T.C.
İSTANBUL
9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2024/450 Esas
KARAR NO : 2025/816
DAVA : Alacak (Sigorta Poliçesinden Kaynaklanan Rücuen Tazminat)
DAVA TARİHİ :03/11/2016
KARAR TARİHİ :16/12/2025
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Sigorta Poliçesinden Kaynaklanan Rücuen Tazminat) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
TALEP: Davacı vekili mahkememize verdiği dava dilekçesinde özetle;Müvekkili şirket ile davalı arasında 30.01.2003 tarihli 1 yıl süreli ve 2598-3300392 no.lu İşveren Mali Mesuliyet Sigorta Poliçesinin düzenlenmiş olduğunu, 16.01.2004 tarihinde müvekkili şirket çalışanlarından ...'in geçirdiği iş kazası sonucu vefat etmiş olduğunu, ölenin mirasçılarının müvekkil aleyhine tazminat davası açtıklarını ve ayrıca SGK tarafından da ölenin hak sahiplerine bir miktar peşin sermaye değerli gelir bağlanmış olduğunu, tazminata konu olan davanın ... 1. İş Mahkemesi’nin ... Esas ve ...Karar sayılı dosyası ile sonuçlandığını ve verilen kararın ... 20.İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyası ile işleme konulmuş olduğunu, icra Müdürlüğü tarafından tüm dosya borcunun 169.204,00 TL. olarak hesaplanmış olduğunu, poliçe doğrultusunda davalı sigorta şirketi tarafından poliçe sınırları dahilinde olan bu bedelin ödenmek zorunda bulunmasına rağmen davalı sigorta şirketi tarafından icra dosyasına borcun sadece 100.000,00 TL.’lik bölümünün ödendiğini, bakiye 69.204,00 TL.’nin ise henüz ödenmemiş olduğunu, ödenmeyen bu bedel yerine dosyaya müvekkili tarafından 69.204TL bedelli ...Şubesince düzenlenmiş ... tarih ve ... numaralı teminat mektubu sunulduğunu, ayrıca SGK tarafından hak sahiplerine yapılan peşin sermaye değerli ödemelerini rücuen geri almak üzere, SGK tarafından müvekkili şirket aleyhine dava açıldığını ve bu davada verilen kararın SGK tarafından icra takibine konulduğunu, mahkemece verilen kararın Yargıtay tarafından bozulması ile yeniden yapılan yargılama sonucunda verilen kararın da müvekkili tarafından temyiz edildiğini ve dosyanın halen Yargıtay’da olduğunu ve söz konusu icra dosyasında henüz nihai bir hesap yapılmadığını ancak iş bu dosyada da davalı sigorta şirketi tarafından henüz bir ödeme yapılmamış olduğunu, söz konusu icra dosyasına müvekkili tarafından bir ödeme yapılması halinde yapılacak olan ödemelerin talep edileceğine ilişkin davalı sigorta şirketine bir ihtarname gönderilmiş ve 21.06.2016 tarihinde tebliğ edilmiş olmasına rağmen davalının müspet bir cevap vermemiş olduğunu, 30.01.2003 tarihli ... no.lu poliçeye bakıldığında poliçe teminatlarının şahıs başına 100.000 USD kaza başına ise 400.000 USD olduğunun görüleceğini, aynı zamanda poliçe düzenlemesine göre; "... A.Ş., işbu poliçe ile sigortalının işyerinde meydana gelebilecek iş kazaları sonucunda işverene terettüp edecek hukuki sorumluluk nedeniyle işverene bir hizmet akdi ile bağlı ve sosyal sigortalar kanununa tabi işçiler veya bunların hak sahipleri tarafından işverenden talep edilecek ve sosyal sigortalar kanununun sağladığı yardımların üstündeki ve dışındaki tazminat talepleri ile aynı kurum tarafından işverene karşı iş kazalarından dolayı ikam edilecek rücu davaları sonucunda ödenecek tazminat miktarlarını ilişik işveren sorumluluk sigortası genel şartları çerçevesinde yukarıda yazılı meblağlara kadar temin eder" denilmekte olduğunu, bu nedenle sigorta şirketinin söz konusu iş kazası nedeniyle poliçe limitleri dahilinde sorumlu olduğunu, bu nedenlerle bu dava ile talep ettikleri ... 