilişkin dava dosyalarının karar ve sözleşme örneklerinin getirtilerek hangi sözleşmeye ilişkin olduğunun araştırılması, asıl ve birleşen dava bakımından kesin hesap çıkartılması teminat bedeline ilişkin alacağın kesin hesap içerinde değerlendirilmesi sureti ile asıl ve birleşen davada sonucuna göre karar verilmesinden ibarettir..." gerekçesiyle Mahkememiz kararı bozulmuştur.
Mahkememizce Yargıtay bozma ilamına uyulmuş, yapılan yargılamada bilirkişi rapor ve ek raporları alınmıştır.
Mahkememizce hükme esas alınan Bilirkişiler ... Mahkememize sundukları 10/10/2023 tarihli raporlarında; asıl dosyaya ilişkin bozma ilamı uyarınca alınan rapor ve ek raporlar değerlendirilerek, 02.01.2004 tarihli sözleşme ile kararlaştırılan işler bakımından 30.11.2004 tarihli ibraname eki protokollerde gösterilen işler ve eki birim fiyatlar üzerinden hakkediş tutarının 105.715,11 TL olarak hesaplandığını, 15.08.2004 tarihli sözleşme uyarınca taraflar arasında sözleşme bedelleri ile iş artış oranının %70 olabileceğinin kararlaştırılmış olması kabul edilerek, sözleşme birim fiyatları ile hesaplama yapılması, birleşen dava ile ilgili olarak alınan bilirkişi raporlarının değerlendirilerek kesin hesap 675.004,72 TL olarak hesaplandığını, davalının işçilik ödemeleri ile ilgili mahsup savunması üzerinde durularak, mahsup itirazında belirtilen işçilik ödemelerine ilişkin dava dosyalarının karar ve sözleşme örneklerinin getirtilerek hangi sözleşmeye ilişkin olduğunun araştırılması, asıl ve birleşen dava bakımından kesin hesap çıkartılması teminat bedeline ilişkin alacağın kesin hesap içerinde değerlendirilmesi kapsamında Mali inceleme sonucunda; davacı ... A.Ş. şirketinin ...-... nolu SGK dosyası kapsamında davalıların toplamda 158.522,69 TL tutarında ödeme gerçekleştirdiği tespit edildiğini ve SSK tahakkuk fişlerinde hizmet numarasının Davacı ... A.Ş. şirketine ait olduğu görüldüğünden kesin hesap 675.004,72 TL tutarındaki hakkedişten 158.522,69 TL ödenen SGK primlerinin düşülmesi gerektiğini, ayrıca Mali incelemelerde Davalı şirketin dosya kapsamına ibraz ettiği ödeme belgelerinde işçilerin açmış olduğu davalara istinaden ödenen tutarlarda davacı şirketin payını 293.692,22 TL olarak hesapladıklarını ve davacılar hesabındaki hakkedişten düşüm yaptıklarının görüldüğünü, ancak bu davaların hesaplama şekli, bu işçilerin davalıda çalışma süreleri, dosya kapak hesapları gibi somut belgelerin dosya kapsamında mevcut olmadığının görüldüğünü, icra dosyalarına konu Mahkeme kararı, kapak hesapları ile Mahkemenin ...-... bu sicil numarasına kayıtlı ve başkaca bu iş için varsa SGK sicil numarasına kayıtlı bütün işçiler için SGK hizmet dökümlerinin dosyaya celp edilmesi sonucunda dosya numaralarına konu işçilerin çalışma süreleri, çıkış nedenleri ve davalının ödeme payının hesaplanabileceğini, davalı şirketin Dava Dışı 3. Şirketlerin başlattığı icra takiplerine ilişkin 193.918,13 TL tutarında icra ödemesi yapmış olduğu dosya kapsamındaki ödeme dekontları tediye makbuz vb belgeler ile tespit edilmiş olmasına karşılık, bu icra dosyasına yapılan ödemlerin hangi alacak kapsamında ödendiğini, Davacı şirketin borçlarının içeriğine yönelik dayanak belgelerin sunulması gerektiğini, Davacı şirketin bu takiplerde taraf olup olmadığı hususunda dosyada belge bulunmadığından bu hususta Davacının hakkediş alacağından düşüm yapılabilmesi için icra dosyalarının içeriğine yönelik dayanak belge sunulması gerektiğini belirtmişlerdir.
Bilirkişi raporunda belirtildiği üzere, icra dosyalarının ve SGK kayıtlarının celbi için müzekkereler yazılmıştır.
... ve ... SGM'den yazı cevabı gönderilmiş, ancak icra dosyaları ile ilgili verilen cevaplarda, dosyaların kanuni bekleme sürelerinin geçmesi nedeniyle imha edildiklerinin bildirildiği görülmüştür.
Bilirkişiler ..., Prof. Dr. ...ve ... Mahkememize sundukları 10/12/2024 tarihli ek raporlarında; dosya ve birleşen dosya kapsamındaki belgelerin incelendiğini, hakedişler, ek işler ve diğer bilirkişi raporları göz önüne alınarak davacının hakkedişleri kök raporda ve bu raporda değerlendirildiğini, bu değerlendirme önceki bilirkişi raporları, dosya içeriğindeki hakedişler ve belgeler doğrultusunda düzenlendiğini, 02.01.2004 tarihli sözleşme kapsamında; imalatın tamamlanıp kullanılabilir olduğunu, hakediş harici ek imalatlar olduğu anlaşılmakta olduğunu, 15.08.2004 tarihli sözleşme kapsamında; imalatın tamamlanıp kullanılabilir olduğunu, 5. Hakedişin taraflarca imzalı olmadığını ancak imalat miktarların arttığı ve ek imalatların olduğunun görüldüğünü, 03.01.2005 tarihli sözleşme kapsamında; imalatın tamamlanıp kullanılabilir olduğunu, 6. Hakedişin taraflarca imzalı olmadığını ancak içerik olarak uyumlu olduğunun görüldüğünü, 12 nolu kesin hakedişte yer almayan ek işler bedelinin toplam 903.535,74 TL (KDV hariç), Teminat kesintisinin toplam 83.818,89 TL olduğunu, davalı şirketin Dava Dışı 3. Şirketlerin başlattığı icra takiplerine ilişkin 193.918,13 TL tutarında icra ödemesi yapmış olduğunun görüldüğünü, bu şirketlerin hangi alacak kapsamında takip başlattığı, davacı şirketin bu takipte taraf olup olmadığı hususunda bir bilgi görülmediğini, bu detayın tespiti için ilgili icra müdürlüklerine gönderilen müzekkerelere gelen cevaplarda dosyaların zamanaşımına uğramış olması nedeniyle imha edildiği bilgisi dosyaya sunulduğunu, gelen cevaplar ve dosya kapsamında yer alan evraklardan icra dosyalarına yapılan ödemelerin hangi alacak kapsamında ödendiğini, davacı şirketin borçlarının içeriğine yönelik dayanak belgelerin sunulmadığını, davacı şirketin bu takiplerde taraf olup olmadığı hususunda dosyada belge bulunmadığından bu hususta davacının hakkediş alacağından düşüm yapılamayacağını,davacı ... A.Ş. şirketinin ...-... nolu SGK dosyası kapsamında davalıların toplamda 158.522,69 TL tutarında ödeme gerçekleştirdiği görüldüğünü, SSK tahakkuk fişlerinde hizmet numarasının davacı ... A.Ş. şirketine ait olduğunun görüldüğünü, davacı ... şirketinin alt taşeron dosyası kapsamında açtırılan sigorta dosyasına yapılan prim ödemelerinin cari hesaptan düşülmemesi gerektiğini iddia ettiği görüldüğünü, ancak bu sigorta bildirgelerini alt taşeron şirketi çalışanı tarafından kuruma bildirildiğini, taraflar arasında uyuşmazlık olduğunu iddia ettiği dönemde Davalı şirketlerle birlikte dosyanın kapatılmasını talep edememiş olsa dahi uyuşmazlığı ve dosya kapsamındaki sigortalı personellerin çalışanı olmadığı yönünde Sigorta kurumuna dilekçe ile bildirim yapma imkanının olduğunu, davacının bu bildirime yönelik dosya kapsamına evrak sunmadığının görüldüğünü, ticari işleyişte bu sigorta dosyasının üst taşeronla ortak dilekçe ile kapatılma şartı arandığı bilinmekle birlikte, üst taşeron davalıların Davacı ... sigorta bildirgelerine müdahale durumu olmadığından sözleşme feshi halinde Davacı şirketin dosyada yer alan personellerin iş akdini Sigorta kurumuna yapacağı bildirimle fesih ile mümkün olduğunu, ancak yapılan ödemelerden de anlaşıldığı üzere Davacının dosya kapsamındaki personellerin iş akdini feshetmediğinin görüldüğünü, Davalıların sigorta prim ödemelerinin dönemleri incelendiğinde davacının yeni sözleşme akdettiği tarihlerde dahi prim ödemelerini gerçekleştirmediğinin anlaşıldığını, (Davacı Belde Yapının 15.08.2004 tarihinde 2. Sözleşmeyi akdettiğini, Ağustos 2004 dönem SGK primini Davalı iş veren ödediğine dair dekont sunduğunu, 03.01.2005 tarihinde Davacı ... Yapı sözleşme akdettiği Ocak 2005 sigorta bildirgesi ... şirketi üzerinden verildiği, ödeme ise Davalılar tarafından yapıldığı sunulan dekontlardan görüldüğünü) Davalıların davaya konu taşeron sahasından net olarak ayrıldıkları tarih konusunda dosya kapsamında somut bilgi olmamakla birlikte SGK kurumuna fesih bildirim dilekçesi sunmadığını, dosya kapsamındaki personellerin çıkış bildirgelerini yapmadığı anlaşıldığından bu tutarların Davacı ... alacak bakiyesinden mahsup edilmesi gerektiğinin anlaşıldığını, davalı şirketin dosya kapsamına ibraz ettiği ödeme belgelerinde işçilerin açmış olduğu davalara istinaden ödenen tutarlarda davacı şirketin payının 293.692,22 TL olarak hesapladıklarını ve davacılar hesabındaki hakkedişten düşüm yaptıklarının görüldüğünü, davacı şirketin bu takipte taraf olup olmadığını, bu icra dosyalarındaki alacaklıların davacı şirket bünyesinde çalışıp çalışmadığı hususunda bir bilgi görülmediğini, bu detayın tespiti için ilgili icra müdürlüklerine gönderilen müzekkerelere gelen cevaplarda dosyaların zamanaşımına uğramış olması nedeniyle imha edildiği bilgisi dosyaya sunulduğunu, gelen cevaplar ve dosya kapsamında yer alan evraklardan icra dosyalarına yapılan ödemelerin hangi personel ödendiği ve davacı şirketin personeli olduğuna yönelik dayanak belgelerin sunulmadığını, davacı şirketin bu takiplerde taraf olup olmadığı hususunda dosyada belge bulunmadığından bu hususta davacının hakkediş alacağından düşüm yapılamayacağını, Seçenekli Hesaplama yapıldığını, ek raporda teknik değerlendirme sonrası hakkediş yönünden alacak olarak tespit edilen 987.354,63 TL`den ... için ödenen SGK primlerinin ( 158.522,69 TL) düşülmesi sonrası Davacının kalan hakkediş tutarı 828.531,94 TL olduğunu, bu alacağa fatura düzenlenmesi durumunda %20 KDV eklenmesi suretiyle davacının alacağının 994.598,33 TL olduğunu, Ek raporda teknik değerlendirme sonrası hakkediş yönünden alacak olarak tespit edilen 987.354,63 TL`den ... için ödenen SGK primlerinin (158.522,69 TL) düşülmesi, 3. şirketlere ödenen icra ödemelerinin (193.918,13 TL) ve işçilerin açtığı takiplere yapılan (293.692,22TL) ödemelerin hakkediş alacağından düşülmesinin Mahkememizce kabulü halinde davacının kalan hakkediş tutarının 341.221,59 TL olduğunu, bu alacağa fatura düzenlenmesi durumunda %20 KDV eklenmesi suretiyle Davacının alacağı 409.465,91 TL olduğunu belirtmişlerdir.
Mahkememizce toplanan tüm deliller birlikte değerlendirildiğinde; davacı ... ve İnş. Taah. Tic. A.Ş. taraflar arasında imzalanan 02.01.2004 ve 15.08.2004 tarihli sözleşmelerden kaynaklanan alacağın tahsilini asıl davada talep ettiği birleşen davada; davacı ... ve İnş. Taah. Tic. A.Ş. taraflar arasında imzalanan 03.01.2005 tarihli sözleşmeden kaynaklanan alacağın tahsilini talep ettiği, Davalı yükleniciler ise davacıların alacağının kalmadığını, sözleşme dışı iş yapılmadığını, ibraname düzenlendiğini, işçi SGK primleri ve işçi alacaklarının kendilerince ödenmesi sebebi ile davacıların alacağı kalmadığını belirterek davanın reddini talep ettikleri anlaşılmıştır.
İş sahibi Tüpraş A.Ş. ile yükleniciler ... /...Konsorsiyumu arasındaki 13.11.2002 tarihli ... Rafinerisi Dizel Kükürt Giderme Ünitesi işlerinin yapımı kapsamında yüklenicilerden ... adi ortaklığı ile taşeron davacı ... ve İnş. Taah. Tic. A.Ş. arasında düzenlenen 02.01.2004 tarihli sözleşme ile yeni binalar sahasındaki mevcut bina ve sundurmaların sökümü, yeni binaların kaba ve ince yapı işleri, pissu ve yağmur suyu hatlarının, betonarme sahalar ile betonarme yolların ve OSBL elektrik kablo kanallarının yapım işleri üstlenildiği ayrıca ek protokoller yapıldığı, yüklenicilerle taşeron arasındaki 15.08.2004 tarihli sözleşme ile de ... Substation Binası kaba yapı işlerinin yapımı üstlenildiği ve ayrıca ek protokoller yapıldığı, 03.01.2005 tarihinde birleşen dosya davacısı taşeron ... Tic A.Ş. ile ... Dizel Kükürt Giderme Ünitesi Projesi Kapsamında ... Bölgesi İnş. İşleri, Elektirik Kablo Kanalları, ...İmalâtları konusunda sözleşme imzalandığı anlaşılmıştır.
Asıl davada davacı taşeron 02.01.2004 tarihli ilk sözleşmede sözleşme dışı işler ile protokoldeki işlerin kesin hesap dışında tutularak diğer işlerle ödenmesi ve 15.08.2004 tarihli ikinci sözleşmedeki işlerin de diğer ek işlerle birlikte yapılıp ödeneceğinin davalılarca kabul edilmesine rağmen bunlara ilişkin kesin hesap ve hakediş yapılmadığını, ayrıca davalıların talimatı ile sözleşmede taahhüt edilen malzeme ve işçiliğin dışına çıkıldığını, işlerin davalılarca kabul edildiğini ve davalılara teslim edildiğini, ancak kesin hesapların çıkarılması, hakedişlerin belirlenerek ödenmesi istenmesine rağmen davalılarca kesin hesap ve ödeme yapılmadığını belirterek şimdilik 100.000 TL sözleşmelerde tanımlı iş bedelinden olan alacak, 50.000 TL sözleşme tanımından farklı gördürülen iş bedelinden alacak, 25.000 TL sözleşme dışı gördürülen iş bedelinden alacak talebinde bulunmuş, 28.12.2009 tarihli ıslah ile dava değerini 675.004,72 TL'ye çıkartmaştır. Birleşen davada davacı taşeron 03.01.2005 tarihli sözleşme gereği işleri istenilen özelliklerde yaptığı ve davalılar tarafından kabul gördüğünü, ana işveren ... A.Ş.'nin davalılara verdiği talimatlar ile sözleşmede taahhüt edilen mal ve işçiliğin dışına da çıkıldığını beyanla, şimdilik 75.000 TL alacağın davalılardan müştereken ve müteselsilen muacceliyet tarihinden itibaren ticari faiz ile birlikte tahsilini talep etmiş ve 14.07.2010 tarihli ıslah ile dava değerini 175.000 TL'ye çıkartmaştır. Davalı yükleniciler davacıların alacağı kalmadığını, sözleşme dışı iş yapılmadığını, ibraname düzenlendiğini, işçi SGK primleri ve işçi alacaklarının kendilerince ödenmesi sebebi ile davacıların alacağı kalmadığını belirterek davanın reddini savunmuştur.
Mahkememizce hükme esas alınan bilirkişi raporunda ve ek raporunda yapılan hesaba göre; asıl davacı şirket ile davalılar arasında yapılan 02.01.2004 tarihli sözleşme nedeniyle 30.11.2004 tarihli ibranamede belirilen ve ibra dışında tutulan ek protokoldeki işler bedelinin 83.786,34 TL olduğu, 15.08.2004 tarihli sözleşme kapsamında yapılan işler bedelinin 431.052,41 TL olduğu, asıl davada davacı ... ve İnş. Taah. Tic. A.Ş. için davalılar tarafından ödenen SGK ödemelerinin 158.522,69 TL olduğu anlaşılmıştır.
Birleşen davada davacı ... ve İnş. Taah. Tic. A.Ş.nin 03.01.2005 tarihli sözleşmede kapsamında yapılan işler bedelinin 472.515,88 TL olduğu anlaşılmıştır.
Davalı şirketin Dava Dışı 3. Şirketlerin başlattığı icra takiplerine ilişkin 193.918,13 TL tutarında icra ödemesi yapmış olduğunun görüldüğü, bu şirketlerin hangi alacak kapsamında takip başlattığı, davacı şirketin bu takipte taraf olup olmadığı hususunda bir bilginin bulunmadığı, ilgili icra müdürlüklerine gönderilen müzekkerelere gelen cevaplarda dosyaların zamanaşımına uğramış olması nedeniyle imha edildiği bilgisinin verildiği, davalı şirketin dosya kapsamına ibraz ettiği ödeme belgelerinde işçilerin açmış olduğu davalara istinaden ödenen tutarlarda davacı şirketin payının 293.692,22 TL olarak hesapladıklarını ve davacılar hesabındaki hakkedişten düşüm yaptıklarının görüldüğü, davacı şirketin bu takipte taraf olup olmadığını, bu icra dosyalarındaki alacaklıların davacı şirket bünyesinde çalışıp çalışmadığı hususunda bir delil sunulmadığı, icra dosyalarına yapılan ödemelerin hangi personel için ödendiği ve davacı şirketin personeli olduğuna yönelik dayanak belgelerin sunulmadığı anlaşıldığından icra takiplerine ödenen 193.918,13 TL ile işçilerin açtığı davalar nedeniyle 293.692,22 TL ile ilgili davalılar iddialarını ispatlayamadıklarından davacının hakkediş alacağından mahsubunun yapılamayacağı anlaşılmıştır.
Buna göre asıl davada davacı ... ve İnş. Taah. Tic. A.Ş.nin alacağının 83.786,34 TL + 431.052,41 TL = 514.838,75 TL olduğu, bu alacaktan davalılar tarafından ödenen SGK ödemeleri 158.522,69 TL. nin mahsubundan sonra bakiye alacağın 356.316,06 TL olduğu, davacının ıslah dilekçesinde %18 KDV talebinde bulunduğundan 356.316,06 TL % 18 = 64.136,89 TL olduğu ve KDV' li toplam alacağın 420.452,95 TL olduğu anlaşıldığından asıl davanın bu miktar üzerinden kabulüne ve alacağa temerrüt tarihi olan 25.08.2005 tarihinden itibaren ticari faiz işletilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiştir.
