T.C. İstanbul Anadolu 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2017/1355 Esas
KARAR NO: 2019/508
DAVA: Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 25/09/2017
KARAR TARİHİ: 07/05/2019
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA :Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: davacının -------- nolu poliçe ile ---------- işi için ------- müdürlüğüne ---------- tarihinde poliçenin kablü içn verdiğini ancak yapılan incelemde poliçenin içeriğinde bulunan %10 muafiyet oranının kabul edilmediğinin ve %2 olarak değiştirilmesinin talep edildiğini davalı ile yapılan görüşmelerde %2 olarak tanzim edilemeyeceğinin bildirildiğini bunun üzerine başka bir acente ile görüşerek idarenin talep etmiş olduğu %2 muafiyet ile yeni bir poliçenin dava dışı --------- tarafından 20/06/2016 tarihinde tanzim edildiğini idarenini yeni tanzim edilen poliçeyi kabul etmesi sorası davalının tanzim edilmiş olan poliçenin iptal edilemeyeceğini belirttiğini işin sürüncemeye bırakıldığını, sonrasında idare ile davalı sigortanın görüşmesi neticesinde poliçenin iptal edildiğine dair idareden yazı istendiğini idarenin poliçenin hiçbir hükmünün bulunmadığını belirtmesine rağmen sonuca varılamadığını, poliçenin tanzim edildiği tarih olan ----------- tarihinden veya diğer dava dışı ------------- tarafından tanzim edilen poliçenin başlangıç tarihi olan 20/06/2016 tarihi itibari ile davalı sigorta şirketinin poliçesinin iadesini ----------tarihleri arasındaki primlerin alınarak kalan tutarın iadesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP : Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle, İşvereni ---------olan davacının müteahhidi olduğu ----------- Koruma işinin --------- vadeli olarak --------- Sigorta poliçesi ile davalı şirket tarafından teminat altına alınmış olduğunu, davacının poliçe iptal talebi ve prim iadesi talebinin şirkete ulaştıktan sonra talebin yasal dayanağının olmadığının görüldüğünü, ancak poliçede işveren hak sahibi idare olan ---------poliçe iptaline ilişkin yazılı onayın alınması halinde poliçe iptalinin yapılabileceğinin davacıya bildirildiğini, ilgili yazının 19/06/2017 tarihinde davalı şirkete ulaştığını öncesinde iptal ve prim iadesinin söz konusu olamayacağını bu nedenle davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
İNCELEME ve GEREKÇE : Dava, hukuki niteliği itibari ile ---------- işi ile ilgili davacı tarafça yapılan; davalı sigorta şirketi muafiyeti genelge şartlarını taşımadığından iptali ile davacı tarafça yeni bir sigorta sözleşmesi yapıldığı anlaşıldığından --------sigorta poliçesinin iptali ile davacı tarafça ödenmiş bedellerin iadesine ilişkindir.
Davacı asil ön inceleme duruşmasındaki beyanında:'' Dava dilekçemizi tekrar ederiz, dava şartları mevcuttur. Tahkikat aşamasına geçilmesini talep ederiz. Ben Amasra Horhor Deresi Taşkın Koruma işini aldım, bu amaçla sigorta yaptırmam gerektiğinden başka şehirden bulunan sigortam ile iletişime geçtim telefonda anlaştık, önce para tahsil edildi, sözleşme bana daha sonra geldi, sözleşmeyi incelediğimde muafiyetin %10 olduğunu gördüm oysa 2009 tarihli genelge de muafiyetin azami %2 olması gerektiği açıklanmış olup, bu sigorta şirketlerinin de bilgisindedir, -----------poliçeyi götürdüğümde bu muafiyetin %10 olduğunu bu poilçeyi kabul edemeyeceklerini söylediler bunun üzerine-------------muafiyetin %2'ye uyarlanmasını teklif ettim kabul etmediler bununla birlikte poliçe ücretini de tahsil etmişlerdi ben de taşkın işi için %2 muafiyetli -----------ile yeni bir sigorta yaptım, davamın konusu --------Sigorta muafiyetinin %10 olması nedeni ile iptali ve verdiğim ücretin iadesini ve yeni bir sigorta yapmam nedeni ile------------ mükerrer duruma geçtiğinden de iptalidir.'' yönünde beyanda bulunmuştur.
