T.C. İstanbul Anadolu 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2019/164 Esas
KARAR NO: 2020/271
DAVA: Alacak
DAVA TARİHİ: 20/07/2011
KARAR TARİHİ: 30/06/2020
Mahkememizde görülmekte olan Alacak davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ :
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: Müvekkillerinin,-----------olarak kayıtlı bulunan şirketteki tüm hisselerini, ---- tarihli sözleşme ile --------- sattığını, bu satış kapsamında müvekkil ---- ------------- parselde kayıtlı bulunan taşınmazını---- tarihinde ------------- bedelle alıcı lehine süresiz olarak ipotek tesis ettirdiğini, sözleşme kapsamında, ---- nolu bağımsız bölüm, bodrum katı ve merdiven boşluğu için --------- ayrı kira sözleşmesi imzalanarak tapuya şerh edileceğini, şirketin---- bağımsız bölüm için satıcı müvekkillerine ödeyeceği kira bedelinin aylık -------olacağını, ----------- bedelle kiracı olarak oturdukları sırada avukatları aracılığıyla ------ noterliği ------------- yevmiye sayılı ihtarnameyle kira akdine son verildiğinin bildirildiğini, bu ihtarnamenin müvekkilince kabul edilmediğinin --------- yevmiye sayılı cevabı ihtarname ile davalı tarafa iletildiğini, ancak davalının - aylık kira bedellerini bloke ederek ----------tarihinde akdi fesih ederek taşınmazı tahliye ettiğini, ancak taşınmaza girildiğinde davalının projeye aykırı tadilat yaptığını, bu hususun -------Sulh Hukuk Mahkemesinin----------- sayılı dosyası üzerinden, taşınmazın kiraya verildiği projeye uygun hale getirilebilmesi için ---gün zaman ve --------maliyete ihtiyaç olduğunun belirlendiğini, kira sözleşmesinin haksız olarak feshedildiğini ileri sürerek, ---- yılına kadar ---kira bedeli ve ---- maddi tazminat olmak üzere toplam --------- alacağın, ticari faizi ile birlikte tahsilini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde; Davacıların -------- tarihinde, tespit konusu taşınmazın bulunduğu yerde ----------- sicil nosuna kayıtlı ---------- kurduğunu, söz konusu şirketin ------- faaliyetinde bulunduğunu,--- tarihinde davacıların şirketteki hisselerinin ---------------------satıldığını ve parasının tamamen alındığını, taşınmazın davacılar tarafından diyaliz merkezi olarak kullanıldığını, bu nedenle taşınmazın sanki daha sonra değiştirilmiş gibi iddialarının kötü niyet taşıdığını, tespit raporunun kabul edilemeyeceğini, davacıların tazminat taleplerinin ve kira alacağının da yerinde olmadığını, taşınmazın yeniden kiraya verilebileceği makul süre kadar bedelin davacının hesabına depo edildiğini savunarak davanın reddini talep etmiştir.
İNCELEME ve GEREKÇE : Dava, hukuki niteliği itibari ile kira sözleşmesinin haksız feshedildiği iddiası ile ------ kira alacağı ve mecurun uğradığı hasar nedeniyle ----------- tazminat tutarının davalılardan tahsili istemine ilişkindir.
------- ------------- karar sayılı ilamında " Mahkemece davanın kısmen kabulü ile, ----------alacağın dava tarihinden itibaren avans faiziyle birlikte davalıdan tahsiline, fazlaya ilişkin istemin reddine, karar verilmiş, kararın davacı ve davalı tarafından temyiz edilmesi üzerine --------------------------- sayılı ilamı ile; “mahkemece hasar ve eski hale getirme bedeliyle ilgili olumlu olumsuz bir karar verilmemesi doğru olmadığından hasar ve eski hale getirme bedeliyle ilgili olumlu olumsuz bir karar verilmesi gerektiği” gerekçesi ile hükmün bozulmasına karar verilmiştir.
Bozma sonrasında mahkemece, bozma ilamına uyma kararı verildikten sonra yapılan yargılama sonucunda; davacıların ---------- maddi tazminat talebinin reddine, karar verilmiş, hüküm davacı tarafından temyiz edilmiştir.
1-) Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle kanuni gerektirici sebeplere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre, davacının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazlarının reddi gerekir.
2-) Davacı vekilinin hor kullanma bedeline ilişkin temyiz itirazlarına gelince:
6098 Sayılı T.B.K.nun 316. (B.K.nun 256) maddesi hükmü uyarınca kiracı kiralananı tam bir özenle kullanmak ve aynı kanunun 334. (B.K.nun 266) maddesi gereğince sözleşme sonunda aldığı hali ile kiraya verene teslim etmekle yükümlüdür. Ancak kiracı sözleşmeye uygun olağan kullanma dolayısıyla oluşan eskime ve bozulmalardan sorumlu olmayıp münhasıran kötü kullanım nedeniyle oluşan zarar ve hasardan sorumludur. Davalının kiralananı kullandığı süre ve kullanma amacı gözetildiğinde olağan kullanımdan kaynaklanan yıpranma ve eskimeler olabilirsede; Davacılar hor kullanmadan kaynaklanan bedeli isteyebilirler.
Yargılama sırasında alınan --------- tarihli bilirkişi raporu ile tespit dosyasında alınan raporda belirlenen hasar kalemleri yönünden kullanımla orantılı olarak yıpranma payı düşülmediği anlaşılmaktadır. O halde mahkemece, yeniden ----- denetimine elverişli, ek rapor alınarak tespit raporunda belirlenen hasarlardan hangilerinin hor kullanım hangilerinin olağan kullanımdan kaynaklandığı ayrı ayrı tespit edilerek hor kullanmadan kaynaklanan hasar bedelinden yıpranma payı da düşülmek suretiyle hor kullanma tazminatına hükmedilmesi gerekirken eksik araştırma ve inceleme ile yazılı şekilde karar verilmesi doğru değildir." gerekçesi ile kararımız bozulmakla yeni esası işbu dosya olmuştur.
Mahkememizce usul ve yasaya uygun bozma ilamına uyulmuştur. Bozma ilamından; davacıların kira alacağı istemine dair talebinin ---------------------Sayılı ilamı ile kesinleştiği anlaşılmış; hor kullanma bedeline yönelik bozma ilamı doğrultusunda yeniden yargılama yapılmıştır.
Mahkememiz yargılama aşamasında inşaat mühendisi, makine mühendisi, sözleşme hukuku uzmanı, mali müşavir bilirkişiden oluşan heyete ''hasarlardan hangilerinin hor kullanım, hangilerinin olağan kullanımdan kaynaklandığı ayrı ayrı tespit edilerek hor kullanmadan kaynaklanan hasar bedelinden yıpranma payı da düşülmek suretiyle'' ek rapor hazırlanmak üzere dosyanın bilirkişi heyetine tevdiine karar verilmiş, bilirkişiler müşterek raporunda özetle, raporda hasarların hangilerinin olağan kullanım hangilerinin hor kullanım olduğu açıkça belirtilmek ve yıpranma payı da hesaba katılmak suretiyle; davacının; hor kullanmadan kaynaklanan hasarların giderilmesi için gerekli tutar olan: -------------- olarak tespit etmişlerdir.
Taraf vekillerinin itirazları, ----- tarihli tespit raporunun --------- Sayfasında yer alan fotoğraflar, kira sözleşmesinin 7. Maddesinde belirtilen soğutma sisteminin iç-dış üniteleri , kanal kablo ile borularının mevcut fotoğrafları ile birlikte irdelenmesi suretiyle ek rapor hazırlanmak üzere heyete makine mühendisi bilirkişi eklenerek ek rapor hazırlanmasının istenilmesine karar verilmiş; dava konusu olayda kiralayanın klima üniteleri yönünden herhangi bir maddi kaybı olamayacağı hususu düzenlenmiş, ------------------------sayılı ilamında belirtilen hususlar gözetilerek yapılan değerlendirme sonucu hor kullanmadan kaynaklanan hasarların giderilmesi için gerekli olan tutarın: ------------ Normal kullanmadan kaynaklanan hasarların giderilmesi için gerekli olan tutarın: ----- olduğunu --------tarihli bilirkişi 3. ek raporunda yazılmayan ancak ayrıntılı bilgi, açıklama ve gerekçeleri --------- tarihli bilirkişi 1. ek raporunda yazılan ve ----Sulh Hukuk Mahkemesinin--------------sayılı dosyasında yapılan tespit ve inceleme sonucu düzenlenmiş bulunan ---------- tarihli bilirkişi raporundaki tespit ve değerlendirmeler de yerinde görülerek, kadri maruf bulunmuş olan tespitler neticesinde, kiralananın dosyaya sunulan projesine uygun ilk kiralandığı duruma getirilmesi için gerekli olan tadilat bedelinin; -----------------olarak hesap ve tespit edildiği, bu işlerin -------- günlük sürede tamamlanabileceği, buna göre, davacının; hor kullanmadan kaynaklanan hasarların giderilmesi için gerekli tutar olan: ----------- kiralananın dosyaya sunulan projesine uygun ilk kiralandığı duruma getirilmesi için gerekli tadilat bedeli olan; ---- olmak üzere, Toplam: -------------------- talep edebileceğini mütalaa etmişlerdir.
Bilirkişi raporu HMK 280. Maddesi uyarınca taraflara tebliğ edilmiştir.
---------- tarihli bilirkişi heyeti raporunda kiralananın dosyaya sunulan projesine uygun ilk kiralandığı duruma getirilmesi için gerekli olan ------------ tamirat bedeli mahkemece bu yönde bir hesaplama yapılması talep edilmediği ve davamızın konusu ------------- neticesinde salt hor kullanma bedelinin ve yıpranma payının tespiti olmasına rağmen hesaplanmış olup; kiralananın dosyaya sunulan projesine uygun ilk kiralandığı duruma getirilmesi için gerekli tadilat bedeli kısmı mahkemece hükme esas alınmamıştır.
6098 Sayılı T.B.K.nun 316. (B.K.nun 256) maddesi hükmü uyarınca kiracı kiralananı tam bir özenle kullanmak ve aynı kanunun 334. (B.K.nun 266) maddesi gereğince sözleşme sonunda aldığı hali ile kiraya verene teslim etmekle yükümlüdür. Ancak kiracı sözleşmeye uygun olağan kullanma dolayısıyla oluşan eskime ve bozulmalardan sorumlu olmayıp münhasıran kötü kullanım nedeniyle oluşan zarar ve hasardan sorumludur. Davalının kiralananı kullandığı süre ve kullanma amacı gözetildiğinde olağan kullanımdan kaynaklanan yıpranma ve eskimeler olabilirse de; davacılar hor kullanmadan kaynaklanan bedeli isteyebilirler.
Yargıtayca tespit edildiği üzere; ------------ tarihli bilirkişi raporu ile tespit dosyasında alınan raporda belirlenen hasar kalemleri yönünden kullanımla orantılı olarak yıpranma payı düşülmek ve tespit raporunda belirlenen hasarlardan hangilerinin hor kullanım hangilerinin olağan kullanımdan kaynaklandığı ayrı ayrı tespit edilerek hor kullanmadan kaynaklanan hasar bedelinin ------------- olduğu yönündeki tespiti içerir -----tarihli bilirkişi raporunun bu kısmı yeterli, denetlenebilir ve hüküm kurmaya elverişli olduğundan itibar edilerek hükme esas alınmıştır.
Davacıların kira alacağı istemine dair talebi;-------------------------Sayılı ilamı ile kesinleştiğinden bu konuda yeniden karar verilmesine yer olmadığına, davacıların -------- maddi tazminat talebinin kısmen kabulü ile,--------------- hor kullanmadan kaynaklanan alacağın dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacılara verilmesine karar verilmekle aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere:
1-Davacıların kira alacağı istemine dair talebi; -------------------- Sayılı ilamı ile kesinleştiğinden bu konuda yeniden karar verilmesine yer olmadığına,
2-Davacıların -------- maddi tazminat talebinin kısmen kabulü ile,
-------- hor kullanmadan kaynaklanan alacağın dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacılara verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine,
3-Alınması gerekli 663,66 TL harcın davacı tarafça yatırılan 2.223,90 TL peşin harçtan mahsubu ile 1.560,24 TL harcın davacıya iadesine,
4-Davacı tarafça yapılan 663,66 TL harç gideri, 3.350,00 TL bilirkişi ücreti, 436,50 TL posta-tebligat masrafı olmak üzere toplam 4.450,16 TL'nin davanın kabul red oranı gözönünde tutularak 606,87 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiye kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,
5-Kabul edilen kısma göre karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T uyarınca hesaplanan 3.400,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Reddedilen kısma göre karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T uyarınca hesaplanan 8.798,64 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
7-Bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatıran tarafa iadesine,
Dair taraf vekillerinin yüzüne karşı, kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde -------------- temyiz kanun yolu açık olmak üzere verilen karar, açıkça okunup, usulen anlatıldı. 30/06/2020