T.C.
İSTANBUL
9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2024/64 Esas
KARAR NO:2024/340
DAVA:Menfi Tespit
DAVA TARİHİ:26/01/2024
KARAR TARİHİ:15/05/2024
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit davasının yapılan açık yargılamasının sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
TALEP: Davacı vekili mahkememize verdiği dava dilekçesinde özetle;
müvekkili şirket ile davalı ... Plastik San. ve Tic. A.Ş. 2023 yılı Nisan ayından beri ticaret yapmakta olduklarını, taraflar arasında 16.10.2023 tarihinde düzenlenen ve ...-1 numaralı Proforma Fatura kapsamında davalı şirketin ... 50*17*6184 MT, Brüt 50 KG, NET: 48.2 KG, MASURA :1.8 KG, PALET 84, TOPLAM ÜRÜN : 2016 ADET ... olarak belirlenmiş ve TERMİN : KASIM 1. HAFTA 1 TIR, KASIM 2. HAFTA 1 TIR, KASIM 3. HAFTA 1 TIR VE KASIM 4. HAFTA 1 TIR olacak şekilde mal teslimi ve 100 gün vadeli çek konusunda anlaşmış olduklarını, davalı ... Plastik San. ve Tic. A.Ş. tarafından düzenlen imzalı ve kaşeli ... numaralı, 16.10.2023 tarihli, Tahsilat Makbuzu'nda toplam 4.336.000,00 TL çeklerin tutarı ve vadeleri aşağıda tek tek belirtildiğini, varılan anlaşma uyarınca ... Plastik San. ve Tic. A.Ş. görevlisi olan ... isimli şahsa çeklerin 16.10.2023 tarihinde elden teslim edildiğini, şirket görevlisine teslim edilen çekler ve vadelerinin; huzurdaki davaya konu ... Bankası ... Şubesi, ... hesap, ... no'lu, 01/02/2024 vade, 1.084.000 TL değerindeki çek ile .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyasında menfi tespit talep edilen çekler de davalı ... A.Ş.'ye verildiğini, ... Bankası ... şb, ... hesap, ... nolu çek 06.02.2024 vade 1.084.000 TL, ... Bankası ... şb, ... hesap, ... nolu çek 13.02.2024 vade 1.084.000 TL, ... Bankası ... şb, ... hesap, ... nolu çek 27.02.2025 vade 1.084.000 TL olduğunu, daha sonra müvekkili şirketin, davalılardan ... Plastik San. ve Tic. A.Ş. yetkili müdürlerinin piyasadan yaklaşık 200-250 civarında firmadan yine yaklaşık 1.500.000.000 TL değerindeki çekleri alarak ve faktoring şirketlerine kırdırarak Gürcistan'a kaçtıklarını öğrendiklerini, İstanbul'da bulunan şirket merkezine giden müvekkili şirket sahibi, ... Plastik A.Ş. çalışanı müvekkili şirkete göndermiş olduğu mailde; "Merhaba, 16.10.2023 tarihli ...-1 numaralı Proforma ile yapılan ön ödemeli bağlantı sonucunda dökümü yapılan ödemeler ... nolu makbuzla alınmıştır. ... Firma sahiplerinin 09.11.2023 tarihinde makinaları kapatıp üretimi durdurup firmadan kaçması sonucu ... ... ŞİRKETİ'ne yapılan sözleşmedeki ürünler sevk edilememiştir. Bilginize" demek suretiyle şirket yetkililerinin kaçtığından haberdar olduklarını, daha sonra şirket imzalı ve kaşeli olarak müvekkili şirkete gönderilen evrakta aynı şekilde "Merhaba, 16.10.2023 ..., Firma sahiplerinin 09.11.2023 tarihinde makinaları kapatıp üretimi durdurup firmadan kaçması sonucu ... ÜRÜNLERİ İMALAT SANAYİ VE TİCARET LİMİTED ŞİRKETİ'ne yapılan sözleşmedeki ürünler sevk edilememiştir. Bilginize" denilmek suretiyle mal teslimi yapılmadığının belirtildiğini, taraflarınca 3 adet çekle ilgili 27/12/2023 tarihinde açılan menfi tespit davasının derdest olduğunu, öncelikle dava konusu çek olan ve vadesine 5 gün kalan ... Bankası ... şb, ... hesap, ... nolu, 01.02.2024 vade, 1.084.000 TL değerindeki çek ile ilgili 2004 sayılı İİK m. 72/2 uyarınca dava konusu çekin davalılar ve arabuluculuk sürecinden sonra el değiştirmesi ihtimaline binaen 3. kişiler tarafından dava sonuna kadar, bankaya ibraz edilmemesi ve icra takibine konu edilmemesi için ihtiyati tedbir kararı verilmesine, karşılığında herhangi bir mal veya hizmet alınmayan, ayrıca 6361 sayılı Finansal Kiralama, Faktoring ve Finansman Şirketleri Kanunu m. 9/2'ye aykırı olarak davalı faktoring şirketinin eline geçen dava tarihi itibariyle davalı ... A.Ş.'nin lehdarı bulunduğu ... Bankası ... şb, ... hesap, ... nolu, 01.02.2024 vade, 1.084.000 TL değerindeki çekin karşılıksız kaldığının ve 6361 sayılı Finansal Kiralama, Faktoring ve Finansman Şirketleri Kanunu m. 9/2'ye aykırı olarak davalılara geçtiğinin tespitine, bu çekten dolayı müvekkili şirketin davalılara borçlu olmadığının tespitine, dava konusu çekin davalılara ve arabuluculuk sürecinden sonra el değiştirmesi ihtimaline binaen 3. kişilere dava sonuna kadar ödenmemesi ile ilgili 6100 sayılı HMK m. 389 ve maddeleri uyarınca ihtiyati tedbir kararı verilmesine, İİK m. 72/5 uyarınca uyuşmazlık konusu miktarın %20'sinden aşağı olmamak üzere davalılar aleyhine kötüniyet tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve avukatlık ücreti karşı taraf davalılara yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı ... Plastik San. ve Tic. A.Ş. vekili mahkememize verdiği cevap dilekçesinde özetle; huzurdaki davanın kambiyo senetlerinden doğan menfi tespit talebi olduğunu ve bu gerekçeyle ispat yükünün davacı tarafa ait olduğunu, yazılı ispat yükü altında bulunan davacının, yazılı ispat şartını yerine getiremediğinden davasının reddi gerektiğini, müvekkilinin, ticari faaliyet gösterdiği dönem boyunca borçlanmış olduğu edimlerini gereği gibi yerine getirdiğini, davacı tarafın beyanlarında değindiği malların teslim edilmediği hususu iddiaları soyut olduğundan ispata elverişli olmadığından bahisle davanın reddine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP: Davalı ... A.Ş. vekili mahkememize verdiği cevap dilekçesinde özetle; davacı tarafından dava konusu çekle ilgili olarak 12/01/2024 tarihinde .... Asliye Ticaret Mahkemesinin ...E. sayılı dosyası kapsamında neredeyse aynı dilekçe ve taleple menfi tespit davası açıldığından huzurdaki davanın esasa girilmedin HMK 114. maddesi uyarınca reddi gerektiğini, müvekkili şirketin davaya konu çeki 6361 sayılı kanunun 9/2. maddesine aykırı olarak edindiğine dair iddianın dayanaksız olduğunu, 6361 sayılı kanunun 9/2. maddesi fiktif işlem yapılmasını önleme amacı güden idari düzenleyici bir hüküm olup huzurdaki davada fiktif işlem yaptığını ikrar eden taraf bizzat davacının kendisi olduğunu, dava, MK 2'de ifadesini bulan dürüstlük kuralına ve TTK 18/2'de ifadesini bulan basiretli bir iş adamı gibi hareket etme yükümlülüğüne açıkça aykırı olduğundan davacının hiçbir iddiasının dinlenmemesi gerektiğini, Medeni Kanun'un 2. maddesi tam da böyle davalar için ihdas edilmiş olup davacının kendi kusuruna dayalı olarak hak iddia ve talep etmesi anılan hüküm uyarınca mümkün olmadığından bahisle huzurdaki davanın esasa girilmeksizin usulden reddine, derdest dava bulunduğu hususunu bile bile gizleyerek mahkemeyi yanıltmaya ve haksız bir tedbir kararı verilmesini sağlamaya çalışan davacının, müvekkili şirketin işbu dava için avukatına ödemek zorunda kalacağı sözleşmesel vekalet ücretinin davacıdan alınarak müvekkil şirkete ödenmesine, HMK 329 uyarınca, bu