T.C.
İSTANBUL
9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2022/28 Esas
KARAR NO:2022/1007
DAVA:Alacak
DAVA TARİHİ:23/08/2011
KARAR TARİH:13/12/2022
Taraflar arasında görülen davanın mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda:
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davacının LPG dağıtım firması olduğunu, davalının 10/04/2007 ve 01/10/2007 tarihli Otogaz LPG sözleşmeleri ile Lpg otogaz bayiliğini yürüttüğünü, 10/04/2007 tarihli bayilik sözleşmesinde ... yolu 7.km Organize Sanayi Bölgesi ... adresindeki bayilik için imzalandığını, 5 yıl süre ile 10/04/2012 tarihine kadar geçerli olacağını, davalı sözleşmenin ekinde imzaladığı satış taahhütnamesi ile davacıdan aylık 20 ton Lpg almayı taahhüt ettiğini, 01/10/2007 tarihli bayilik sözleşmesinde ... Karayolu 7.km .../... adresindeki bayilik için imzalandığını, 5 yıl süre ile 10/04/2012 tarihine kadar geçerli olacağını, davacıdan aylık 15 ton Lpg almayı taahhüt ettiğini, davalının her iki sözleşmeden kaynaklanan hak ve alacaklarına güvence olarak da 15.000,00 TL.'den toplam 30.000,00 TL. tutarında iki adet banka teminat mektubu verdiğini, davalının LPG almadığını ve cari borcunu da ödemediğini, davalıya en son gaz sevkiyatının 17/10/2010 tarihinde yapıldığını ve 18/11/2010 tarihli 8.300,26 TL. Bedelli fatura düzenlendiğini, sözleşme gereği faturanın 24/11/2010 tarihinde ödenmesi gerektiğini, temerrüdün oluştuğu 25/11/2010 tarihinden aylık %4 akdi faizi ile fatura bedelinin ödenmesinin gerektiğini, davalının 10/12/2010 tarihinde 1.761,73 TL. ödediğini, bakiye 6.538,53 TL.'yi ve gecikme faizini ödemediğini, davalının ... 3.Noterliği 13/12/2010 tarihli 40000 yevmiye ihtarı ile bayilik sözleşmesini iptal ettiğini, davalının feshinin haklı olduğunun tespiti talebiyle ... 1.Asliye Hukuk Mahkemesi ... Esas sayılı dosyası ile dava açtığını ve teminat mektuplarının paraya çevrilmesinin durdurulması yönünde tedbir kararı aldığını, davalının 10/04/2007 tarihli sözleşme gereği 5 yıl sürede 1.200 Ton Lpg alması gerektiği halde 819.06 Ton Lpg aldığını, 380,94 Ton Lpg eksik aldığını, 01/10/2017 tarihli sözleşme gereği 5 yıl sürede 900 Ton Lpg alması gerektiği halde 148,32 Ton Lpg aldığını, 751,68 Ton Lpg eksik aldığını, sözleşmeleri ihlal ettiğini, davalının teminat miktarı olarak 150.000,00 TL. tazminat ödemesi gerektiğini, davacının ... 40.Noterliği 23/12/2010 tarihli ... yev. nolu ihtarname ile feshin haksız olduğunu ve tazminatların ödenmesinin ihtar edildiğini, ihtara rağmen ödeme yapıldığından iş bu davanın açıldığını, cari hesap bakiyesi 6.538,53 TL. temerrüdün oluştuğu 25/11/2010 tarihinden itibaren sözleşmede yazılı olan %4 aylık (yıllık %48) akdi faiz ile davalıdan tahsiline, 10/04/2007 tarihli sözleşmeden kaynaklanan 75.000,00 TL tazminat alacağından fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak kaydı ile 7.500,00 TL Temerrüt tarihi olan 11/01/2011 tarihinden itibaren Merkez Bankasının kısa vadeli avanslara uyguladığı faiz oranı ile birlikte davalıdan tahsiline, 01/10/2007 tarihli sözleşmeden kaynaklanan 75.000,00 TL tazminat alacağından fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak kaydı ile 7.500,00 TL Temerrüt tarihi olan 11/01/2011 tarihinden itibaren Merkez Bankasının kısa vadeli avanslara uyguladığı faiz oranı ile birlikte davalıdan tahsiline, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Yetkili mahkemenin ... Mahkemeleri olduğunu, yetkisizlik kararı verilmesini, 23/09/2010 tarihinde davacıdan davalıya ait istasyona 4 ton civarında Lpg sevk edildiğini, Lpg istasyonundaki lpg tankına boşaltımdan sonra Lpg araçlarında arıza olduğunu, yapılan kontrollerde Lpg içinde su olduğunu ve suyun çökme yaparak makinelerde arızaya sebebiyet verdiğini, davacı tarafından yakıt tankında bulunan 1,5 tona yakın LPG bozuk malla birlikte geri çekildiğini, 2340 kg. Gaz gönderildiğini, gazın boşaltılması esnasında yakıt deposundaki santrifüj kaçak dedektörünün Lpg kaçırdığının tespit edildiğini, arızanın davacı tarafından yapılan hatalı işlemden kaynaklandığını, kaçak nedeniyle 1200 litre kaybın davacıya iletildiğini, zararların karşılanmadığını, davacı tarafça bayilik sözleşmesinin yenilenmesi şartıyla zararların karşılanacağının bildirildiğini ve lpg gönderilmediğini, davacıdan 06/12/2010 tarihinde Lpg talep edildiğini ve 09/12/2010 tarihinde borcun ödenmesine rağmen lpg gönderilmediğini, sözleşmelerin tek taraflı olarak ... 3.Noterliği 13/12/2010 tarihli 40000 yevmiye nolu ihtarname ile feshedildiğini ve ... 1.Asliye Hukuk Mahkemesi ... Esas sayılı dosyasından dava açıldığını, davanın yetkisizlik nedeniyle reddine, davanın reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE:
Mahkememizin 2011/459 Esas, 2019/441 Karar ve 26/03/2019 tarihli kararı ile ".. araçların lpg tankında su bulunduğuna yönelik tespit sonrası davacı şirkete durumun bildirildiği ve yapılan masraf ve oluşan zararın davacıdan talep edildiği, ancak bu talebin karşılanmaması üzerine davalı tarafça davacı ile aralarındaki bayilik sözleşmelerinin feshine gidildiği açık olup, dosya kapsamında bulunan makine mühendisi ve oto tamircisi imzalı tespit tutanakları ile davalı şirketten otogaz alan araçların otoğaz aldıktan kısa süre sonra arızalandığı ve bu arızaya otogazda bulunan suyun sebep olduğu sabit olmakla davalı tarafça davacıya yapılan başvuruya rağmen söz konusu haklı talebin karşılanmadığı açık olup bu haliyle davalı tarafça her iki bayiye ilişkin bayilik sözleşmesinin feshedilmesinin haklı olduğu her iki bayiye davacı tarafça otogaz temin edilmesi nedeniyle davalıdan diğer bayi yönünden sözleşmeye devam etmesinin beklenemeyeceği açık olup davalı yönünden her iki sözleşmeyi birden feshetmesinin davalının her iki istasyona da otogaz temin etmesi nedeniyle haklı nedene dayandığı kanaatine varıldığından davacı tarafın sözleşmesinin haksız feshedildiğine yönelik iddiasını ispatlayamaması nedeniyle sözleşmeden kaynaklanan cezai şart alacağının talep etme koşullarının oluşmaması nedeniyle davacı tarafın haksız fesih ve taahhüte aykırılık iddiasıyla talep ettiği cezai şart alacağına yönelik talebin reddin.." şeklinde karar verdiği görüldü.
İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 13. Hukuk Dairesinin 2019/2493 Esas, 2021/1847 Karar ve 22/12/2021 tarihli kararı ile ".. ilk derece mahkemesinin istinafa konu kararının HMK'nın 353/1-a.6. maddesi uyarınca kaldırılmasına, yukarıdaki açıklamalar gözetilerek somut dava dosyasına delil olarak getirtilen ... 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin ... sayılı dosyası içerisindeki yansıtma faturasına dayanak kayıt ve belgelerin incelenerek gerektiğinde uzman bilirkişiden rapor alınıp yansıtma faturalarının yerinde olup olmadığının tesbiti yönünde işlem yapılıp sonucuna göre karar verilmek üzere dosyanın ilk derece mahkemesine gönderilmesi.." şeklinde karar verdiği görüldü.