20.İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosya bakiyesi ve ... 14.... İcra Müdürlüğünün ...Esas sayılı SGK rücu talep dosyası nihai ödemelerine ilişkin her türlü fazlaya ilişkin hukuki haklarını poliçe sınırları ile limitli olarak saklı tuttuklarını, sonuç olarak ... 20.... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosya bakiyesi olan 69.204,00 TL’nin müvekkiline ödenmesine, hükmedilecek bedele reeskont faizi uygulanmasına, masraf ve vekalet ücretinin davalıya tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili mahkememize verdiği 23/12/2016 havale tarihli cevap dilekçesinde özetle; Müvekkili sigorta şirketi tarafından davacı ...A.Ş. Adına 30/01/2003 başlangıç, 30/01/2004 bitiş tarihli ... nolu işveren mali mesuliyet sigorta poliçesi düzenlendiğini, davacının çalışanı ...'in 16/01/2004 tarihinde geçirdiği iş kazası sonucunda vefat ettiğini, müteveffa işçi ...'in hak sahipleri tarafından münhasıran, sigortalı ...A Ş. aleyhine açılan davada ve açılan bu dava sonucunda verilen mahkeme kararına istinaden açılan icra takibinde müvekkil sigorta şirketinin borçlu olmadığını,... 20. İcra Müdürlüğü’nün ...Esas sayılı dosyası dayanağı ... 1.İş Mahkemesi’nin E. ...K. ... sayılı kararında davacı hak sahipleri için toplam 54.050,50 TL tazminatın ödenmesine hükmettiğini, davalı müvekkili sigorta şirketinin 16.01.2004 tarihinde meydana gelen iş kazasından ve sigortalısı aleyhine açılan ... 1.İş Mahkemesi’nin ...Esas sayılı dosyasından 03.04.2013 tarihinde haberdar olduğunu ve ... no.lu hasar dosyasını açmış olduğunu, davalı müvekkili sigorta şirketinin faiz sorumluluğunun ve temerrüdünün başlangıç tarihinin 16.01.2004 kaza tarihi değil hasar dosyasının bildirim ile açıldığı 03.04.2013 tarihini takip eden itibaren itibaren 45 gün sonrası olduğunu, davalı müvekkil sigorta şirketinin de toplam 54.050,50 TL tazminat (Asıl Alacak) ’a faiz sorumluluğunun başladığı 03.04.2013 tarihini takip eden 45. günden, icra dosyasının açılış (takip) tarihine kadar işlemiş faizi, mahkeme ve icra, harç ve masrafları, vekalet ücretlerinin de ilavesiyle sigortalı ... A.Ş. nam ve hesabına ... 20. İcra Müdürlüğü’nün ... Esas sayılı dosyasına 19.04.2016 tarihinde 79.336,64 TL ve 20.12.2016 tarihinde de 20.663,36 TL olmak üzere toplam 100.000,00 TL ödediğini ve mezkur sigorta poliçesinden doğan sorumluluğunu tamamen yerine getirdiğini ve başkaca ödeme sorumluluğunun kalmamış olduğunu, davacı vekilinin müvekkil sigorta şirketinin faiz sorumluluğunun başlangıcının 16.01.2004 kaza tarihi olduğu beyan ve iddiası ile yaptığı hesaba dayanarak huzurdaki davayı açmış olup, bu hesaplamasında yasal isabet bulunmadığını, haksız ve mesnetsiz davanın reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalıya tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
Bilirkişi tarafından düzenlenen 08/08/2019 tarihli bilirkişi raporuna göre; "...Dava konusu ... no.lu İşveren Mali Sigorta Poliçesinin kişi başına bedeni teminatı 100.000-USD ile sınırlı olduğu, Davalı ... Sigorta A.Ş. Tarafından ... 20.İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasına 100.000,00 TL nakden ödenem yapılmış olduğu, 19/04/2016 ödeme tarihi itibariyle icra dosyasına takriben 100.000,00 TL/ 2.8380 USD/TL = 35.236,08 USD karşılığı ödeme yapılmış olduğu..." sonuç ve mütalaa edildiği anlaşıldı.
Bilirkişi heyeti tarafından düzenlenen 12/11/2019 tarihli ek bilirkişi raporuna göre;"...Davalı ... Sigorta A.Ş.'nin ... 1.İş Mahkemesinin ... esas...karar sayılı kararına istinaden, ... 20.İcra Müdürlüğü'nün... Esas sayılı dosyasına, bakiye 25/573,62 TL maddi tazminatın/ asıl alacağın 18/05/2013 temerrüt tarihinden icra takip tarihine kadar işlemiş yasal faizi, mahkeme ve icra harç masrafları, vekalet ücretlerinin de ilavesiyle birlikte ödemesi gerektiği, Davacı vekilinin itiraz dilekçesinde ödendiği belirtilerek talep edilen ödemelerin davalı ... Sigorta A.Ş.'nin 18/05/2013 temerrüt tarihinden itibaren faiz işletilmesi gerekir iken, 16/01/2004 jaza tarihinden itibaren faiz işletilmiş olmasından kaynaklandığı, bu ödemeler ne3deniyle davalı ... Sigorta A.Ş.'nin herhangi bir sorumluluğunun bulunmadığı..." sonuç ve mütalaa edildiği anlaşıldı.
Bilirkişi heyeti tarafından düzenlenen 01/10/2020 tarihli bilirkişi raporuna göre; "...İşbu davanın davacısının riziko gerçekleşmesini müteakip ya da aleyhine açılan davaları sigorta şirketine yargılama esnasında ihbar ettiğine dair dosya arasında belgeye rastlanmadığı, Davanın derhal / makul sürede ihbar edildiğinin kabulü halinde davacı tarafça ödenen faizi de sigorta şirketinden talep edebileceği; Rizikonun geç ihbar edildiğinin Sayın Mahkemece de kabulü halinde yapılacak takdiri indirim hususunda nihai ve tüm takdirin Yüce Mahkeme’ye ait olduğu..." sonuç ve mütalaa edildiği anlaşıldı.
Bilirkişi heyeti tarafından düzenlenen 12/01/2021 tarihli ek bilirkişi raporuna göre; "...Davalı ... Sigorta A.Ş.’nin 25.573,62 TL maddi tazminat ödenmesinden sorumlu bulunduğu, 16.01.2004 kaza tarihinden değil 18.05.2013 temerrüt tarihinden itibaren 29.05.2018 icra takip tarihine kadar işleyecek 11.583,78 TL yasal faizi ile birlikte davalı ... Sigorta A.Ş. tarafından ödenmesi gerektiği, Davacı vekilinin itiraz dilekçesinde ödendiği belirtilerek talep edilen ödemelerin, davalı ... Sigorta A.Ş.’nin 16.01.2004 kaza tarihinden itibaren faiz işletilmiş olmasından kaynaklandığı, bu ödemeler nedeniyle davalı ... Sigorta A.Ş.’nin herhangi bir sorumluluğunun bulunmadığı..." sonuç ve mütalaa edildiği anlaşıldı.
Mahkememizin ... Esas ve ... Karar ve 24/02/2021 tarihli kararı ile; davanın kısmen kabul kısmen reddine karar verildiği. Davalı vekili tarafından istinaf edildiği.
İstanbul Bölge Adiye Mahkemesi 45. Hukuk Dairesi'nin 26/06/2024 tarih, ... Esas ve... Karar sayılı ilamıyla;"... eksik inceleme ve yetersiz bilirkişi raporuna dayanılarak yazılı biçimde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olduğundan davalı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne; kararın açıklanan gerekçeler doğrultusunda kaldırılmasına ve davanın yeniden görülmesi için 6100 sayılı HMK'nın 353-(1).a.6 maddesi gereğince dosyanın mahkemesine iadesine karar karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M: Gerekçesi yukarıda izah edildiği üzere;
1-Davalı vekilinin istinaf başvurusunun KABULÜ ile ... 9. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin, ... Esas,...Karar ve 24/02/2021 tarihli kararının 6100 sayılı HMK'nun 353/1.a.6 bendi uyarınca KALDIRILMASINA,
2-Dairemizin kararı doğrultusunda işlem yapılması için dosyanın mahkemesine İADESİNE..." kararı verildiği, mahkememize gelen dosyanın ... Esas sayıya kaydının yapılarak yargılamaya devam olunduğu anlaşıldı.
Bilirkişi heyeti tarafından düzenlenen 10/03/2025 tarihli bilirkişi raporuna göre;"...16.01.2004 tarihinde ... Tic. A.Ş. firmasında silo görevlisi olarak çalışırken, ... sigorta sicil numaralı işçi ..., geçirdiği iş kazası sonucu hayatını kaybetmiştir. Zamanaşımı açısından yapılacak takdir ve hukuki değerlendirme, sayın mahkemenin yetkisi dâhilindedir. Davacı ... Sigorta A.Ş. (Eski adı ...Sigorta A.Ş.) nezdinde...A.Ş. - ...A.Ş. adına, “...” - “...” riziko adresleri, 30.01.2003/30.01.2004 tarihleri arasında geçerli, ... sayılı İşveren Mali Mesuliyet Sigorta poliçesinin bulunduğu,... sayılı İşveren Mali Mesuliyet Sigorta poliçesinin Şahıs Başına Bedeni teminatını 100.000 USD olduğu, ... Sigorta A.Ş. 54.050,50.-TL tazminat (asıl alacak) Faiz sorumluluğunun başladığı 03.04.2013 tarihini takip eden 45. Günden ...20. İcra Müdürlüğü’nün ... sayılı dosyasının açılış (takip) tarihine kadar işlemiş faizi, mahkeme ve icra, harç ve masrafları, vekâlet ücretlerinin de ilavesiyle sigortalı ... Ve harç ve masrafları, vekâlet ücretlerinin de ilavesiyle sigortalı ... A.Ş. nam ve hesabına ...20. İcra Müdürlüğü’nün ...sayılı dosyasına 19.04.2016 tarihinde 79.336,64.-TL ve 20.12.2016 tarihinde de (davadan sonra) 20.663,36.-TL toplam 100.000,00.-TL ödediği, ...20.İcra Dairesinin ... Esas sayılı dosyasına dayanak yapılan ... 1.İş Mahkemesinin 21.12.2015 gün ve ... E., ... K. Sayılı kararı ile 19.050,50 TL maddi tazminata, 6.486,06.-TL Mahkeme vekalet ücretine, 1.931,30.-TL yargılama giderine hükmedilmiş olup, 15.02.2016 takip tarih itibari ile sigorta şirketinin sorumluğu olduğu takip miktarının; ¸
Davalı sigorta şirketi tarafından yapılan 19.04.2016 tarihi itibari ile hesaplama yapıldığında;¸
Davalı sigorta şirketi tarafından iş bu davadan sonra yapılan 20.12.2016 tarihli 20.663,36.-TL ödeme ile birlikte 61.419,81.-TL fazla ödeme yapılmış olduğu, Davadan sonra takibe konu ilk derece Mahkeme ilamının bozulması sonrası ... 1. İş Mahkemesinin 09.10.2017 tarihli ... E.... K. İle davalı ek maddi tazminata hükmedildiği, ancak davadan sonra hüküm altına alınması nedeni ile hesaplamaya dahil edilmediği, Netice itibari ile davalı sigorta şirketinin dava tarihi itibari ile 40.756,45.-TL fazla ödeme yapmış olduğu..." sonuç ve mütalaa edildiği anlaşıldı.
... 20. İcra Müdürlüğü’nün ... Esas sayılı dosyası incelendiğinde; ... 1. İş Mahkemesi’nin 21.12.2015 tarihli E....K....sayılı ilamına dayalı olarak 15.02.2016 tarihinde ...A Ş. aleyhine19.090.50 TL manevi tazminat ve 35.000,00 TL manevi tazminat, 1.931,30 TL yargılama giderleri, 6.486,06 TL vekalet ücreti ve 81.482,23 TL, işlemiş faiz olmak üzere toplam 143.950,09 TL üzerinden icra takibi yapıldığı anlaşıldı.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, mali mesuliyet sigorta poliçesi kapsamında ödenen bedelin rücuen tazmini istemine ilişkindir.
Davalı sigorta şirketi ile davacı şirket arasında 30/01/2003-30/01/2004 tarihlerini kapsayacak şekilde İşveren Mali Mesuliyet Sigorta Poliçesinin düzenlenmiş olduğu, davacının çalışanı ...'in 16/01/2004 tarihinde poliçenin geçerlilik süresi içinde davacı işyerinde iş kazası nedeniyle vefat ettiği, yakınlarının açtığı tazminat davası sonucunda ... 20.İcra Müdürlüğünün...Esas sayılı icra takip dosyasının açıldığı, davalı sigorta şirketi tarafından ...A.Ş. nam ve hesabına ... 20. İcra Müdürlüğü’nün ... Esas sayılı dosyasına 19.04.2016 tarihinde 79.336,64 TL ve 20.12.2016 tarihinde de 20.663,36 TL olmak üzere toplam 100.000,00 TL ödendiği, davacının ise bakiye 69.204TL nin tahsili talebi için işbu davayı açtığı anlaşılmıştır. Davacı sigortalı şirket bünyesinde çalışan işçinin 16/01/2004 tarihinde vefat etmesi nedeniyle yakınlarına ödenecek maddi ve manevi tazminatın mali mesuliyet sigorta poliçesi kapsamında eksik karşılanması nedeniyle iş bu davanın açıldığı, dava tarihi itibariyle davacı tarafça takip dosyasına teminat mektubu yatırılmış ise de bir ödeme yapılmadığı, davacı şirket, mali mesuliyet sigorta poliçesi kapsamında davalı sigorta şirketinden talepte bulunabilmesi için ya riziko kapsamında vefat eden çalışanın yakınlarına ödeme yapmış olması ya da onların haklarını temlik alması gerektiği, bu hususun dava şartı olarak sonradan tamamlanabileceği, icra takip dosyasına sunulan 69.204,00 TL teminat mektubu tutarının 15/09/2019 tarihinde icra dosyasına ödenerek dava şartının tamamlandığı anlaşılmıştır.
Davacı sigortalının, sigorta ettirenin sorumluluğunu gerektirecek bir hadiseyi 5 gün içinde sigortalıya bildirmesi gerektiği, beş günlük sürenin başlangıç tarihinin, teminat altına alınan halin iş kazası sonucu talep edilebilecek maddi ve manevi tazminat talepleri ve rücu davaları sonucunda ödenecek tazminat tutarı olması nedeniyle kazanın meydana geldiği tarih değil rizikonun gerçekleştiği tarih olması gerektiği, İşveren Sorumluluk Sigortası Genel Şartları'nın 8/e bendinde, iş kazasından dolayı, sigorta ettiren dava yolu ile bir tazminat talebi karşısında kalması durumunda, sigortacıyı derhal haberdar etmesi gerektiği belirtilmiş olmakla TTK 1446/2 maddesine göre rizikonun gerçekleştiğine ilişkin bildirimin yapılmaması veya geç yapılması, ödenecek tazminatta veya bedelde artışa neden olmuşsa, kusurun ağırlığına göre, tazminattan veya bedelden indirim yoluna gidilebileceği düzenlenmiştir. Dosya kapsamına göre açılan tazminat davası davalı sigorta şirketine bildirilmemiş, davalının beyanına göre tazminat davasından 03/04/2013 tarihinde haberdar olunarak hasar dosyası açıldığı bildirmiştir. İstinaf ilamında belirtilen ''davalı sigorta şirketinin söz konusu iş kazası nedeniyle açılan tazminat davasının davacı sigortalıya tebliğ edildiği tarihten 5 günlük bildirim süresinin sonu itibariyle, kesinleşmiş mahkeme kararı uyarınca hükmedilen maddi ve manevi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte, davanın açıldığı tarih itibariyle kabul edilmesi durumda hükmedilmesi gereken vekalet ücreti ile yargılama giderleri tespit edilerek davalının sorumlu olduğu miktar belirlenmeli, icra takibi, davalının tazminat davasından haberdar olduğunu öğrendiği tarihten sonra başlatıldığından davalı sigorta şirketin belirlenecek sorumluluk miktarına göre davalının takip dosyasına yaptığı ödeme tarihi itibariyle kapak hesabı yapılması'' gereğince dosyanın bilirkişiye tevdi edildiği, yapılan hesaplama ile son ödeme tarihi itibariyle dosya borcunun 118.028,80 TL olduğu, 69,204,00 TL ödeme yapıldığının belirtildiği, bu miktarların poliçe kapsamında olduğunun tespit edildiği, mahkememizce verilen ilk hükmün davacı tarafça istinaf edilmediği, hüküm altına alınan miktarın davalı lehine kazanılmış hak oluşturduğu, bu nedenle yeni yapılan hesaplamadaki miktarlar nazara alınmaksızın ilk hükümle belirlenen miktar olan 34.054,24TL üzerinden kabulün gerektiği anlaşılmakla davacının davasının kısmen kabul kısmen reddine, 34.054,24TL’nin dava tarihi olan 03/11/2016 tarihinden itibaren ticari reeskont faizi ile davalıdan alınarak davacıya verilmesine,, fazlaya ilişkin talebin reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
KARAR : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
Davacının davasının kısmen kabul kısmen reddi ile; 34.054,24TL’nin dava tarihi olan 03/11/2016 tarihinden itibaren ticari reeskont faizi ile davalıdan alınarak davacıya verilmesine,, fazlaya ilişkin talebin reddine,
Alınması gereken 2.326,25 TL harçtan peşin alınan 1.181,84 TL harcın mahsubu ile bakiye 1.144,41-TL karar ve ilam harcının davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
Davacı tarafından yatırılan 29,20 TL başvurma harcı ve 1.181,84 TL peşin harcın toplamı olan 1.211,04 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesaplanan 34.054,24 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesaplanan 35.149,76 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
Davacı tarafından yapılan 11.966,00 TL yargılama giderlerinin davanın kabul ve ret oranına göre hesaplanan 5.887,27 TL'sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
Davalı tarafından yapılan 3.031,50 TL yargılama giderlerinin davanın kabul ve ret oranına göre hesaplanan 1.540,00 TL'sinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
Taraflarca yatırılan gider avansından arta kalan kısmın karar kesinleştiğinde ilgili tarafa iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı vekilinin yokluğunda kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık yasal süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 16/12/2025
Katip
¸e-imzalıdır
Hakim
¸e-imzalıdır
* Bu evrak 5070 Sayılı Elektronik İmza Kanunu hükümlerine uygun olarak elektronik imza ile imzalanmıştır.