T.C. İstanbul Anadolu 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2023/424 Esas
KARAR NO : 2025/575
DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 01/06/2016
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: davacıların desteği ---------- 20/10/2014 tarihinde meydana gelen trafik kazası sonucu --------- plakalı araç içerisinde yolcu olarak bulunduğu sırada ---------- plakalı araçta karıştıkları kaza sonucunda vefat ettiğini ------------ Ağır ceza Mahkemesinde yapılan yapılan yargılama sonucunda müteveffanın içinde bulunduğu ----------- plakalı araç sürücüsü ile ------------- plakalı araç sürücüsünün kusurlu oldukları müteveffanın kusursuz olduğunun anlaşıldığını davalı sigorta şirketlerinin araçların trafik poliçelerini düzenlediğini davalı -----------Ş'nin yapıla başvuru üzerine hasar dosyasından 01/06/2015 tarihinde 115.557,24 TL ödeme yaptığını ancak ödemenin yeterisz olduğunu, ----------Ş'ne yapılan başvurunun sonuçsuz kaldığını, belirterek fazlaya dair hakları saklı kalmak kaydıyla destekten yoksun kalma tazminatının davalılardan poliçe limitleri ile sınırlı olmak üzere tahsilini talep ve dava etmiştir.
CEVAP : Davalı ----------S vekili cevap dilekçesinde özetle; --------- plakalı aracın --------- numaralı Trafik Poliçesi ile 29.01.2014-2015 tarihleri arasında sigorta edildiğini, kusur durumunun tespit edilmesi gerektiğini, davacı tarafın başvurusu ile 29.06.2016 tarihinde, 61.900,00 TL tazminat ödemesi yapıldığını, destekten yoksun kalma tazminatının ödenmiş olması nedeniyle davanın reddine karar verilmesini, her durumda yapılan ödemenin güncellenerek mahsup edilmesi gerektiğini, destekten yoksun kalma tazminatı hesaplanmasında genel şartların ekinde belirtilen esasların dikkate alınması gerektiğini, TRH 2010 yaşam tablosunun %1.8 iskonto oranının dikkate alınarak hesaplama yapılması gerektiğini, davacı eşin evlenme ihtimalinin değerlendirilmesini, çocuklar bakımından ise yaş sınırının gözetilmesi gerektiğini, ayrıca zarar görenin TBK 52. Md. çerçevesinde müterafik kusurunu doğaran davranışının ve kural ihlalinin bulunup bulunmadığının araştırılmasını, ---------- tarafından ödeme yapılıp yapılmadığının araştırılmasını, ticari alanda çalışan bir kişinin tazminata esas alınacak gelirinin , işletmenin geliri olmayıp, kişinin emeğinin ticari işletmeye katkısına göre belirlenmesi gerekeceğini, temerrüt tarihinin olay tarihi olamayacağını, yasal faiz talep edilebileceğini, aracın "hususi " araç olduğunu, belirterek davanın reddine karar verilmesi talep edilmiştir. Davalı ---------Ş vekili tarafından verilen cevap dilekçesinde özetle; ---------- plakalı aracın -------- numaralı trafik poliçesi ile 11.05.2014-2015 tarihleri atasında sigortalandığını, poliçe teminatının kişi başına 268.00,00 TL olduğunu, sorumluluğun sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında olacağını, müteveffanın ölümünden önce sürekli ve düzenli desteğinin maddi olgularla ispat edilmesi gerektiğini, tazminat hesaplanması halinde hatır taşıması indirimi yapılması gerektiğini, davadan önce yapılan başvuru sonucunda 01.06.2015 tarihinde 115.557,24 TL ödeme yapıldığını, yapılan ödemenin güncellenmesi gerekeceğini, kaza tarihinden itibaren avans faizi talep edilemeyeceğini belirterek davanın reddine karar verilmesi talep edilmiştir.
Birleşen ------- Asliye -------- Esas Sayılı Dosyası
DAVA : Davacı vekili dava dilekçesinde özetle, müvekkilinin oğlu ---------- 20/10/2014 tarihinde meydana gelen kazada vefat ettiğini, murisin içinde bulunduğu -------- plakalı araç ile kazaya karışan --------- plakalı araç şoförlerinin kusurlu olduğunu, murisin vefatı ile müvekkilinin hem manevi hem de maddi gelir kaybına uğradığını, davalılardan ---------Ş.'ye başvuru yapıldığını ancak herhangi bir dönüş yapılmadığını, diğer davalının 19.093,80 TL ödeme yaptığını, ödenen tazminatın yeterli olmadığını, murisin eşi ve çocuklarının yoksun kaldığı destek tazminatı için aynı davalılara karşı ---------- esas sayılı dosyası ile dava açıldığını ileri sürerek öncelikle açtıkları davanın, konusu ve davalıları aynı olan ---------- esas sayılı dava dosyası ile birleştirilmesine, fazlaya dair hakları saklı kalmak kaydıyla hesaplanacak destekten yoksun kalma tazminatının 22/12/2017 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
13/02/2018 tarihinde birleştirme kararı verilerek mahkememiz işbu dosyası ile birleştirilmiştir.
