T.C. İstanbul Anadolu 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2016/236 Esas
KARAR NO: 2019/1164 Karar
DAVA: Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 25/02/2016
KARAR TARİHİ: 12/11/2019
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: Davalı Şirkete sigortalı--- malik ve işleteni olduğu --- plakalı aracın, -- tarihinde müvekkiline ait ---plakalı araca çarparak hasarlanmasına sebebiyet verdiği, davalıya sigortalı araç sürücüsünün kazanın oluşumunda % 100 kusurlu olduğu, kusur durumu davalının da kabulünde olduğu, davalının---- tarafından belirlenen kusur dağılımını kabul etliği ve aracın tamir bedelini bu kusur dağılımına istinaden eksiksiz olarak ödediği, müvekkile ait araçta kaza sonucu oluşan hasarın sigorta şirketincc karşılandığı, ancak araçta meydana gelen değer kaybının karşılanmadığı, fazlaya İlişkin Kakları saklı kalmak kaydıyla, şimdilik --- TL değer kaybı hasar bedeli tazminatının poliçe limitleri dahilinde muhatap şirketin temerrüt tarihi olan ---- tarihinden itibaren avans faizi ile birlikte tahsiline, her türlü başvuru, yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesi" arz ve talep edilmiştir.
CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle: --- plak al: aracın, müvekkil şirket tarafından --- vadeli -- No.lu-----sigortalandığı, --- müvekkil şirkete başvurarak araçta meydana gelen hasarın rücuen tahsilini talep ettiği, müvekkil şirketin --- tarihli işlemiyle --TL -------ödeyerek sorumluluğunu yerine getirdiği, davayı kabul anlamına gelmemekle birlikte, müvekkil şirketin sorumluluğunun, sigorta poliçesindeki limitler ve sigortalının kusuru ile sınırlı olup, kaza tarihinde müvekkil şirketin maddi hasar sebebiyle araç başına, ----TL teminat sının olduğu, yapılan ödemenin teminattan düşülmesi gerektiği, değer kaybı hesabında Yargıtay kriterlerine uygun bir hesaplama yapılması gerektiği, değer kaybının, bir aracın satılırken ikinci el değerinin düşmesi karşısında uğranılan zararı belirttiği, ayrıca dava konusu olayın haksız fiilden kaynaklandığı, ticari iş niteliğinde olmadığı, bu nedenle davacı vekilinin avans faizine yönelik taleplerinin reddi gerektiği, aleyhe açılmış haksız ve mesnetsiz davanın sigortalı araç sürücüsüne atfı kabil kusur bulunmaması nedeniyle reddine, mahkeme masraflarının ve vekalet ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesi, davacı yanın ibraz ettiği delillerin taraflarına tebliğine, haksız ve mesnetsiz davanın reddine karar verilmesi" bilvekale arz ve talep edilmiştir.
İNCELEME ve GEREKÇE : Dava, hukuki niteliği itibari ile haksız fiil neticesinde araçta oluşan değer kaybının tazmini davasıdır.
Trafik Tescil kayıtlarının celbi için ------ kayıtlarının celbi için ---------, hasar dosyasının celbi amacıyla sigorta şirketine yazılan müzekkerelere ikmalen cevap verilmiştir.
Yargılama aşamasında dosyamız Makina Mühendisi Bilirkişisi ile Kusur bilirkişisine tevdi edilmiş olup, bilirkişiler hazırlamış oldukları raporunda özetle: Dava konusu olayın Karayolları Trafik Kanunu Kapsamında trafik kazası olduğu, Meydana gelen kazanın, trafik kurallarına uyulduğunda önlenebilir bir kaza" niteliğinde olduğu, kaçınılmazlık faktörünün etkisinin olmadığı, --- plakalı aracın sürücüsü ----nın kazada, % 100 oranında kusurlu olduğu, --- plakalı aracın sürücüsü ---- nın kazada, kusurunun olmadığı, söz konusu kazalı --- plaka sayılı aracın /---model --- ticari marka model araç olduğu, Kazalı araçlardaki Değer Kaybı hesaplamalarında ------ tarih ve ---no ile ----- tebliği ve ---- tarihinde yürürlüğe giren Karayolları Trafik Kanunu Değer Kaybı Hesaplanması Genel Şartlar esaslarına göre; Araç Rayiç Değeri ve Araç Kilometresi'nin baz alındığı. Bu kapsamda dosya muhteviyatında aracın kullanılmışlık değerine yönelik ( Aracın kilometresi),hasar gören parçalara yönelik detaylı bilgi, belge ve doküman bulunmadığından aracın piyasa rayiç değeri ve ona bağlı Değer Kaybı Hesaplamasının yapılmasının mümkün olmadığı, söz konusu araç kiralık olması nedeni ile kilometre tahmin edilmesi mümkün olmadığını, söz konusu aracın onarılıp hizmete sokulması durumunda ilgili kanun gereği Kısa süreli kiralık araçlar taksi, dolmuş, uzun süreli (bir yıf veya daha uzun) kiralık araç kategorisinde olduğundan kanun kapsamında %50'si teminat dışı olduğu belirtilmesine rağmen Danıştay ---- Hukuk Dairesinin --- Esas No: ---- sayılı karan gereği hesaplanan değerin tamamının TL olarak dikkate alınması gerektiği yönünde mütalaa etmişlerdir.
