T.C. İstanbul Anadolu 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2023/712 Esas
KARAR NO: 2024/479
DAVA: Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))
DAVA TARİHİ: 03/10/2023
KARAR TARİHİ: 27/06/2024
Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili .... -------Bankası --------- Şubesi'nin ---------- IBAN numaralı hesabı üzerinden keşide edilen --------- seri numaralı 53.600,00 TL tutarındaki 31.07.2023 baskı tarihli, 30.01.2024 keşide tarihli çekin zilyedi olduğunu, müvekkilinin zilyedi olduğu iş bu çek kaybedildiğini, çekin kaybolduğunun fark edilmesinden sonra müvekkili tarafından ---------- Cumhuriyet Başsavcılığına şikâyette bulunulduğunu, çeki eline geçiren kişinin, çek karşılığını bankadan tahsil etmesi veya çeki işletmesi tehlikesi halen söz konusu olduğunu beyan ederek çekin üçüncü şahısların eline geçmesi müvekkil açısından telafisi imkânsız zararlar doğurabileceğinden, çek bedelinin bankadan alınmaması için öncelikle ödeme yasağı konulmasını, devamında da adı geçen çekin zayii nedeniyle iptaline karar verilmesini talep etmiştir.
İNCELEME VE GEREKÇE; Dava, hukuki niteliği itibariyle; TTK. 818/s. maddesi yollamasıyla aynı yasanın 757-765. maddelerine göre açılmış bir zayi nedeniyle çek iptali davasıdır.
TTK m.757-765 hükümlerinde yer alan yasal düzenlemeye, yerleşik uygulamaya ve ilmi açıklamalara göre zayi nedeniyle kıymetli evrakın iptalini isteme hakkı TTK m.651/2 hükmü uyarınca hamile aittir. Kıymetli evrakta hakkın senede bağlı olması nedeniyle, senedin zayi olması halinde hak sahibine iptal kararı alarak, hakkını senetsiz olarak ileri sürme ya da yeni bir kıymetli evrak tanzimini isteme olanağı tanınmak istenmiştir. (TTK m.652)TTK m.761 hüükmünde "Poliçeyi getirme süresinin en az üç ay olacağını hükme bağlamıştır. aynı yasa maddesinin 2.fıkrası vadesi gelmiş poliçelerde zaman aşımı 3 ayın geçmesinden önce gerçekleşirse mahkeme 3 aylık süre ile bağlı değildir, 3.fıkrası ise süre vadesi gelen poliçeler hakkında 1.ilan gününde vadesi gelmeyen poliçeler hakkında vadenin gelmesinden itibaren işlemeye başlar" hükmüne yer vermiştir, bu yasa maddeleri TTK'nın 818/s maddesi uyarınca çeklerde de uygulanacaktır ve çek hamillerinden 3 aylık ibraz süresi ibraz süresinin bitiminden sonra başlayacaktır.Talep gereği, TTK m.757 hükmü uyarınca muhatap banka çek bedelini ödemekten men edilmiş, dava konusu çek ile ilgili TTK.760-762 maddeleri uyarınca ilanlar yapılmıştır. --------- ilan yapılmış, ilanda belirtilen 3 aylık yasal süre içerisinde çek mahkememize ibraz edilmemiştir. Muhatap banka ile yapılan yazışmaya göre dava konusu çekin sorgulama tarihinde henüz ibraz edilmediği anlaşılmıştır.
Tüm dosya kapsamına göre, dava konusu muhatabı --------- Bankası ---------- Şubesi, keşidecisinin -----------, keşide yeri ---------- olan 30/01/2024 keside tarihli 53.600,00-TL bedelli çekin zayi olduğu yapılan ilana rağmen dosyamıza herhangi bir müracaat olmadığı ve çekin bankaya da ibraz edilmediği anlaşıldığından davanın kabulüne, çekin iptaline yönelik aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın kabulüyle, muhatabı -------- şirketi ---------- şubesi, keşidecisi -----------, keşide yeri ---------- olan, ---------- seri numaralı, 30/01/2024 keşide tarihli, 53.600,00 TL bedelli hamiline yazılı çekin zayi nedeniyle iptaline,
2-Harçlar kanunu gereğince dava değeri üzerinden alınması gereken toplam 427,60 -TL harçtan daha önceden ödenen toplam 269,85-TL harç düşüldükten sonra eksik kalan 157,75-TL harcın davacıdan alınarak hazineye irad kaydına,
3-Davacı tarafından yapılan tüm yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
4-Bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
İlişkin olarak davacı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık yasal süre içerisinde İSTİNAF yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 27/06/2024