İNCELEME ve GEREKÇE : Dava, hukuki niteliği itibari ile trafik kazası nedeniyle destekten yoksun kalma tazminatına ilişkindir.
Davalı sigorta şirketlerine, ---------- Başkanlığı'na yazılan müzekkerelere verilen cevabi yazılar dosya arasına alınmıştır.
--------- esas sayılı dava dosyası ile yine ----------- esas sayılı dosyalarının mahkememiz dosyası ile birleştirildiği, fakat --------- esas sayılı dava dosyasının, mahkememiz dosyasından tefrikine karar verildiği görüldü.---------- müzekkere yazılarak Müteveffanın ortağı olduğu ---------- Şirketi 2012 , 2013 , 2014 yıllarında şirketin yıllık geliri, şirket sahibinin ve vergi mükellefinin kim olduğu hakkında kayıtlar celp edilerek dosyamız arasına alınmıştır.
Kaldırma kararı öncesinde Aktüerya, Makine Mühendisi ve Sigorta uzmanından aldırılan 15/12/2017 tarihli bilirkişi raporda özetle ; ---------- plaka sayılı otomobil sürücüsü -------- %35 (Yüzde otuzbeş) oranında kusurlu olduğunu, ---------- plaka sayılı otomobil sürücüsü ---------- %65 (Yüzde altmışbeş) oranında kusurlu olduğunu ödeme tarihindeki verilere göre davacıların maddi zararları ile yapılan ödeme arasında açık nispetsizlik olduğu ve ibranamelerin geçersiz ve makbuz niteliğinde olduğunu, davacı eş ----------- nihai ve gerçek maddi zararı 414.205,83 TL olmakla birlikte; talep edebileceği tutarların kusur sorumlulukları ve bakiye teminat limitiyle sınırlı olması nedeniyle, davalı ----------Ş' den 110.854,57 TL ve davalı --------Ş' den 70.768,58 TL talep edebileceğini, Davacı çocuk ---------- nihai ve gerçek maddi zararı 217.127,57 TL olmakla birlikte; talep edebileceği tutarların kusur sorumlulukları ve bakiye teminat limitiyle sınırlı olması nedeniyle, davalı ----------Ş' den 50.100,13 TL ve davalı ----------Ş' den 40.411,17 TL talep edebileceği,Davacı çocuk --------- nihai ve gerçek maddi zararı 141.996,18 TL olmakla birlikte; talep edebileceği tutarların kusur sorumlulukları ve bakiye teminat limitiyle sınırlı olması nedeniyle, davalı ----------Ş' den 32.747,47 TL ve davalı ---------Ş' den 26.434,88 TL talep edebileceği, Temerrüt başlangıç tarihinin ----------Ş yönünden 31.05.2016, -----------Ş yönünden ihbar tarihini ispat halinde 8.iş günü sonunda aksi halde 01.06.2015 kısmi ödeme tarihinden itibaren yasal faiz talep edilebileceği, Sigorta şirketlerinin emniyet kemeri takılmaması ve hatır taşımasına ilişkin savunmalarının tartışıldığı, TBK 51. Md. gereğince TBK 52. Md. gereğince indirim yapılıp yapılmayacağı hususunun takdirinin mahkemeye ait olduğuna ilişkin raporlarını mahkememize sunmuşlardır. Kaldırma kararı öncesinde Aktüerya ve Sigorta uzmanı bilirkişilere dosya tevdi edilerek aldırılan ek raporda özetle, Davacı eş ----------- nihai ve gerçek maddi zararı 595.311,30 TL olmakla birlikte; talep edebileceği tutarların kusur sorumlulukları ve bakiye teminat limitiyle sınırlı olması nedeniyle, davalı -----------Ş' den 165.571,78 TL ve davalı ----------Ş' den 75.117,96 TL talep edebileceğini davacı çocuk ---------- nihai ve gerçek maddi zararı 298.970,88 TL olmakla birlikte; talep edebileceği tutarların kusur sorumlulukları ve bakiye teminat limitiyle sınırlı olması nedeniyle, davalı ---------Ş' den 74.258,17 TL ve davalı---------.