T.C.
İSTANBUL
9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2022/388 Esas
KARAR NO:2022/927
DAVA:İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ:01/06/2022
KARAR TARİHİ:22/11/2022
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekilinin dava dilekçesinde özetle; davalı ...'a ait ... plakalı araçlar ile 04/12/2020- 29/01/2021 tarihleri arasında birden fazla kez ücret ödenmeksizin ihlalli geçişler yaptığını, geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerine Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanun'un 30. Maddesinin 7. Fıkrası gereğince, ihlalli geçiş tarihinden itibaren on beş günlük süre içerisinde geçiş bedellerini cezasız olarak ödeyebilme imkanı verilmiş ise, davaya konu ihlalli geçiş ücretlerinin anılan süre içerisinde ödenmediği tespit edildiğini, ödenmeyen ihlalli geçişlerin ödenmemesi üzerine müvekkili şirketçe davalı aleyhine .... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyası ile alacağın tahsili için 15/11/2021 tarihinde icra takibi başlatıldığını, davalı tarafından takibe itiraz edildiğini, davalı adresinin ... ili ... ilçesi olması sebebi ... icra müdürlüğünün yetkili olduğundan yetki itirazı yerinde olmadığını, davalıya ait aracın otoyol'u kullandığı anlarda HGS hesapları müsait olmadığını, HGS hesabını müsait tutmak ve geçiş ücretini ödemeye yetecek bakiye bulundurmak davalının sorumluluğunda olduğunu, ihlalli geçiş tarihinden başlayarak o beş günlük süre içerisinde geçiş bedellerini cezasızı olarak ödeyebileceğini, süre içerisinde ödeme yapılmadığını, yukarıda açıklanan nedenlerle, davanın kabulü ile davalının .... İcra Müdürlüğünü'nün ... esas sayılı dosyası kapsamında yapılan itirazın iptalini, takibin "7144 sayılı Kanun'un 18 inci maddesi ile 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanun'un 30. Maddesinin 5. Fıkrasında geçiş ücretine uygulanan "on katı tutarın dört katına indirilmesi" ile avans faiz oranlarında yapılan değişiklikler uyarınca faizin değişen oranlarda kademeli olarak hesaplanması gerektiği göz önünde bulundurularak davamını, %20 den az olmamak üzere icra inkar tazminatına mahkum edilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesini talep ettiği anlaşıldı.
Davalı vekilinin cevap dilekçesinde özetle; Davanın, TTK'nun 4 ve 5.maddeleri uyarınca ticari dava niteliğinde bulunmamakla, müvekkilinin tacir sıfatı bulunmadığı Mahkememizce celbedilen ... Vergi Dairesinin 13.06.2022 tarihli yazı cevabı ile sabit olduğunu, 6502 Sayılı TKHK'nın 73. maddesi uyarınca tüketici işlemleri ile tüketiciye yönelik uygulamalardan doğacak uyuşmazlıklara ilişkin davalarda tüketici mahkemesi görevli kılındığını, müvekkili şirketin adresi alacaklının da ödeme emri ve takip talebinde belirttiği üzere ... olduğunu, icra takibinin yetkisiz icra dairesinde yapıldığını, bu kapsamda; davaya konu icra takibine tarafımızca süresi içerisinde yetki itirazında bulunulduğunu, yetkili icra dairesinin ... İcra daireleri olduğunu, davacı tarafın alacağına mesnet yaptığı tüm iddiaları asılsız olduğunu, müvekkilinin davacıya borcu bulunmadığını, muaccel bir borç söz konusu olmadığı için takip alacaklısının işlemiş faiz, faiz oranı, icra inkar tazminatı ve vekalet ücreti talepleri de yerinde olmadığını, davacının haksız ve hukuki dayanaktan yoksun davasının reddini, dava konusu takibi ve sonrasında işbu itirazın iptali davasını kötüniyetli olarak ikame eden davacı aleyhine %20'den az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini ve yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ile cevap verdiği görüldü.
DELİLLER VE GEREKÇE;
.../... Vergi Dairesi, ... Ticaret Sicil Müdürlüğü’nün cevabi yazıları, celp edilip incelenmiştir.
Dava, ihlalli geçişten kaynaklanan alacağın tahsilini teminen, davacı yanca, ....İcra Müd. ... E. sayılı dosyasından başlatılan takibe, davalının yapmış olduğu itirazın iptaline ilişkindir.
26/06/2012 tarihli, 6335 sayılı yasa ile değiştirilen TTK 4. maddesinde, Asliye Ticaret Mahkemesi ile Asliye Hukuk Mahkemesi ve diğer Hukuk Mahkemeleri arasındaki ilişkinin görev ilişkisi olup, bu durumda göreve ilişkin hükümlerin uygulanması gerektiği belirtilmiştir.
TTK 4. maddesinde; "Her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları ile tarafların tacir olup olmadıklarına bakılmaksızın, bu kanunda; Türk Medenî Kanununun, rehin karşılığında ödünç verme işi ile uğraşanlar hakkındaki 962 ilâ 969 uncu maddelerinde, 11/1/2011 tarihli ve 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun mal varlığının veya işletmenin devralınması ile işletmelerin birleşmesi ve şekil değiştirmesi hakkındaki 202 ve 203, rekabet yasağına ilişkin 444 ve 447, yayın sözleşmesine dair 487 ilâ 501, kredi mektubu ve kredi emrini düzenleyen 515 ilâ 519, komisyon sözleşmesine ilişkin 532 ilâ 545, ticari temsilciler, ticari vekiller ve diğer tacir yardımcıları için öngörülmüş bulunan 547 ilâ 554, havale hakkındaki 555 ilâ 560, saklama sözleşmelerini düzenleyen 561 ilâ 580 inci maddelerinde, fikrî mülkiyet hukukuna dair mevzuatta, borsa, sergi, panayır ve pazarlar ile antrepo ve ticarete özgü diğer yerlere ilişkin özel hükümlerde, bankalara, diğer kredi kuruluşlarına, finansal kurumlara ve ödünç para verme işlerine ilişkin düzenlemelerde, öngörülen hususlardan doğan hukuk davaları ticari dava sayılır. Ancak, herhangi bir ticari işletmeyi ilgilendirmeyen havale, vedia ve fikir ve sanat eserlerine ilişkin haklardan doğan davalar bundan istisnadır" denilmektedir.
Anılan maddede, tek tek belirtilen davaların, mutlak ticari dava niteliğinde olduğu anlaşılmaktadır.Ayrıca, mutlak ticari davadan başka, nispi ticari davaların da tanımı yapılmış ve bir davanın nispi ticari dava olarak kabul edilebilmesi için her iki tarafın tacir olması ve aynı zamanda uyuşmazlığın da her iki tarafın ticari işletmesi ile ilgili bulunması gerektiği ifade edilmiştir.
Somut olayda, davanın itirazın iptali davası olduğu, ... Ticaret Sicil Müdürlüğü’nün 06/06/2022 tarihli cevabi yazısı ile, “…davalının gerçek ticari işletme kaydı bulunmadığı, ... İnşaat Taah. Tic.Ltd.Şti.’nin ortağı bulunduğu…”, .../... Vergi Dairesi’nin 13/06/2022 tarihli cevabi yazısı ile de, “… davalının şahsi mükellefiyet kaydının bulunmadığının …” bildirildiği, davacı her ne kadar Limited şirket ortağı ise de, tacir sıfatı şirkete ait olup, ortakları tacir olmadığından, (TTK m. 16/1) dava tarihi itibariyle davacının tacir olmadığı anlaşılmıştır.
TTK hükümlerine göre, nisbi ticari davanın varlığından söz edilebilmesi için her iki tarafın tacir olması ve uyuşmazlığın her iki tarafın ticari işletmesi ile ilgili bulunması gerekir.Bu iki koşuldan birinin olmaması halinde ortada bir ticari davanın varlığından bahsedilemez. Başka bir deyişle yasada ifade edilen iki koşulun aynı anda gerçekleşmesi zorunludur.Taraflardan birinin tacir olması durumunda ticari işten bahsedilebilirse de, ticari davanın mevcut olduğundan söz edilemez.
Dava konusu ve sunulan deliller kapsamında davaya konu uyuşmazlığın, TTK 4. maddede belirtilen, mutlak ticari davalardan olmadığı gibi, aynı maddede dayanağını bulan nispi ticari dava niteliğinde de bulunmadığı görülmektedir.
HMK 114. Maddesinde; mahkemenin görevli olması hususunun dava şartı olarak belirtildiği, HMK 115. maddesinde de, dava şartlarının, yargılamanın her aşamasında mahkemece resen gözetileceği açıklanmakla yargılamanın her aşamasında görevsizlik kararı verilebilir. HMK 2. madde ve TTK. 4. ve 5. maddesi gereğince davaya bakma görevi Mahkememize ait olmayıp davacı tarafça açılan davanın İstanbul Nöbetçi Asliye Hukuk Mahkemesinde görülmesi gerektiğinden, mahkememizin görevsizliğine ilişkin aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın Mahkememizin görevsizliği nedeniyle HMK.nun 114/1-c ve 115/2 maddeleri gereğince usulden REDDİNE,
2-Karar kesinleştiğinde ve kesinleşme tarihinden itibaren iki hafta içerisinde talep edilmesi halinde dosyanın görevli İSTANBUL NÖBETÇİ ASLİYE HUKUK MAHKEMESİNE gönderilmesine,
3-Kararın kesinleşmesinden itibaren iki hafta içerisinde dava dosyasının görevli mahkemeye gönderilmesi talep edilmediği taktirde RESEN, HMK'nun 20.maddesi gereğince davanın açılmamış sayılmasına
4-HMK' nun 331/2 maddesi gereğince görevsizlik kararından sonra davaya bir başka mahkemede devam edilmesi halinde yargılama giderlerine o mahkemenin hükmedeceği, gönderme kararından sonra davaya bir başka mahkemede devam edilmemiş ise talep üzerine davanın açıldığı mahkemenin dosya üzerinden bu durumu tespit ile davacıyı yargılama giderlerini ödemeye mahkum edeceği ön görüldüğünden yargılama giderleri konusunda bu aşamada bir karar verilmesine yer olmadığına
Dair davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı vekilinin yokluğunda,miktara göre kesin olarak verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 22/11/2022
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır