T.C.
İSTANBUL
9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
ESAS NO:2020/621 Esas
KARAR NO:2023/266
DAVA:İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ:17/11/2020
KARAR TARİHİ:04/04/2023
Taraflar arasında görülen davanın mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda:
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkilinin 3996 sayılı Bazı Yatırım ve Hizmetlerin Yap-İşlet-Devret Modeli Çerçevesinde Yaptırılması Hakkında Kanun hükümlerine göre.... işletmecisi olduğunu, davalının ise işletme hakkı müvekkilinde bulunan köprü ve otoyallarını ticari iş yapmak amacıyla kullanmış olan kişi olduğunu, davalının 11.10.2018 tarihi ile 14.11.2019 tarihleri arasında birçok kez geçiş ücreti ödemeksizin köprü ve/veya otoyollarından ihlâlli geçiş yaptığını, bedeli ödenmeden yapılan geçiş ücretlerinin 15 günlük sürede de ödenmediğinden davalı hakkında .... İcra Müdürlüğünün ... E. sayılı dosyasıyla takip başlatıldığını, ödeme emrinin davalıya tebliğ edildiğini, davalının takibe itiraz ettiğini, itirazın üzerine takibin durduğunu belirterek itirazın iptalini, takibin devamını, % 20 oranında icra inkar ve kötü niyet tazminatına hükmedilmesini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesi talebi ile dava ettikleri anlaşıldı.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacının iddia ettiği geçişlerin müvekkili tarafından yapıldığını kabul etmediklerini, söz konusu geçişlerin müvekkili tarafından gerçekleştirilmiş olsa bile müvekkilinin araçlarında hızlı geçiş için HGS ve OGS kayıtları bulunduğunu, Söz konusu geçişlerde davalının HGS ve OGS kayıtları incelenerek geçiş sırasında yeterli bakiyenin olup olmadığının tespit edilmesinin gerektiğini, müvekkilinin hesaplarında yeterli bakiye olmasına rağmen davacı şirketin ödeme sistemlerinde ya da HGS OGS ödeme hizmeti sağlayan 3. taraf kuruluşlarının sistemlerinin hatasını ve bu geçişlerin 4 katı tutarında ki cezasının müvekkilinin hiçbir kötü niyeti olmadığını belirterek davanın reddini, % 20 oranında kötü niyet tazminatına hükmedilmesini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesi talebi ile cevap verdikleri anlaşıldı.
DELİLLER VE GEREKÇE:
Dava, otoyol ihlalli geçişten kaynaklı alacak nedeniyle başlatılan takibe itirazın iptali davasıdır.
.... İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı dosyasının incelenmesinde; davacı tarafından davalılar aleyhine 398.704,94-TL alacağın tahsili için genel haciz yoluyla ilamsız icra takibi yapıldığı, davalı tarafından yasal 7 günlük süre içinde borcun tamamına, faize ve tüm ferilerine itiraz edilmesi üzerine icra takibinin durduğu anlaşılmıştır.
Davalı tarafından icra müdürlüğünün, yetkisine itiraz edildiği, işletmesi davacıya ait otoyol ve köprülerin kullanılmasından kaynaklı alacağın tahsili amacıyla başlatılan takipte ve dava da TBK'nın 89. Maddesi uyarınca davacının yerleşim yeri icra dairesi de yetkilidir. davacının adresi Sarıyer/İstanbul olup İstanbul İcra Müdürlükleri de takipte yetkili olup yetki itirazı yerinde görülmemiştir.
Celbedilen trafik tescil kayıtlarına göre ... plaka sayılı araçların ihlalli geçiş tarihlerinde davalı adına kayıtlı olduğu görülmüştür.
Karayolları 4.Bölge Müdürlüğünden ve ...'den ve bankalardan HGS/OGS hesap hareketleri celbedilmiştir.
Tescil kayıtlarında ..., plakalı .... marka kapalı kasa kamynetin kullanım amacının hususi yazdığı, ..., plakalı ... ... marka açık kasa kamyonetin kullanım amacının ticari olduğu, ..., plakalı ... marka açık kasa kamyonetin kullanım amacının ticari olduğu, ..., plakalı ... marka açık kasa kamyonetin kullanım amacının ticari olduğu,... plakalı ... marka açık kasa kamyonetin kullanım amacının ticari olduğu,... plakalı ... marka açık kasa kamynetin kullanım amacının hususi yazdığı, ... plakalı Otoyol marka açık kasa kamyonetin kullanım amacının ticari yazdığı görülmüştür. Her ne kadar davalıya ait vergi kaydı, esnaf kaydı ve ticaret sicil kaydı tespit edilememiş ise de dava ihlalli geçiş yapan araç sayısı, araçların kamyonet oluşu bir kısmınında kullanım amacının tescil kaydında ticari olduğunun yazılı olduğu, dolayısıyla ticari faaliyette kullanıldığı, mahkememizin görevli olduğu değerlendirilmiştir.
Taraflar arasındaki ihtilaf alacağın miktarı ile davalı yanın ihlalli geçişten sorumlu olup olmadığı noktalarında toplanmaktadır. Tüm deliller toplandıktan sonra, bilirkişiden rapor alınmasına karar verilmiştir.
Mahkememizce alınan 23.03.2022 tarihli bilirkişi raporunda sonuç olarak; Dava konusu araçların, taraflar arasında itilaf olmaması ile Davalı adına tescilli olduğu, Dava konusu araçlardan ... plakalı araç yerine sehven ...yazılmış olduğundan ... plakalı araca ait 26.09.2018 - 13.12.2019 tarihleri arasında olan hesap bakiyelerini gösterir listenin ... AŞ'den tekrar sayın mahkemenin talep edilmesi tarafımca gereksinmekte olduğu, Ek-1'de yer alan cetvelde belirtildiği üzere; Geçişleri tespit edilen araçların geçiş ücretleri toplamının 71.267,75 TL olduğu, Geçiş anı ve sonrasında 15 günlük periyotta yeterli bakiyeye erişemeyen 221 adet geçişlerin toplam ceza bedelinin 36.726,60 TL olduğu, Toplamda 107.994,35 TL Davalının işbu bedeli ödemekle yükümlü olduğu, İşbu hesaplamaya ... plakalı araç dahil edilmemiş olup, hesap ekstrelerinin ... AŞ'den tekrar talep edilmesi halinde tarafımca eklenebileceği mütalaa edildiği anlaşıldı.
Mahkememizce alınan 27.02.2023 tarihli bilirkişi heyeti raporunda sonuç olarak; Davacı taraf, işletilen köprü ve otoyoldan davalıya ait araçlarla 11.10.2018-14.11.2019 tarihleri arasında ücret ödenmeksizin ihlali geçiş yaptığını iddia ettiği, Davacı tarafın iddia ettiği takibe konu olan ihlalli geçişlerin yapıldığı 11.10.2018-14.11.2019 tarihleri arasında ... plakalı aracın davalı taraf adına kayıtlı/tescilli olduğu, Dosya muhteviyatına sunulan resmi kurum kayıtlarına göre takibe konu olan geçişlere ilişkin herhangi bir ödeme kaydının bulunmadığı, Davalı tarafın geçiş ücretlerini ödediğini ispat etmesi gerektiği, Davacı tarafından dosya muhteviyatına davalı tarafa ait 7 adet aracın 1.194 adet geçişine ait liste, sorguluma ve görüntü bilgilerinin sunulduğu, Davacı Şirketin, 3996 Sayılı Bazı Yatırım ve Hizmetlerin Yap-İşlet-Devret Modeli Çerçevesinde Yaptırılması Hakkında Kanun hükümlerine göre ...’nun işletme hakkına sahip olduğu, işletme hakkı Şirkette bulunan öprü ve otoyollardan geçişler için ücret talep etme hakkı bulunduğu, 6001 Sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanun’unda, 5 Temmuz 2022 tarihli 7417 sayılı Devlet Memurları Kanunu ile Bazı Kanunlarda ve 375 Sayılı Kanun Hükmünde Kararnamede Değişiklik Yapılmasına Dair Kanunun, 53 ve 54. maddeleriyle 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanunda yapılan değişiklikler bulunduğu, Değişiklik öncesi 6001 Sayılı Kanunun 30/5 ve 30/7. Maddeleri hükümleri kapsamında Ücretli otoyolundan ücret ödemeden geçiş yapan araçların sahiplerinin giriş çıkış yapılan mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte, bu ücretin dört katı tutarında cezadan sorumlu oldukları, ancak geçiş tarihini izleyen on beş gün içinde yükümlü olduğu geçiş ücretini ödeyenlerin geçiş ücretinin dört katı olan cezayı ödeme sorumluluğunun kalktığı, Rapor ekinde sunduğumuz (EK:2) tabloda görüleceği üzere, yukarıda detaylı olarak açıklamış olduğumuz 6001 Sayılı Kanununda, 5 Temmuz 2022 tarihli değişiklikler öncesi uygulanan hükümler kapsamında dönemsel değişen TCMB avans faiz oranları ile yapılan hesaplamamıza göre dava konusu araçların ihlalli geçişler ile ilgili Davacı Şirketin Davalıdan 10.12.2019 İcra Takip tarihi itibariyle toplam alacağı; Asıl alacak tutarı 357.335,00 TL (71.467,00 TL Ücret + 285.868,00 TL G.Ceza), İşlemiş Toplam Faiz 34.324,99 TL, KDV Tutarı + 6.178,50 TL TOPLAM Alacak 397.838,49 TL olarak hesaplandığı, 6001 Sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanununda yürürlüğe giren 15 Temmuz 2022 tarihli değişiklikler sonrası 30/5 ve 30/7. Maddeleri hükümleri kapsamında, Ücretli otoyolundan ücret ödemeden geçiş yapan araçların sahiplerinin, giriş çıkış yapılan mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte, bu ücretin dört katı tutarında cezadan sorumlu oldukları, ancak on beş gün içinde yükümlü olduğu geçiş ücretini ödeyenlerin geçiş ücretinin dört katı olan cezayı ödeme sorumluluğunun kalktığı, geçiş tarihini izleyen Kırk beş gün içinde yükümlü olduğu geçiş ücretini ödeyenlerin geçiş ücretinin bir katı olan cezayı ödeme sorumluluğunun bulunduğu, kırk beşinci günden sonra ise geçiş ücreti ile birlikte dört katı tutarında cezayı ödeme sorumluluğunun bulunduğu, Rapor ekinde sunduğumuz (EK:3) tabloda görüleceği üzere, yukarıda detaylı olarak açıklamış olduğumuz 6001 Sayılı Kanununda, 5 Temmuz 2022 tarihli değişiklikler sonrası uygulanan hükümler kapsamında dönemsel değişen TCMB avans faiz oranları ile yapılan hesaplamamıza göre dava konusu araçların ihlalli geçişler ile ilgili Davacı Şirketin Davalıdan 10.12.2019 İcra Takip tarihi itibariyle toplam alacağı; Asıl alacak tutarı 357.335,00 TL (71.467,00 TL Ücret + 285.868,00 TL G.Ceza) İşlemiş Toplam Faiz 31.034,29 TL KDV Tutarı + 5.586,17 TL TOPLAM Alacak 393.955,46 TL olarak hesaplandığı Dava konusu ihlalli (ödemesiz geçiş) geçişler, 6001 Sayılı Kanununda değişiklik yürürlüğe girmeden önce yapılan geçişler olup, söz konusu geçiş ücreti ve gecikme cezaları halen tahsil edilememiş olduğundan faizi ile birlikte tahsiline yönelik yasal süreç içinde olduğu, Dava konusu ihlalli (ödemesiz geçiş) geçişler ile ilgili olarak 6001 Sayılı Kanununda değişiklik yürürlüğe girmeden önceki veya sonraki hükümlerin uygulanacağı hususunda hukuki değerlendirmelerin tamamen Sayın Mahkemeniz ait olduğu, Bu kapsamda Kanunun değişiklik yürürlüğe girmeden önce yürürlükte olan maddeleri ile değişiklik kapsamında yürürlüğe giren gecikme cezalarının uygulama süreleri dikkate alınarak yapılan hesaplamaların Sayın Mahkemenizin takdirine sunulduğu, Yukarıda detaylı olarak açıklandığı üzere, ilgili Yasaların hükümleri kapsamında, Davacı alacaklı Şirketin, takip tarihinden itibaren tahsil tarihine kadar asıl alacak tutarına, TCMB’ce ilan edilen dönemsel avans faizi talep edebileceği, Davacı tarafından, Davalı tarafın takip tarihinden önce ihtar veya tevsik edici bir belge ile temerrüde düşürülmediği/düşmediği, bu hususta takdirin sayın mahkemenize ait olduğu mütalaa edildiği anlaşıldı.
... Bankasına, ... Bankasına, ..., ... Bankasına, ... Bankasına, ...’a yazılan müzekkerelere cevap verilmiş ve tüm bankalarca dava konusu plakalara ilişkin HGS-OGS ürünü bulunmadığı bildirilmiştir.
Her ne kadar davalı tarafça bilirkişi raporlarına itirazlarında banka hesabından geçiş ücretinin çekilmemesinde kusuru olmadığını, ücretlerin çekilmemesinin entegrasyon hatasından kaynaklanabileceği, cezalardan sorumlu olunmayacağı yönünde itiraz edilmiş ise de ... Bankasına, ... Bankasına, ..., ... Bankasına, .... Bankasına, ...’a yazılan müzekkerelere cevap verilmiş ve tüm bankalarca dava konusu plakalara ilişkin HGS-OGS ürünü bulunmadığı bildirilmiştir. Kararyolları 1.Bölge Müdürlüğü tarafından verilen cevapta dava konusu plakalara ait OGS ürünü olmadığı belirtilmiştir. ... tarafından verilen cevapta dava konusu araçlardan ... plakalı araç hariç HGS hesaplarının olduğu bildirilmiş, Karayolları 4.Bölge Müdürlüğü tarafından dava konusu araçların banka bilgisi ... Bank olarak bildirilmiş banka hesap hareketleri gönderilmiştir. İncelenmesine bakiyenin yetersiz olduğu zamanlarda geçiş ücretlerinin alınamadığı/red edildiği anlaşılmıştır.
İcra dosyası, ihlalli geçişlere ilişkin fotoğraflar, banka kayıtları PPT ve Karayolları kayıtları, trafik kayıtları ile tüm dosya kapsamına göre 27.02.2023 tarihli bilirkişi heyet raporu hesap bakımından hüküm kurmaya yeterli ve denetime elverişli görülmüş, davalının ... plaklı araçları ile 11.10.2018-14.11.2019 tarihleri arasında davacının işletmekte olduğu otoyolları ücret ödemeden kullanarak ihlalli geçişler yaptığı, 6001 sayılı yasanın 30/1 maddesinde geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yaptığı tespit edilen araç sahiplerine geçiş ücretinin dört katı tutarında idarî para cezası verileceğinin düzenlendiği, 6001 sayılı yasanın 30/5 maddesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerinden, işletici şirket tarafından geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte bu ücretin dört katı tutarında cezanın genel hükümlere göre tahsil edileceğinin düzenlendiği, geçiş ücreti ve 4 katı ceza uygulamasının yasal olduğu ve davacının takip ve dava hakkının bulunduğu, 27.02.2023 tarihli bilirkişi heyet raporu ile 1.194 adet geçişin (tümü) toplam bedelinin 71.467,00 TL olduğu, bakiye yetersizliği ve 15 gün yükleme yapılmaması nedeni ile ödenmeyen gecikme cezasının toplam bedelinin 285.868,00 TL olduğu, toplam 357.335,00 TL borç tutarının olduğu, davalının ihlalli geçiş yapılan dönemde yürürlükte olan mevzuat kapsamında sorumlu olduğu, davalının ödeme iddiasını kanıtlayamadığı, davalının usulüne uygun temerrüde düşürüldüğünün davacı tarafça ispat edilemediği bu nedenle takip öncesi faiz ve KDV talebinin yerinde olmadığı analaşılmakla, davacının davasının kısmen kabulü ile davalının ....İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasında yaptığı itirazın 357.335,00 TL Asıl alacak (geçiş ücreti+para cezası) üzerinden iptali ile asıl alacağa takip tarihinden itibaren avans faizi ve faizin %18 KDV’si uygulanmak suretiyle takibin kaldığı yerden devamına, fazlaya ilişkin istemin reddine,kabul edilen alacak likit ve belirlenebilir olduğundan kabul edilen alacağın %20’si olan 71.467,00 TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine, dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M :Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davacının davasının kısmen kabulü ile davalının ....İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasında yaptığı itirazın 357.335,00 TL Asıl alacak (geçiş ücreti+para cezası) üzerinden iptali ile asıl alacağa takip tarihinden itibaren avans faizi ve faizin %18 KDV’si uygulanmak suretiyle takibin kaldığı yerden devamına, fazlaya ilişkin istemin reddine,
2-Kabul edilen alacağın %20’si olan 71.467,00 TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
3-492 Sayılı Yasa gereğince alınması gereken 24.409,55-TL harçtan peşin alınan 6.801,52-TL harçtan mahsubu ile geriye kalan 17.608,03-TL harcın davalıdan tahsili ile Hazineye irad kaydına,
4-Davacı taraf vekille temsil olunduğundan, A.A.Ü.T gereğince taktir olunan 53.026,90-TL vekalet ücretinin, davalı taraftan alınarak davacı tarafa verilmesine,
5-Davalı taraf vekille temsil olunduğundan, A.A.Ü.T gereğince taktir olunan 9.200,00-TL vekalet ücretinin, davacı taraftan alınarak davalı tarafa verilmesine,
6-Davacı tarafından başlangıçta yatırılan 54,40-TL başvurma harcı + 6.801,52-TL peşin harç harç toplamı olan 6.855,92-TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
7-Davacı tarafından yapılan 4.800,00-TL bilirkişi ücreti + 237,90-TL tebligat-müzekkere masrafları olmak üzere toplam 5.037,90-TL yargılama giderlerinin kabul ve ret oranına göre % 89,62 (4.514,96-TL) oranında davalıdan alınarak davacıya verilmesine, geriye kalanın kendi üzerinde bırakılmasına,
8-6325 Sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A-(11)-(13) maddesi ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1.320,00-TL arabuluculuk ücretinin kabul ve ret oranına göre % 89,62 (1.182,98-TL) oranında, davalıdan tahsiliyle Hazine adına gelir kaydına,
9-6325 Sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A-(11)-(13) maddesi ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1.320,00-TL arabuluculuk ücretinin kabul ve ret oranına göre % 10,38 (137,02-TL) oranında, davacıdan tahsiliyle Hazine adına gelir kaydına,
10-Karar kesinleştiğinde kullanılmayan gider avansının, yatıran tarafa iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize verilecek veya başka mahkeme aracılığı ile mahkememize gönderilecek bir dilekçe ile İstinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 04/04/2023
Katip ...
e-imzalı
Hakim ...
e-imzalı