hallere davacı asilin mi yoksa vekilinin mi sebep olduğunun tespitiyle, failine azami hadden disiplin para cezası verilmesine, davanın esasına girilmesi halinde; diğer davalı ... ile aralarında geçmişten bu yana iş ilişkisi bulunduğunu ve bu sebeple piyasadan para/kredi toplayabilmesi için haftalık olarak mal teslimi üzerinde anlaşmalarına rağmen peşinen çek keşide ettiklerini sunduğu dilekçelerde tevil yoluyla ikrar eden davacı vekilinin ikrarı dikkate alınarak hem faktoring mevzuatına hem Medeni Kanun'un 2. maddesine hem de TTK'nın 18/2. maddesine göre davacının haksız, dayanaksız davasının esastan reddine, davacı aleyhine başlatılmış bir icra takibi bulunmadığından kötü niyet tazminatı talebinin reddine, vekalet ücreti dahil olmak üzere tüm yargılama giderlerinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Eldeki dava, menfi tespit davasıdır.
....Asliye Ticaret Mahkemesinin ... E.sayılı dosyası uyaptan dosya arasına alınmış, incelenmesinde ....Asliye Ticaret Mahkemesinin ...E. sayılı dosyasının bu dosya ile birleştiği ve ....Asliye Ticaret Mahkemesinin ...E. sayılı dosyasında da davacının, ... Bankası ... Şubesine ait ... nolu, 01.02.2024 vade tarihli, 1.084.000 TL değerindeki çek nedeniyle davalılara borçlu olmadığının tespitini talep ettiği anlaşılmıştır.
Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 114/1-ı maddesinde "aynı davanın, daha önceden açılmış ve halen görülmekte (derdest) olmaması" dava şartları arasında düzenlenmiştir.
Davacı tarafından, mahkememiz dosyası ile tarafları, konusu ve nedeni aynı olan dava, daha önceden ....Asliye Ticaret Mahkemesinin ...E. sayılı dosyası ile açılmıştır. ....Asliye Ticaret Mahkemesinin ...E. sayılı dosyası ile görülen dava, eldeki davadan daha önce açılmış ve halen devam etmektedir. HMK 115.maddesine göre dava şartı eksikliği halinde davanın usulden reddedileceğinin düzenlenmesi ve mevcut dava şartı eksikliğinin süre verilerek giderilebilecek bir eksiklik olmaması nedeniyle, davacının davasının HMK'nın 114/1-ı, 115/2.maddesi gereğince (derdestlik dava şartı nedeniyle) usulden reddine karar verilmiş, davalı ...'in HMK m.329'a dayanan sözleşmesel vekalet ücretine ve disiplin para cezasına hükmedilmesine ilişkin talebi ise davacının kötü niyetli olduğu ispatlanamadığından reddedilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
KARAR : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın HMK. 114/1-ı ve 115/2 maddeleri gereğince usulden reddine,
2-... A.Ş.'nin disiplin para cezasına ilişkin talebinin şartları oluşmadığından reddine,
3-Alınması gereken 427,60 TL karar ve ilam harcından, peşin alınan 18.512,01 TL harcın mahsubu ile artan 18.084,41 TL harcın karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
4-Davacı tarafından yapılan yargılama giderinin kendi üzerinde bırakılmasına,
5-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi 6. maddesi uyarınca belirlenen 8.950 TL maktu vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılara verilmesine,
6-Taraflarca yatırılan gider avansından kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde iadesine,
Davalılar vekillerinin yüzüne karşı; gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içinde Mahkememize sunulacak veya gönderilecek dilekçe ile İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 15/05/2024
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır