T.C.
İSTANBUL
9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO : 2023/526 Esas
KARAR NO : 2025/382
DAVA : Tazminat
DAVA TARİHİ : 17/07/2023
KARAR TARİHİ : 18/06/2025
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat davasının yapılan açık yargılamasının sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
TALEP: Davacı vekili verdiği dava dilekçesinde özetle; müvekkili ile davalı arasında 01/06/2016 tarihli alacağın temlik sözleşmesi akdedildiğini, müvekkilinin temlik alan davalının ise temlik eden olduğunu, ...Ltd. Şti. İle davalı arasında düzenlenen Genel Kredi Sözleşmesinden doğmuş olan alacağın ve bu alacağın teminatlarının müvekkili tarafından 1.017.250,00 TL'nin davalıya ödenmesi karşılığında temlik edilmesi konusunda anlaştıklarını, müvekkilinin bu miktarı davalıya ödediğini, ödeme karşılığında ... İli, ... İlçesi'nde bulunan taşınmaz üzerindeki 330.000 TL bedelli ipotek hakkı ile ... ve ...plakalı otobüsler üzerinde rehin hakkı davalı tarafından müvekkile temlik edildiğini, müvekkilinin 9. İcra Müdürlüğünün ...Esas sayılı dosyasında takip başlatıldığını, icra işlemleri devam ederken davalı tarafından otobüsler üzerindeki rehinlerin kaldırıldığını, birinci sırada rehin alacaklısı olan müvekkilinin bu hakkını ve rehnin paraya çevrilmesi yolu ile tahsilat imkanını kaybettiğini, davalının müvekkilinin alacağının tahsil etmesini engelleyici davranışlarda bulunmama, özen gösterme ve koruma yükümlülüklerini yerine getirmekle sorumlu olduğunu, açıklanan bu nedenlerle; şimdilik 100.000,00 TL tazminatın sözleşmeye ve hukuka aykırı şekilde rehinlerin kaldırıldığı tarihten itibaren işletilecek ricari avans faiziyle birlikte davalıdan alınarak müvekkiline ödenmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili mahkememize verdiği cevap dilekçesinde özetle; müvekkili bankanın dava dışı .... Ltd. Şti.'den alacaklı iken ... firmasının 15.01.2016 tarihinde iflas ettiğini; İflas işlemlerinin ... İcra ve İflas Müdürlüğü'nün... E sayılı dosyası üzerinden yürütülmekte olduğunu, bilahare müvekkili ile davacı arasında 01.06.2016 tarihinde alacağın temliki sözleşmesi akdedildiğini, müvekkilinin alacağı ve alacağın fer'isi niteliğinde olan ... ve ... Plakalı araçlar üzerindeki rehin hakkı ile ..., ... adresli bir taşınmaz üzerindeki ipotek hakkının 1.017.250-TL bedelle davacıya temlik edildiğini, davacı tarafından temlike konu olan rehinli araçların paraya çevrilmesi için ... 9. İcra Müdürlüğü ... Esas sayılı dosyasından rehnin paraya çevrilmesi yolu ile ilamlı takibe girişildiğini; davacının iddiasına göre müvekkili banka tarafından temlik sözleşmesine konu araçlar üzerindeki rehinlerin kaldırıldığı ve bu sebep ile davacı zarara uğradığını, bu iddianın kabulünün mümkün olmadığını, öncelikle ... İcra Dairesi ... İflas sayılı dosyasına müzekkere yazılarak davacı ...'ın dosyada rehin alacaklısı olarak görünüp görünmediğinin sorulmasını talep ettiklerini; Araçların iflas masası tarafından satılmış, Davacı tarafından rehinli alacaklı sıfatı ile için iflas alacak kaydı yaptırılmış ve akabinde araçların satış bedellerinin rehinli alacaklı olarak talep edilmiş, İflas masası tarafından rehinli araçların satış bedelinin davacıya ödenmemiş ve bu konudaki yasal yolların davacı tarafından tüketilmiş olsa idi, davacının oluşmuş bir zararından bahsedilebileceğini; Ancak, şu aşamada davacı tarafından yapılması gereken hiçbir işlemin yapılmamış olduğunu ve doğruca müvekkili bankadan tazmininin talep edildiğini, öte yandan davacının zarara uğramasının da mümkün olmadığını; zira huzurdaki davaya konu araçların müflis firma üzerine kayıtlı olduğundan araçlar üzerinde iflas şerhinin olması gerektiğini, araçların üzerinde iflas şerhi bulunmasının ise haricen satışına engel olduğunu, ayrıca müvekkili tarafından sehven yapılmış olan rehin fekkinin de davacının rehin hakkını sona erdirmemekte olduğunu, müvekkili tarafından rehin kaldırma işleminin 27.02.2021 tarihinde yapıldığını, işlem tarihinin temlik sözleşmesinin imzalanmış olduğu 01.06.2016 tarihinden sonra olduğunu, alacağın temliki sözleşmesinin imzalanması ile birlikte müvekkili bankanın ...'ten doğan alacaklarını ve fer'ileri olan rehin haklarını da davacıya devrettiğini, dolayısı ile müvekkili bankanın araçlar üzerinde bir rehin hakkı kalmadığını ve bu hakkın davacı tarafa geçtiğini; araç kayıtlarında görünen rehin hakkının şeklen müvekkiline ait görünmekle beraber esas hak sahibinin davacı olduğunu; kabul manasına gelmemek kaydı ile davacının rehin hakkının sona ermiş olsa dahi müvekkilinin sorumluluğuna gitmesinin mümkün olmadığını, zira davacı tarafın alacağı temlik alması ile şeklen rehnin kaldırılması arasında yaklaşık 5 yıllık bir süre bulunduğunu, davacının bu 5 yıllık süre içerisinde rehni üzerine almamasının oluşan zarar ile müvekkili eylemi arasındaki illiyet bağını koparttığını, Mahkeme illiyet bağının kopmadığını düşünüyor ise davacının 5 yıl boyunca rehnin şeklen de kendi üzerine alınması için gerekli işlemleri yapmamasının müterafık kusur olarak değerlendirilmesi gerektiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Eldeki dava, tazminat davasıdır. Bilirkişi heyeti tarafından düzenlenen 26/07/2024 tarihli bilirkişi raporuna göre; dava konusu ... plakalı ... marka, ... tip, ... şasi ve ... motor numaralı 46+1 koltuklu 2012 model yılı OTOBÜS sınıfı aracın rehin kaldırma tarihi 04/06/2021 itibariyle evvel hasar bilgileri dikkate alınması ile 2.el rayiç değerinin 377.500 TL olacağını, dava tarihi 09/08/2023 itibariyle 2.el rayiç değerinin 2.000.000 TL olacağını, dava konusu ... plakalı ... marka, ... tip, ... şasi ve ... motor numaralı 52+1 koltuklu 2015 model yılı OTOBÜS sınıfı aracın rehin kaldırma tarihi 04/06/2021 itibariyle evvel hasarsızlık bilgileri dikkate alınması ile 2.el rayiç değerinin 682.650 TL olacağını, dava tarihi 09/08/2023 itibariyle 2.el rayiç değerinin 2.751.450,00TL olacağını, 01.06.2016 tarihinde taraflar arasında yapılan Temlik Sözleşmesine göre, ... ve ...plakalı araçlar üzerinde davalı Banka lehine olan araç rehinlerinin davacıya temlik edildiğini, davacının temlike konu rehinli alacak için ... 9. İcra Müdürlüğü’nün ...-E. sayılı dosyası ile 14.07.2016 tarihinde takip başlattığı, takip dosyasının, özellikle 2019-2020 yıllarında işlemsizlik nedeniyle yenilemeye kaldığını, 22.04.2021 tarihinde yenilendiğini, takip borçlusu ...Ltd.Şti.’nin 16.01.2016 tarihinde iflas ettiği ve iflas dosyasının ... İcra Müdürlüğü’nün ...-E sayısı ile açıldığını, ... İcra Dairesi’nin 27.11.2023 tarihli yazısında, Müflis dosyasına davacı ... adına kayıt yapılmış herhangi bir rehin alacağına rastlanmadığını, müflis şirkete ait... ve ... plakalı araçların ...Tic. A.Ş. adına rehinli olduğu rehinli araçlarla ilgili ... 9. İcra Dairesinin ... esas sayılı dosyasından rehnin paraya çevrilmesi yoluyla takibe geçildiği bilgisinin verildiğini, konunun sağlıklı değerlendirilebilmesi açısından : ...ve ... plaka sayılı araçlar üzerine davalı Banka tarafından kurulan Rehin Sözleşmelerinin, söz konusu araçlar üzerine ‘...Tic.A.Ş.’ lehine kurulduğu ifade edilen Rehin Sözleşmesinin, ...ve ... plaka sayılı araçlar üzerindeki davalı Banka tarafından kaldırılmasına ilişkin 04.06.2021 tarihli işlemin gerekçesinin, açıklığa kavuşması gerektiğini, davalı Banka’nın temlik ettiği alacağın dayanağı olan teminatları, temlik alanın muvafakatını almadan kaldırmış olmasındaki sorumluluğunun, davacının bu rehinler nedeniyle ödediği toplam 687.250,00-TL (=1.017.250,00 TL toplam ödeme -330.000,00-TL ipotek miktarı) miktar ile miktarın bankaya ödendiği tarihten itibaren işletilecek faizi kadar olacağını, temlike konu iki aracın dava tarihindeki ayrı ayrı değerinin, her bir araç açısından davacının talep edebileceği zararın üst sınırını oluşturacağını, davacının uzun yıllara sarkan takipteki olası ihmallerinin müterafik kusur oluşturup oluşturmayacağının mahkemenin takdirinde bulunduğunu belirtmişlerdir.
Bilirkişi heyeti tarafından düzenlenen 09/01/2025 tarihli bilirkişi ek raporuna göre; dava konusu ... plakalı ... marka, ...tip, ... şasi ve ... motor numaralı 46+1 koltuklu 2012 model yılı ... sınıfı aracın rehin kaldırma tarihi 04/06/2021 itibariyle evvel hasar bilgileri dikkate alınması ile 2.el rayiç değerinin 377.500 TL olacağını, dava tarihi 09/08/2023 itibariyle 2.el rayiç değerinin 2.000.000 TL olacağını, dava konusu... plakalı ... marka, ... tip, ... şasi ve ... motor numaralı 52+1 koltuklu 2015 model yılı OTOBÜS sınıfı aracın rehin kaldırma tarihi 04/06/2021 itibariyle evvel hasarsızlık bilgileri dikkate alınması ile 2.el rayiç değerinin 682.650 TL olacağını, dava tarihi 09/08/2023 itibariyle 2.el rayiç değerinin 2.751.450,00TL olacağını, 01.06.2016 tarihinde taraflar arasında yapılan Temlik Sözleşmesine göre,... ve...plakalı araçlar üzerinde davalı Banka lehine olan araç rehinlerinin davacıya temlik edildiğini, davacının temlike konu rehinli alacak için ... 9.İcra Müdürlüğü’nün ...-E. sayılı dosyası ile 14.07.2016 tarihinde takip başlattığı, takip dosyasının, özellikle 2019-2020 yıllarında işlemsizlik nedeniyle yenilemeye kaldığını, 22.04.2021 tarihinde yenilendiğini, takip borçlusu ...ŞTİ.’nin 16.01.2016 tarihinde iflas ettiği ve iflas dosyasının ... İcra Müdürlüğü’nün ...-E sayısı ile açıldığını, ... İcra Dairesi’nin 27.11.2023 tarihli yazısında, Müflis dosyasına davacı ... adına kayıt yapılmış herhangi bir rehin alacağına rastlanmadığı, müflis şirkete ait ... ve ...plakalı araçların ... Tic. A.Ş. adına rehinli olduğu bilgisinin verildiğini, Noterler Birliği’nin yazısı eklerine göre, uyuşmazlık konusu ... ve ... plaka sayılı araçlar üzerinde... Taş. Petrol İnş.Tur.San.Tic.A.Ş. lehine olan rehinlerin Kök Rapordaki Bankanın rehinlerinden sonra kurulmuş olabileceğine ilişkin tahminin aksine, Bankanın rehinleri devam ederken kurulduğu ve halen devam ettiği, Türk Ekonomi Bankası A.