Davacıya dava dilekçesi 2 numaralı talep sonucunda belirttiği maddi kayba yönelik delil, bilgi ve belge sunması için 2 hafta kesin süre verilmesine, ibraz edilmediği takdirde mevcut deliller ile davanın sonuçlandırılacağının ihtarına karar verilmiştir. Davacı tarafça verilen kesin süre içerisinde talep ettiği maddi kayba yönelik delil sunulmamıştır.
-----------Sigortaya müzekkere yazılarak davaya konu poliçe ile ilgili davacı tarafça yapılan tüm başvuruları mahkemeye bildirmesinin istenmesine, poliçenin hangi tarihte son bulduğu, poliçe kapsamında davacı tarafından yapılan ödemeler, şirket tarafından davacıya iade adı altında ödeme yapılıp yapılmadığının bildirmesi istenmiş; müzekkereye cevap verilmiştir.
--------- müzekkere yazılarak davacının dava dilekçesinde belirttiği poliçe hakkında davacı tarafça yapılan tüm başvuru dilekçe örnekleri, ödemeler, poliçenin yürürlükte olup olmadığı, hangi tarihler arasında geçerli olduğu hususunun bildirmesi istenmiş; müzekkereye cevap verilmiştir.
---------- Müdürlüğü'ne müzekkere yazılarak dava dilekçesi de eklenmek suretiyle ----------koruma işi için davacı tarafça hangi poliçe veya poliçelerin ibraz edildiği, poliçe ibrazı ile ilgili müdürlükçe kabul/ red yönüyle verilen tüm kararların istenilmesine, %2 muafiyet şartının kurumca re'sen kontrol edilip edilmediğinin sorulmasına, ibraz edilen poliçede %2 muafiyet şartı yok ise kurumca ne işlem yapıldığının sorulmasına, %2 muafiyet şartı içermeyen poliçe sunulduğu takdirde bunun kurumları nezdinde ne hükümde olduğunun bildirilmes bildirmesi istenmiş; müzekkereye cevap verilmiştir.
Mahkekememiz yargılama aşamasında sigorta uzmanı bilirkişiden rapor alınmış olup bilirkişi mahkememize sunmuş olduğu raporda özetle ; Davalı sigorta şirketi tarafından tanzime edilen poliçe de özel şart olarak; Poliçenin işveren onayı olmaksızın iptal edilmeyeceğinin belirtildiği ve İŞVEREN' in -------------Yüklenicinin 06.05.2016 tarihinde İdareye sunmuş olduğu ---------- tarafından düzenlenen ali risk sigorta poliçesinin İdare tarafından incelendiği ancak uygulanacak muafiyet oranının % 10 olduğunun görüldüğü, bu sebeple muafiyet oranının % 2 olarak düzeltilmesi gerektiği için yüklenici ...'a ----------------------sayılı ve ------------ iade edildiğini müzekkere cevabında belirttiği ve davalı vekili tarafından da davaya cevap dilekçesinde ancak bu tarih itibarı ile poliçenin iptalinin söz konusu olabileceğin savunduğunun tespiti ile ve TTK madde 1286 dikkate alındığında; davalı ------------ sorumluluğunun ------------ tarihleri arasında olduğunun kabulünün uygun olacağı, Davalı sigorta şirketinin------------ günlük teminatına karşılık hak ettiği sigorta priminin 3.553,85 TL (Gider Vergisi Dahil) olduğu, davacı sigorta ettirene 12.05.2017 tarihinden itibaren poliçenin iptali ile toplam 4.435,76 TL tahsil etmiş olduğu primin iadesinin uygun olacağının (gün esaslı iptal) takdir ve hukuki münakaşasının mahkemeye ait olduğunu, Davalı sigorta şirketinden 01.04.2016 tarihinde tanzim edilen poliçenin ------------- tarihinde tanim edilen ikinci poliçe süresine kadar verilen teminatlar dahilinde sorumluluğunun bulunduğu, ancak ikinci poliçenin tanzimi yani teminatının başlaması ile davalı sigorrta şirketinin sorumluluğunun sona erdiği kanaatine varması durumunda ise; Davalı sigorta şirketinin -----------günlük teminatına karşılık hak ettiği sigorta priminin 698,54 TL (Gider Vergisi Dahil) olduğu, davacı sigorta ettirene 20.06.2016 tarihinden itibaren poliçenin iptali ile toplam 7.291,07 TL tahsil etmiş olduğu primin iadesinin uygun olacağını mütalaa etmiştir.
Davacı tarafından ------------- koruma işi üstlenildiği ve bu iş kapsamında poliçe ibrazının şart olduğu ve davacı tarafça ibraz edilen davalı ----ait ilk poliçenin %10 muafiyet içermesi nedeniyle ---------- tarafından kabul edilmediği, bunun üzerine davacı tarafça Yapım İşleri Genel Şartnamesi gereğince %2 muafiyet içeren Dubai Sigorta'ya ait poliçenin ibraz edildiği sabittir. Davacı muafiyet koşulunu sağlamadığından ilk sigorta poliçesinin iptali ile ödediği primlerin iadesini talep etmektedir. Uyuşmazlık konusu bu noktada toplanmaktadır.
-----------tarihli İnşaat Bütün Tehlikeler Poliçesi davacı adına davalı ----------- tarafından düzenlenmiş ve ekinde %10 muafiyet içerdiği anlaşılmıştır.
---------- tarihli İnşaat ----------davacı adına dava dışı Dubai Sigorta tarafından düzenlenmiş ve ekinde %2 muafiyet içerdiği anlaşılmıştır.
Yapım İşleri Genel Şartnamesi'nin 9. Maddesi a bendi ile '' Tüm riskler için uygulanabilecek muafiyet oranının azami %2 '' olduğu sabittir.
-----------gelen ------------ tarihli yazı cevabı incelendiğinde davacı tarafça %10 muafiyet içeren -------- poliçesi ------------ tarihinde idareye ibraz edilmiştir. Yazı cevabı incelendiğinde İdare tarafından ---- poliçesinin şartları taşımadığı gerekçesi ile kabul edilmediği ve davacı tarafından 20.06.2016 tarihinde başka bir sigorta şirketine ait uygun sigorta poliçesi sunulduğu sabittir.
Davacının delil listesinde yer alan 06.06.2016 tarihli ----------- hitaben yazdığı dilekçe incelendiğinde; ----------poliçesinin idarenin istediği konuma ait olmamasından dolayı iptalini istediği sabittir. Davalı----------cevap dilekçesinde davacının 20.06.2016 tarihinde poliçenin iptalini ve primlerin iadesini talep ettiği belirtilmiştir. Davalı ------------ davacının başvuru belgesi aslı talep edilmiş ise de gelen 14.01.2019 tarihli müzekkere cevabında davacının 06.06.2016 tarihli başvurusunun tespit edildiği fakat belge aslına ulaşılmadığı bildirilmiştir. Davalı ---------------- davacıdan ---------yazı ibrazını davacının başvurusundan 1 sene sonra talep etmiş olup; ---------- talebi üzerine dava dışı-------- tarihli yazı ile davacıya ----------- poliçesini iade etmiştir. Bu husus yazılı delil başlangıcı olarak kabul edilen davacının delil listesine ekli mail yazışmaları ile sabittir. İlgili mailler incelendiğinde davacı taraf dilekçe tarihi olan ---------- tarihi itibariyle poliçenin iptalini talep etmiş, davalı taraf ise ------ yazısının iletildiği ----------- tarihi itibariyle poliçenin iptalinin mümkün olduğunu belirtmiştir.
Alınan bilirkişi raporu incelendiğinde; ikili bir değerlendirme yapılarak takdir mahkemeye bırakılmıştır.------ poliçe başlangıç tarihi ile ----------- poliçesinin --------- ibraz edilerek kabul edildiği tarih arasındaki poliçe bedeli için ayrı bir hesap yapılmış;------------ poliçe başlangıç tarihi ile ---------poliçe iade tarihi arasındaki poliçe bedeli için de ayrı bir hesaplama yapılmıştır. Bilirkişi raporunda baskın görüş olarak poliçenin ------------tarihinden itibaren iptalinin gerekeceğini belirtmiştir. Hakim bilirkişi raporundaki görüşleri serbestçe takdir etme hakkına sahip olup rapordaki görüş bağlayıcı değildir. HMK 288. Maddesi gereğince; '' Hâkim, bilirkişinin oy ve görüşünü diğer delillerle birlikte serbestçe değerlendirir.'' --------- yazı cevabı incelendiğinde --------- tarihli hasar ile ilgili ------------- tarafından hasar dosyası açıldığı; bilirkişinin ---------- tarihine kadar davacı sigorta şirketinin poliçesinin geçerli olduğu görüşü karşısında bu tarihten önceki hasara dair hasar dosyasının ---------- tarafından açılmış olması bilirkişi raporundaki baskın görüşüne itibar edilmeme gerekçelerindendir.
Toplanan deliller, dava dilekçesi, davacının duruşmadaki beyanı, cevap dilekçesi,---------------- gelen yazı cevabı, -----------yazı cevabı, -----------yazı cevabı, poliçeler ve bilirkişi incelemesi bir bütün olarak değerlendirildiğinde; davalı ---------tarafından düzenlenen ----------- tarihli ---------tarihli davacının başvurusu üzerine davalı -------- poliçesinin kabul edilmediğinin sabit olduğu, davacı tarafça davalı sigorta şirketine poliçenin iptali için --------------tarihinde başvurulduğunun sabit olduğu, davacı tarafça aynı işe ilişkin dava dışı---------- tarihinde ------------ poliçesinin ibraz edildiğinin ve --------- tarafından %2 muafiyet koşulunu taşıyan bu poliçenin --------- tarihinde kabul edildiğinin sabit olduğu hususları bir bütün olarak değerlendirildiğinde; davacı tarafça davalıya ---------- tarihli poliçenin iptali başvurusu varken, davalının bu başvurudan 1 sene sonra idareden yazı cevabı temin edilmesi halinde poliçenin iptal edileceğinin belirtilmesi karşısında; davalının geciken yanıtının davacıya yükletilemeyeceği bu nedenle ------başlangıç tarihli ---------- ile davacı arasında imzalanan ------------ aynı işe ilişkin usulüne uygun %2 muafiyet koşulunu sağlayan poliçenin -------tarafından kabul edildiği --------------- tarihi itibari ile geçersiz olduğunun tespitine karar verilmiş; bilirkişi raporunda --------- poliçe başlangıç tarihi ile ----------- poliçesinin---------- ibraz edilerek kabul edildiği tarih arasındaki hesaplanan 7.291,07 TL poliçe bedelinin; davalıdan alınarak davacı tarafa verilmesine karar verilmiştir. Davacı tarafça verilen kesin süre içerisinde talep sonucunun ikinci kısmında talep ettiği maddi kayba yönelik delil sunmadığından bu talebinin reddine karar verilmiştir. Davacı taraf dava dilekçesinde açıkça faiz talebinde bulunmadığından talep ile bağlılık ilkesi gereğince faize hükmedilmemiştir.
H Ü K Ü M: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere:
DAVANIN KISMEN KABUL KISMEN REDDİ İLE;
------- başlangıç tarihli ------------ ile davacı arasında imzalanan İnşaat Bütün Tehlikeler Poliçesinin 20.06.2016 tarihi itibari ile geçersiz olduğunun tespiti ile; davacı tarafından davalı----------ödenen 7.291,07 TL sigorta priminin davalıdan alınarak davacı tarafa verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine,
1-Alınması gerekli 498,05 TL harcın davacı tarafça yatırılan 272,90 TL peşin harçtan mahsubu ile 225,15 TL'nin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
2-Davacı tarafından 272,90 TL peşin harç, yapılan 187,85 TL posta-tebligat masrafı, 700 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 1.160,75 TL yargılama giderinin davanın kabul red oranı gözönünde tutularak 1.059,26 TL'lik kısmının davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiye kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,
3-Karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T uyarınca 2.725,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T uyarınca 698,54 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
5-Bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatıran tarafa iadesine,
Dair davacı vekilinin yüzüne karşı, davalının yokluğunda kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar, açıkça okunup, usulen anlatıldı. 07/05/2019