T.C. İstanbul Anadolu 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2014/1423 Esas
KARAR NO: 2018/164 Karar
DAVA: İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 03/04/2014
KARAR TARİHİ: 20/02/2018
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ :
İDDİA, SAVUNMA, DOSYA KAPSAMI:
Davacı, birleşen dosya davalısı vekili dava dilekçesinde özetle: Müvekkili tarafından davacılar aleyhine 09/01/2014 tarihinde İstanbul Anadolu 25. İcra Müdürlüğü'nün........ esas sayılı icra dosyası ile taraflar arasında imzalanan 01/11/2012 tarihli sözleşmeye dayalı fatura vade farkı alacağından doğan alacaklarının tahsili için icra takibi başlatıldığını, davacıların haksız itirazı üzerine İstanbul Anadolu 1 Asliye Ticaret Mahkemesi'nin...... esas sayılı dosyası ile görülmekte olan dava ile iş bu davanın konusunu aynı ticari sözleşmenin oluşturduğunu belirterek davanın birleştirilmesine karar verilmesini talep etemiştir.
Davalılar birleşen dosya davacıları cevap dilekçesinde özetle: Müvekkili şirketlerin kurduğu adi ortaklıkta davalı arasında İstanbul İl Özel İdaresi İmar Yatırım ve İnşaat Daire Başkanlığı ......Hükümet Konağı yapımı işini dış cephe kaplaması üretim ve montajı için 01/11/2012 tarihli sözleşmenin imzalandığını, sözleşme gereğince davalıya iş bedelinin %10'u sözleşme imzalandığında, %80'i malzeme sevkiyatı yapıldığında kalan %10'luk kısmının da montaj tamamlandığında idarenin kabulü halinde ödeneceğinin kararlaştırıldığını, davalıya sözleşmede kararlaştırılan şekilde ödemelerin yapıldığını, davalının işi sözleşmede belirlenen sürede tamamlamadığını, eksik kalan işlerin müvekkiklerince tamamlandığını, davalının eksik işlerinden dolayı yaşanan gecikme neticesinde idare müvekkili şirketlere 102.988,10 TL gecikme cezası uyguladığını, ayrıca 26.635,80 TL kesinti yaptığını belirterek davalının kusuru nedeniyle sebep olduğu KDV dahil 152.956,20 TL zararın müvekkili şirketelere ödenmesine karar verilmesini talep etmiştir.
İstanbul Ticaret Sicil Müdürlüğü, İstanbul Anadolu 7. Asliye Ticaret Mahkemesi, İstanbul Anadolu 25. İcra Müdürlüğü'nün ....... esas sayılı dosyasına yazılan müzekkere cevaplarının dosya içerisine alındığı görüldü.
Dosyamız bilirkişiye tevdii edilmiş olup, bilirkişiler mahkememize hitaben sunmuş oldukları raporunda özetle: Taraflar arasındaki 01/11/2012 tarihli sözleşmenin m.6 hükmüne göre, davacının davalı tarafın ödemezlik def7i savunması ile karşılaşmadan isteyebileceği vade farkı alacağının, 49.759,74'TL'lik vade farkı miktarından ibaret olduğu yönünde mütalaa etmişlerdir.
Tarafların itirazları doğrultusunda bilirkişilerden üç tane ek rapor alınmış olup, bilirkişiler birinci ek raporlarında: Dosyanın mevcut kapsamına ve taraf beyanlarına göre, davacının davalıdan talep edebileceği, 31.393,74 TL'lik vade farkının olacağını, ikinci ek raporlarında ise; birinci ek raporlarında belirttikleri kanaatlerde herhangi bir değişikliğin bulunmadığını, üçüncü ek raporlarında ise; Davalıların (birleşen davanın davacılarının) gecikme nedeniyle tazminat talep etme haklarının bulunmadığı yönünde mütalaaa etmişlerdir.
İNCELEME ve GEREKÇE :
Dava, davacı yüklenici tarafından işverenler aleyhine başlatılan icra takibine itirazın iptali davası ile davalılar olan işverenlerce, yükleniciye karşı, eksik işler nedeniyle idare tarafından kesilen cezaların rücusu amacıyla başlatılan , birleşen dava olarak görülen alacak davasıdır.
Davacı karşı davalı ..., adi ortaklık yapmış olan davalılar ile aralarında ticari ilişki kapsamında ..... Hükümet Konağının dış cephe kaplaması üretim ve montaj işini üstlendiğini, işin yapıldığını, 35 adet fatura kesip gönderdiğini, davalıların işin bedeli olarak verdikleri çekleri süresinde ödememeleri nedeniyle vade farkı talep ettiğini, davalıların ödemediğini, bunun üzerine icra takibi başlattığını ileri sürerek itirazın iptalini talep etmiştir.
Taraflardan ... inşaat ile ... arasında 01/11/2012 tarihli yazılı bir sözleşme imzalandığı açıktır. ... tarafından kesilen faturalar ise.... inşaat+ .... ortaklığına kesilmiştir.
Davalardan .... inşaat, davacının eksik iş yaptığını, bu konuda Bakırköy 7. Sulh Hukuk Mahkemesinde .... D. iş dosyasında tespit yaptırdıklarını, vade farkı istemesine rağmen vade farkı faturası kesmediğini, kötü niyetli olarak yer teslimi yapılmadığını ileri sürdüğünü beyanla davanın reddini talep etmiştir
Davalılardan ...şirketin dava dilekçesi ve ön inceleme duruşması tebliğ edilmişse de, davalı cevap vermediği gibi duruşmalara da katılmamıştır.
Davalı şirketler vekili Av. ... ...., her iki şirket ve adi ortaklık adına vekaletname ibraz ettiği ancak cevap dilekçelerinin ......şirketi adına düzenlendiği görülmüştür.
Davaya konu İstanbul Anadolu 25. İcra Müdürlüğü’nün..... esas sayılı takip dosyası ile Bakırköy 7. Sulh Hukuk Mahkemesinde ...... D. iş dosyası celp edilerek dosyamız arasına konmuştur.
Davalı cevap dilekçesi ile sözleşmedeki yetki şartına itiraz etmişse de, tarafların tacir olduğu, yetki sözleşmesi yapabilecekleri, bu nedenle İstanbul Anadolu icra müdürlükleri ile mahkemelerinin yetkilendirilmiş olması karşısında yetki itirazı yerinde görülmemiştir.
Yargılama boyunca bir rapor, iki ek rapor alındıktan sonra, İstanbul Anadolu 7. Asliye Ticaret Mahkemesinin ..... E.... K sayılı dosyanın mahkememizin iş bu dosyası ile birleştirilmesine karar verilmiş, dosyaların ilgisiz olduğu görülmüşse de, tekrar birleşen dava yönünden ek rapora gönderilerek tefrik etmeksizin yargılamaya devam olunmuştur.
Kök rapor ve üç ek rapor mahkememizce etraflıca incelenerek denetlenmiş ve büyük ölçüde uyuşmazlığı çözer nitelikte, hüküm kurmaya elverişli bulunarak itibar edilmiştir.
Sözleşmenin davalı/karşı davacı ...ile davacı ... arasında aktedildiği, 6. maddesi ile sözleşme bedelinin %10’unun peşin, %80 lik kısmının her bir sevkiyattan sonra fatura kesme tarihinden itibare en geç 90 günü geçmeyecek şekilde ödenecği ve kalan %10luk kısımının da montaj tamamlandıktan sonra idarenin kabulünden sonra ödeneceği kararlaştırılmıştır. Sözleşmenin götürü usulde düzenlendiği, sözleşme bedelinin KDV.siz 780.000TL, KDV ile birlikte 920.400,00 TL olarak belirlenmiştir. Sözleşmenin hiç bir yerinde....... şirketinden söz edilmemiş, adi ortaklıktan söz edilmemiştir. Bu nedenle de sözleşmenin sadece taraflarını bağlayacağına kanaat getirilmiştir. Her ne kadar icra takibinde davalılar vekili olarak birlikte tek bir itiraz dilekçesi sunulmuşsa da, davalı ...’ın takibe itiraz etmesi, sözleşmeye taraf gibi sorumlu olmayı kabul anlamına gelmeyeceğinden bu davalı yönünden yapılan takibin iptaline karar verilmiştir. Zira faturalar adi ortakılk adına kesilmişse de, takip fatura alacağına değil, vade farkı alacağına dayanmaktadır. Vade farkı alacağının talep edilebilmesi için de taraflar arasında bu konuda bir anlaşma olmasına veya adete bağlıdır. Kural olarak vade farkı ancak taraflarca sözleşme ile karalaştırılmış ise istenebilir. Nitekim ...... ile ... arasında aktedilen 01/11/2012 tarihli sözleşmenin 6. maddesinde ödemelerin 90 günü geçmesi halinde vade farkı ödeneceği açıkca kararlaştırılmıştır.
Bilirkişilerce yapılan tespit ve hesaplamalr denetlenerek kontrol edilmiştir. DAvalının peşin olarak 92.195,00 TL ödediği her iki tarafın da kabulündedir. Defter kayıtlarına göre davalının ayrıca davacıya 852.913,49 TL lik ödeme yaptığı da anlaşılmaktadır. Sözleşme götürü bedeli 920.400,00 TL olduğuna göre davalı, 852913,49 TL+92.195,00 TL olmak üzere 945.108,49 TL ödeme yapmış olmakla fazladan 24.708,49+ TL ödeme yaptığı anlaşılmaktadır.
Muhasip bilirkişice yapılan döküme göre davacı tarafça 35 adet fatura kesilmiş, bunlar 90 günlük sürenin üstüne 45 ile 121 gün arasında değişen günlerde ödenmiştir. Ancak souçta 35 fatura içinde 90 günlük süreden önce ödenen bir fatura yoktur. Her ne kadar davalı tarafça sadece 4 adet faturada 90 günü geçen gecikme olduğu ileri sürülmüşse de, tabloda belirtilen süreler 90 günün üstüne geçirilen sürelerdir. Bu nedenle davalının itirazlarına itibar edilmemiştir.
35 adet fatura için 90 günün geçirilmesi ile toplamda 62.335,81 TL lik vade farkı doğmaktadır. Ancak burada iki husus önemlidir. Bir kere davalı fazladan 24.708,49 TL ödeme yapmış olduğundan bunun düşülmesi gerekir. Bir diğer husus da son %10luk kısım ancak idare tarafından kabul yapıldıktan sonra muaccel hale geleceğinden , bu kısım için henüz vade farkı istenemez. 62.335,81 TL’nin %10 luk kısma tekabül eden tutarı 6.233,58 TL etmektedir ve bu kısmında düşülmesi gerekir. Buna göre 62.335,81- 24.708,59 TL-6.233,58 TL = 31.393,74 TL vade farkı alacağı bulunmuştur.
Birleşen dava bakımından ise, davalı karşı davacılar, davacı karşı davalı ...’in işi zamanında bitirmemesi nedeniyle idare tarafından 102.988,10 TL gecikme cezası kesildiğini, ayrıca idare tarafında eksik işler nedeniyle 26.635,80 TL nesafet kesintilisi yapıldığını, toplamda KDV dahil 152.956,20 TL nin hakedişlerinden düşürüldüğünü, bunda davalının kusurlu olduğunu ileri sürerek alacak talebinde bulunmuştur.
İdari tarafından yapılan kesintinin davacı karşı davalının eylemlerinden kaynaklandığı net olarak ispatlandığı takdirde davacılar bu kesintiyi yansıtabilir. İl özel idaresinin yazışmaları incelendiğinde işin bitim tarihinin 14/12/2013 olduğu , rutin kontrollerde dış cephe işlerinin yavaş ilerlediği, çatı imalatının da durduğu belirtilmiştir.07/11/2013 tarihli il özel idaresi ceza hesabında da işin bitmesi gerektiği tarihin 14/12/2013 olduğu, işin fiilen bittiği tarihin 06/01/2014 olduğu idarece yazılmış, tespit edilmiş ve buna göre 102.988,10 TL ceza kesilmesine kararlaştırılmıştır. İdarenin tespitlerine göre 14/12/2013 ten 06/01/2014 e kadar 23 gün gecikme olmuştur. Davalı karşı davacılar ise birleşen dosyada Bakırköy 7. Sulh Hukuk Mahkemesinde......D. iş sayılı dosyada yaptırılan tespitlere dayanarak işin 4 ay 3 gün süreyle geç yapıldığına ilişkin tespite dayanmak yeterli değildir. Davalının idarece yapılan kesintilerin ne kadarının veya hepsinin ise ne şekilde davacı/karşı davalının hangi gecikmesi nedeniyle doğduğunu ispat etmesi gerekir. Dosyada işin eve yer göstermenin davacı-karşı davalı ...’e hangi tarihte yapıldığı ve ... için takvimin ne zaman başladığını gösteren belge de yoktur. Bu nedenle bu konuda bilirkişilerin 3. ek raporu da usul ve yasaya uygun görülmüş, isabetli kabul edilmiştir.
Açıklanan sebeplerle aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
Birleşen dosya davacısının bilirkişiler hakkında rüşvetten suç duyurusunda bulunulması talebi ile ilgili bizzat kendisi bulunabileceği gibi,mahkememizce resen suç duyurusunda bulunulması gereken bir husus tespit edilmediğinden, bu talep yerinde görülmemiştir.
H Ü K Ü M : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere:
A-Asıl davanın, kısmen kabul kısmen reddine;
1-İstanbul Anadolu 25. İcra Müdürlüğü’nün..... esas sayılı icra dosyasında takibin 31. 393,74 TL asıl alacak yönünden davalı ... yönünden devamına; fazlaya ilişkin kısmın reddine;
2-Asıl alacağa takip tarihinden tahsil tarihine kadar talep gibi sözleşme ile kararlaştırılan aylık %3 oranında faiz uygulanmasına;
3-Vade farkına ilişkin sözleşme..... inşaat..Ltd. Şti ile yapıldığından, sözleşmede taraf olmayan davalı ...nin takibe itirazının iptali talebinin reddine, ...yönünden takibin iptaline; davacı aleyhine kötü niyet tazminatına yer olmadığına;
4-Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesi uyarınca alınması gerekli 2.144,50 TL nin davacı tarafından peşin yatırılan 1.064,55 TL den mahsubu ile 1.079,95 TL nin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
5-Davacı tarafından yapılan 330,50 TL tebligat ve posta giderinin davanın kabul edilen kısmına isabet eden 166,44 TL si ile 1.093,55 TL harç gideri toplamı olan 1.259,99 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiye kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,
6-Karar tarihinde yürürlükte A.A.Ü.T. uyarınca 3.767,25 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
7- Red edilen kısım yönünden; davalı tarafından yapılan 4.350,00 TL bilirkişi masrafının kısmen kabul kısmen red oranları göz önünde bulundurularak 2.150,25 TL'nin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
8-Red edilen kısım yönünden ; Karar tarihinde yürürlükte A.A.Ü.T. uyarınca 3.713,05 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, bakiye kısmının karar kesinleştiğinde yatıran tarafa iadesine,
B- Birleşen İstanbul Anadolu 7. Asliye Ticaret Mahkemesinin ..... Esas,.... Karar sayılı alacak davasının reddine;
1-Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesi uyarınca alınması gerekli 35,90 TL nin davalılar tarafından peşin yatırılan 2.612,15 TL den mahsubu ile 2.576,25 TL nin davalılara iadesine,
2-Karar tarihinde yürürlükte A.A.Ü.T. uyarınca 14.986,50 TL vekalet ücretinin davalılardan alınarak davacıya verilmesine,
3-Davalılar tarafından yapılan masrafların kendi üzerlerinde bırakılmasına,
4-Taraflarca yatırılan gider avansından kullanılmayan bakiye kısmının karar kesinleştiğinde yatıran tarafa iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğden itibaren 2 hafta içinde istinaf yolu açık olmak üzere açıkça okunup usulen anlatıldı. 20/02/2018