T.C.
İSTANBUL
9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2021/31 Esas
KARAR NO:2024/183
DAVA:Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ:18/01/2021
KARAR TARİHİ:05/03/2024
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekilinin dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin kat karşılığı binalar yaptığını, müvekkili şirket ile davalı taraf 16/06/2020 tarihli eser sözleşmesi akdedildiğini, sözleşme gereğince müvekkili şirket üzerine düşen yükümlülükleri yerine getirdiğini, davalı taraf sözleşmede açıkça teslim tarihi yazılmasına karşın müvekkili şirkete teslimi gerçekleştirmediğini, yapılan sözleşme doğrultusunda davalı tarafa T.C. ... Bankası A.Ş. ... seri nolu, 31/10/2020 tarihli ve 20.000-TL tutarlı çek, T.C. ... Bankası A.Ş. ... seri nolu, 31/12/2020 tarihli ve 55.000-TL tutarlı çek, T.C. ... Bankası A.Ş. ... seri nolu, 31/01/2021 tarihli ve 75.000-TL tutarlı çek, T.C. ... Bankası A.Ş. ... seri nolu, 28/02/2021 tarihli ve 75.000-TL tutarlı çekleri teslim ettiğini, bu çeklerden 31/12/2020 ve 55.000-TL tutarlı çekin ödemesi davalıya yapılmışken, davalının sözleşme konusu edemini yerine getirmemesi üzerine çeklerden 31/10/2020 tarihli ve 28/02/2021 tarihli olanlar iptal edildiğini ve davalıdan geri alındığını, davalı tarafta müvekkilin vermiş olduğu 31/01/2021 tarihli ve 75.000-TL tutarlı çek mevcut olduğunu, taraflarınca .... Noterliğinin 00229 yevmiye numaralı ve 06/01/2021 tarihli ihtarına rağmen mezkur çekin iade edilmediğini, dava konusu çekin tahsili halinde, müvekkili şirketin ileride telafisi imkansız maddi ve manevi zararlara uğrayacağı muhtemel olduğundan adva konusu çekin, teminatsız veya mahkemece uygun görülecek bir teminat mukabilinde ve işbu dosya kapsamında yapılacak yargılama neticesi verilecek Mahkeme kararın kesinleşmesine kadar dava konusu çekin ödenmesini engeller mahiyette ve muhtemel icra takiplerinin durdurulması amacıyla ihtiyati tedbir kararı verilmesine karar verilmesini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ile dava ettiği görüldü.
Davalı asil cevap dilekçesinde özetle; davayı kabul etmediğini, dava ile ilgili olarak herhangi bir hak kaybına sebebiyet vermemek adına zamanaşımı ve hak düşürücü süre, görev, yetki, sıfat husumet, derdestlik ve tahkim yönlerinden ayrı ayrı itiraz ettiklerini, yetkili mahkemenin ... Ticaret Mahkemeleri olduğunu, açılan davayı kabul etmediklerini, noter ihtarının taraflarına ulaşmadığını, ilgili inşaatın sadece sıhhi tesisat, kalorifer, yangın tesisatı ve havalandırma işlerini malzemeli olarak yapmak üzere davacı ile anlaştıklarını, dava dosyasındaki sözleşmenin de bu yönde olduğunu, malzeme alımı için davacı taraftan toplamda 225.000-TL olan 4 adet çekin alındığını ve bu hususun da davacı tarafın kabulünde olduğunu, bunun akabinde hemen iş başı yapılarak çalışmalara başlandığını ve sıhhi tesisatın pimaş ve plastik su boruları ve bunların bağlantı elemanlarının tamamının ... firmasından sevkinin yapıldığını, bu firmadan alınan tüm bu malzemelere karşılık olan ödemenin taraflarınca yapıldığını, bu malzemelerin direkt olarak davacının iş sahası olan ilgili okul inşaatına indirildiğini, bundan sonra davacı firma yetkililerinden kaynaklanan ve sözleşmeyi tarafları açısından çekilmez kılan bir kısım nedenlerden dolayı işi bırakmak zorunda kaldığını, bunun üzerine taraflarına teslim edilen çeklerin davacının da kabulünde olduğu iki adetini geri teslim ettiklerini, bu konuda da ihtilaf olmadığını, kalan iki diğer çekin mal alımında kullanıldığı için olduğu gibi davacı tarafa iade edilememiş, bunun yerine davacı tarafa toplamda 80.000-TL olan 3 adet müşteri çeklerin verildiğini, bunlardan 01/05/2021 tarihli, 20.000-TL.'lik çekin ödemesinin yapıldığını, buna karşın 05/6/2021 tarihli 20.000-TL'lik ve 31/03/2021 tarihli 40.000-TL.'lik olmak üzere toplam bu 3 adet çekin davacı tarafa verildiğini, en başta 225.000-TL olan tüm bu hesaptan geriye kalan 50.000-TL olduğunu, kalan 50.000-TL'nın davacı tarafın inşaatına yapılan malzemelere ilişkin giderler olduğunu, bu malzemelerin davacının inşaatında kullanıldığını, bu nedenle de geri istenemeyeceğini, ilgili inşaatta sıhhi tesisatın pimaş ve plastik su boruları ve bağlantı elemanlarının temini ve bir kısım granit işler için granit eslimini ve artı işleri yaparak teslim ettiklerini, tanıklar ile kanıtlanacağı üzere ilgili inşaatın temel altı pimaş bağlantılarının da yapıldığını, bunun parasal karşılığının 3.000-TL olduğunu, davacı tarafın bu bedeli ödememiş olduğunu, davacı tarafın ücreti karşılığında personel de talep ettiğini ve kendisinin ... adlı çalışanı davacının şantiyesine gönderdiğini, bu işçinin burada 5 gün çalıştığını, ücretini ödemediklerini, bunun karşılığının da 1.000-TL olduğunu, davacı tarafın ...'de yeni bir okul ikmal şantiyesi aldığını, şantiyedeki işçilerin barınacağı yerlerin banyo ve tuvalet tesisatı için kendisinin, ...'in ve ...'nun buradan malzeme alarak Sakarya'daki şantiye yerine gittiğini, tesisatı döşeyerek şebekeye su verdiğini, bunun malzeme ve işçilik bedelinin de ödenmemiş olduğunu, bunun karşılığının ise 2.500-TL olduğunu, yukarıda açıklanan nedenlerle; mahkemece re'sen nazara alınacak sair nedenlerle davacının davasının reddine karar verilmesini, yargılama giderlerinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ile cevap verdiği görüldü.
DELİLLER VE GEREKÇE;
Taraflar arasında imzalanan 16/06/2000 tarihli sözleşme, çek fotokopileri, ticari defter ve belgeler, tanık beyanları, dayanılan diğer deliller celp edilip incelenmiş, tüm dosya kapsamı ile yaptırılan inceleme sonucu bilirkişi raporu alınmış ve tüm deliller toplanmıştır.
Dava, menfi tespit davasıdır.
Davacı ve davalı arasında imzalanan, eser sözleşmesi kapsamında davacı iş sahibi tarafından, davalı yükleniciye, 31/10/2020 tarihli 20.000-TL., 31/12/2020 tarihli 55.000-TL., 31/01/2021 tarihli 75.000-TL., 28/02/2021 tarihli 75.000-TL. bedelli çeklerin verildiği, bu çeklerden 31/12/2020 tarihli 55.000-TL. bedelli çek bedelinin davalıya ödendiği, ancak, sözleşmenin taraflarca sonlandırılması üzerine, 31/10/2020 tarihli 20.000-TL. ve 28/02/2021 tarihli 75.000-TL bedelli çeklerin, davalı yanca davacıya iade edildiği konusunda bir ihtilaf bulunmadığı, ihtilafın, 31/01/2021 tarihli 75.000-TL. bedelli çekin davacıya iade edilip edilmediği, edilmemiş ise davacının davalıya borçlu olmadığının tespiti talebine ilişkindir.
.... Asliye Hukuk Mahkemesinin ... Talimat sayılı dosyasının 28/10/2021 tarihli duruşmasında dinlenen, davalı tanığı...;
"... Ben davalıyı tanırım, davalı ... ilinde Müteahhitlik yapar, davacı şirket ile Şehit ... İlkokulu'na ait binanın ince işçiliğini, sıhhi tesisatını, kalorifer tesisat işini yapmak üzere anlaşmışlar, davalının binadaki işleri yapmak için mal alması gerekiyordu, mal alması için kendisine çek kesileceğini söylemişler, ...İstanbula gitmeden önce beni aradı. ... ... Bölge Bayiinden alınması gereken sıhhi tesisat malzemelerinin listesini bana gönderdi, "ben İstanbula gidiyorum malların karşılığında çek alacağız, bana malları getirip davacı şirkette çalışan ... isimli kişiye teslim etmemi söyledi. Sonra ben ...'ye gittim ...'den bütün malzemeleri aldım. Malzemeleri ... ve ... yanımda iken indirdik, ... bize yer gösterdi. Bütün malzemeyi gösterdiği yere bıraktık. Ancak şirket daha sonra davalıya malzemelerin kendilerine teslim edilmediğini söylemişler. Benim Bilgim görgüm bundan ibarettir...";
Davalı tanığı ...;
"... Ben davalıyı tanırım Davalı ... ilinde müteahhitlik yapar, kendisinin yanında daha önce çalışmıştım, Davacı şirkete ait inşaatın sıhhi tesisat malzemelerini ...almıştır. Sevkiyatlarda bizzat ben bulundum, ürünleri şantiyeye taşıdım,şantiyede bulunan ... isimli kişiye inşatta kullanılacak mazemeleri ... ile birlikte teslim ettik. Anlaşmazlık çıkıp ...işi bıraktıktan sonra ... inşaatın çeklerini ve müşteri çeklerini ben götürüp imza karşılığı teslim ettim. Bu imzalı evraklar savunma dilekçesinin ekinde mevcuttur, toplamda 225.000,00 Tl. Çeklerin 175.000 Tl'lik kısmını iade etmiş olduk. Kalan 50.000,00 Tl'lik kısmı için ise malzeme verildi. Hatta ... inşaat beni 5 gün çalıştırdı ücretimi vermedi. Yine ...'ın yapı marketinden 2.500,00 Tl. Tutarında Granit aldılar bu bedeli'de ödemediler, inşaatın başladığı günden itibaren davalı ve ben onlara her konuda yardımcı olduk, davacı kötü niyetli hareket etmektedir. Davalının davacıya borcu yoktur. Bilgim görgüm bundan ibarettir..." ;
Davalı tanığı ...; "... Davalı ... ilinde müteahhitlik yapar, kendisinin dava konusu inşaatın sıhhi tesisatlarını yapan ustasıyım, işi davalıdan aldım. Binada Kullandığım sıhhi tesisat malzemelerinin tamamını davalı almıştır.Malzemeleri inşaatın bulunduğu yerdeki şantiyede bulunan ... isimli kişiye ... ve ... ile birlikte teslim ettik. Davalı davacı ile aralarında Anlaşmazlık çıkıp davalı işi bırakınca ... inşaat mağdur olmasın diye beni onlarla anlaştırıp işi bitirmem için orada bırakmıştır. Okul inşaatına alınan malzemelerin tamamı davalı tarafından satın alınıp inşaatın bulunduğu yere bırakıldı.. Malzeme listelerini bizzat ben hazırlayıp davalıya verdim oda malzemeleri tedarik ederek şantiye sahasına gönderdi. Bilgim görgüm bundan ibarettir..." beyanında bulundukları görüldü.
Mahkememizin 16/11/2021 tarihli duruşmasında dinlenen davacı tanığı ...;
"... Ben Şehit ... ... İlköğretim Okulu'nda davacının şantiye şefi olarak görev yaptım, Davacı ile davalı arasında ısıtma tesisatları, makinalar, kalorifer tesisatı olmak üzere tüm okulun mekanik işleri için sözleşme imzalanmıştı, tam tarih hatırlamamakla birlikte 2020 yılının Nisan ya da Mayıs ayı gibi olduğunu biliyorum, davalı bu işleri sözleşme imzalandıktan ve sözleşme gereği çekleri aldıktan sonra yapamayacağını belirterek bir kısım çekleri iade ettiğini biliyorum, bir kısım çekleri de malzeme aldığını beyan ederek iade etmediğini biliyorum, ancak davalı tarafından malzeme alındığını beyan ettiğini malzemeler okula gelmedi. Gelen malzeme de 500 ya da 1.000-TL'lik değeri olan boş plastik borular, PVC boruları gibi bir kısım küçük malzemeler okula geldi, bunun dışında başkaca bir malzeme teslim edilmedi, çünkü ben şantiye şefiyim, gelen malzemeler benim bilgim dahilinde teslim edilmektedir..." beyanında bulunduğu görüldü.
Davalının ticari defter ve belgelerinin incelenerek bilirkişiden rapor alınmasına karar verilmiş ve ... 4. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ... Talimat sayılı dosyasından, bilirkişi Mali Müşavir ... tarafından hazırlanan, 02/12/2022 tarihli bilirkişi raporunda; "...
1.Davalı ticari defterlerinin açılış ve kapanış tasdiklerinin süresi içerisinde yapıldığı,
2.Taraflar arasında 16/06/2020 tarihli Sözleşmeye dayalı Ticari İlişki bulunduğu,
3.16/06/2020 tarihli Sözleşmeye istinaden Davacı tarafından, davalıya sözleşme kapsamında;
T.C. ... Bankası A.Ş.;
31/10/2020 tarih, ... nolu, 20.000,00 TL,
31/12/2020 tarih, ... nolu, 55.000,00 TL,
31/01/2021 tarih, ... nolu, 75.000,00 TL,
28/02/2021 tarih, ... nolu, 75.000,00 TL,
Toplam 4 adet çek verildiği,
4.Davacı tarafından, davalı tarafından yapılan işlere istinaden 31/12/2020 tarih, ... nolu, 55.000,00 TL tutarlı çek bedelinin ödendiği,
Davalı yasal defter kayıtlarında, davacı adına
12/03/2021 tarih ... nolu 19.335,92 TL,
12/03/2021 tarih ... nolu 4.678,58 TL,
12/03/2021 tarih ... nolu 23.186,31 TL,
Olmak üzere toplam 47.200,81 TL tutarında 3 adet fatura düzenlendiği ve davalı yasal defter kayıtlarının bulunduğu,
5.Davalı yasal defter kayıtlarında davacı tarafından ödenmiş bulunan 31/12/2020 tarih, ... nolu, 55.000,00 TL tutarlı çek bedelinin bulunmadığı,
Bu nedenle;
55.000,00 - 47.200,81 = 7.799,19 TL,
Davalı yasal defter kayıtlarına göre Davacı tarafın 7.799,19 TL alacaklı bulunduğu,
6.Davaya konu 31/01/2021 tarih, ... nolu, 75.000,00 TL. , çek bedelinin davalı taraf ticari defterlerinde kaydının bulunmadığı, çek bedeline ilişkin olarak herhangi bir fatura düzenlenmediği, davalı tarafından 18/03/2021 tarihli cevap dilekçesinde; davacı tarafa 31/12/2020 tarihli 55.000,00 TL ve 31/01/2021 tarihli 75.000,00 TL tutarlı çeklerin yerine verildiği beyan edilen;
... Bankası, ... nolu, 01/05/2021 tarih, 20.000,00 TL,
... Bankası, ... nolu, 05/06/2021 tarih, 20.000,00 TL,
... Bankası, ... nolu 31/03/2021 tarih, 40.000,00 TL,
Tutarlı 3 adet çekin, davalı yasal defter kayıtlarının bulunmadığı,
İlgili çeklere ait teslim tutanağı bulunmadığı,
Bu çeklerle ilgili değerlendirmenin Mahkemeniz takdirinde bulunduğu,
7.Davalı yasal defter kayıtlarına göre; davaya konu 31/01/2021 tarih, ... nolu, 75.000,00 TL tutarlı çek nedeniyle, davacının davalıya borçlu olmadığı..." sonuç ve mütalaa edildiği görüldü.
Tüm dosya kapsamı ve davacının ticari defter ve kayıtlarının incelenmesi ile rapor alınmasına karar verilmiş, bilirkişiler Mali Müşavir ..., İnşaat Mühendisi ... ve Sözleşme Uzmanı Prof. Dr. ... tarafından hazırlanan 02/08/2023 tarihli bilirkişi raporunda;
"...Davacının, dava konusu 31.01.2021 tarihli 75.000 TL bedeli çekten dolayı davalıya borçlu olmadığının..." sonuç ve mütalaa edildiği görüldü.
Taraf vekillerinin itirazlarının değerlendirilerek, ek rapor alınmasına ilişkin karar verilmiş, 26/01/2024 tarihli Bilirkişi ek raporunda;
"...1.Dosyaya sunulan yeni somut deliller neticesinde 3 adet toplamı 80.000 TL olan çekler; çekin arka yüzünde davacı şirket tarafından cirolandığı (temsil yetkilisi İsmail ...’nun, imza ve isminin çekin arka yüzünde yer aldığı, davacı şirketin çekte kaşe ve imzasının yer aldığı) davalının çekleri teslim ettiğini ispat ettiği bu sebeple davalının dava konusu 75.000 TL bedelli çeki davacıya iade etme yükümlülüğü altında olmadığı..." sonuç ve mütalaa edildiği görüldü.
Taraflar arasındaki sözleşme, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu 470 ve devamı maddelerinde düzenlenen eser sözleşmesi olup, davacı iş sahibi, davalı ise yüklenicidir.
Davalı yanca, cevap dilekçesinde, sözleşmeye istinaden davacıdan alınan, davaya konu, 31/01/2021 tarihli 75.000-TL. tarihli çek karşılığında, davacıya 31/03/2021 tarihli 40.000-TL., 01/05/2021 tarihli 20.000-TL. ve 05/06/2021 tarihli 20.000-TL. bedelli üç adet çek verildiğini, bu nedenle, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Mahkememizce yapılan yargılama sırasında, toplanan deliller ve tüm dosya kapsamına göre alınan bilirkişi raporu hüküm kurmaya yeterli ve denetime elverişli olduğundan, taraflar arasında eser sözleşmesi imzalandığı, sözleşme kapsamında davalıya dört adet çek verildiği, çeklerden bir tanesinin davalıya ödendiği, tarafların karşılıklı olarak sözleşmeyi sonlandırdıkları, diğer iki çekin davalı yanca davacıya teslim edildiğinin tarafların kabulünde olduğu ve bu hususlarda bir ihtilaf bulunmadığı, davacı yanca davaya konu 31/01/2021 tarihli 75.000-TL. tarihli çekin, davalı yanca iade edilmediği iddiası karşısında, davalı yanca, davaya konu bu çek karşılığında, davacıya 31/03/2021 tarihli 40.000-TL., 01/05/2021 tarihli 20.000-TL. ve 05/06/2021 tarihli 20.000-TL. bedelli üç adet çek verildiği savunmasında bulunulduğu, iş bu çeklerin, ödenip ödenmediği konusunda ilgili muhatap bankalara yazılan müzekkerelere, her üç çekin de ödendiği cevabının verildiği, çeklerin, bankalarca gönderilen önlü arkalı fotokopilerinim incelenmesinde, her üç çekin lehdarının, davalı ve her üç çekin arkasında hamil cirosu ile davacı şirketin imza ve kaşesinin bulunduğu, davacı yanca iş bu imzalara itiraz edilmediği, davacının davalıya, davaya konu çek karşılığının ödendiği anlaşıldığından, davacının davasının reddine, karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1- Davacının davasının reddine,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesine göre hesap edilen 427,60-TL. maktu karar ve ilam harcından peşin olarak alınan 1.280,82-TL. harcın mahsubu ile fazla alınan 853,22-TL. harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacı tarafa iadesine,
3-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesaplanan 17.900-TL. vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
4-Davacının yapmış olduğu yargılama masraflarının kendi üzerinde bırakılmasına,
5-Davacı tarafından yatırılan bakiye gider avansından arta kalan kısmın karar kesinleştiğinde davacı tarafa iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı vekilinin yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmek üzere mahkememize hitaben yazılmış, mahkememize verilecek ya da başka mahkeme aracılığı ile mahkememize gönderilecek bir dilekçe ile gidilebilecek İSTİNAF yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 05/03/2024
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır