T.C.
İSTANBUL
9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2021/355 Esas
KARAR NO:2023/648
DAVA:İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)
DAVA TARİHİ:08/01/2021
KARAR TARİHİ:03/10/2023
Taraflar arasında görülen davanın mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda:
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin kazanın olduğu tarihte araç kiralama işi ile iştigal eden bir şirket olduğunu, kazaya karışan ... plakalı aracında maliki olduğunu, davalı ... sevk ve idaresindeki diğer davalı şirketin aracın maliki olduğu ... plakalı araç ile 25.06.2020 tarihinde davalı sürücünün, müvekkili şirketin aracına çarpması sonucu maddi hasarlı trafik kazasının meydana geldiğini, kazanın oluşumunda davalı araç sürücüsünün asli ve tam kusurlu olduğunu, kaza neticesinde müvekkili şirketin aracının hasar gördüğünü ve araçta değer kaybı oluştuğunu, bununla ilgili davalılar hakkında icra takibi başlatıldığını, davalıların takibe itirazı üzerine takibin durduğunu, araçtaki hasarın giderilmiş olsa da aracın ikinci el olarak satışında kazalı araç olarak nitelendirildiği ve bu suretle değer kaybına uğradığını, kazadan sonra araçta 25.328,00 TL değer kaybı oluştuğunu, bu bedelin tahsili için yapılan başvuru üzerine sigorta şirketi tarafından 176,00 TL ödeme yapıldığını, bakiye değer kaybının 25.152,00 TL olduğunu, Davalılar tarafından 25.152,00 TL'lik bedelin 13.911,00 TL ve ferileri ödenerek kalan 11.241,00 TL bedele itiraz edildiğini, iş bu davanın itiraz edilen bedel 11.241,00 TL ve bu bedele işlemiş 285,44 TL faiz olmak üzere toplam 11.526,44 TL üzerinden ikama edildiğini, yukarıdaki nedenlerle davanın reddine karar verilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesi talebi ile dava ettikleri anlaşıldı.
Davalılar vekili cevap dilekçesinde özetle; işbu davanın Ticaret Mahkemesinde açılması gerektiğini, talebin zamanaşımına uğradığını, zorunlu arabuluculuğa başvurulmadığını, kazaya karışan müvekkiline ait aracın kasko poliçesinin yaptırıldığı ... Sigorta'ya müvekkillerinin aleyhine icra takibi başlatıldığına dair bilgi verildiğini, ödeme emri ve diğer kaybının dayanağı olarak gösterilen eksper raporu da kasko poliçesini yapan şirkete iletildiğini, ... Sigorta A.Ş.'nin de bir hesaplama yapmarak ve davacı tarafın aracındaki değer kaybının 14.087,00-TL olduğunu bildiridğini, zorunlu trafik sigortasından tahsil edilen 176,00-TL düşüldükten sonra bakiye 13.911,00-TL değer kaybı alacağı kaldığının bildirildiğini, bu alacağın ferileri ve icra vekalet ücreti 3/4 hesaplanarak dosyaya ödendiğini, davacının alacaklı olduğunu iddia ettiği alacak tutarının kesin olmayıp yargılamayı gerektirdiğini, müvekkilinin iyi niyetli olarak müvekkili şirket kasko poliçesinden alınan bilgiler ışığında takibe kısmi itirazda bulunduğunu, ayrıca alacağın likit olmaması sebebiyle müvekkilleri aleyhine icra inkar tazminatı hükmedilmesinin mümkün olmadığını, değer kaybı istenen aracın kiralık araç olduğunu, kiralık araçlarda genellikle fazla sayıda hasar bulunduğunu, çok sayıda kazaya karışan bu ticari araçların piyasa değerlerinin emsallerine nazaran daha düşük olduğunu, bu sebeple rayiç değer tespitinin ayrıca önem arz ettiğini, aracın sadece arka kısmında küçük bir hasar oluşmuşsa da davacı tarafın icra takibi ve dava dilekçesin ekinde sunduğu eksper raporunda hasar boyutunun büyük hasar olarak nitelendirildiğini, bu nitelendirmenin hatalı ve fahiş olduğunu, gerçek hasarın tespitinin gerektiğini, davacının talep ettiği değer kaybı tutarının fahiş olduğunu öne sürerek; davanın reddine karar verilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesi talebi ile davanın reddini talep ettikleri anlaşıldı.
