T.C. İstanbul Anadolu 1.ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2019/439 Esas
KARAR NO: 2021/242
DAVA: Zayi Belgesi Verilmesi
DAVA TARİHİ: 04/07/2019
KARAR TARİHİ: 11/03/2021
Mahkememizde görülmekte olan Zayi Belgesi Verilmesi davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle;------ tarihinde, davacı şirketin ------------ adresinde bulunan ----- depolama tesisinde yangın çıktığı, yangın hakkında --- raporunda davacı şirkete ait evrakların, ticari defter ve kayıtların, faturaların, mahsupların ve beyannamelerin, ticari mektupların, sözleşmelerin vb. belgelerin de bulunduğu ---------- tamamen yandığının yazılı olduğu, işbu raporda detaylı belge/dosya/sözleşme/ticari defter listesinin yer almadığı, yapılan görüşmelerde ------- tarafından ayrıntılı bilgi alınamadığı, yangında zayi olan belgeler hakkında ------ tespit çalışmalarının sürdüğü,-------- tarafından sadece davacı şirketin evraklarının saklandığı kutu numaralarının belirlendiği, içeriğe yönelik çalışmaların sürdüğü, ilk tespitlere göre davacı ----dönemlerini kapsayan ticari defter, fatura ve sair evrakların zayi olduğuna ilişkin davacı şirkete zayi belgesi verilmesinin talep edildiği belirtilmiştir.
İNCELEME VE GEREKÇE
Dava hukuki niteliği itibari ile TTK tacirin saklamakla yükümlü olduğu defter ve belgelerin zayi olması sebebi ile açılan zayi belgesi verilmesine ilişkin çekişmesiz yargı işidir.
6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu m.64/3 uyarınca; ----------------- kendilerine tanınan yetkiye istinaden müştereken ------sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan ------gerçek ve tüzel kişi tacirler tarafından fiziki veya elektronik ortamda tutulacak ticari defterlerin neler olduğu ve bu defterlerin nasıl tutulacağına ilişkin şekil ve esaslar ile defterlerin saklanma zorunluluğu belirtilmiştir.
Ticari Defterlere İlişkin Tebliğ’de tacirler tarafından tutulması zorunlu olan defterler, tacir sınıfları ve ticaret şirketlerinin türleri bazında ayrı ayrı belirtilmiştir. Bu kapsamda anonim şirketler; yevmiye defteri, envanter defteri, defter-i kebir, pay defteri, yönetim kurulu karar defteri, genel kurul toplantı ve müzakere defteri tutmakla yükümlüdür. (----- Ayrıca aynı tebliğde; her tacirin; tutmakla yükümlü olduğu ticari defterlerini ve bu defterlere yapılan kayıtların dayandığı belgelerini sınıflandırılmış bir şekilde on yıl saklamakla yükümlü olduğu, saklama süresinin ticari defterlere son kaydın yapıldığı veya muhasebe belgelerinin -----bitişiyle başladığı belirtilmektedir. ------
Davacı --------------- talep etmiş olduğu belgelerden hangilerinin TTK----------- kapsamında tutulması ve saklanması zorunlu defter ve belgeler olduğu hususu incelendiğinde;
TTK. 28. Maddesinin yedinci fıkrasında “Bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde zıyaa uğrarsa tacir zıyaı öğrendiği tarihten itibaren onbeş gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilir. Bu dava hasımsız açılır. Mahkeme gerekli gördüğü delillerin toplanmasını da emredebilir.” denilmiştir. Aynı ifadenin ----------------- 12. Maddesinin 4. Fıkrasında da ifade edildiği görülmüştür.
Davacının dava dilekçesinin ekinde sunduğu, ---------- tarihli yangın raporuna istinaden söz konusu durumun kendilerine--------- tarafından ---- tarihinde bildirilmesinden sonra davanın ------- tarihinde dava açtığı tespit edilmiş ----- süre sınırına uyulduğu görülmüştür.
Dosya üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılmış olup düzenlenen raporda sonuç olarak ' Dosya kapsamında, davacı ---------- Sayın Mahkemenize göndermiş olduğu ---- tarihli cevap yazısının ekindeki listeyle karşılaştırılmıştır.
----------- ilişkin ----- ---- beyanname dosyasının, 6102sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 82. Maddesi ile, --- tarihli Ticari Defterle İlişkin Tebliği'ne göre, saklanması zorunlu belgeler kapsamına girdiği, bu sebeple davacının bu belgelerle ilgili zayi belgesi verilmesi talebinin yerinde olduğu,
------------ ilişkin yevmiye, kebir , envanter, ortaklar pay, genel kurul ve müzakere defterlerinin 6102sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 82. Maddesi ile, 19/12/2012 tarihli Ticari Defterle İlişkin Tebliği'ne göre, saklanması zorunlu belgeler kapsamına girdiği, bu sebeple davacının bu belgelerle ilgili zayi belgesi verilmesi talebinin yerinde olduğu,
-------- ilişkin yevmiye ve kebir defterlerinin------ sebebiyle söz konusu defterler için zayi talebinin yerinde olmadığı, ------------- dosyalarının 6102sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 82. Maddesi ile, 19/12/2012 tarihli Ticari Defterle İlişkin Tebliği'ne göre, saklanması zorunlu belgeler kapsamına girdiği, bu sebeple davacının bu belgelerle ilgili zayi belgesi verilmesi talebinin yerinde olduğu,' şeklinde mütalaa vermiştir. ----- ----- uygun olduğundan hükme esas alınarak davanın kısmen kabulüne karar verilmiş aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın kısmen kabülü ile;
------- ilişkin yevmiye, kebir ve --------- beyanname dosyası,
--------- ilişkin yevmiye, kebir , ---------, genel kurul ve müzakere defterlerinin,
------- ilişkin yevmiye, ----------- dönemi------ faturalarının, -------- ---- mutabakat dosyalarının zayi sebebiyle iptaline,
2-Alınması gereken 59,30-TL karar harcına karşılık peşin alınan 44,40-TL harcın mahsubu ile bakiye 14,90-TL harcın davacıdan alınarak hazineye irad kaydına,
3-Davacı tarafça yapılan tüm yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
4-Bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
Gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde istinaf yolu açık olmak üzere davacının yüzüne karşı verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.