T.C.
İSTANBUL
9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2021/745 Esas
KARAR NO:2023/202
DAVA:Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
DAVA TARİHİ:29/11/2021
KARAR TARİHİ:21/03/2023
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekilinin dava dilekçesinde özetle; 22/07/2021 tarihinde ...’nın sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın ... ilçesi istikametinden ... ilçesi istikametine seyri sırasında orta refüjdeki sulamadan dolayı yola akan suyun zemini ıslatması sebebiyle direksiyon hakimiyetini kaybesinden dolayı yaralamalı ve ölümlü trafik kazası meydana gelmiş olduğunu, kusurun tamamının kaza tespit tutanağına göre sürücüye verilmiş olduğunu, müvekkilinin kazada yolcu konumunda olup, herhangi bir kusurunun bulunmamakta olduğunu, müvekkilinin kazadan dolayı ağır yaralanmış olup, vücudunda platinler bulunduğunu, ayrıca vücudunun başka çoğu yerinde kırıklar mevcut olduğunu, uzun süre tedavi görmek zorunda kalmış olduğunu, bu sebeple olay tarihi itibari ile geriye kalan ömrü de dikkate alınarak müvekkili lehine sürekli ve geçici iş göremezlik ile geçici dönemdeki bakıcı gideri tazminatına hükmedilmesi gerekmekte olduğunu, kaza tarihinde asli kusurlu olan ... plakalı aracın ... Sigorta şirketi ile ZMMS’na kayıtlı olduğunu, ZMMS yapan sigorta şirketleri için, trafik kazalarından doğan sorumluluğun kusursuz sorumluluk hali olup trafik kazası sonucu meydana gelen bedensel ve maddi zararlar yönünden güvence sağlayan sigorta şirketinin, 2918 sayılı K.T.K ve T.T.K’na göre kusursuz sorumlu olduğunu, bu nedenle müvekkilinin uğradığı maddi zararın davalı sigorta şirketince telafi edilmesi gerektiğini, yukarıda açıklanan nedenlerle; fazlaya dair talep ve dava hakları saklı kalmak kaydıyla; meydana gelen trafik kazası sonucu yaralanan müvekkili için, HMK 107. maddesi uyarınca toplanacak delillere göre, harca esas olmak üzere şimdilik 50-TL sürekli iş göremezlik tazminatı, 50-TL geçici iş göremezlik tazminatı ve 50-TL bakıcı gideri (geçici iş göremezlik dönemi) olmak üzere toplam 150-TL maddi tazminatın hesaplanarak, kaza tarihindeki poliçe limitleri ile sınırlı olmak kaydıyla ve kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile davalıdan tahsilini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ile dava ettiği görüldü.
Davalı vekilinin cevap dilekçesinde özetle; sorumluluğu kabul anlamına gelmemek kaydıyla davacı tarafın taleplerinin belirsiz alacak talebine konu olması mümkün olmadığından davanın usulden reddi gerektiğini, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 6704 sayılı yasa ile değişik 97. maddesi uyarınca işbu davadan önce müvekkili şirkete yapılmış usulüne uygun bir başvuru söz konusu olmadığından dava usulden reddi gerektiğini, hiçbir talebi kabul anlamına gelmemek kaydıyla, müvekkili şirketin sorumluluğunun sigortalı araç sürücüsünün kusuru ve poliçe limiti ile sınırlı olup, davacı tarafça, müvekkili şirkete sigortalı araç sürücüsünün kusurunun ispat edilmesi gerektiğini, hiçbir şekilde kabul anlamına gelmemek kaydıyla, davacının tazminatı talebine konu maluliyetinin iddia olunan kaza sonucu oluştuğu ve davacının iddia ettiği şekilde malul kaldığı ispata ve tespite muhtaç olduğunu, davacı tarafın iddialarını kabul anlamına gelmemek ve tüm itiraz ve beyanları saklı kalmak kaydıyla, davacıya SGK'dan gelir sağlanıp sağlanmadığı hususunun araştırılmasını talep ettiklerini, davacının işbu davada taleplerine konu geçici iş göremezlik tazminatı, bakıcı gideri, tedavi giderlerinden müvekkili şirketin sorumluluğunun bulunmadığını, araç sürücüsü hakkında açılan ceza davası bulunması halinde sonucunun beklenmesi, uzlaşma sağlanmış olması halinde, C.M.K'nun uzlaşmaya ilişkin hükümleri uyarınca uzlaşma sağlanıp sağlanmadığının tespiti gerektiğini, hiçbir iddiayı kabul anlamına gelmemek kaydıyla, davacı talebine konu tazminatın hesaplanması için gerçek gelirin davacı tarafça ispatı ve buna ilişkin delil sunulması gerektiğini, müvekkili şirketin, davacı tarafça usulüne uygun temerüde düşürülmediğinden faiz talebine ve oranına itiraz ettiklerini, davacının iddialarını kabul anlamına gelmemek kaydıyla, müvekkili şirket aleyhine tazminat hesaplanması halinde müterafik kusur indirimi yapılması gerektiğini, kabul anlamına gelmemek kaydıyla hatır taşıması indirimi yapılması gerektiğini, yukarıda açıklanan nedenlerle; fazlaya ilişkin her türlü talep ve dava hakları saklı kalmak kaydıyla öncelikle davanın, dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddini, aksi taktirde esasa ilişkin cevapları uyarınca davanın esastan reddini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ile cevap verdiği görüldü.
