T.C. İstanbul Anadolu 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2023/960 Esas
KARAR NO: 2024/306 Karar
DAVA: Kayyımlık (Ticari Şirkete Kayyım Atanması)
DAVA TARİHİ: 25/12/2023
KARAR TARİHİ: 17/04/2024
Mahkememizde görülmekte olan Kayyımlık (Ticari Şirkete Kayyım Atanması) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirkete ait pay defteri, yönetim kurulu karar defteri, genel kurul toplantı ve müzakere defterinin kaybolduğunu, zayi belgesinin verilmesi talepli dava-----dosya ile açılmış olup yargılamanın devam ettiğini, anılan davada ön inceleme duruşmasının müvekkil şirketin genel kurul toplantı tarihininden sonrası bir tarihe verildiğini, müvekkili şirket yetkilisi------ yetkisinin -----tarihi itibariyle sona erdiğini ve müvekkili şirketin defterleri ortada bulunmadığından ve henüz zayi belgesi temin edilemediğinden imza sirkülerinin yenilenemediğini, bu durumun müvekkili şirketin ticari faaliyetini olumsuz etkilediğinden huzurdaki dava ile ------- Mahkemesinden zayi belgesi temin edilinceye kadar müvekkili şirketin son---- ----- yetkisinin devam ettiğine ilişkin karar verilmesini talep ettiklerini, şirketin kuruluş amacını gerçekleştirebilmesi, faaliyetini sürdürebilmesi ve şirkette TTK m.530 anlamında organ yokluğu oluşmasının önüne geçilmesi adına Adil Baştürk'ün münferiden temsile yetkili kılınmasının gerektiğini, tüm bu nedenlerle -----müvekkili şirketi münferiden temsile yetkili olduğuna ilişkin karar verilmesini talep ettiklerini, bunların mümkün olmaması ihtimalinde ise müvekkili şirkete kayyım atanmasını ve kayyım gözetiminde işlem yapılmasını talep ettiklerini talep ettiği anlaşılmıştır.
İNCELEME ve GEREKÇE: Dava, hukuki niteliği itibariyle; davacı şirketin tutmakla zorunlu olduğu defter ve belgelerin zayi olduğu gerekçesiyle karar alınamadığı gerekçe gösterilerek şirket yetkilisinin yetkisinin devamına karar verilmesi aksi halde davacı şirkete kayyım kayyım atanması istemine ilişkindir.Dava basit yargılama usulüne tabi olup, tensiben kurulan ara karar uyarınca davacı şirketin kayıtları bağlı bulunduğu----- celp edilmiş; iş bu dava ile temsil yetkisinin devamına karar verilmesi istenilen ---- tarihli karar ile davacı şirketin münferiden tek yetkili yönetim kurulu üyesi olduğu, şirketin son tescilinin 28/12/2020 tarihinde yaptırdığı anlaşılmıştır.HMK 138. maddesine göre mahkeme, öncelikle dava şartları ve ilk itirazlar hakkında dosya üzerinden karar verir. -------- kararında görevsizlik nedeniyle davanın dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde ve tensip ile birlikte dava şartı noksanlığından usulden reddedilmesinde HMK 38. maddesi de gözetildiğinde bir isabetsizlik olmadığına karar verilmiştir. Anılan karara göre, dava şartları yargılamanın her aşamasında denetlenip, dava şartının bulunmaması halinde HMK m.115/2 hükmü uyarınca dosya üzerinden karar verilmesi mümkündür. Bu kapsamda dosya öncelikle dava konusu talepler yönünden hukuki yararın varlığı kapsamında incelenmiştir. Medeni usul hukukunda hukuki yarar, mahkemeden hukuksal korunma istemi ile bir davanın açılabilmesi için davacının bu davayı açmakta (veya mahkemeden hukuksal korunma istemekte) bir çıkarının bulunmasıdır. --------Davacının dava açmakta hukuk kuralları tarafından haklı bulunan (korunan) bir yararı olmalı, hakkını elde edebilmesi için mahkeme kararına ihtiyacı bulunmalı ve davacı mahkemeyi gereksiz yere uğraştırmamalıdır ------------sayılı kararlarında da belirtildiği üzere buna hukuki korunma ---- Mahkemelerden hukuki himaye istenmesinde, himayeye değer bir yarar olmalıdır.6102 sayılı TTK'nun "Yönetim ve Temsil" üst başlığı altında düzenlenen TTK m.365 hükmünde anonim şirketin, yönetim kurulu tarafından yönetileceği ve temsil olunacağı, yine "Ticari Mümessiller ve Vekiller" üst başlığı altında düzenlenen TTK m.368 hükmünde anonim şirket yönetim kurulunun, ticari mümessil ve ticari vekiller atayabileceği düzenlenmiştir. TTK m.370 ve 371 hükümlerinde ise temsil yetkisinin ne şekilde yerine getirileceği düzenlenmiştir.6102 sayılı TTK'nun 408. Maddesinde genel kurulun görev ve yetkileri düzenlenmiş olup yönetim kurulu üyelerinin seçimi, süreleri vs. hususları genel kurulun devredilemez görev ve yetkilerinden sayılmıştır.
Bunun yanında TTK' da kayyum atanmasına ilişkin bir düzenleme olmamakla birlikte şirketin yasal organlarının mevcut olmaması halinde 4721 sayılı TMK m. 427/1-4 maddesine göre yönetim kayyumu atanabileceği ancak yönetim kayyumu atanabilmesi için şirketin yönetim kurulunun bir şekilde oluşturulmasının mümkün olmaması ve bu boşluğun başkaca hukuki yollarla giderilememiş olması şarttır. Madde de belirtilen organlar yönetim kurulu ve genel kuruldur. Genel kurul organının eksikliği her faaliyet dönemi sonunda toplanması zorunlu olan genel kurulun toplanamaması veya toplantı nisabının sağlanamaması ya da karar alınamaması durumlarının süreklilik kazanması gibi hallerde söz konusuyken; yönetim kurulunun eksikliği ise genel kurul toplanamadığı için yönetim kurulunun seçilememesi veya yönetim kurulunun seçimi için aranan nisabın sağlanamaması ya da yönetim kurulu üyelerinin topluca istifa etmesi gibi durumlarda söz konusu olabilmektedir. Tüm bu anlatımlar karşısında somut olay incelendiğinde, davacı şirketin hasımsız olarak açtığı iş bu davada, şirketin TTK m.82 hükmü gereğince saklanması zorunlu olan ticari defter ve kayıtların zayi olduğunu, buna ilişkin olarak----- dosyası ile zayi belgesi verilmesine ilişkin dava açtığı, davanın henüz derdest olduğu, şirketin münferinden tek yetkilisi olan ---- yetkisinin ---- tarihi itibariyle sona erdiğini dolayısıyla şirketin faaliyetini sürdüremediğini belirterek şirket yetkilisinin yetki süresinin devamına karar verilmesi talep edilmiş ise de genel kurulun devredilemez yetkilerinin kullanılmak suretiyle yetkilisi olan kişinin yetkilerinin uzatılabileceği bu hususta dava açılması suretiyle bu yetkinin kullanılmasına izin verilmesi ve veya yetkinin uzatılması gibi bir istemde bulunulmasında davacının hukuki yararının bulunmadığı, dava konusu istemin defterin zayi olması ile ilgili de olmadığı, yönetim kurulunun görev süresinin dolması halinde yeni yönetim kurulu atanana kadar görev yetkisinin devam edeceği kaldı ki TTK m.530 hükmü gereğince organsız kalma halinin varlığının kabul edilmesi halinde dahi davacının iş bu davayı açmasının söz konusu olamayacağı, davacı şirketin, anılan hüküm gereğince mahkemeden şirketin durumunu kanuna uygun hale getirmesini isteyebilecek kişilerden de olmadığı gibi bu davanın şirkete karşı hasımlı olarak açılması gerektiği anlaşılmakla davanın hukuki yarar yokluğundan reddine karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM : Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın hukuki yarar yokluğundan reddine,
2-Harç peşin alındığından bu konuda karar vermeye yer olmadığına,
4-Davacı tarafından yapılan tüm yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
5-Bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
Dair,davacı vekilinin yüzüne karşı, kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde İstinaf yolu açık olmak üzere oybirliği ile verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 17/04/2024