T.C. İstanbul Anadolu 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2019/420 Esas
KARAR NO: 2020/128
DAVA: Zayi Belgesi Verilmesi
DAVA TARİHİ: 28/06/2019
KARAR TARİHİ: 18/02/2020
Mahkememizde görülmekte olan Zayi Belgesi Verilmesi davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili Şirket tarafından arşivleme hizmeti alınmak üzere dava dışı ------------- sözleşme aktedildiğini, --------- ve işbu hizmet kapsamında müvekkili şirkete ait çeşitli belgeler söz konusu arşivleme firması tarafından muhafaza edilmeye başlandığını, müvekkili şirketin daha önceki unvanının ------------- olduğundan arşivlenen dokümanların bir kısmının bu unvan altında kayıtlı olduğunu, -------- tarafından müvekkili şirkete tebliğ edilmiş olan bilgilendirme yazıları kapsamında -------- tarihinde vakıf olunduğu üzere; ------------- adresinde bulunan ------ adlı depolama tesisinde yangın meydana geldiğini, söz konusu yangında müvekkili şirkete ait çeşitli belgelerin zayi olduğunu, zayi olan tüm belgelere ilişkin kesin bir tespit yapılamadığını, kazaya ilişkin -------- olarak tanzim edildiğini, -------------- tarihine kadar devam eden) yangının süresini dikkate alarak, ----------içerisinde bulunan tüm malzemeler ile birlikte tamamen yanmış olduğunun görüldüğünün tespit edildiğini,------------- raporu ve envanter listelerini göz önüne alınarak------------------ depolama tesisinde müvekkiline ait kutuların yangın nedeniyle zayi olduğunu teyit ettiğini, --------- numaralı eki altında yangından etkilenen müşterilerin müşteri kodu, müşteri unvanı, toplam kutu sayıları ve kutu barkod numaralan yer aldığının müvekkili şirkete iletildiğini, söz konusu - numaralı --- tutmakta olduğundan ------- tarafından müvekkili şirkete sadece kutu barkod numaraları iletildiğini,----------şeklinde geçen ifade altında müvekkiline ait kutuların listelendiğini ancak ------ tarihinde dava dışı --------- vekilleri aracılığı ile müvekkiline yeni bir liste iletilerek müteakiben yapılan inceleme neticesinde ek olarak zayi olan kutuların bilgisi iletildiğini, ------------ tarafından iletilmiş olduğu üzere ---- numaralarından öte, kutu içeriklerine dair açıklamanın yer alacağı daha detaylı bir listenin -------yer alması talebi ------ tarafından kabul edilmemiş olduğundan --- raporunda müvekkilinin kutu içeriklerine dair detaylı liste yer alamadığını, dava dışı ---------------- tarafından, yangın tarihinde --------adlı depolama tesisinde bulunan ve ---------- bilgi işlem sisteminde kayıtlı envanter muhteviyatının bilirkişi marifetiyle tespit edilmesi istemiyle hasar tespiti talebinde bulunulduğunu, söz konusu talep çerçevesinde, ---- tarihi itibarıyla ---------- sisteminde kayıtlı olan envanter muhteviyat bilgisi tespit edildiğinde söz konusu tespitin ayrıca paylaşılacağını, zayi olan belgelerin dava dilekçesi içeriğinde mevcut olduğunu, bu liste kapsamında yeni belgelerin de her an tespit edilebilme ihtimali söz konusu olduğundan bu yöndeki talep hakları saklı kalmak kaydıyla öncelikle dava dilekçesi ve ekinde belirtilen tüm ticari defterlerin, faturaların, vergiye esas belgelerin, gümrük mevzuatına tabi belgelerin ve sair her türlü belge ve evrakların, yangın nedeniyle zayi olduğundan taraflarına zayi belgesi verilmesini talep etmiştir.
Dava, hukuki niteliği itibari ile zayi olduğu ileri sürülen davacı şirkete ait; dava dilekçesinde listelenmiş olan, defter, fatura, gümrük ve sair belgelerin zayi olduğunun tespiti ile iptali istemine ilişkindir.
TTK'nun 82/7 maddesine göre; bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler, yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içerisinde ziyaa uğrarsa, tacir ziyaı öğrendiği tarihten itibaren----- gün içerisinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilecektir.
Davaya konu yangın hadisesinin ------- tarihinde meydana geldiği, davacı tarafından durumun------ tarihinde öğrenildiği ve davanın ------ tarihinde açıldığı, buna göre davanın ---- günlük hak düşürücü süre içinde açılmış olduğu görülmüştür.
Davaya konu yangın olayı ile ilgili olarak ------Cumhuriyet Başsavcılığı'nın ----Soruşturma sayılı dosyası ile başlatılan soruşturma sonucunda------------- K.sayılı kararı ile kovuşturmaya yer olmadığına karar verildiği, celp edilen soruşturma evrakı ile anlaşılmıştır.
------------ yazı cevabı ile, davacı tarafından zayi belgesi istenen döneme ilişkin olarak vergi dairesi tarafından başlatılan bir inceleme ve soruşturmanın olmadığı görülmüştür.
Bir şirketin ticari defter ve kayıtlarının ziyaa uğradığından bahisle zayi belgesi verilebilmesi için bu defter ve kayıtların olağanüstü bir durum nedeniyle kaybolmuş olması gerekmektedir. Davaya konu olayda davacı arşiv deposunda çıkan yangın sonucunda orada muhafaza edilen tüm belgelerinin yandığını iddia etmiş, mahkememizce yapılan yargılama sırasında toplanan deliller, yangın raporları, soruşturma dosyası ve mahkememizce dinlenen tanık ... beyanı ile davacının arşiv hizmeti satın aldığı dava dışı şirkete ait depoda çıkan yangın sonucunda belgelerin zayi olduğu, davacının açıklanan bu olayın meydana gelmesinde her hangi bir kusurunun veya ihmalinin bulunmadığı anlaşıldığından davanın kabulüne karar verilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın kabulü ile, davacı vekili tarafından dava dilekçesi ekinde liste olarak gösterilen belgelerin yanarak zayi olduğu anlaşıldığından, bu konuda davacıya zayi belgesi verilmesine,
2-Alınması gereken 54,40-TL harcın, davacı tarafından peşin yatırılan 44,40-TL harçtan mahsubu ile bakiye 10,00-TL'nin davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
3-Davacının yaptığı harç ve masrafların kendi üzerinde bırakılmasına,
4-Yatırılan ancak sarf olunmayan gider avansı olduğu takdirde karar kesinleştiğinde ve talep halinde tarafa iadesine,
Gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren iki haftalık süre içinde istinaf yolu açık olmak üzere davacı vekilinin yüzüne karşı verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.18/02/2020