T.C.
İSTANBUL
9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2024/682 Esas
KARAR NO : 2025/584
DAVA : Menfi Tespit-Alacak
DAVA TARİHİ : 11/11/2024
KARAR TARİHİ : 09/10/2025
Taraflar arasında görülen davanın mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili Mahkememize verdiği dava dilekçesi ile; 06.05.2024 tarihli Finansal Kiralama Sözleşmesi kapsamında ...Ltd. Şti.'nden, ...Kiralama A.Ş. tarafından satın alınan ve müvekkili şirkete kiralanan ürünün, sözleşme kapsamı içinde ve en geç 30 Eylül 2024 tarihinde teslim edilmesi gerekirken, halen teslim edilmemesi nedeniyle, işbu sözleşmenin haklı nedenle feshi ile, işbu sözleşme kapsamında dava tarihine kadar ödenen 1.658.947,50 TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faiziyle birlikte davalılardan tahsiline ve haklı nedenle sözleşmenin feshi nedeniyle, dava tarihinden sonra 7 Aralık 2024 tarihinde 245.072 TL bakiye yapılması gereken ödemenin iptaline ve dava tarihinden sonra yapılması gereken bakiye ödemeler olan 245.072 TL yönünden borçlu olunmadığının tespiti ile öncelikle dava tarihinden sonra yapılacak olan 245.072 TL bakiye ödeme için teminatsız olarak veya uygun bir teminat karşılığında ihtiyati tedbir kararı verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı ...Kiralama A.Ş. vekili Mahkememize verdiği cevap dilekçesi ile; davacının tercih ettiği satıcıdan alınacak malın mahiyeti gereği üretilmesinden ve teslim edilmesinden sonra yapılacak olan satıcı ödemesi yine davacı kiracının ekte sureti sunulu 08.05.2024 tarihli taahhütname ile satıcıya satın alma bedelinin ödenmesini talep ettiğini, süresinden önce davacının talebi ile yapılan bu ödeme nedeniyle müvekkili şirketin ayrıca risk altına girmiş olmakla, davacı kiracı ilgili taahhütnamede ayrıca malın teslim edilmesinden önce satıcıya yapılan ödeme dolayısıyla doğabilecek rizikoların sorumluluğunun kiracı olarak üstlendiklerini, malın teslim edilmemesi halinde finansal kiralama sözleşmesindeki ödeme dahil diğer tüm yükümlülüklerinin aynen ifaya devam edeceklerini, malın teslim edilmemesi halinde şirketlerinden herhangi bir talepte bulunmayacağını ve şirketlerinin sorumsuzluğunu kabul ettiklerini, mal tesliminden önce ödeme dolayısıyla şirketlerinin uğrayacağı zararları ise kendileri tarafından karşılanacağını kabul, beyan ve taahhüt ettiğini, davacı kiracının yukarıda zikredilen talebi doğrultusunda mal tesliminden önce yapılan ödeme sebebiyle müvekkili şirketin finansal kiralama sözleşmesi kapsamında riski doğmuş olup, satıcının malın teslim etmemesi sebebiyle müvekkili şirketin ayrıca sorumlu olmasının hukuken mümkün olmadığını, bu işlem sebebiyle davacının müvekkili şirketi ibrasına rağmen işbu davayı müvekkili şirkete yöneltmesinin ayrıca hukuka aykırı olduğunu belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı Tasfiye Halinde ...Ltd. Şti. davaya cevap vermemiştir.
Dava; menfi tespit ve alacak davasıdır.
Taraf delilleri toplanmış ve bilirkişi raporu alınmıştır.
Bilirkişiler ..., Dr. ...ve Prof.Dr. ...mahkememize sundukları 28/07/2025 tarihli raporlarında; davacı şirket ile davalı ...şirketi ve davalı Tasfiye Halinde ...Mühendislik şirketi arasında 06.05.2024 tarihli finansal kiralama sözleşmesi akdedildiğini, bu sözleşmeye göre davalı Finansal Kiralama şirketinin, davalı Tasfiye Halinde ... şirketinden satın aldığı 1 adet Asansörü davacı şirkete kiralandığını, satıcı şirketin teslimi gerçekleştirmemesi üzerine davacı şirket tarafından davalılara, Bakırköy...Noterliğinin ...yevmiye ve 22 Ağustos 2024 tarihli ihtarname gönderildiğini, davacı şirketçe finansal kiralama sözleşmenin eki ödeme planına istinaden 1,2,3,4,5,6,7’ inci taksitlerin ödendiğini, davacı tarafça ödenen 1,2,3,4,5,6,7’ inci taksitlerin toplamının = 1.658.947,50 TL olduğunu, davacı tarafça ödenmeyen 8,9’uncu taksitlerin toplamının = 245.072,50 TL toplam = 1.904.020 TL davacı kiracının davalı kiralama şirketine ödemiş olduğunu, 1.658.947,50 TL’nin davalıya iadesinin kurul üyelerinin de ortak görüşüne göre yerinde olduğunu, davacı kiracının dava tarihinden itibaren işlemiş faiz talebinin Mahkemenin nihai takdirinde olduğunu, davacının kiraladığı, ancak faydasından istifade edemediği asansör için yaptığı kira ödemelerini talep edilebileceğini belirtmişlerdir.
Mahkememizce toplanan tüm deliller birlikte değerlendirildiğinde; davacı şirket ile davalı ...Finansal Kiralama şirketi arasında 06.05.2024 tarihli ve ... nolu finansal kiralama sözleşmesi akdedildiği, bu sözleşmeye göre davalı Finansal Kiralama şirketinin, davalı Tasfiye Halinde Bulgu Mühendislik şirketinden satın aldığı 1 adet Asansörü davacı şirkete kiralandığı, sipariş formu düzenlendiği, ayrıca davacı şirket ile davalı Tasfiye Halinde ...Ltd.Şti. Arasında Asansör Tesis sözleşmesi imzalandığı, 08.05.2024 tarihli Taahhütnameye göre asansörün en geç 30.09.2024 tarihinde sağlam ve kullanılabilir durumdu teslim edilmesinin taahhüt edildiği, satıcı şirketin teslimi gerçekleştirmemesi üzerine davacı şirket tarafından davalılara, Bakırköy ...Noterliğinin 22.08.2024 tarihli ...yevmiye nolu ihtarnamesinin gönderildiğini ve ihtarnamede asansörün en geç 30.09.2024 tarihinde sağlam ve kullanılabilir durumdu teslim edilmesi aksi takdirde sözleşmenin feshedileceğinin bildirildiği ve teslim edilmemesi nedeniyle sözleşmenin haklı nedenle feshedildiği, sözleşmenin haklı nedenle feshinden dolayı davacı tarafından yapılan toplam 1.895.940 TL ödemenin davalı Tasfiye Halinde ... Ltd. Şti.'nden talep edebileceği anlaşıldığından bu davalı hakkındaki davanın kabulüne karar verilmiştir.
Davacı, finansal kiralama sözleşmesinin tarafı olan davalı ...Finansal Kiralama A.Ş.'den de ödenen bedelin tahsilini talep etmiş ise de; taraflar arasındaki finansal kiralama sözleşmesinin 17/b maddesinin; "Kiralananın, kiracı tarafından hiç veya gereği gibi kullanılmaması veya ön görülen amaca tahsis edilmemesinden 17/c maddesindeki maddesindeki; "Kiralananın herhangi bir mücbir sebep her türlü kazayı, icrayı, idari tasarruf ve yasaklama, satıcıdan kaynaklanan herhangi bir fiili veya hukuki sebep, kiralananın kayıp olması, çalınması, yanması, hasara uğraması, kullanılmayacak hale gelmesi gibi nedenlerle kiracıya teslim edilmemesinden kiralayan sorumlu olmayacaktır. hükmü sözleşmenin 14.maddesindeki; " kiralananın satıcı tarafından herhangi bir sebeple yasal veya akdi sürede teslim edilmemesi veya edilememesi halinde kiralayanın zilyetliği devir yükümlülüğü ortadan kalkacaktır" sözleşmenin 30.maddesindeki "kiracı, kiralanan, imal edilmemiş veya kendisine teslim edilmemiş olsa bile kira bedellerini ödeyeceğini kabul ve taahhhüt etmiştir." hükümleri ile 6361 sayılı Finansal Kiralama, Faktoring, Finans ve Tasarruf Finansman Şirketleri Kanununun 20.maddesindeki "...sözleşmede açıkça belirtilmek kaydıyla, sözleşme konusu mal henüz imal edilmemiş veya kiracıya teslim edilmemiş olsa dahi sözleşme tarihinden başlamak üzere kira bedelleri tahsil edilir..." hükmü göz önüne alındığında davacı şirketin davalı finansal kiralama şirketinden ödediği bedellerin iadesini talep edemeyeceği anlaşıldığından bu davalı hakkındaki davanın reddine karar verilmiştir.
H Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davalı ...Kiralama A.Ş. hakkındaki davanın reddine,
2-Davalı Tasfiye Halinde...Ltd. Şti. hakkındaki davanın kabulü ile; 1.895.940 TL’nin, 1.658.947,50 TL’sinin dava tarihinden itibaren, kalan 236.992,50 TL’sinin ödeme tarihi olan 21.05.2025 tarihinden itibaren hesaplanacak avans faizi ile birlikte davalı Tasfiye Halinde ...Ltd. Şti. den tahsili ile davacıya verilmesine,
3-Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesine göre alınması gereken 129.511,61 TL harçtan peşin alınan 32.515,91 TL'nin mahsubu ile geriye kalan 96.995,75 TL harcın davalı Tasfiye Halinde... Asansör San.ve Tic. Ltd. Şti.'nden tahsiline,
4-Davacı tarafından yapılan 427,60 TL başvurma harcı ve 32.515,91 TL peşin harç toplamı olan 32.943,51 TL harcın davalı Tasfiye Halinde ... Ltd. Şti.'nden alınarak davacıya verilmesine,
5-Karar tarihinden yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesaplanan 268.553,40 TL vekalet ücretinin davalı Tasfiye Halinde ... Ltd. Şti.'nden alınarak davacıya verilmesine,
6-Karar tarihinden yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesaplanan 268.553,40 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı ...A.Ş.'ne verilmesine,
7-Davacı tarafından yapılan 1.250 TL tebligat- müzekkere (davalı Halk Finansal Kiralama A.Ş. için yapılan masraflar düşülmüştür) ve 30.000 TL bilirkişi gideri olmak üzere toplam 31.250TL yargılama giderlerinin davalı Tasfiye Halinde ...Ltd. Şti.'nden alınarak davacıya verilmesine,
8-6325 Sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A-13 maddesi ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 3.800 TL arabuluculuk ücretinin davalı Tasfiye Halinde ...Ltd. Şti.'nden tahsiliyle hazineye irat kaydına,
9-Davacı tarafça yatırılan gider avansından arta kalan kısmın karar kesinleştiğinde davacı tarafa iadesine,
Davacı vekilinin ve davalı...şirket vekilinin yüzlerine karşı, diğer davalının yokluğunda, gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içinde Mahkememize sunulacak veya gönderilecek dilekçe ile istinaf yolu açık olmak üzere oybirliğiyle verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 09/10/2025
Başkan
¸e-imzalıdır
Üye
¸e-imzalıdır
Üye
¸e-imzalıdır
Katip
¸e-imzalıdır
**Bu belge 5070 sayılı Kanun Kapsamında Elektronik İmza İle İmzalanmıştır.*