T.C. İstanbul Anadolu 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2020/631 Esas
KARAR NO: 2021/64
DAVA: Alacak (Acentelik Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 12/11/2020
KARAR TARİHİ: 21/01/2021
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Acentelik Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ :
İDDİA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: müvekkili ile davalı arasında ---- tarihli ---- imzalandığını, sözleşme uyarınca davalının donatanı olduğu---- isimli -------- satılması için tek yetki merkez acente olarak müvekkiline verildiğini, sözleşme uyarınca müvekkilinin tüm yükümlülüklerini yerine getirdiğini, potansiyel alıcılar hakkında bilgiler verildiğini, sonuç olarak davalı tarafça müvekkilinin aradan çıkarılması suretiyle sözleşmeye konu yat öncelikle ---- tarihinde dava dışı -----satımın ardından yalnızca----- sonra müvekkilinin sağladığı müşteri portföyünden olan ve bu hususta davalıya bilgi verilen --- satıldığını, yatın isminin ----olarak değiştirildiğini, müvekkili ile alıcı ------arasında pazarlık görüşmeleri dahi yürüterek sözleşmenin gerekleri müvekkili tarafından eksiksiz şekilde yerine getirildiğini, dava konusu olayda müvekkilinin devre dışı bırakılmak amacıyla sözleşemeye konu yat öncelikle muvazaalı olarak dava dışı----- bu satımdan ---- müvekkilinin sağladığı müşteri --- satıldığını, -- tarihinde----------- yevmiye nolu ihtarname keşide edilerek müvekkilinin hak kazanmış olduğu sözleşmeden doğan alacağın talep edildiğini, sözleşmenin bitiş tarihi her ne kadar ------- olarak belirlenmiş ise de davalı tarafça belirtilen tarihte sözleşmenin bittiğine ilişkin olarak herhangi bir bildirimde bulunulmadığını, sözleşmenin zımmen yenilenerek devam ettiğinin kabul edilmesi gerektiğini iddia ederek; fazlaya ilişkin her türlü hakları saklı kalmak kaydıyla acentelik sözleşmesinden doğan şimdilik ------satış tarihi olan----- tarihinden itibaren işleyecek ticari faizin davalıdan tahsilini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yüklenmesini talep ve dava etmiştir.
SAVUNMA:Davalı vekilinin cevap dilekçesinde, özetle, dava konusu alacağın dayanağı olduğu iddia edilen ------- kaynaklı olarak talep edilmekte ise de, sözleşme başlığında acente ifadesine yer verilmekte ise de iş bu sözleşmenin esasen içeriği itibariyle simsarlık (tellallık) sözleşmesi olduğunu ve TTK'nın 4.maddesi kapsamında mutlak ticari işler arasında sayılmadığını, görev yönünden itirazları bulunduğunu ve görevli mahkemenin Tüketici Mahkemeleri olduğunu, ilgili sözleşmenin 8.maddesi ile taraflar arasında yetki sözleşmesinin bulunduğunu, anlaşmazlık halinde ------ Mahkemelerinin tek ve yetkili merci olarak belirlendiğini, yetki yönünden itiraz ettiklerini, mahkeme aksi yönde kanaatinde olması halinde davalının yerleşim yeri olan ------ Mahkemelerinin yetkili olacağını, davanın belirsiz alacak davası olarak açılabilmesinin mümkün olmadığını, dava konusu sözleşmenin 1 ay süre ile sınırlı olmak üzere imzalandığını, belirtilen süre içinde yatın satışının gerçekleşmediğini, sözleşmenin 6.maddesinde düzenlenen "İş bu sözleşme süresi sona erdiği tarihte herhangi bir ek bildirime gerek olmaksızın kendiliğinden fesh olacaktır. Ancak yat sahibi ve acentenin karşılıklı mutabakatı ile sözleşme süresi uzatılabilir." hükmü gereğince herhangi bir ek bildirime gerek kalmaksızın uzatma yönünde bir mutabakat olmadığından kendiliğinden sona erdiğini, sözleşmenin sona ermesinden sonra müvekkilinin kendi çabaları ile ---- tarihinde yatını ---- vade tarihli bono karşılığında --- sattığını, bu hususun ------------ yevmiye nolu ihtarnamesinin keşide edildiğini ve davacı vekiline tebliğ edildiğini, yatın alıcısı ile davacı şirketin yatın satımı hususunda fiziken gösterildiğine ilişkin bir delilin sunulmadığını savunarak; öncelikle görev ve yetki yönünden itirazlarının kabulü ile dosyanın görevli ve yetkili --------- Tüketici Mahkemelerinin gönderilmesini, davanın usulden reddini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacıya yükletilmesini talep ve beyan etmiştir.
