T.C.
İSTANBUL
9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2024/703 Esas
KARAR NO : 2026/278
DAVA : Menfi Tespit
DAVA TARİHİ : 08/11/2023
KARAR TARİHİ : 06/05/2026
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit davasının yapılan açık yargılamasının sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
TALEP: Davacılar vekili verdiği dava dilekçesinde özetle; davacı müvekkili olan ..., diğer davacı müvekkili ...Tic. Ve San. A.ş 'den aldığı mallar karşılığında işbu davaya konu halkbankası 11/03/2023 tarihli ... seri numaralı 223.000,00 TL bedelli çek ile dava dışı halkbankası ... tarihli ... seri numaralı 200.000,00 TL bedelli çekleri keşide ettiğini, bu çeklerin 02/12/2022 tarihinde ...San. A.Ş çalışanı ... tarafından ...San A.Ş Şirketin ana merkezine gönderilmek üzere ...'dan teslim alındığını, ... tarafından keşide edilen çeklerin ... şubesine ...'a teslim edilmek üzere "..." kargo takip numarası ile 02/12/2022 tarihinde gönderildiğini, 05/11/2022 tarihinde ... tarafından teslim alınan kargo poşeti açıldığında iki adet çek yaprağına rastlanılmadığını ve kargo poşeti boş çıktığını, bunun üzerine ... 3.Asliye Ticaret Mahkeme'sinin .. Esas sayılı dosyası üzerinden çek iptali davası açıldığını, ve ... Cumhuriyet Başavcılığına suç duyurusunda bulunulduğunu, davalı ...Tarafından Kambiyo Senetlerine özgü icra takibi kapsamında çek ortaya çıktığını, kendilerini tarafından incelenen söz konusu çekin ...A.ş adına sahte kaşe ve sahte imza ile arada ciro edilen iki kişinin üzeri karalanarak iptal edilmesi sonrası davalı ... adlı kişiye ciro edildiğini, bu nedenle resmi belgede sahtecilik suçu işlendiğini, çekin dolaşıma sokulduğunu, müvekkili ...'ın ...'e hiçbir borcu olmadığını ve ticari ilişkisinin olmadığını, bu nedenle tahkikat yapıldığını, müvekkillerine ödeme emrinin tebliği sonrası takibe itiraz ile takibin iptali ve takibin durdurulması için ... 14.İcra Hukuk Mahkemesi...Esas ve ... esas dosyalarında dava açıldığını, ilgili mahkemece takip durdurulduğunu ve imzanın sahteciliği bakımından inceleme yapılmaya başlandığını, davanın kabulünü, takibin iptalini, ... 6. İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyası üzerinden başlatılan kambiyo senetlerine özgü icra takibini takip konusu çeke ve çekten kaynaklanan tüm alacaklara ferilerine, faize ilişkin müvekkilerinin borcunun bulunmadığını, takibin teminatsız olarak ihtiyati tedbir kararı ile durdurulmasını, teminatsız durdurulması halinde ödenmiş bulunan teminatın iadesi talebimizin kabulünü, mahkeme aksi kanaatte ise zaten teminatın icra dairesine ödenmiş olması sebebiyle ihtiyati alacağın %20'den aşağı olmamak üzere tazminatına hükmedilmesini, davalıların alacağın %10'u oranında para cezasına hükmedilmesini, yargılama giderlerinin ve vekalet ücretinin karşı tarafa yüklenilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı ... A.Ş. vekili verdiği cevap dilekçesinde özetle; davanın konusuz kaldığını, davacılarca takibin iptali ve durdurulması amacıyla ... 14. İcra hukuk mahkemesi ... Esas ve ...Esas dosyalarında dava açılmış davada karar verilmeden bir gün önce huzurdaki dava ikame edildiğini, her iki dava da mahkemece kabul edilerek takibin iptaline karar verildiğini, bu nedenle davanın konusuz kaldığından karar verilmesine yer olmadığını, müvekkili olduğu şirketin 6361 sayılı yasanın belirtmiş olduğu tüm yükümlülükleri yerine getirdiğini, dava konusu çeki iktisap ettiğini dolayısıyla müvekkilinin herhangi bir kusuru olmadığını, müvekkili şirketin çekin haklı hamili olduğunu ve iktisabında kusuru bulunmadığını davacının çekin iptalini talep etmesinin mümkün olmadığını, çek üzerinde sahte imzanın olması imza çekleri üzerindeki diğer imzaların ve çekin geçerliliğini etkilemediğini, müvekkili şirketin yükümlülüğünün faktoring kanunlarından doğan yükümlülükler olduğunu, çekin ciro zincirinde herhangi bir kopukluk olmadığını, ciro zincirinde yer alan imaznın sahteliğine ilişkin araştırma yapma yükümlülüğü bulunmadığını, davacının çekin iptalini talep etme hakkı bulunmadığını, imzanın davacıya ait olduğunun tespiti durumunda haksız itiraz ve kötü niyet sabit olacağından asıl alacağın % 20’sinden aşağı olmamak kaydıyla davacı aleyhine icra inkar tazminatına hükmedilmesine, imzanın davacıya ait olmadığının tespiti durumunda ise alacaklı müvekkilin kötü niyeti bulunmadığından aleyhine tazminata hükmedilmesine yer olmadığına, iyiniyetli 3. kişi olan ve huzurdaki davanın açılmasına sebebiyet vermemiş olan müvekkil aleyhine talep edilmiş olunan yargılama giderleri ve ücreti vekaletin reddine karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP: Davalı ...'e yapılan usulüne uygun tebligata rağmen bu davalı davaya cevap vermemiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Eldeki dava, menfi tespit davasıdır.
20/02/2026 tarihli ATK raporuna göre; Tersim biçimi, işleklik derecesi, alışkanlıklar, istif, eğim, doğrultu, seyir, hız ve baskı derecesi bakımından yapılan incelemede; İnceleme konusu çekte yer alan 1. ciro imzası ile ..., ..., ..., ...'nın mevcut mukayese imzaları arasında ilgi ve irtibat tespit edilemediği belirtilmiştir.
Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun ... E., ... K. Sayılı ilamında " Bu durumda davalı bankanın, 6102 sayılı TTK’nın 790. maddesine göre yetkili hamil olduğunu birbirini takip eden geçerli ciro zinciri ile ispat edemediği, bir başka anlatımla lehtar cirosunun sahteliği ile ciro zincirinde kopukluk olması nedeniyle yetkili hamil olduğunu kanıtlayamadığından ciro zincirindeki kopukluktan önceki lehtar ve keşideciye başvurma hakkı bulunmamaktadır. Somut olayda, lehtarın cirosunun sahte olması nedeniyle birbirini takip eden geçerli ciro zinciri olmadığı için davalı bankanın 6102 sayılı TTK’nın 790. maddesine göre yetkili hamil olduğunu yani kendisine çek üzerinde bulunan hakkın geçtiğini ispat edemediğinden aynı Kanun’un 792. maddesine göre ispat yükünün davacı keşidecide olduğu düşünülemez. Çünkü 6102 sayılı TTK’nın 792. maddesindeki düzenleme, çeki 6102 sayılı TTK’nın 788. maddesine göre geçerli bir ciro ile hakkın devredildiği ve yine 6102 sayılı TTK’nın 790. maddesine göre birbirini takip eden geçerli ciro zinciri ile ispat eden yetkili hamiller içindir. Bu durumda çeki elinde bulunduran davalı bankanın, çeklerdeki lehtarın cirosunun sahte olması nedeniyle çeklerdeki hakkın geçerli ve birbirine bağlı ciro zinciri ile hak sahibi olduğunu ispat edemediğinden ve keşideciye başvuru hakkı bulunmadığından davanın kabulüne karar verilmesi gerekir." gerekçesi ile çekteki lehtarın cirosunun sahte olması halinde çeki elinde bulunduranın birbirine bağlı ciro zinciri ile hak sahibi olduğunu ispat edemediğinden keşideciye başvuru hakkının bulunmadığı belirtilmiştir.
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; davacı ...'nın davaya konu çeki, diğer davacı ... şirketine aldığı mallar karşılığında ciro ettiğini, çekin kargoya verildiğini, ancak kargo poşetinin boş çıktığını, çekin sahte kaşe ve imza ile ciro edildiğini belirterek her iki davacının davaya konu çek ve icra takibi nedeniyle borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini talep ettiği, davacı lehdar ... kaşesi üzerinde bulunan imzanın ... yetkililerine ait olup olmadığının tespiti için mahkememizce ATK'dan rapor alındığı, alınan rapor ile çekteki lehdar cirosunun davacı ... şirketinin yetkililerine ait olmadığının anlaşıldığı gözetilerek; davanın ... şirketi yönünden çekteki imzanın davacı ... şirketi yetkililerine ait olmaması nedeniyle kabulüne karar verilmiş, davalıların çekteki lehtarın cirosunun sahte olması nedeniyle çekteki hakkın geçerli ve birbirine bağlı ciro zinciri ile hak sahibi olduğunu ispat edemediğinden ve keşideciye başvuru hakkı bulunmadığından keşideci davacı ...'nın açtığı davanın da kabulüne karar verilmiş, icra takibini yapan davalı ... kötü niyetli olduğu ispatlanamadığından tazminat talebinin, para cezasına ilişkin talebin ise davanın niteliği itibariyle talep edilebilir olmadığı gözetilerek şartları oluşmadığından reddine karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
KARAR : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın kabulü ile, ... 6. İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyası ve davaya konu ...bank ...şubesine ait, keşidecisi ... olan ... seri nolu, 11/03/2023 keşide tarihli, 223.000 TL bedelli çek nedeniyle davacıların davalılara borçlu olmadığının tespitine, 2-Davacıların tazminat ve para cezasına ilişkin talebinin şartları oluşmadığından reddine, 3-Alınması gereken 16.820,08 TL harçtan peşin alınan harcın mahsubu ile bakiye 12.615,05 TL harcın davalılardan tahsili ile hazineye irat kaydına, 4-Davacı tarafından başlangıçta yatırılan 269,85 TL başvurma harcı ve 4.205,03 TL peşin harç toplamı olan 4.474,88 TL'nin davalılardan alınarak davacılara verilmesine, 5-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 45.000 TL vekalet ücretinin davalılardan alınarak davacılara verilmesine, 6-Davacı tarafından yapılan 9.364 TL yargılama giderinin davalılardan alınarak davacılara verilmesine, 7-6325 Sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A-(11)-(13) maddesi ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 3.200 TL arabuluculuk ücretinin tamamının davalılardan tahsiliyle hazineye irat kaydına, 8-Davacı tarafından yatırılan gider avansından arta kalan kısmın karar kesinleştiğinde davacı tarafa iadesine, Davacılar vekilinin ve davalı...faktoring vekilinin yüzüne karşı; gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içinde Mahkememize sunulacak veya gönderilecek dilekçe ile İstinaf yolu açık olmak üzere karar verildi.06/05/2026 Katip ¸e-imzalıdır Hakim ¸e-imzalıdır * Bu evrak 5070 Sayılı Elektronik İmza Kanunu hükümlerine uygun olarak elektronik imza ile imzalanmıştır.
Full & Egal Universal Law Academy