T.C.
İSTANBUL
9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO:2020/537 Esas
KARAR NO:2022/160
DAVA:Tazminat
DAVA TARİHİ:02/03/2017
KARAR TARİHİ:08/03/2022
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat davasının yapılan açık yargılamasının sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekilinin dava dilekçesinde özetle; müvekkiline ait ... plakalı olan, ... sevk idaresindeki, 2015 model, ... marka, ... model ticari taksisinin maddi hasarlı trafik kazası yapmış olduğunu, kazaya davalı ... tarafından sevk ve idare edilen ... plakalı aracın İstanbul ili, Eyüp ilçesi, ... caddesinde belediye tarafından yolu ayırmak için konulan taşa vurması sonrasında aracın vurduğu taşların müvekkilinin aracının şeridine geçmiş olduğunu ve müvekkilinin aracının altına girmiş olduğunu, meydana gelen maddi hasarlı trafik kazasında müvekkiline ait ticari taksinin alt tarafı, şanzıman, lastik v.s. hasar görmüş olduğunu, aracın hareket kabiliyetinin kaza sonucu tamamen ortadan kalkmış olduğunu, aracın çekiciye yüklenilerek götürüldüğünü, aracın hasar görmesi sebebiyle, ticari taksinin 17 gün hasar gören parçaların değiştirilmesi, diğer yandan tamir edilecek ve boyanacak işlemler dolayısıyla serviste kalmış olduğunu, bu süre boyunca kullanılamamış olduğunu, ... San. Tic.Ltd.Şti. tarafından kesilen 31/01/2017 tarih, Seri G,Sıra No:..., Fatura Numarası ... olan, 9.299,44-TL bedelli kaza sonrası yapılan parça ve işçilik faturasının kesilmiş olduğunu, Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi Kaza Tramer kaydı, Kaza İhbar No: ... da ... plakalı aracın kusur oranının 100 yazmakta olduğunu, müvekkilinin hasara uğrayan aracını henüz bir yıl evvel almış olduğunu, kaza tarihine kadar aracın tüm bakımlarını zamanında ve yetkili servisinde yaptırmış olduğunu, kaza gerçekleşene kadar geçen süre içerisinde aracın değişen herhangi bir parçası bulunmadığı gibi kaporta ve boyasında da herhangi bir kusur ve çiziğin söz konusu olmadığını, aracın kaza öncesi fiyatının 45.000-TL olduğunu, kaza sonrası müvekkiline ait aracın alt tarafından hasar aldığı için artık satılmasının çok zor olduğunu, bu tür araçların artık sürekli sıkıntı çıkarmakta olduğunu, bu sebeple araçta yaklaşık 10.000-TL değer kaybı meydana gelmiş olduğunu, müvekkilinin aracını tamir süresi boyunca kullanamamış olduğunu ve ortalama 550-TL olan günlük kazancını 17 günlük süre boyunca elde edememiş olduğunu, müvekkilinin ticari taksi işi ile geçimini temin eden bir kişi olması dolayısıyla meydana gelen kaza nedeni ile araçta oluşan değer kaybı ve aracın tamirde kaldığı süre boyunca oluşan kâr kaybının ödenmesi için mahkememize başvurulmasının zorunlu hale gelmiş olduğunu, yukarıda açıklanan nedenlerden dolayı; fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak kaydıyla, müvekkiline ait araçta meydana gelen değer kaybı için 10.000-TL'nin davalılardan alınmasını, aracın tamir süresince kullanılamaması nedeni ile mahrum kalınan kazanç kaybı karşılığı olarak 9.350-TL'nin davalı ...'tan alınmasına hükmedilmesini, ileride telafisi imkansız zararlar meydana gelmemesi için dava sonuna kadar, davalı ...'a ait ... plakalı aracın üçüncü kişilere satılamaması için kayıtlarına tedbir konulmasını, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ile dava ettiği görüldü.