DELİLLER VE GEREKÇE;
Erzurum CBS 2021/8437 nolu soruşturma dosyası, trafik kayıtları, hastane kayıtları, kaza raporları, sağlık raporları, sigorta kayıtları, hasar dosyası ve dayanılan diğer deliller celp edilip incelenmiş, tüm dosya kapsamı ile yaptırılan inceleme sonucu rapor alınmış ve tüm deliller toplanmıştır.
Dava, 6098 sayılı TBK'nın 54.maddesinde düzenlenen bedensel zararların tazmini davasıdır.
Davacı, dava dışı ...’nın maliki olduğu, sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı araçta yolcu olarak bulunduğunu, dava dışı sürücünün direksiyon hakimiyeti kaybetmesi sonucu, 22/07/2021 tarihinde meydana gelen tek taraflı trafik kazası neticesinde yaralandığını, bedensel zarara uğradığını, kazaya karışan ... plakalı aracın işletilmesinden kaynaklanan sorumluluğun davalı sigorta şirketince ZMMS (Trafik Sigorta Poliçesi) ile sigorta güvencesine alınmış olması nedeniyle bedensel zarar miktarının tespiti ile maddi tazminatın davalıdan tahsilini talep etmiştir.
Trafik kazalarından kaynaklanan sorumluluk davaları, 2918 sayılı KTK'nın 85 v.d. maddelerinde düzenlenen tehlike sorumluluğu ve 6098 sayılı TBK'nun 49 v.d. maddelerinde düzenlenen haksız fiilden kaynaklı kusur sorumluluğu olup, işleten ile davalı sigortalının sorumluluğu paraleldir ve işleten, sürücünün kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur. 2918 sayılı yasanın 86. maddesi kapsamında işleten ve davalı sigortacı, zarara sebep kazanın ''mücbir sebepten veya zarar görenin veya bir üçüncü kişinin ağır kusurundan ileri gelmiş'' olduğunu ispat etmediği sürece meydana gelen zarardan sorumludurlar. Bu nedenle zarara sebep kazanın mücbir sebepten veya zarar görenin veya bir üçüncü kişinin ağır kusurundan meydana geldiğini ispat yükü davalıda olmasına karşılık TBK m.50 kapsamında meydana gelen zararın miktarını ispat külfeti zarar görenin kendisindedir.
Buna göre bedensel zararlara ilişkin tazminat TBK 55. Maddesindeki; "Destekten yoksun kalma zararları ile bedensel zararlar, bu Kanun hükümlerine ve sorumluluk hukuku ilkelerine göre hesaplanır. Kısmen veya tamamen rücu edilemeyen sosyal güvenlik ödemeleri ile ifa amacını taşımayan ödemeler, bu tür zararların belirlenmesinde gözetilemez; zarar veya tazminattan indirilemez. Hesaplanan tazminat, miktar esas alınarak hakkaniyet düşüncesi ile artırılamaz veya azaltılamaz." şeklindeki düzenlemeye göre belirlenecektir.
İhtilaf, tarafların vaki kazadaki tazminata esas kusur oranı, davacının tazminata esas maluliyet oranı ve iyileşme süresi ve yoksun kaldığı kazanç itibariyle bedensel zararının tespiti noktalarında toplanmaktadır. Kusur oranı, maluliyet oranı ve iyileşme süresi ile zarar miktarının tespiti konuları hukuk dışında özel ve teknik bilgiyi haller olduğundan 6100 sayılı HMK m.266 gereği mahkemenin tarafların talebi yahut kendiliğinden vereceği karar ile bu hususları bilirkişiye tespit ettirmesi gerekmektedir.