İNCELEME ve GEREKÇE :
Dava, alacak istemine yöneliktir.
Davacı, davalı ile aralarındaki -------- bulunduğunu, buna göre davalının kendilerini motoryat satışı için tek yetkili kıldığını, davalıya gerekli hizmetin verildiğini, davalı tarafından devreden çıkarılmak suretiyle satışın yapıldığını belirterek, acentelik sözleşmesinden doğan alacağının davalıdan tahsilini talep etmektedir.
Davalı ise, aradaki sözleşme ilişkisini kabul etmekle birlikte, sözleşmenin esasen simsarlık ---------mutlak ve nispi ticari dava niteliğinin bulunmadığını, bu nedenle mahkemenin görevli olmadığını, ayrıca taraflar arasındaki sözleşmede---- Mahkemelerinin yetkili kılındığını, davanın esas yönünden de yerinde olmadığını savunmuştur.
6502 sayılı TKHK'nın 73.maddesi uyarınca tüketici işlemleri ile tüketiciye yönelik uygulamalardan doğacak uyuşmazlıklara ilişkin davalarda tüketici mahkemesi görevli kılınmıştır. Bunun yanında Kanun'un 83.maddesinde de taraflardan birini tüketicinin oluşturduğu işlemler ile ilgili diğer kanunlarda düzenlenme olmasının, bu işlemin tüketici işlemi sayılmasını ve bu Kanunun görev ve yetkiye ilişkin hükümlerinin uygulanmasını engellemeyeceği belirtilmiştir.
Görev kamu düzeninden olup mahkemece resen gözetilmelidir. Somut olayda davalının kendisine ait olan motoryatın satışı için davacı firmaya yetki verdiği, tüketici niteliğinde olan davalının vermiş olduğu bu yetkinin ------ sözleşmesi niteliğinde olduğu, taraflar arasındaki sözleşmede acentelik tabirinin kullanılmasının bu durumu değiştirmeyeceği, buna göre taraflar arasındaki uyuşmazlığa bakma görevinin Tüketici Mahkemelerine ait olduğu anlaşıldığından, mahkememizce görevsizlik kararı verilmiştir.
Her ne kadar davalı vekilinin yetki sözleşmesine atıfla yetki itirazında bulunduğu görülmüş ise de; yetki itirazının görevli mahkeme tarafından tartışılması gerektiğinden bu konuda bir değerlendirme yapılmamıştır.
H Ü K Ü M : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere:
1-Davacının dava dilekçesinin görev yönünden reddi ile karar kesinleştiğinde dosyanın görevli ------- Nöbetçi Tüketici Mahkemesine gönderilmesine,
2-HMK.'nun 20.maddesi uyarınca, iş bu kararın kesinleştiği tarihten itibaren iki haftalık süre içinde başvuru halinde, dava dosyasının görevli ------Nöbetçi Tüketici Mahkemesine gönderilmesine
3-HMK.'nun 331/2 maddesi uyarınca yargılama giderlerinin görevli mahkemece değerlendirilmesine ,
4-Süresinde dosyanın görevli mahkemeye gönderilmesinin talep edilmemesi halinde dosyanın ele alınarak davanın açılmamış sayılmasına,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğden itibaren 2 hafta içinde istinaf yolu açık olmak üzere açıkça okunup usulen anlatıldı.21/01/2021