Dosya Mahkememize gelerek 2022/28 Esas sıra numarasına kaydı yapıldığı ve yargılamaya devam olunduğu görüldü.
Dava, bayilik sözleşmesinden kaynaklı cari alacak ve cezai şart alacağında ilişkindir.
İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 13. Hukuk Dairesinin 2019/2493 Esas, 2021/1847 Karar ve 22/12/2021 tarihli kaldırma kararı doğrultusunda, ... 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin ... sayılı dosyası içerisindeki yansıtma faturasına dayanak kayıt ve belgelerin yerinde olup olmadığı noktasında bilirkişiden rapor alınmıştır.
Mahkememizce alınan bilirkişi raporunda sonuç olarak; Davacı ve Davalı arasında LPG Otogaz Bayilik Sözleşmesi ve Satış Taahhütnamesi akdedildiği; Sözleşmenin davalı tarafından feshinin haklı nedenler taşıdığı; Davalı tarafından davacıya zarar olarak yansıtılan faturaların yerinde olduğu; Oluştuğu iddia edilen zarar ile faturanın miktarının uyumlu olduğu mütalaa edildiği anlaşıldı.
Dosya kapsamı ve tüm deliller birlikte değerlendirildiğinde; 24.09.2010 tarihli servis raporu LPG'de su tespit edildiği, kalibrasyon yapılarak pompanın filtresinin değiştirildiği, 840 kg LPG' nin Habaşın tankerine geri çekildiğinin belirtildiği, 25.09.2010 tarihli servis raporunda tankın üzerindeki santrifüj kaçak dedektörünün gaz kaçırdığının tespit edildiği, bu nedenle stok durumuna göre 672 kg LPG'nin depodan boşaldığının tespit edildiği, stoktaki 840 kg LPG ve depodan boşaldığı tespit edilen 672 kg LPG için davalı tarafından davacıya 9.12.2010 tarih ve 70267 numaralı 4.849,33 TL'lik iade faturası kesildiği, tamir masrafı olarak 9.12.2010 tarih ve ... numaralı 1.689,20 TL'lik fatura kesildiği, alınan bilirkişi raporu ile kayıt belgelere göre faturaların uyumlu olduğunun tespit ediliği, bilirkişi raporunun hüküm kurmaya yeterli denetime elverişli olduğu, dosya kapsamında bulunan makine mühendisi ve oto tamircisi imzalı tespit tutanakları ile davalı şirketten otogaz alan araçların otoğaz aldıktan kısa süre sonra arızalandığı ve bu arızaya otogazda bulunan suyun sebep olduğu, davalının zararlarının karşılanmadığı, her iki bayiye davacı tarafça otogaz temin edilmesi nedeniyle davalıdan diğer bayi yönünden sözleşmeye devam etmesinin beklenemeyeceği, davalının her iki sözleşmeyi birden feshetmesinin haklı nedene dayandığı, Mahkememizin 2011/459 Esas, 2019/441 Karar ve 26/03/2019 tarihli kararının davacı tarafça istinaf edilmediği, davacının cezai şart talebinin yerinde olmadığı, kayıt ve belgelere göre uyumlu olan davalının iade faturası ve tamir faturasının cari hesapta dikkate alınması gerektiği, bu faturalarla birlikte davacının cari hesapta bir alacağının kalmayacağı, anlaşılmakla davacının davasının reddine karar vermek gerekmiştir.
H Ü K Ü M :Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davacının davasının reddine,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesine göre hesap edilen 80,70-TL maktu karar ve ilam harcından peşin olarak alınan 319,85-TL harçtan fazlaca alınan 239,17-TL'nin karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
3-Davalı kendini vekille temsil ettirdiğinden hüküm tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T'ye göre belirlenen 9.200,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
4-Davacının yapmış olduğu yargılama masraflarının kendi üzerinde bırakılmasına,
5-Taraflarca yatırılan gider avansından arta kalan kısmın karar kesinleştiğinde yatıran tarafa iadesine,
Dair, taraflar vekillerinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize verilecek veya başka mahkeme aracılığı ile mahkememize gönderilecek bir dilekçe ile İstinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.13/12/2022
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır