T.C.
İSTANBUL
9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2025/112 Esas
KARAR NO: 2025/326
DAVA: Bankalarca Kullandırılan Ticari Kredilerden Ve Ticari Kredili Mevduatlardan Kaynaklanan Davalar (İtirazın İptali)
DAVA TARİHİ: 15/02/2025
KARAR TARİHİ: 21/05/2025
Taraflar arasında görülen davanın mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda:
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle;
Müvekkili davalı bankadan Ticari 1.886.034,00 TL kredi kullandırıldığını, kullanmış olduğu ticari kredisinden ... ücreti adı altında 13.593,97 TL kesinti yaptığını, müvekkili haksız alınan bu ücrete ilişkin ... Genel İcra Dairesi'nin ... E. Sayılı dosyası ile takip başlatıldığını, davalı banka itiraz ederek takibin durmasına sebebiyet verdiğini, ... Gelir idaresi Başkanlığı yönetmeliğinde de belirtildiği gibi müvekkilinin alınabilecek bir ücret değil faiz geliri elde eden banka ve varlık şirketlerini ödemesi gereken bir ücret olduğunu, müvekkili alınan ... ücreti daha önceden matbu olarak hazırlanmış müvekkil ile müzakere edilmemiş bir sözleşmeye istinaden yapılan kesinti olduğunu, ...sayılı gider vergileri kanununda da belirtildiği üzere aynen '' Madde 28 – (Değişik birinci fıkra: 3/6/1986 - 3297/16 md.) Banka ve sigorta şirketlerinin 10/6/1985 tarihli ve 3226 sayılı Finansal Kiralama Kanununa göre yaptıkları işlemler hariç olmak üzere, her ne şekilde olursa olsun yapmış oldukları bütün muameleler dolayısıyla kendi lehlerine her ne nam ile olursa olsun nakden veya hesaben aldıkları paralar banka ve sigorta muameleleri vergisine tabidir. '' denildiğini, tüm bu nedenle davanın kabulüne karar verilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesi talebi ile dava ettikleri anlaşıldı.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle;
Müvekkili banka ile davacı borçlu arasında Genel Kredi Sözleşmesi imzalandığını, imzalanan bu sözleşme ile davacı borçluya ...nolu tek hesap,.... (A)nolu kredi kartı ve çek yaprakları tesis edilerek kullandırıldığını, davacı borçluya kullandırılan kredilerin geri ödenmemesi üzerine müvekkili banka tarafından davacıya ... 28. Noterliğinden ... tarih ve... yevmiye no’lu ihtarname keşide edilerek borcun ödemesi ihtar edildiğini, ancak borç ödenmediğini, İhtarnameye konu borcun ödenmemesi üzerine ... Banka Alacakları İcra Dairesi ... E. sayılı dosyasından davacıya kullandırılan nakdi ve gayrinakdi kaynaklanan bankamız alacağından kaynaklı olarak icra takibi başlatıldığını ve borçlulara ödeme emri gönderildiğini, gönderilen ödeme emri davacı yanca tebellüğ edildiğini, takip kesinleştiğini, davacı yanın tacir olduğu ve müvekkil banka ile olan hukuki ilişkisinin ticari iş kapsamında olduğuna şüphe olmadığını, davacı ile müvekkili banka arasında akdedilen...tarihli ve ... seri nolu genel kredi sözleşmesinin 10 ve 11. Sayfalarında VII- Komisyon, Vergi ve Masraflar başlığının "Fon ve Vergi" kenar başlıklı 2. Maddesinde; "Bankanın bu sözleşme uyarınca müşteriye kullandıracağı her bir kredi ile açacağı hesaplar ve aldığı her bir teminat ile ilgiliişlemler/sözleşmeler veya bu sözleşmenin imzası ya da sözleşmeden kaynaklanan hakların icrası/korunması nedeniyle doğacak her türlü vergi, resim, harç ve masraflar, faiz, komisyon ve masraflara ait; mevcut veya ileride konulabilecek .., gider vergileri, ..., Hazine ve Maliye Bakanlığı veya benzer resmi kurumların Banka'dan her ne ad altında olursa olsun tahsil edeceği tutarları ve sait fon, resim ve harçları ve bunlara yapılacak zamlar ve ekleri, tarh edebilecek cezaları, sigorta prim be masrafları, bunlarda meydana gelebilecek artışların tamamı (hepsi birlikte"Vergiler") Müşteri'den tahsil edilecektir. hükmü mevcut olduğunu, tüm bu nedenlerle davanın reddine, karar verilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesi talebi ile davanın reddini talep ettikleri anlaşıldı.