Davalı ... cevap dilekçesinde özetle; meydana gelen bir trafik kazasından dolayı olay yer ve mahalinde bir taşın muhatap araca çarpması sonucu taşın bu araca gelmesiyle kendisinin bu olaya muhatap edildiğini, kendisinin herhangi bir şekilde bir kazaya sebep olmadığını, yolun ortasındaki bir taşın muhatap araca gelmesiyle burada sorumlu tutulmasının usul ve yasaya aykırı olduğunu, kendilerine muhatap bir suçlu muhatap aradığını ve o muhatap olarak da kendisinin gösterilmiş olduğunu, kendisinin bir kusurunun olmadığını, kendisinden 9.299-TL tazminat talep edilmekte ise de kendisinin böyle bir talebi kabul etmeyerek hakkında açılan bu davanın reddine karar verilmesini talep ile cevap verdiği görüldü.
Davalı ... Sigorta vekili cevap dilekçesinde özetle; işbu davanın dava şartı yerine getirmediğinden reddinin gerekmekte olduğunu, davacının huzurdaki davaya konu kaza sonucu oluşan tüm borçları bakımından müvekkili şirketi ibra ettiğinden davanın reddinin gerekmekte olduğunu, sigortalı araç sürücüsünün asli kusurlu olduğu yönündeki iddiaları kabul etmediklerini, müvekkili Sigorta Şirketinin değer kaybından sorumlu olup olmadığı, sorumlu ise değer kaybının ne şekilde hesaplanacağının ZMMS Sigortası Genel Şartları A.5.a maddesi ve ekinde yer alan esaslara göre belirlenmesinin gerekmekte olduğunu, davacı tarafın değer kaybı talep etmiş olduğu ... plakalı aracın, ticari taksi olarak kullanılması sebebi ile hususi kullanıma ait araçlara oranlara yıpranma payı ve kazaya karışma ihtimalinin daha yüksek ve olası olduğunu, bu nedenle dava konusu ... plakalı aracın, daha önceden herhangi bir kazaya karışıp karışmadığı ile ilgili kayıtların sorulması ve bildirilmesi amacıyla Sigorta Bilgi Merkezine müzekkere yazılmasını arz ve talep ettiklerini, müvekkili şirket tarafından, ... plakalı araca ilişkin 9.298,21-TL tutarında hasar ödemesi yapılmış olduğunu, değer kaybının meydana gelen hasar tutarı ile doğru orantılı olduğu sabit olduğundan, kaza sonucunda meydana gelen hasar tutarı gözetildiğinde iddia edilen miktarda değer kaybının meydana gelmeyeceğini ve fahiş olduğunun açık olduğunu, yukarıda açıklanan nedenlerle; huzurdaki dava açılmadan önce müvekkili sigorta şirketine herhangi bir başvuru yapılmadığından davanın özel dava şartı yokluğundan usulden reddini, kusur oranları ile değer kaybı bedelinin tespit edilebilmesi için konusunda uzman bilirkişi aracılığıyla inceleme yaptırılmasını, her durumda müvekkili sigorta şirketinin değer kaybından sorumlu olup olmadığı, sorumlu ise değer kaybının ne şekilde hesaplanacağı, ZMMS Sigortası Genel Şartları A.5.a maddesi ve ekinde yer alan esaslara göre belirlenmesini, yapılacak yargılamada, sınırlı sorumluluk ilkesi, gerçek zararın giderilmesi ilkesi, zenginleşme yasağı ilkesi, kusur oranında sorumluluk ilkesinin her durumda gözetilmesini, yargılama masrafları ile ücreti vekâletin karşı tarafa tahmilini ,karar verilmesini talep ile cevap verdiği görüldü.
DELİLLER VE GEREKÇE;
Mahkememizin 28/11/2017 tarih, 2017/510 Esas, 2017/802 Karar sayılı ilamında; "...6704 sayılı kanun ile değişik 2918 sayılı Kanunun 97. maddesi gereğince davadan önce sigortacıya başvurulmasına ilişkin dava ön koşulunun gerçekleşmediği..." gerekçesi ile dava şartı eksikliği nedeniyle davanın usulden reddine karar verildiği, kararın,
İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 8. Hukuk Dairesi'nin 24/09/2020 tarih, 2020/1369 Esas, 2020/3377 Karar sayılı ilamı ile; "...İlk derece mahkemesi tarafından "2918 sayılı Kanunun 97. maddesi gereğince davadan önce sigortacıya başvurulmasına ilişkin dava ön koşulunun gerçekleşmediği” gerekçesi ile dava şartı eksikliği nedeniyle davanın usulden reddine karar verilmiş ise de giderilmesi mümkün bu eksiklik nedeniyle, mahkemece davacı vekiline HMK 115. maddesi gereğince kesin süre verilmesinin gerekmesine, mahkemece bu yönde işlem yapılmamış olmasına göre, ilk derece mahkemesi kararı bu nedenle hatalı olduğundan davacı vekilinin istinaf talebinin kabulü ile HMK.353/1-a/4 maddesi gereğince verilen kararın kaldırılmasına, dosyanın belirtilen şekilde işlem yapılmak üzere mahkemesine geri gönderilmesine, ... davacı vekili tarafından yapılan istinaf başvurusunun gerekçede açıklanan nedenlerle kabulü ile, istinaf istemine konu olan ve başlıkta yazılı bulunan ilk derece mahkemesi kararının ... kaldırılmasına..." karar verildiği, İstinaf kaldırma kararı sonrası, mahkememize gelen dosyanın 2020/537 Esas sayıya kaydının yapılarak yargılamaya devam olunduğu anlaşıldı.
Kaza tespit tutanağı, hasar dosyası, trafik kayıtları, servis faturası, Tramer kaydı, ve dayanılan diğer deliller celp edilip incelenmiş, tüm dosya kapsamı ile yaptırılan inceleme sonucu rapor alınmış ve tüm deliller toplanmıştır.
Dava, araçta meydana gelen değer kaybı ve uğranılan kâr kaybı zarar tazminatının tahsili davasıdır.
Davacı, davalı ...’ın sevk ve idaresindeki ve maliki bulunduğu, ... plaka sayılı araç ile davacının maliki bulunduğu ... plaka sayılı araçlar arasında, 15/01/2017 tarihinde meydana gelen maddi hasarlı trafik kazası neticesinde, ... plakalı araçta değer kaybı ile birlikte aracın tamirde kaldığı süreye ilişkin kazanç kaybına ilişkin zararın meydana geldiği, ... plakalı aracın işletilmesinden kaynaklanan sorumluluğun davalı sigorta şirketi tarafından ZMMS (Trafik Sigorta Poliçesi) ile sigorta güvencesine alınmış olması nedeniyle, ... plaka sayılı araçta meydana gelen 10.000-TL. değer kaybının davalılardan, uğranılan 9.350-TL. kâr kaybı tazminatının davalı ...’dan tahsilini talep etmiştir.
Trafik kazalarından kaynaklanan sorumluluk davaları, 2918 sayılı KTK'nın 85 v.d. maddelerinde düzenlenen tehlike sorumluluğu ve 6098 sayılı TBK'nun 49 v.d. maddelerinde düzenlenen haksız fiilden kaynaklı kusur sorumluluğu olup, işleten ile davalı sigortalının sorumluluğu paraleldir ve işleten, sürücünün kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur. 2918 sayılı yasanın 86. maddesi kapsamında işleten ve davalı sigortacı, zarara sebep kazanın ''mücbir sebepten veya zarar görenin veya bir üçüncü kişinin ağır kusurundan ileri gelmiş'' olduğunu ispat etmediği sürece meydana gelen zarardan sorumludurlar. Bu nedenle zarara sebep kazanın mücbir sebepten veya zarar görenin veya bir üçüncü kişinin ağır kusurundan meydana geldiğini ispat yükü davalıda olmasına karşılık TBK m.50 kapsamında meydana gelen zararın miktarını ispat külfeti zarar görenin kendisindedir.
İhtilaf, tarafların vaki kazadaki tazminata esas kusur oranı ile davacının aracında meydana gelen değer kaybı ve uğranılan kâr kaybı bedelini tespiti noktalarında toplanmakta olup, kusur oranı ve tazminat miktarının tespiti konuları hukuk dışında özel ve teknik bilgiyi gerektiren haller olduğundan 6100 sayılı HMK m.266 gereği mahkemenin tarafların talebi yahut kendiliğinden vereceği karar ile bu hususları bilirkişiye tespit ettirilmesi gerekmektedir.
Tüm deliller toplandıktan sonra, bilirkişiden rapor alınmasına karar verilmiş, bilirkişi Makine Mühendisi Doç.Dr.... tarafından hazırlanan 01/07/2021 tarihli bilirkişi raporunda; "...
-Davalı sürücü ...'ın 100% oranında tam kusurlu, davacı taraf sürücüsü ... 'ün kusursuz oldukları,
-Dava konusu aracın karoser aksamında yapılan plastik aksam ön tampon değişim işlemi ile orijinali ile değişimi yapılan mekanik aksam ve kullanımla yıpranan, belli servis ömrüne sahip arka porya ve teker askı sistem elemanlarının değiştirilmiş olmasının bir teknik değer kaybına sebebiyet verecek nitelikte olmadığı,
-Dava konusu aracın hasar detayı göz önünde bulundurulduğunda makul onarım süresinin, eksper incelemesi ve parça tedariki dahil azami 5 gün olduğu,
-Olay tarihindeki kiralama bedelinin günlük ortalama 167,43-TL olduğu ve makul onarım süresince oluşacak kazanç kaybı miktarının 837,15-TL olduğu..." sonuç ve kanaatine ulaşıldığı görüldü.
Davacı vekilinin ve davalı sigorta vekilinin itirazları ve tüm dosya kapsamı ile yeniden rapor alınmasına karar verilmiş ve bilirkişi Makine Mühendisi ... tarafından hazırlanan 12/01/2022 tarihli bilirkişi raporunda; " ...
1)Dosyada mevcut,maddi hasarlı trafik kazası tespit tutanağına göre; bahse konu trafik kazasının oluşumunda, ... plakalı araç sürücüsü ...'ın 2918 sayılı KYT'nun Mad.56/1-a 'yı ihlal ederek, sevk ve idaresindeki aracı,kendi yol ve şeridinde tutamayarak doğrultu değiştirmiş ve yolu ayıran kaldırım bordür taşına çarparak, kazanın oluşumunda %100 kusurlu olduğu kanaatine varılmıştır.
... plaka sayılı ticari taksi sürücüsü, ...'ün herhangi bir kural ihlalinin olmadığından, verilebilecek bir kusurun olmadığı kanaatine varılmıştır.
2)Dava konusu, ... plakalı, 2015 model, 109302 kilometredeki, ... tipi, ticari taksinin, 15.01.2017 tarihinde meydana gelen maddi hasara ilişkin olarak, dosyada mevcut olan, Sigorta Ekspertiz raporu,hasarı gösteren fotograflar ve araçta değişmesi gereken parçaların faturası ve uygulanan işlemlerin, mekanik aksamlar olduğu ve cıvata/vida ile takılıp sökülebilen,kullanıma bağlı ömürlü parçalar olduğu, hep birlikte değerlendirildiğinde, aracım, bir değer kaybına uğramadığı kanaatine varılmıştır.
3)Davacı tarafın kazancını belgeler, herhangi bir kayıt, belge ve delil sunmamış olmasıyla
birlikte, piyasa araştırmasında kaza tarihi itibarıyla ticari taksinin , masrafları çıktıktan sonra net kazanıcı ortalama 400-TL/gün olacağı ve 7 günX 400-TL =2.800-TL kazanç kaybı olduğu kanaatine varılmıştır.
4)Davacının, davalı yandan talep edebileceği tazminat ise; parça ve işçilik gideri= 9.299-TL ve kazanç kaybının 2.800-TL olduğu ve toplamda 12.099,44-TL alacağın varlığı ve miktarı, konu hasar tarihindeki güncel fiyatlarını yansıttığı ve makul bulunduğu..." sonuç ve kanaatine ulaşıldığı görüldü.
Mahkememizce toplanan tüm deliller birlikte değerlendirildiğinde, tüm dosya kapsamına göre alınan 12/01/2022 tarihli bilirkişi raporu hüküm kurmaya yeterli ve denetime elverişli olduğundan, mahkememizde de, ... plakalı araç maliki ve sürücüsü davalı ...’ın kazanın meydana gelmesinde %100 kusuru ile sorumlu olduğu, meydana gelen trafik kazası nedeniyle davacıya ait ... plaka sayılı aracın değer kaybına uğramadığı, davacının işleteni ve maliki olduğu ... plakalı aracın, ticari taksi olduğu ve kaza tarihi itibariyle, bilirkişi tarafından hesaplanan tamirde kalma süresi ve günlük net kazancı ile toplamda 2.800-TL.kazanç kaybına uğradığı ve davalı ...’dan talep edebileceği kanaati oluştuğundan; davacının, değer kaybı talebine ilişkin davasının reddine, davacının, mahrum kalınan kazanç kaybı talebine ilişkin davasının kısmen kabulü ile, 2.800-TL.’nin davalı...’dan alınarak, davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebinin reddine,karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacının, değer kaybı talebine ilişkin davasının reddine,
2-Davacının, mahrum kalınan kazanç kaybı talebine ilişkin davasının kısmen kabulü ile, 2.800-TL.’nin davalı...’dan alınarak, davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebinin reddine,
3-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesine göre, alınması gereken 191,26-TL. harçtan peşin alınan 330,45-TL. harcın mahsubu ile fazla alınan 139,19-TL. harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacı tarafa iadesine,
4-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesaplanan 2.800-TL. vekalet ücretinin davalı ...'dan alınarak davacı tarafa verilmesine,
5-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesaplanan 5.100-TL. vekalet ücretinin davacı taraftan alınarak davalı ... Sigorta A.Ş.'ne verilmesine,
6-Davacı tarafından başlangıçta yatırılan 31,40-TL. başvurma harcı +191,26-TL. peşin harç toplamı olan 222,66-TL.'nin davalı ...'dan alınarak davacıya verilmesine,
7-Davacı tarafından yapılan 2.000-TL. bilirkişi ücreti + 260,10-TL. tebligat - müzekkere masrafları olmak üzere toplam 2.260,10-TL. yargılama giderlerinin kabul ve ret oranına göre 327,03-TL'nin davalı ...'dan alınarak davacıya verilmesine, geriye kalanın davacı üzerinde bırakılmasına,
8-Davalı ... Sigorta A.Ş. tarafından yapılan 40-TL. yargılama giderinin davacıdan alınarak davalı ... Sigorta A.Ş.'ne verilmesine,
9-Davacı tarafından yatırılan bakiye gider avansından arta kalan kısmın karar kesinleştiğinde davacı tarafa iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı sigorta vekilinin ve davalı asilin yokluğunda, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmek üzere mahkememize hitaben yazılmış, mahkememize verilecek ya da başka mahkeme aracılığı ile mahkememize gönderilecek bir dilekçe ile gidilebilecek İSTİNAF yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 08/03/2022
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır
¸Bu evrak 5070 sayılı Yasa gereğince elektronik olarak imzalanmıştır.