Ş. lehine olan rehinlerin ise devam etmediğinin anlaşıldığını, davalı Banka’nın temlik ettiği alacağın dayanağı olan teminatları, temlik alanın muvafakatını almadan kaldırmış olması nedeniyle, davacının bu rehinler nedeniyle ödediği toplam 687.250,00-TL (=1.017.250,00 TL toplam ödeme -330.000,00-TL ipotek miktarı) tutarın zarara dönüştüğünü, davacının alacağın takibinde yeterli özen göstermiş olsaydı Bankanın 04.06.2021 tarihinde rehinleri sehven kaldırdığını ifade ettiği tarihten önce araçların paraya çevrilmesinin ihtimal dahilinde olduğu, bu durumda ise zararın gerçekleşmeyebileceği düşünüldüğünde, ortaklaşa (müterafik) kusurun varlığı ile oranının mahkemenin takdirinde olmak kaydıyla, ortaklaşa kusurda davacının ihmalinin %20, davalı Banka’nın yapmaması gereken bir işlemi yapmakla %80 oranında kusurlu kabul edilebileceğini, davacı lehine hükmedilecek tutara, talebi gibi rehinlerin kaldırıldığı 04.06.2021 tarihinden itibaren avans faizi yürütülebileceğini belirtmişlerdir.
Davacı ile davalı arasında 01/06/2016 tarihli alacağın temliki sözleşmesinin akdedildiği, bu sözleşmenin 4.maddesi ile ... İli, ... İlçesi, ... Mah. 540 ada 4 parsel sayılı taşınmaz üzerinde bulunan 330.000 TL bedelli ipotek hakkı ile ... ve ... plakalı araçlar üzerindeki rehin hakkının davalı tarafından 1.017.250 TL ödeme karşılığı davacıya temlik edildiği, eldeki davada araçlar üzerindeki rehinlerin davalı tarafından kaldırılması nedeniyle davacının uğradığı zararın talep edildiği, davalı tarafça cevap dilekçesi ile rehinlerin sehven kaldırıldığının kabul edildiği, gelen müzekkere cevapları ile araçlar üzerindeki davalı lehine olan rehinlerin devam etmediğinin anlaşıldığı, davalı bankanın temlik ettiği alacağın dayanağı olan teminatları, temlik alanın muvafakatini almadan kaldırması nedeniyle tam kusurlu olduğu ve davacının temlik kapsamında yaptığı 1.017.250 TL ödemeden 330.000 TL ipotek bedelinin mahsubu ile hesaplanan 687.250 TL kadar zararının oluştuğu ve bu zararı davalıdan talep edebileceği kanaatiyle, davacının davasının kabulüne karar verilmiş, davacının davalıya ihtarname ile verdiği sürenin dolduğu tarih olan 11/10/2022 tarihinde davalının temerrüdünün oluştuğu kanaatiyle aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
KARAR : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın kabulü ile; 687.250 TL'nin 11/10/2022 temerrüt tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
2-Alınması gereken 46.946,04 TL harçtan peşin alınan harcın ve tamamlama harcının mahsubu ile bakiye 35.208,29 TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
3-Davacı tarafından başlangıçta yatırılan 269,85 TL başvurma harcı, 1.707,75 TL peşin harç ve 10.030 TL tamamlama harcının toplamı olan 12.007,60 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 107.087,50 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafından yapılan 18.752,50 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-6325 Sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A-(11)-(13) maddesi ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 3.120 TL arabuluculuk ücretinin tamamının davalıdan tahsiliyle hazineye irat kaydına,
7-Davacı tarafça yatırılan gider avansından arta kalan kısmın karar kesinleştiğinde davacı tarafa iadesine,
Davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzlerine karşı; gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içinde Mahkememize sunulacak veya gönderilecek dilekçe ile İstinaf yolu açık olmak üzere karar verildi. 18/06/2025
Katip
¸e-imzalıdır
Hakim
¸e-imzalıdır
* Bu evrak 5070 Sayılı Elektronik İmza Kanunu hükümlerine uygun olarak elektronik imza ile imzalanmıştır.