DELİL VE GEREKÇE
.... Asliye Hukuk Mahkemesinin ... sayılı ilamı ile; Dava konusu kazaya karışan araçların ticari nitelikte kullanıldıkları, davacı ve araç malikinin de tacir olduğu, bu nedenle iş bu davanın ticari dava sayıldığı, ticari dava niteliğindeki uyuşmazlığın ticaret mahkemesinde görülüp sonuçlandırılması gerektiğinden bahisle görevsizlik kararı verilmiş, kararın kesinleşmesi üzerine mahkememize tevzii edilen dosya yukarıdaki esası alarak yargılamaya devam edilmiştir.
Dava, trafik kazasından kaynaklanan araçta oluşan değer kaybının alacağının tahsilini teminen, davacı yanca, ....İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasından başlatılan takibe, davalıların yapmış olduğu itirazın iptaline ilişkindir.
....İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyası incelendiğinde; davacı tarafından 25.152,00 TL asıl alacak, 620,19 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 25.772,19 TL üzerinden ilamsız icra takibi yapıldığı, davalıların süresinde itirazı ile takibin durdurduğu ve 1 yıllık hak düşürücü sürede işbu davanın açıldığı görülmüştür.
Trafik kazalarından kaynaklanan sorumluluk davaları, 2918 sayılı KTK'nın 85 v.d. maddelerinde düzenlenen tehlike sorumluluğu ve 6098 sayılı TBK'nun 49 v.d. maddelerinde düzenlenen haksız fiilden kaynaklı kusur sorumluluğu olup, aracın işleteni ve sürücüsü kazanın mücbir sebepten veya zarar görenin veya bir üçüncü kişinin ağır kusurundan ileri gelmiş olduğunu ispat etmediği sürece meydana gelen zarardan sorumludurlar. Bu nedenle zarara sebep kazanın mücbir sebepten veya zarar görenin veya bir üçüncü kişinin ağır kusurundan meydana geldiğini ispat yükü davalılarda olmasına karşılık TBK m.50 kapsamında meydana gelen zararın miktarını ispat külfeti zarar görenin kendisindedir.
İhtilaf, tarafların vaki kazadaki tazminata esas kusur oranı ile davacının aracında meydana gelen değer kaybı bedelinin tespiti noktalarında toplanmakta olup, kusur oranı ve tazminat miktarının tespiti konuları hukuk dışında özel ve teknik bilgiyi gerektiren haller olduğundan 6100 sayılı HMK m.266 gereği mahkemenin tarafların talebi yahut kendiliğinden vereceği karar ile bu hususları bilirkişiye tespit ettirilmesi gerekmektedir.
Tüm deliller toplandıktan sonra, bilirkişiden rapor alınmasına karar verilmiştir.
Mahkememizce makine Mühendisi ... ve hesap bilirkişisi...'dan alınan 13/04/2022 tarihli bilirkişi raporunda sonuç olarak; ... plakalı aracın %100 Kusurlu olduğu, ... plakalı aracın kusursuz olduğu, değer kaybının, 11.000,00 TL olduğu, kazanç kaybının 960,00 TL olduğu, .... İcra Müdürlüğü'nün ... E sayılı dosyası ile 25.152,00 TL asıl Alacak ve 620.19 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 25.772,19 TL üzerinden takibin yapıldığı, davalı şirket tarafından ödeme yapıldığından kalan miktarın dava konusu edildiği, İcra dosyasına asıl alacak için 13.911,00 TL ödendiğinden, davacının değer kaybı alacağının kalmadığı, her ne kadar teknik bilirkişi tarafından kazanç kaybı hesabı yapılmışsa da dava konusu böyle bir talep olmadığından bu değerlendirmeye katılınmadığı, mütalaa edildiği anlaşıldı.
Mahkememizce alınan 11/09/2022 tarihli bilirkişi ek raporunda sonuç olarak; kök rapordaki görüşün korunduğu görülmüştür.
Mahkememizce ... Makine Mühendisi Prof Dr....'dan alınan 16/11/2022 tarihli bilirkişi raporunda sonuç olarak; Olayda davalı sürücü ... %100 (Yüzde yüz ) kusurlu olduğu, davacı ... Kurumsal Hizmetler A.Ş. mülkiyetindeki ... plaka araç sürücüsünün bir kusur payı olmadığı, ... plaka sayılı. ... ,2018 model aracın değer kaybı 22.560 TL’ olduğu, Kazanç kaybının 960 TL’ olduğu, bakiye değer kaybı ve ikame araç tutar tazminatı ise 9.609 TL olduğu mütalaa edildiği anlaşıldı.
Mahkememizce ... Makine Mühendisi Prof Dr....'dan alınan 06/03/2023 tarihli bilirkişi ek raporunda sonuç olarak; kök rapordaki görüşün korunduğu anlaşılmıştır.
Mahkememizce makine mühensidi ...'dan alınan 29/05/2023 tarihli bilirkişi raporunda sonuç olarak; dava dosyasına taraflarca sunulan delil ve dosya üzerinde sağlanan inceleme ışığında, gerçekleşen kazada tarafların kusur durumları, ... plakalı araç sürücüsü ...'nun tam kusurlu,... plakalı araç sürücüsünün kusurlu olmadığı, Değer Kaybı hesaplamasına yönelik olarak; Araç hasar tarihi 25.06.2020 olduğu göz ününe alınarak hesaplama iki ayrı yöntem ile sağlanacağı, 01.04.2020 tarihi ve sonrasında tanzim edilen sigortalar için hesaplama yöntemi Total değer Kaybı = 22.523,40 TL, Değer kaybının Yargıtay uygulaması olan aracın kazadan önceki emsal fiyatı ile kazadan sonraki emsal fiyatı arasındaki fark nazara alınmak suretiyle hesaplanması, kaza tarihi olan Haziran 2020 yılına ait benzer durumdaki araçlara ait satış fiyatlarına reel olarak hali hazırda barındıran bir veri bankası bulunmadığından, dosya içerisinde bulunan ve dava dilekçesi içerisinde yer almakta olan ... Sigorta Ekspertiz Raporu içerisinde yer almakta olan, Emsal nitelikteki kaza öncesi ve sonrasını içeren piyasa değerlerinin aritmetik ortalaması alınarak belirlenmiştir. Fark = Kaza Öncesi Aritmetik Ortalama - Kaza Sonrası Aritmetik Ortalama Fark = 214.333 TL - 194.333 TL Fark = 20.000 TL olduğu kanaati olduğu mütalaa edildiği anlaşıldı.
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde, davacının trafik kazası nedeniyle aracında değer kaybı oluştuğunu belirterek değer kaybı nedeniyle davacı tarafından davalılar aleyhine ....İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasından 25.152,00 TL asıl alacak, 620,19 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 25.772,19 TL ilamsız takip yaptığı, davacı tarafından davalıların icra takibinde 13.911,00 TL ve ferilerine itirazının olmadığı belirtilerek, itiraz edilen kısım yönünden davalıların ....İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasından yaptığı itirazın 11.526,44 TL üzerinden iptalini talep ettiği, kusur durumu ve tazminat miktarının tespiti için bilirkişi raporları alındığı, davalıların kazaya karışan ... plakalı aracın işleteni ve sürücüsü olduğu, alınan tüm raporlara göre meydana gelen kazada ... plakalı aracın tam kusurlu olduğu, mahkememizce makine mühensidi ...'dan alınan 29/05/2023 tarihli bilirkişi raporunda, ekspertiz raporunun değerlendirildiği, aracın önceki kazalarının ve alınan bilirkişi raporlarının değerlendirildiği, Yargıtay uygulamasına göre aracın kazadan önceki emsal fiyatı ile kazadan sonraki emsal fiyatı arasındaki fark nazara alınmak suretiyle, hesaplanması, kaza tarihi olan Haziran 2020 yılına ait benzer durumdaki araçlara ilişin satış verilerinin yer aldığı ... Sigorta Ekspertiz Raporunundaki verilere göre, yapılan hesaplamanın mahkememizce de benimsendiği, davacının aracındaki değer kaybının 20.000,00 TL, olduğu, dava dışı sigorta şirketi tarafından değer kaybı olarak 176,00 TL ödeme yapıldığı, davalılar tarafından 13.911,00 TL ve ferilerine itiraz edilemediği, buna göre davacının 5.913,00 TL asıl alacağı olduğu, 25.06.2020 kaza tarihi ile 03.10.2020 takip tarihi arasında 100 gün için mahkememizce hesaplanan 147,82 TL faiz alacağının olduğu, uyuşmazlığın yargılamayı gerektirdiği, bu nedenle davacı lehine icra inkar tazminatına hükmedilmemesi gerektiği, davacının kötüniyetli olarak takip başlattığı davalılar tarafından ispat edilemediğinden reddedilen tutar bakımından davalılar lehine kötüniyet tazminatına hükmedilmemesi gerekiği, kanaati mahkememizde oluşmakla aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M :Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davacının davasının kısmen kabulü ile; davalıların icra takibinde 13.911,00 TL ve ferilerine itirazının olmadığı dikkate alınarak itiraz edilen kısım yönünden davalıların ....İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasından yaptığı itirazın 5.913,00 TL asıl alacak, 147,82 TL faiz olmak üzere toplam 6.060,82 TL üzerinden iptali ile, asıl alacağa takip tarihinden itibaren yasal faizi uygulanmak sureti ile takibin devamına,
2-Davacının icra inkar tazminatı talebinin reddine,
3-Davalıların kötüniyet tazminatı talebinin reddine,
4-Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesi gereğince alınması gereken 414,01 TL karar ve ilam harcından peşin alınan 67,99 TL harcının mahsubu ile eksik alınan bakiye 346,02 TL karar ve ilam harcının davalılardan müşterek ve müteselsilen alınarak hazineye irat kaydına,
5-Davacının yatırmış olduğu 67,99 TL peşin, 59,30 TL başvurma harcı olmak üzere toplam 127,29 TL nin davalılardan müşterek ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
6-Davacı tarafından yapılan 4.672,10 TL yargılama masrafının ret ve kabul oranına göre 2.456,68 TL sinin davalılardan müşterek ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, 2.215,42 bakiyenin davacı üzerinde bırakılmasına,
7-Davalılar tarafından yapılan 1.700,00 TL yargılama masrafının ret ve kabul orananı göre 806,11 TL sinin davacıdan alınarak davalılara verilmesine, 893,89 TL bakiyenin davalılar üzerinde bırakılmasına,
8- 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-13.maddesi ve Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesi gereğince Adalet Bakanlığı Bütçesinden Arabulucuya ödenen 1.360,00 TL ücretin davanın kabul ve ret oranına göre 715,11 TL'sinin davalılardan müşterek ve müteselsilen alınarak, kalan 644,89 TL'sinin davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
9-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan 6.060,82 TL vekalet ücretinin davalılardan müşterek ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
10-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan 5.465,62 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak ret sebebi aynı olduğundan eşit bir şekilde davalılara verilmesine,
11- Taraflarca yatırılan gider avansından kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde yatıran tarafa iadesine,
Dair, taraflar vekillerinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize verilecek veya başka mahkeme aracılığı ile mahkememize gönderilecek bir dilekçe ile İstinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.03/10/2023
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır