T.C. İstanbul Anadolu 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2024/887 Esas
KARAR NO: 2025/842
DAVA: İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)
DAVA TARİHİ: 05/12/2023
KARAR TARİHİ: 30/09/2025
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davacının ---------Ş tarafından --------- ait --------- plakalı aracı sigortaladığını, 11/11/2022 tarihinde saat 20.30 sularında -------- mevkiinde dava dışı -------- idaresindeki --------- plakalı araç ile seyir halindeyken dava dışı sürücü --------- idaresindeki ---------- plakalı araca ön kısmından çarpması sonucunda araçta hasar meydana geldiğini belirterek alacaklı - davacı şirketin davalı - borçlu aleyhine --------- İcra Müdürlüğünün --------- Esas sayılı dosyası ile hasar ödemesi sebebi ile rücu alacağına yönelik ilamsız icra takibi başlatıldığını, davalı - borçlunun işbu icra takibindeki borca, faize ve tüm ferilere kötü niyetli olarak itiraz ettiğini, yapılan itirazın haksız ve kötü niyetle yapılmış olduğunu, itirazın iptali ile takibin kaldığı yerden devamı gerektiğini, davalı borçlu ile huzurdaki dava sürecinden önce arabulucuya başvurma şartı gereği -------- Arabuluculuk Bürosuna --------- Arabuluculuk dosya numarası ile başvuru yapıldığını ancak taraflar arasında anlaşma sağlanamadığını belirterek tüm bu nedenlerle itirazın iptali ile takibin kaldığı yerden devamına, davalının % 20'den az olmamak kaydıyla icra inkar tazminatına mahkumiyetine karar verilmesi talebinde bulunduğu görülmüştür.Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacının rücu şartları gerçekleşmediğinden ortada bir alacağın bulunmadığını ve ağır kusurlu olmadığını, meydana gelmiş olan kazadan aracının maddi hasar almış olduğu ve kendisinin de uzun süre çalışmadığı için maddi zarara uğradığını, haksız ve kötü niyetle başlatılan icra takibine itiraz ettiğini belirterek davanın reddine karar verilmesi talebinde bulunduğu görülmüştür.Mahkememizce alınan 09/07/2025 tarihli bilirkişi raporunda bilirkişi; Dava konusu olayın Kara Yolları Trafik Kanunu kapsamında trafik kazası olduğu, davalı Yan ------- Plakalı Kamyonet Aracın Sürücüsü --------- 2918 Sayılı Kara Yolları Trafik Kanununun da Madde 36 ve Madde 84'ü ihlal ettiği nedeni ile Asli Olarak % 75 kusurlu olduğu, dava Dışı Yan -------- Plakalı Motosiklet Aracın Sürücüsü --------- 2918 Sayılı Kara Yolları Trafik Kanununun da Madde 52’yi ihlal ettiği nedeni ile Tali Olarak % 25 kusurlu olduğu, hasar onarım tutarı yönünden yapılan piyasa araştırmaları neticesinde Dava dışı yana ait --------- Plakalı aracın hasar onarım tutarının aracın fiziki hali üzerinde inceleme yapan ve tamirat işlemini gerçekleştiren --------- tarafından aracın fiziki hali üzerinde inceleme yapan sayın eksper ---------- tarafından belirlenmiş fiyat yedek parça ve işçilik dahil fiyat olan 8.000 TL nin kadri maruf ve kabul edilebilir olduğu, davalı yan kusur oranı olan %75’e denk gelen tutarının 6.000 TL olduğu, davacı sigorta şirketi tarafından dava dışı yana 6.000 TL nin ödenmiş olduğu ve bu tutarın sürücü belgesi olmaması nedeni ile rücu edildiği yönündeki görüş ve kanaatlerini rapor olarak mahkememize sunmuştur.
İNCELEME VE GEREKÇE:Eldeki dava, davacının, Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta poliçesi kapsamında zarar gören üçüncü kişiye ödenen tazminatın Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının B.4. maddesi gereğince kendi sigortalısından rücuan tahsili için başlatmış olduğu icra takibine davalının yapmış olduğu itirazın iptaline ilişkindir.
-------- İcra Müdürlüğü'ne yazılan müzekkereye istinaden ---------- Esas sayılı icra dosyası işbu dosya arasına alınmıştır.
İcra takibine yapılan itirazın iptali 2004 sy. İİK md. 67'de düzenlenmiştir. Buna göre; "(1)Takip talebine itiraz edilen alacaklı, itirazın tebliği tarihinden itibaren bir sene içinde mahkemeye başvurarak, genel hükümler dairesinde alacağının varlığını ispat suretiyle itirazın iptalini dava edebilir.
(2) Bu davada borçlunun itirazının haksızlığına karar verilirse borçlu; takibinde haksız ve kötü niyetli görülürse alacaklı; diğer tarafın talebi üzerine iki tarafın durumuna, davanın ve hükmolunan şeyin tahammülüne göre, red veya hükmolunan meblağın yüzde yirmisinden aşağı olmamak üzere, uygun bir tazminatla mahkum edilir.
(3) İtiraz eden veli, vasi veya mirasçı ise, borçlu hakkında tazminat hükmolunması kötü niyetin sübutuna bağlıdır.
Davacı sigorta şirketi tarafından davalıya ait --------- plakalı aracın 13.08.2022-13.08.2023 tarihlerini kapsayan Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta poliçesinin düzenlendiği, sigortalının davalı olduğu anlaşılmıştır.--------- karar mahkememizin görevli olduğundan bahisle davanın usulden reddine karar verilmiş, görevsizlik kararı üzerinde dosya işbu esas kaydedilerek yargılamaya devam olunmuştur.Davaya konu aracın ticari nitelikte oluşu dikkate alındığında mahkememizin görevli olduğu anlaşıldığından yargılamaya devam olunmuştur.11.11.2022 tarihinde--------- plakalı araç ile dava dışı ---------- plakalı araç arasında meydana gelen kaza sebebiyle davacı tarafından dava dışı araç için 09.12.2022 tarihinde 6.000,00 TL hasar bedeli ödendiği dosya kapsamı ile sabittir.Dava konusu kazadan sonra düzenlenen kaza tespit tutanağında kazanın 11.11.2022 tarihinde meydana geldiği, davalı sigortalı adına kayıtlı olan aracın sürücüsünün --------- olduğu ve ehliyetsiz olduğu belirtilmiştir.2918 sayılı KTK'nun 95. maddesi gereğince sigorta sözleşmesinden veya sigorta sözleşmesine ilişkin kanun hükümlerinden doğan ve tazminat yükümlülüğünün kaldırılması veya miktarının azaltılması sonucunu doğuran haller zarar görene karşı ileri sürülemez. Ödemede bulunan sigortacı, sigorta sözleşmesine ve bu sözleşmeye ilişkin kanun hükümlerine göre, tazminatın kaldırılmasını veya azaltılmasını sağlayabileceği oranda sigorta ettirene başvurabilir. Poliçe düzenleme tarihinde yürürlükte bulunan Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları 14 Mayıs 2015 gün --------- sayılı --------- yayınlanarak 01 Haziran 2015 tarihinde yürürlüğe giren Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının B.4. maddesinde; “Zarar Görenlerin Haklarının Saklı Tutulması ve Sigortacının Sigortalıya Rücu Hakkı düzenlenmiş “Sigorta sözleşmesinden veya sigorta sözleşmesine ilişkin kanun hükümlerinden doğan ve tazminat yükümlülüğünün kaldırılması veya miktarının azaltılması sonucunu doğuran haller zarar görene karşı ileri sürülemez.Ödemede bulunan sigortacı, sigorta sözleşmesine ve bu sözleşmeye ilişkin kanun hükümlerine göre, tazminatın kaldırılmasını veya azaltılmasını sağlayabileceği oranda kazaya sebebiyet veren sigortalıya rücu edebilir.
Sigortalıya başlıca şu nedenlerle rücu edilir:
a-) Tazminatı gerektiren olay, sigortalının veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin kasti bir hareketi veya ağır kusuru sonucunda meydana gelmiş ise,
b-) Tazminatı gerektiren olay, aracın ilgili mevzuat hükümlerine göre gereken ehliyetnameye sahip olmayan veya geçerliliğini yitirmiş sürücü sertifikasına sahip ya da ehliyetine geçici/sürekli el konulmuş kimseler tarafından sevk edilmesi veya trafik kurallarının ağır kusur ile ihlali sonucunda meydana gelmiş ise,
c-) Aracın, uyuşturucu madde veya ilgili mevzuatta belirlenen seviyenin üzerinde alkollü içki almış kişilerce veya aynı mevzuatta alkollü içki alamayacağı belirtilen kişilerce alkollü içki alınmak suretiyle kullanılması sırasında meydana gelen zararlar,
ç-) Tazminatı gerektiren olay, yolcu taşımaya ruhsatlı olmayan araçlarda yolcu taşınması veya yetkili makamlarca tespit edilmiş olan istiap haddinden fazla yolcu veya yük taşınması veya patlayıcı, parlayıcı ve tehlikeli maddeleri taşıma ruhsatı bulunmayan araçlarda, bu maddelerin parlama, tutuşma ve infilakı yüzünden meydana gelmiş ise,
d-) Sigortalının rizikonun gerçekleşmesi halinde bu genel şartların B.1 maddesinde belirtilen yükümlülükleri yerine getirmemesinden dolayı zarar ve ziyan miktarında bir artış olursa,
e-) Tazminatı gerektiren olayın aracın çalınması veya gasp edilmesi sonucunda olması halinde, çalınma veya gasp edilme olayında sigortalının kendisinin veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin kusurlu olduğu tespit edilirse,
f-) Bedeni hasara neden olan trafik kazalarında sigortalının veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin, tedavi veya yardım amaçlı sağlık kuruluşuna gitme, can güvenliği nedeniyle uzaklaşma gibi zorunlu haller hariç olmak üzere, olay yerini terk etmesi veya kaza tutanağı, alkol raporu vb. kazanın oluş koşullarına ilişkin gereken belgelerin düzenlenmesi yükümlülüğüne aykırı davranması halinde,
Sigortacı rücu sebeplerine dayanarak tazminat sürecini geciktiremez ve bu sebeplere dayalı bilgi ve belgeyi hak sahibinden talep edemez.” şeklinde düzenleme yapılmıştır.
Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları’nın B.4.c maddesi uyarınca, tazminatı gerektiren olay, aracın KTK hükümlerine göre gereken ehliyetnameye sahip olmayan kimseler tarafından sevkedilmesi sonucunda meydana geldiği takdirde sigortacının sigorta ettirene rücu imkanı bulunmaktadır. Somut olayda araç sürücüsünün ehliyetsiz olduğu dikkate alındığında rücu koşullarının oluştuğu hususunda tereddüt bulunmamaktadır.
Kazaya karışan tarafların kusur oranlarının belirlenmesi ve rücu talep edilen miktarlar yönünden gerçek zararın tespit edilmesi amacıyla dosya bilirkişiye tevdii edilmiş, usulüne uygun olarak alınmış, denetime elverişli 06.07.2025 bilirkişi raporundaki saptamalar itibar edilerek davalıya ait aracın sürücüsü --------- %75 oranında kusurlu olduğu, olay tarihininde ehliyetinin bulunmadığı, davacının ödendiği miktarın kadri maruf olduğu anlaşılmıştır.
ZMSS poliçesine dayanılarak sigortalı aleyhine açılan rücu davasında faizin başlangıç tarihi (sigortalının temerrüt tarihi) zarar görene zararın ödendiği tarihtir. Bu sebeple davaya konu icra takibinde, ödeme tarihi ile icra takip tarihi arasında davacının yasal faiz talep edebileceği, mahkememizce yapılan hesaplamada ödeme emrinde belirtilen miktarın doğru olduğu anlaşılmıştır.Yukarıda anlatılan hususlar bir bütün olarak değerlendirildiğinde davanın kabulüne, alacak kusur oranına ve bilirkişi raporuna bağlı olduğu dikkate alındığında likit olmadığından icra inkar tazminatı talebinin reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın kabulü ile --------- İcra Müdürlüğü'nün -------- esas sayılı dosyasında davalının yapmış olduğu itirazın iptali ile takibin devamına,
2-Alacak likit olmadığından icra inkar tazminatı talebinin reddine,
3-Harçlar kanunu gereğince dava değeri üzerinden alınması gereken toplam 615,40-TL harçtan daha önceden ödenen toplam 269,85-TL harç düşüldükten sonra eksik kalan 345,55-TL harcın davalıdan alınarak hazineye irad kaydına,
4-Davacı tarafından yapılan; 269,85-TL Başvuru Harcı, 269,85-TL Peşin Harcı, 5.000,00-TL Bilirkişi ücreti, 1.345,00-TL Tebligat, Posta ve diğer masraflar olmak üzere toplam 6.884,70TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T göre hesaplanan 6.205,64-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Dava şartı olan arabuluculuk görüşmeleri neticesinde---------- Anadolu Arabuluculuk Bürosu'nun dosyasında takdir edilen 3.200,00-TL arabuluculuk ücretinin davalıdan alınarak hazineye irad kaydına,
7-Kullanılmayan gider avansının bulunması halinde kararın kesinleşmesinden sonra HMK’nun 333. maddesi uyarınca resen yatırana İADESİNE,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı miktar itibari ile KESİN olmak üzere açıkça okunup usulen anlatıldı. 30/09/2025