Birleşen davada davacı ... ve İnş. Taah. Tic. A.Ş.nin 03.01.2005 tarihli sözleşmede kapsamında yaptığı işler nedeniyle 472.515,88 TL alacaklı olduğu ve davacının bu miktardan daha az olan 175.000 TL talep ettiği anlaşıldığından birleşen davanın kabulüne ve alacağa temerrüt tarihi olan 25.08.2005 tarihinden itibaren ticari faiz işletilmesine karar verilmiştir.
H Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-ASIL DAVANIN KISMEN KABULÜ İLE; 420.452,95 TL‘nin temerrüt tarihi olan 25.08.2005 tarihinden itibaren hesaplanacak ticari faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine,
2-BİRLEŞEN DAVANIN KABULÜ İLE; 175.000 TL‘nin temerrüt tarihi olan 25.08.2005 tarihinden itibaren, hesaplanacak ticari faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
3-ASIL DAVA YÖNÜNDEN;
a)Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesine göre alınması gereken 28.720,14 TL harçtan, peşin alınan 1.687,50 TL, ıslah harcı 6.750,00 TL ve 745,00 TL tamamlama harcı olmak üzere toplam 9.182,50 TL harcın mahsubu ile geriye kalan 19.537,64 TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline,
b)Davacılar tarafından yatırılan 14 TL başvurma harcı, 9.182,50 TL peşin harç olmak üzere toplam 9.196,50 TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
c)Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesaplanan 67.067,94 TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
d)Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince davanın ret edilen kısmına göre hesaplanan 40.728,28 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılara verilmesine,
e)Davacı tarafından yapılan 32.150,00 TL bilirkişi ücreti ve 4.358,10 TL tebligat- müzekkere masrafları olmak üzere toplam 36.508,10 TL yargılama giderinin davanın kabul ve ret oranına göre hesaplanan 22.740,49 TL.sinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
f)Davalı ... ve Tic. A.Ş. tarfaından yapılan 203,40 TL yargılama giderinin davanın kabul ve ret oranına göre hesaplanan 76,70 TL'sinin davacıdan alınarak bu davalıya verilmesine,
g)Davalı ... San. Tesis ve Tic. A.Ş. tarafından yapılan 8.200 TL bilirkişi ücreti, 350 TL tebligat-Posta gideri olmak üzere toplam 8.550 TL yargılama giderinin davanın kabul ve ret oranına göre 3.224,30 TL'sinin davacıdan alınarak bu davalıya verilmesine,
4-BİRLEŞEN DAVA YÖNÜNDEN;
a)Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesine göre alınması gereken 11.954,25 TL harçtan, peşin alınan 1.012,50 TL ve ıslah harcı 1.485,00 TL olmak üzere toplam 2.497,50 TL harcın mahsubu ile geriye kalan 9.456,75 TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline,
b)Davacılar tarafından yatırılan 14,00 TL başvurma harcı, 2.497,50 TL peşin harç olmak üzere toplam 2.511,50 TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
c)Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesaplanan 30.000 TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
d)Davacı tarafından yapılan 2.300 TL bilirkişi ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
5-Asıl ve birleşen davada taraflarca yatırılan gider avansından arta kalan kısmın karar kesinleştiğinde ilgili taraflara iadesine,
Taraf vekillerinin yüzlerine karşı, gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren 15 gün içinde Mahkememize sunulacak veya gönderilecek dilekçe ile Temyiz yolu açık olmak üzere oybirliğiyle verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 20/02/2025
Başkan ...
e-imzalıdır
Üye ...
e-imzalıdır
Üye ...
e-imzalıdır
Katip ...
e-imzalıdır