Tarafların rapora karşı itirazları ve sunulan eksik bilgi ve belgeler ışığında dosya ek rapor hazırlanmak üzere bilirkişilere tevdiine karar verilmiş olup, bilirkişiler ek raporunda özetle: Dava konusu olayın Karayolları Trafik Kanunu Kapsamında maddi hasarlı, Trafik Kazası olduğu, meydana gelen olayda kaçınılmazlık faktörünün etkisinin olmadığı, önlenebilir bir kaza niteliğinde olduğu, söz konusu araçta yaklaşık KDV hariç, işçilik dahil -------TL hasar oluştuğu, söz konusu kaza ile hasar durumunun uyumlu olduğu, söz konusu kazalı aracın onarımının yetkili servis ve tamir atölyelerinin iş yükü ile doğru Orantılı olmakla birlikte yaklaşık 3 (üç) iş günü süreceği ( Malzeme temin süresi dahil edilmiştir.) dava konusu aracın kazadan önceki 2. El kazasız piyasa rayiç değerinin ---TL civarında olduğu,( En az dört firmadan alınan fiyat ortalamasıdır.), söz konusu aracın ---- kayıtlarına göre dava konusu kaza haricinde 2 ( iki) adet daha geçmiş hasarının bulunduğu, ancak hasarların farklı bölgede olması nedeniyle Değer Kaybını olumsuz olarak etkilemeyeceği, söz konusu araçta mevcut Kanun ve Yönetmelik/Tebliğler kapsamında yapılan Hesaplamada --- TL Değer Kaybı oluştuğu, dava konusu aracın hasar ve kullanılmışlık katsayısı (km) ve hasar geçmişi ve durumu ile doğru orantılı olarak onarımdan sonraki 2.el kazalı piyasa rayiç değerinin yaklaşık ---TL civarında olduğu, söz konusu kazalı aracın piyasa şartlarına göre Değer Kaybının kazadan önceki -. El Piyasa Rayiç Değeri ile kazadan sonraki - El onarılmış piyasa değeri arasındaki fark ------- olarak toplam değer kaybı oluştuğu, yönünde mütalaa etmişlerdir.
Davalı tarafın rapora karşı itirazları doğrultusunda ve sunulan bilirkişi raporu gözetilerek, dosyanın değer kaybı yönünde yeni bir Makina Mühendisi bilirkişisine verilmesine karar verilmiş olup, Makina Mühendisi bilirkişisi mahkememize hitaben hazırlamış olduğu raporunda özetle: Dava konusu ----tarihli kazada davalı nezdinde trafik sigortalı --- plakalı aracı sevk ve idare eden sürücü --- kazanın oluşumunda %100 kusurlu olduğu, davacıya ait bulunan------- plakalı araçta dava konusu kaza nedeniyle oluşan hasarın onarımı yapıldıktan sonra piyasa rayiç değerinde ---- Genel Şartları ekinde bulunan değer kaybı hesaplama formülüne göre ---- TL değer kaybı oluştuğu hesaplanmış olup, piyasa koşulları ile de bu tutarın örtüştüğü tespit edildiğini, davalı ... --- nezdinde düzenlenen --- poliçe numaralı K.M.A.Z.M.M.S poliçesinin kaza tarihinde yürürlükte olduğu, limitinin --- TL olduğu ve bu limitten- TL hasar onarım bedelinin rücuen --------- ödendiği tespiti hususunda mütalaa etmiştir.
Bilirkişi raporu HMK 280. Maddesi uyarınca taraflara tebliğ edilmiştir.
Davacı vekili ---tarihli ıslah dilekçesi ile; --- TL olan değer kaybını, sunulan bilirkişi raporunda ---TL olarak hesaplandığını, ---TL değer kaybının kaza tarihi olan --- tarihinden bu yana işlemiş faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
Değer kaybı yönünden yapılan değerlendirme Yargıtay--- Hukuk Dairesi --- E. ---- K.Sayılı kararında; ''Değer kaybı, aracın trafik kazası sonucu hasarlanıp onarılmasından sonraki değeri ile hiç hasarlanmamış haldeki değeri arasındaki farka ilişkin olup araçtaki değer kaybı belirlenirken, aracın markası, yaşı, modeli ve hasar gördüğü kısımları dikkate alınarak aracın kaza tarihinden önceki 2. el satış değerinin tespiti ile aracın tamir edildikten sonraki ikinci el satış değerinin tespiti ve arasındaki fark göz önüne alınmaktadır.'' demek suretiyle değer kaybı yönünden Yargıtay uygulaması belirtilmiştir. ---- tarihli makine mühendisi bilirkişi raporu Yargıtay yerleşik içtihatlarına uygun olup; değer kaybı yönünden bilirkişi raporu hükme esas alınmıştır.
Toplanan deliller, dava dilekçesi, cevap dilekçesi, poliçe, kaza tespit tutanağı, hasar dosyası, bilirkişi raporu bir bütün olarak değerlendirildiğinde;---- tarihli kazada davalı nezdinde trafik sigortalı --- plakalı aracı sevk ve idare eden sürücü ---- kazanın oluşumunda %100 kusurlu olduğu yönündeki her iki bilirkişi raporuna mahkememizce trafik kazası tespit tutanağı ile dosya kapsamı ile örtüştüğünden itibar edilmiştir. Değer kaybı yönünden yapılan incelemede; --- tarihli makine mühendisi sigorta eksperi tarafından hazırlanan raporda değer kaybı hesabında aracın kaza tarihindeki piyasa rayiç değeri emsaller sunulmak suretiyle tespit edilmiş, önceki hasarları da değerlendirilmiş ve --- TL değer kaybı hesabı denetime esas biçimde yapılmıştır. Bilirkişice değer kaybı hesabı Genel Şartlar formulüne göre ve piyasa koşullarına göre ayrı ayrı denetime esas biçimde ---- TL olarak hesaplandığından bu rakama itibar edilmiştir. Yargıtay -. Hukuk Dairesi --- E. ---- K. Sayılı ilamı; ''Kabule göre; trafik kazasına konu olan aracın ticari niteliği bulunduğu anlaşılmakla;manevi tazminat yönünden de uygulanabilecek faiz oranı avans faizi olmalıdır.'' şeklindeki yerleşik içtihatlar doğrultusunda kazaya neden olan ----plakalı aracın kullanım amacının ticari olması gözetilerek sigorta şirketi yönünden dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile davalıdan tahsiline karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere:
DAVANIN KISMEN KABUL KISMEN REDDİ İLE;
1---- TL değer kaybı tazminatının ---- dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesi uyarınca alınması gerekli---- TL nin davacı tarafından peşin yatırılan --- peşin harç, TL --- TL ıslah harcından mahsubu ile --- TL nin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
3-Davacı tarafından yapılan 1.000,00 TL bilirkişi gideri, 255,00 TL tebligat ve posta gideri olmak üzere toplam 1.255,00 TL nin davanın kabul edilen kısmına isabet eden 959,44 TL si ile 96,50 TL harç gideri toplamı olan 1.055,94 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiye kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,
4-Karar tarihinde yürürlükte A.A.Ü.T.uyarınca 2.725,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Red edilen kısım yönünden ; Davalı tarafından yapılan 750,00 TL bilirkişi gideri, 2,50 TL tebligat ve posta gideri olmak üzere toplam 752,50 TL nin davanın kısmen kabul kısmen reddine kısmına isabet eden 177,21 TL yargılama giderinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, bakiye kısmın davalı üzerinde bırakılmasına,
6-Red edilen kısım yönünden ; Karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T. uyarınca 924,15 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
7-Taraflarca yatırılan kullanılmayan bakiye kısmının talep halinde yatıran tarafa iadesine,
Dair davacı vekilinin yüzüne karşı, davalının yokluğunda HMK 341 maddesi uyarınca miktar itibariyle kesin olarak karar verildi. 12/11/2019