DELİLLER VE GEREKÇE
Dava, kredi nedeniyle alınan ...'nin iadesi talebidir.
Mahkememizce alınan bilirkişi raporunda sonuç olarak; Davalı banka tarafından davacıya, 1.886.034.-TL tutarında İSKONTO kredisi kullandırıldığı, 271.879,46.-TL faiz tahsil edildiği, Faiz üzerinden %5 oranında, 13.593,97.-TL ... kesilmiş olduğu görülmüştür. Dava konusu işlemin, kullandırılan krediden elde edilen faiz üzerinden devlete ödenmesi gereken Banka ve Sigorta Muamele Vergisi olduğu, ödenmesinin yasal ve zorunlu olduğu anlaşılmıştır. Genel kabul görmüş prensipler çerçevesinde, ve Banka uygulamalarında da, sözleşme hükümleri gereği, bu verginin, kredi kullanan taraftan tahsil edilerek devlete ödenmesinin genel bir uygulama olduğu bilinmekte ise de, İlgili yasal düzenlemelerden, Banka ve Sigorta Muamele Vergisinin ödeyeninin hangi taraf olduğu hususunda kesin bir düzenleme tespit edilememiştir. Konunun hukuki yorum ve değerlendirme gerektirdiği, Takdirin Sayın Mahkemenizde olduğu, Görüş ve kanaatine varılmaktadır. Sayın Mahkemenin “…alınarak uyuşmazlık konusu dışında davalı bankanın davacıdan bir alacağı olup olmadığı, varsa miktarı….” Şeklinde ki görevlendirmesi kapsamında yapılan incelemede, Detaylı açıklamaları ve hesaplamaları rapor içerisinde yapıldığı üzere, davalı bankanın, davacıya kullandırmış olduğu KMH ve Kredi Kartı nedeni ile alacaklı olduğu anlaşılmış olup, Takipte talep edilen ve incelemede tespit edilen tutarların karşılaştırılması neticesinde; Davalı bankanın davacıdan alacağı 723.971,64.-TL olarak tespit edilmiştir.
Taraflar arasında çek hesabı açılış sözleşmesi, bankacılık hizmetleri sözleşmesi, genel kredi sözleşmesi, şirket kredi kartı üyelik sözleşmesi imzalandığı, yine sözleşme öncesi bilgilendirme formlarının imzalandığı görülmüştür.
Davacı tarafından imzalan genel kredi sözleşmesine istinaden 1.886.034.-TL tutarında iskonto kredisi kullandırıldığı, 271.879,46.-TL faiz üzerinden %5 oranında, 13.593,97.-TL ... tahsil ediliği, davcının da bu tutarı talep ettiği anlaşılmıştır.
6802 sayılı yasanın 28. Maddesinde ''(Değişik birinci fıkra: 3/6/1986 - 3297/16 md.) Banka ve sigorta şirketlerinin 10/6/1985 tarihli ve 3226 sayılı Finansal Kiralama Kanununa göre yaptıkları işlemler hariç olmak üzere, her ne şekilde olursa olsun yapmış oldukları bütün muameleler dolayısıyla kendi lehlerine her ne nam ile olursa olsun nakden veya hesaben aldıkları paralar banka ve sigorta muameleleri vergisine tabidir.(Değişik ikinci fıkra: 17/4/1981 - 2447/6 md.) Bankerlerin yapmış oldukları banka muamele ve hizmetleri dolayısıyla kendi lehlerine her ne nam ile olursa olsun nakden veya hesaben aldıkları paralar (kendileri veya başkaları hesabına menkul kıymet alıp satmayı, alım-satıma tavassut etmeyi veya alıp sattıkları menkul kıymet karşılığı borçları ödemeyi taahhüt etmeyi meslek haline getirenlerin bu faaliyetleri dolayısıyla lehlerine kalan paralar ile mevduat faizi vermek veya sair adlarla faiz ve benzeri menfaatler sağlamak üzere devamlı olarak para toplama işiyle uğraşanların topladıkları paralara sağladıkları gelir ve menfaatler üzerinden komisyon, ücret, hizmet karşılığı gibi adlarla aldıkları paralar dahil) da banka muameleleri vergisine tabidir. (Değişik üçüncü fıkra: 23/7/2010-6009/1 md.) 90 sayılı Kanun Hükmünde Kararnameye göre ikraz işleriyle uğraşanlarla ikinci fıkrada belirtilen muamele ve hizmetlerden herhangi birini esas iştigal konusu olarak yapanlar bu Kanunun uygulanmasında banker sayılırlar. Bir şahsın münhasıran altın alım ve satımı ile uğraşması banker sayılmasını gerektirmez.'' '' düzenlemesine yer verilmiştir.