Erzurum Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2022/87 Talimat sayılı dosyasında alınan, Atatürk Üniversitesi Tıp Fakültesi Dekanlığı Adli Tıp Anabilim Dalı Başkanlığı tarafından hazırlanan, 05/09/2022 tarihli maluliyet raporunda; "...
I.20 Şubat 2019 tarih ve 30692 Resmi Gazete sayılı Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkındaki Yönetmelik'e göre;
Lezyon (L2 vertebra burst fraktürüne bağlı füzyon ameliyatı) Kas İskelet Sistemi Arızaları, alt ekstremiteye ait sorunlarda engellilik oranları, Tablo 1.1 lomber omurganın engellilik oranları, kategori IV, kişinin genel beden engellilik oranı %23 (yüzde yirmi üç) olduğu,
Lezyon (sağ tibia distal fraktürü); Kas İskelet Sistemi Arızaları, alt ekstremiteye ait sorunlarda engellilik oranları, tablo 3.33b-diz ve tibia kırıklarına bağlı engellilik, kişinin genel
beden engellilik oranının %3 (yüzde üç) olduğu,
Lezyon (sol alt ekstremitede 3 cmlik kısalık); Kas-İskelet Sistemi Arızaları, alt ekstremiteye ait sorunlarda engellilik oranları, Tablo 3.3- alt ekstremitenin uzunluk farklılıklarından kaynaklanan engellilik, kişinin genel beden engellilik oranı %8 (yüzde sekiz) olduğu,
Lezyon (sağ baldırda 3 cm kas atrofisi): Kas-İskelet Sistemi Arızaları, alt ekstremiteye ait sorunlarda engellilik oranları, bacak kaslarındaki atrofiye bağlı engellilik yüzdeleri. Tablo 3.5 e göre kişinin genel beden engellilik oranının hafif % 7 (yüzde yedi) olduğu,
Lezyon (sağ ayak bileği hareket kısıtlılığı): Kas-İskelet Sistemi Arızaları, alt ekstremiteye ait sorunlarda engellilik oranları, Tablo 3.10 ve 3.11'e göre inversiyon ve plantar fleksiyon hareket kısıtlılığına bağlı engellilik oranı % 5 (yüzde beş) olduğu,
Şahısta tespit edilen lezyonlara Balthazard formülü uygulandığında kişinin genel beden engellilik oranının %39 (yüzde otuz dokuz) olduğu,
Bakıcı ihtiyaç süresinin 45 (kırk beş) gün olduğu, sürekli bakıcı gideri ihtiyacı olmadığı,
Şahsın geçirdiği trafik kazası neticesinde; 90 (doksan) gün süre ile geçici iş göremezlik süresi içerisinde olduğu..." sonuç ve mütalaa edildiği görüldü.
Tüm deliller toplandıktan sonra, hesap ve kusur bilirkişilerinden rapor alınmasına karar verilmiş, bilirkişi Aktüerya Uzman Deniz Şenay KIRÇALI ve Adli Trafik Uzmanı Fuat ÖZTÜRK tarafından hazırlanan 07/02/2023 tarihli bilirkişi raporunda; "...
A- Kusur Yönünden:
Bu trafik kazasının meydana gelmesinde;
1-Önceden teknik olarak belirlenmiş olan (KTK’ nun 84/j. Md. yoluyla; 46/a,c, 47/c,d, 52/b, 67/a Md. ile KT. Yönet. 137/A. Md. Trafiğin Akışı, Trafik İşaretlerine Uyma, Hızın Gerekli Şartlara Uygunluğunu Sağlama, Araç Manevraları) kurallara karşı dikkat ve özen yükümlülüğünü yerine getirmeyen ... plakalı otomobil sürücüsü ...’ nın “%75 oranında Asli Kusurlu” olduğu;
2-Yine önceden teknik olarak belirlenmiş (KTK’ nun 13. Md. Yolun yapımından ve bakımından sorumlu olan kuruluşların görevi) kuralları ihlal eden dava dışı Karayolları Bölge Müdürlüğünün Hizmet Sebebiyle görevlerini ihmal derecesinde “%25 Oranında Tali Kusurlu” olduğu;
3-Kaza tarihinde ... plakalı otomobilin KZMS (Trafik) sigortası olan davalı ... Sigorta A.Ş.’ nin ise (KTK’ nun 91. Md. Sigorta) kurallar gereği araç sürücüsü ...’ nın kusuru oranında ve sigorta kapsamına göre sorumlu olduğu;
4-Eşi olan sürücü ...’ nın idaresindeki ... plakalı otomobilde yolcu olarak seyahat etmekte iken kazada yaralanan davacı ...’ nın aracın arka sol tarafında oturmakta olduğu, emniyet kemerinin takılı olup olmadığına dair herhangi bir bilgiye rastlanmadığı; Kazada etkisi olmadığı ve “ Tamamen Kusursuz” olduğu;
B-Aktüerya Yönünden:
1-Atatürk Üniversitesi Rektörlüğü, Sağlık Araştırma ve Uygulama Merkezi tarafından düzenlenen ... Sayı ve 09.09.2022 Tarihli Bilirkişi Kurulu raporda;
...’nın 22.07.2021 tarihinde geçirdiği trafik kazasına bağlı arızası sebebiyle;
-Kişinin genel beden engellilik oranının %39 (yüzde otuz dokuz) olduğu,
-Bakıcı ihtiyaç süresinin 45 (kırk beş) gün olduğu,
-İyileşme süresinin (iş göremezlik süresi) olay tarihinden itibaren 90 (doksan) gün olduğuna karar verildiği,
2-Davacı ...’nın 22.07.2021 tarihinde geçirmiş olduğu trafik kazası sonrası;
-90 günlük geçici iş göremezlik dönem gelirine sürücünün %75 kusur oranının yansıtılmasıyla zararının 5.754,38 TL,
-%39 maluliyet dönemi için sürekli iş göremezlik- efor kaybına ilişkin gelirine sürücünün %75 kusur oranının yansıtılmasıyla zararının 556.094,33 TL olmak üzere davacının toplam maddi zararının 561.848,71 TL olabileceği,
3-Davacının 45 günlük bakıcı hesabına sürücünün %75 kusur oranının yansıtılmasıyla davacının bakıcı giderinin 4.024,69 TL olacağı,
4-... plakalı otomobil, davalı ... A.Ş. tarafından, Karayolları Trafik Zorunlu Mali Mesuliyet Sigorta Poliçesinin tanzim edildiği ve sigorta poliçesinde davalı sigorta şirketi tarafından verilen 2021 yılı üst limitin kişi başı ölüm ve sürekli sakatlık/ Sağlık Giderleri teminatı 430.000,00 TL olduğu,
5-Sorumluluk, temerrüt tarihi ve faiz türü gibi hukuki olgular konusunda takdir tamamen Sayın Mahkemeye ait olacağı..." sonuç ve mütalaa edildiği görüldü.
... Sosyal Güvenlik Merkezi'ne yazılan yazı ile davacıya rücuya tabi herhangi bir ödeme yapılıp yapılmadığının sorulması neticesinde bildirilen, 07/12/2021 tarihli cevapta, davacıya rücuya tabi herhangi bir iş göremezlik ödemesinin yapılmadığının bildirildiği görülmüştür.
Davacı vekilinin, 23/02/2023 tarihli bedel artırım dilekçesi ile geçici ve sürekli iş göremezlik maddi tazminat talebini 430.000-TL., bakıcı gideri tazminatını 4.024,69-TL. olmak üzere toplam 434.024,69-TL. olarak artırdığını ve davalıdan kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte tahsilini talep ettiği ve tamamlama harcını yatırdığı görülmüştür.
07/02/2023 tarihli bilirkişi raporu ile davacının kusursuz olduğu, dava dışı araç maliki- sürücünün %75 oranında asli kusurlu, Karayolları Bölge Müdürlüğü’nün %25 oranında tali kusurlu olduğu belirtilmiş ve hesap raporu buna göre yapılmış ise de, Karayolları Trafik Kanunu'nun 88. maddesiyle, trafik kazaları neticesi doğacak zarar sorumluluğunda müteselsillik esasının benimsendiği , davacı yönünden dava dışı kişinin de kusurunun bulunmasının davalının müteselsil sorumluluğunu ortadan kaldırmayacağı davalı ve dava dışı 3. kişinin kusur oranlarının birbirlerine karşı açılacak rücu davasında önem taşıyacağı, davacının zararın tamamını davalıdan talep edilebileceği, ancak davacının %75 oran üzerinden hesaplanan tazminat tutarı üzerinden bedel artırımında bulunduğu anlaşıldığından talep gibi karar verilmiştir.(Yargıtay 17. Hukuk Dairesi'nin 13/06/2017 tarih, 2016/11886 E. ve 2017/6732 K.)
“…Taşıma ve kullanmada işletenin veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin bir çıkarı veya yararının bulunması halinde hatır taşımasından söz edilemeyecektir. Yakın aile bireyleri arasındaki ücretsiz taşıma ahlaki bir ödev niteliğinde olduğundan, belirlenen tazminat miktarından hatır taşıması indirimi yapılamaz…” (İstanbul BAM 9.HD.,16/07/2020 T., 2018/1852 E.- 2020/3410 K.) Davalı yanca, her ne kadar hatır taşıması indirimi yapılması talep edilmiş ise de, dava dışı araç sürücüsü- malikin, davalının eşi olduğu anlaşıldığından, hatır taşıması indirimi yapılmamıştır.
Dosya kapsamı, düzenlenen kusur, maluliyet ve aktüer bilirkişi raporları denetime açık ve hüküm kurmaya elverişli görüldüğünden, davalı sigorta şirketine sigortalı ... plakalı aracın, dava dışı sürücüsü ...’nın meydana gelen kazada %75 oranında kusurlu olduğu, davalı sigorta şirketinin meydana gelen zarardan, dava dışı sürücünün kusuru oranında teminat limiti kapsamında sorumluluğu bulunduğu, davalı sigortanın sigorta poliçesinin kişi başı ölüm/sakatlık için teminat limitinin 410.000 -TL., kişi başı sağlık gideri için teminat limitinin 410.000 -TL. olarak belirlendiği, davacının, davalıdan bilirkişi tarafından hesaplanan 561.848,71-TL. geçici ve sürekli iş göremezlik, 4.029,69-TL bakıcı gideri maddi tazminatı talep hakkı mevcut olduğu, ancak davalının teminat limiti kapsamında toplam 410.000-TL. geçici ve sürekli iş göremezlik ve 4.029,69-TL. bakıcı gideri talep edebileceği, anlaşıldığından, davacının davasının kısmen kabulü ile, 410.000-TL. geçici ve sürekli iş göremezlik, 4.024,69-TL. bakıcı gideri olmak üzere toplam 414.024,69-TL. maddi tazminatının 14/10/2021 temerrüt tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebinin reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacının davasının kısmen kabulü ile, 410.000-TL. geçici ve sürekli iş göremezlik, 4.024,69-TL. bakıcı gideri olmak üzere toplam 414.024,69-TL. maddi tazminatının 14/10/2021 temerrüt tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebinin reddine,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesine göre, alınması gereken 28.282,02-TL. harçtan peşin alınan 59,30-TL. harç ile 1.481,90-TL. tamamlama harcının toplamı olan 1.541,20-TL.'nın mahsubu ile geriye kalan 26.740,82-TL. harcın davalıdan tahsili ile hazineye irad kaydına,
3-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesaplanan 60.963,46-TL. vekalet ücretinin davalı taraftan alınarak davacı tarafa verilmesine,
4-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesaplanan 9.200-TL. vekalet ücretinin davacı taraftan alınarak davalı tarafa verilmesine,
5-Davacı tarafından başlangıçta yatırılan 59,30-TL. başvurma harcı + peşin alınan 59,30-TL. harç ile 1.481,90-TL. tamamlama harcının toplamı olan 1.600,50-TL.'nın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davacı tarafından yapılan 3.000-TL. bilirkişi ücreti + 2.250-TL. ATK fatura ücreti + 257,70-TL. tebligat-müzekkere masrafları olmak üzere toplam 5.507,70-TL. yargılama giderlerinin kabul ve ret oranına göre 5.253,90-TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, geriye kalanın kendi üzerinde bırakılmasına,
7-6325 Sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A-(11)-(13) maddesi ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1.320-TL. arabuluculuk ücretinin kabul ve ret oranına göre 1.259,17-TL.'nin davalıdan, 60,83-TL'nin davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
8-Davacı tarafından yatırılan bakiye gider avansından arta kalan kısmın karar kesinleştiğinde davacı tarafa iadesine,
Dair, davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmek üzere mahkememize hitaben yazılmış, mahkememize verilecek ya da başka mahkeme aracılığı ile mahkememize gönderilecek bir dilekçe ile gidilebilecek İSTİNAF yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.21/03/2023
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır