T.C. İstanbul Anadolu 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2024/23 Esas
KARAR NO: 2024/4
DAVA: Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))
DAVA TARİHİ: 09/01/2024
KARAR TARİHİ: 10/01/2024
Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle;
Müvekkili firma --------- Şti. tarafından ---------- isimli şirkete 130.000,00TL bedelli mal satışı yapıldığı, buna mukabil -------- isimli firma tarafından satış bedelini iki adet çek ile ödemek istendiği, bu çeklerden birincisinin --------- tarafından --------- düzenlendiği, -------- Bankası --------- Seri numaralı, 10.01.2024 ödeme tarihli ve 80.000,00TL bedelli olduğu, diğer çekin ise --------- tarafından --------- düzenlendiği, -------- Bankası -------- Seri numaralı, 28.02.2024 ödeme tarihli ve 50.000,00TL bedelli olduğu bildirilen çeklerin 22.11.2023 tarihinde --------- tarafından --------- takip numarası ile ---------- isimli kargo firmasına müvekkile teslim etmek üzere verildiği ancak bu çeklerin kargo gönderim aşamasında kaybolduğu ancak müvekkil firmanın bu çeklere dayalı olarak alıcı firmaya satışa konu malları teslim ettiğini, bu sebeple bu çeklerin 3. Kişilerin eline geçmesi ve/veya bankaya ibraz edilmesi halinde telafisi güç zararlar ortaya çıkacağını, oluşan zararın tamamını müvekkil firmanın karşılamak zorunda kalacağı sebebiyle iş bu çeklere ödeme yasağı kararı verilmesini daha sonrasında ise zayii nedenlerle iptal edilmesine karar verilmesini talep ve dava ettikleri görülmüştür.
İNCELEME VE GEREKÇE:
Dava, TTK.nun 818/s,757-765. madde hükümlerine göre zayi nedeniyle çek iptali isteğine ilişkindir
.Kıymetli evrakın iptali, kıymetli evraka ilişkin “umumi hükümler” arasında TTK'nın 651 ve 652'de genel bir şekilde düzenlenmiş, ayrıca nama (TTK m. 657) ve hâmiline senetlerin iptali hakkında (TTK m. 661-668) özel hükümler öngörülmüştür. TTK’da emre yazılı senetlerin iptaline dair ayrık hükümler bulunmamaktadır. Bunun yerine poliçenin iptali için özel bir düzenleme (TTK m. 757-765) getirilerek bu hükümlerin TTK m. 778/1-ı yollamasıyla bonolar bakımından, 818/1-s yollamasıyla çekler bakımından da uygulanacağı öngörülmüştür. Dosyaya sunulan evrakların incelenmesinde; iptali istenen çeklerin muhatabı --------- Bankası -------- şubesi, keşidecisi --------- olan --------- seri numaralı, 10.01.2024 keşide tarihli ve 85.000,00 TL bedelli çek ile muhatabı------ Bankası --------- şubesi keşidecisi -------- olan ---------- seri numaralı, 28.02.2024 keşide tarihli ve 50.000,00 TL bedelli çek olduğu, söz konusu çekin davacının ticari ilişki içerisinde olduğu ve çeklerden yalnızca birinde lehtar olarak görünen ---------- tarafından kargo ile davacıya gönderildiği sırada kargoda kaybolduğu/çalındığı ve davacı şahsa ulaşmadığı anlaşılmaktadır.TTK'nın 788/1 hükmü uyarınca, emre yazılı veya belirli bir kimse lehine düzenlenen çek, ciro ve teslim yolu ile devredilebilir. Emre yazılı senetlerin devri iki tasarruf işleminin bir arada yapılması ile gerçekleşir. Bu işlemlerin birincisi senedin ciro edilmesi, ikincisi de buna ek olarak senedin zilyetliğinin devralana geçirilmesidir. Dolayısıyla, kambiyo senedinde mündemiç hakka sahip olmak için senet üzerindeki zilyetlik zorunludur . Somut olayda da, dava konusu çekler üzerinde davacıya ciro kaydının yer almadığı gibi çeklerin davacıya teslim edilmeden kargoda kaybolduğu ileri sürüldüğüne göre, davacının çeklerin hamili olmadığı kanaatiyle dava konusu çekler yönünden iptal davası açmakta hukuki yararı bulunmadığından davanın reddine karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
HÜKÜM:
Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın REDDİNE-
2-Harç peşin alındığından başkaca harç alınmasına yer olmadığına,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
4-Davacı tarafça yatırılan ancak sarf olunmayan gider avansının karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda verilen gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde ---------- Bölge Adliye Mahkemesi'nde İstinaf yolu açık olmak üzere karar verildi. 10/01/2024