6802 sayılı yasanın 28. Maddesine göre davacının kazandığı geliri olan faiz üzerinden ... ödemesi gerekti, yani ...'nin bankadan alınacağının, vergi yükümlüsü ve sorumlusunun banka olduğu açıktır.
Taraflar arasında akdedilen genel kredi sözleşmesinin VII/1 maddesinde komisyon, masraflardan, bunların artışından müşterinin sorumlu olacağının düzenlendiği, sözleşmenin VII/2 maddesinde fon ve vergi başlığı altında sözleşmeden kaynaklı her türlü vergi resim harç, faiz, komisyondan TCMB, Hazine ve Maliye Bakanlığı, veya benzeri resmi kurumların bankadan her ne ad altında olursa olsun tahsil edeceği tutarlardan, sair fon, resim ve harçlardan müşterinin sorumlu olacağının kararlaştırıldığı anlaşılmıştır.
Genel kredi sözleşmesi sözleşme öncesi bilgilendirme formunun 9. Maddesinde ..., ... ve sair resim, harç yükümlükleri müşterinin ödeyeceğinin, VII/1 maddesinde komisyon ve masraflara ilişkin bilgilendirmenin, VII/2 maddesinde fon ve vergi başlığı altında sözleşmeden kaynaklı her türlü vergi resim harç, faiz, komisyondan TCMB, Hazine ve Maliye Bakanlığı, veya benzeri resmi kurumların bankadan her ne ad altında olursa olsun tahsil edeceği tutarlardan, sair fon, resim ve harçlardan müşteriden tahsil edileceğine ilişin bilgilendirmenin olduğu bir suretinin davacı tarafından alındığının belirtilerek imza altına alındığı, görülmüştür.
6802 sayılı yasanın 28. Maddesine göre davacının kazandığı geliri olan faiz üzerinden ... ödemesi gerekti, yani ...'nin bankadan alınacağının, vergi yükümlüsü ve sorumlusunun banka olduğu açık olmakla birlikte; dava konusu ... kesintisine dayanak genel kredi sözleşmesinde ve bilgilendirme formunda ...'den müşterinin sorumlu olacağının açıkça yazıldığı, sözleşme metninin matbu ve bankanın tüm müşterilerine sunulacak nitelikte olduğu, hükmün sonradan doldurulmadığı, sözleşme hükmüne davacı tarafından herhangi bir itiraz ileri sürülmediği gibi sözleşmenin uygulanması sırasında da bir itirazının varlığının ispat edilemediği, davacının tacir olduğu, gerek tüketici kredilerinde gerekse ticari kredilerde ..'nin müşteriden tahsil edilmesinin yaygın ve maruf bir uygulama olması karşısında, bu sözleşme hükmünün şaşırtıcı veya davacı tarafından bilinemeyecek bir düzenleme olduğundan bahsedilemeyeceği gibi tek başına ... nin davacıdan tahsiline ilişkin hükmün dürüstlük kuralına aykırı olduğunun da kabul edilemeyeceği, kaldı ki sözleşme bilgilendirme formununda olduğu, tacir olan taraflar arasında sözleşeme serbesti ilkesi gereği ...'den de müşterinin sorumlu tutulmasının kararlaştırılmasında yasal bir engel olmadığı ( Bkz. İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 13. Hukuk Dairesinin ... Esas ve ... Karar sayılı ilamı), anlaşılmakla davacının davasının reddine karar vermek gerekmiştir.
H Ü K Ü M :Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davacının davasının reddine,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesi gereğince alınması gereken 615,40 TL karar ve ilam harcından peşin alınan 427,60 TL harcın mahsubu ile eksik alınan bakiye 187,80 TL karar ve ilam harcının davacıdan alınarak hazineye irat kaydına,
3-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-13.maddesi ve Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesi gereğince Adalet Bakanlığı Bütçesinden Arabulucuya ödenen 3.600 TL ücretin tamamının davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
4-Davacı tarafından yapılan yargılama giderinin kendi üzerinde bırakılmasına,
5-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca belirlenen 13.593,97 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
6-Taraflarca yatırılan gider avansından kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize verilecek veya başka mahkeme aracılığı ile mahkememize gönderilecek bir dilekçe ile İstinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 21/05/2025
Katip
¸e-imzalıdır
Hakim
¸e-imzalıdır
¸Bu evrak 5070 sayılı Yasa gereğince elektronik olarak imzalanmıştır.