Ş' den 40.251,02 TL talep edebileceğini davacı çocuk ----------- nihai ve gerçek maddi zararı 186.628,74 TL olmakla birlikte; talep edebileceği tutarların kusur sorumlulukları ve bakiye teminat limitiyle sınırlı olması nedeniyle, davalı -----------Ş' den 46.481,18 TL ve davalı -----------Ş' den 25.090,26 TL talep edebileceğini davacı anne ----------- nihai ve gerçek maddi zararı 68.918,74 TL olmakla birlikte; talep edebileceği tutarların kusur sorumlulukları ve bakiye teminat limitiyle sınırlı olması nedeniyle, davalı ---------Ş' den 7.595,07 TL ve davalı ---------Ş' den 11.983,52 TL talep edebileceği, temerrüt başlangıç tarihinin ----------Ş yönünden ---------- için 04.01.2018, diğer davacılar için 17.05.2016 tarihinden itibaren,---------Ş yönünden ---------- için 04.01.2018 tarihinden, diğer davacılar için 11.03.2015 tarihinden itibaren yasal faiz talep edilebileceğini belirten raporlarını mahkememize sunmuşlardır. Mahkememizce verilen 15/10/2020 tarih---------- Esas ve --------- Karar sayılı kararı ---------- sayılı kararı ile kaldırılmasına karar verilerek dosyanın mahkememize gönderilmiştir. Birleşen dosya davacısı---------- vefat etmesi sebebiyle mirasçısı ---------- davaya taraf olarak eklenmiştir.
Kaldırma kararı sonrası dosya Mali Müşavir ve Aktüerya bilirkişisine tevdi edilerek Mali Müşavir yönünden kök, Aktüerya bilirkişi yönünden aldırılan 31/01/2025 tarihli bilirkişi raporunda özetle ; Mali İncelemeler Yönünden; ---------- Şti” nin Kurumlar Vergisi Beyannamelerinin İncelenmesi; Sayın Mahkemenin talebiyle --------- Şti” nin bağlı bulunduğu -------- Vergi Dairesi Müdürlüğünden celp edilen 2010-2011-2012-2013-2014- 2015-2016-2017 ve 2018 yıllarına ilişkin Kurumlar vergisi beyannamesi ve ekinde yer alana mali tabloları incelendiğinde; şirketin Net Satışlarının, 2010 yılında 24.994,45 TL, 2011 yılında 135.180,00 TL, 2012 yılında 256.959,45 TL, 2013 yılında 325.163,63 TL, 2014 yılında 492.066,41 TL, 2015 yılında 3.471,57 TL, 2016 yılında 6.586,00 TL, 2017 yılında 7.057,00 TL, 2018 yılında 1.260,00 TL tutarında gerçekleştiği, Dönem Net Kâr/Zararının ise; 2010 yılında - 28708,22 TL, 2011 yılında 15.964,51 TL, 2012 yılında 92.309,10 TL, 2013 yılında 117.672,07 TL, 2014 yılında 158.187,54 TL, 2015 yılında-49.591,67 TL, 2016 yılında 317,04 TL, 2017 yılında 3.482,48 TL, 2018 yılında 5.342,27 TL tutarında gerçekleştiği, 2010-2018 yılları arasında incelenen kurumlar vergisi beyannameleri ve ekinde yer alan Bilanço ve Gelir Tablosu kayıtları irdelediğinde; cüzi de olsa kâr elde edilen yıllara ilişkin ortak yada ortaklara kâr dağıtımı yapılmadığı, kârın şirket özkaynakları içerisinde bırakıldığı, Davacı eş ---------- nihai ve gerçek maddi zararı 592.378,94 TL olmakla birlikte; talep edebileceği tutarların kusur sorumlulukları ve bakiye teminat limitiyle sınırlı olması nedeniyle, davalı ----------Ş” den 165.660,21 TL ve davalı --------Ş” den 75.109,50 TL talep edebileceği,, Davacı çocuk ---------- nihai ve gerçek maddi zararı 297.504,70 TL olmakla birlikte; talep edebileceği tutarların kusur sorumlulukları ve bakiye teminat limitiyle sınırlı olması nedeniyle, davalı ---------Ş' den 74.259,45 TL ve davalı -----------Ş' den 40.260,58 TL talep edebileceği, Davacı çocuk ---------- nihai ve gerçek maddi zararı 185.647,26 TL olmakla birlikte; talep edebileceği tutarların kusur sorumlulukları ve bakiye teminat limitiyle sınırlı olması nedeniyle, davalı --------Ş” den 46.465,79 TL ve davalı ---------Ş' den 25.087,17 TL talep edebileceği, Davacı anne ----------- nihai ve gerçek maddi zararı 68.475,82 TL olmakla birlikte; talep edebileceği tutarların kusur sorumlulukları ve bakiye teminat limitiyle sınırlı olması nedeniyle, davalı ------------Ş” den 7.520,75 TL ve davalı -----------Ş'den 11.985,51 TL talep edebileceği, sonuç ve kanaatini bildiren raporu mahkememize sunmuşlardır.
Tüm dosya kapsamı ile birlikte yapılan değerlendirmede ;Gerek asıl gerekse birleşen davada davacıların , ölümlü trafik kazası nedeniyle destekten yoksun kalma tazminatı talebinde bulundukları davacıların müteveffanın eşi çocukları ve annesi oldukları,mahkememizce verilen kararın---------- sayılı kararı ile,Müteveffa -------- --------- Şti.'nin %50 hissedarı ve şirketin sorumlu müdürü olup destek hesabında esas alınması gereken kazanç miktarı, ortağı ve müdürü olduğu şirketten fikri ve yönetsel çalışması nedeniyle elde ettiği vefat tarihinden önceki son maaş olacağı, --------- Şti.'nin ticari kayıtları ile vergi kayıtları aktüerya bilirkişi tarafından değerlendirilmesine rağmen mali müşavir bilirkişiden rapor alınmadığı gerekçeleriyle kaldırılmasına karar verildiği ---------- Şti.'nin ortağı veya müdürü olduğu anlaşıldığından ---------- Şti.ye yazı yazılarak müteveffaya ne kadar ücret ödendiği sorulmuş,Vergi Dairesinden gelen kayıtlar da dikkate alınarak müteveffanın şirket ile ilgili gerçek gelirinin tespiti için mali müşavir bilirkişiden rapor alınmış ancak Bilanço ve Gelir Tablosu kayıtları irdelediğinde; cüzi de olsa kâr elde edilen yıllara ilişkin ortak yada ortaklara kâr dağıtımı yapılmadığı, kârın şirket özkaynakları içerisinde bırakıldığı,Müteveffanın şirketin entellektüel ortağı olduğu maaşının asgari ücretin 8.10 katı olduğu bu kapsamda yeniden bir hesaplama yapıldığı,ancak yine kusur oranında ve teminat limitleri de dikkate alınarak garameten yapılan hesaplamada davacıların ıslah ettikleri tutarlar üzerinden karar verilmiştir.Asıl davada -----------Ş. aleyhine açılan Maddi tazminat taleplerinin karşılanmış olması sebebiyle Karar verilmesine yer olmadığına,---------- yönünden ise ıslah edilen tutarlar yönünden davanın kabulüne dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
H Ü K Ü M: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere:
A-Asıl davada, davalılar ----------Ş, ile ----------- aleyhine açılan ASIL DAVADA;
1- ----------Ş. aleyhine açılan Maddi tazminat taleplerinin karşılanmış olması sebebiyle KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA ;
a---------- yönünden talep olmadığından yargılama gideri ve vekalet ücreti verilmesine yer olmadığına,
2- Davacıların Davalı -----------Ş. Aleyhine açmış oldukları dava yönünden ;
Davacı ----------- için 75.117,96 TL destekten yoksun kalma tazminatının, 11.03.2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ----------Ş.den alınarak işbu davacıya verilmesine;
Davacı ------------ için 40.251,02 TL destekten yoksun kalma tazminatının, 11.03.2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ----------Ş.den alınarak işbu davacıya verilmesine;
Davacı ----------- için 25.090,26 TL destekten yoksun kalma tazminatının, 11.03.2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ---------Ş.den alınarak işbu davacıya verilmesine;
a-Harçlar kanunu gereğince dava değeri üzerinden alınması gereken toplam 9.594,77-TL harçtan daha önceden ödenen toplam 788,20-TL harç düşüldükten sonra eksik kalan 8.806,57-TL harcın davalı -----------Ş.den alınarak hazineye irad kaydına,
b-Davacılar kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T (madde-13 İkinci Kısım İkinci Bülüm) göre hesaplanan 30.000,00-TL maktu vekalet ücretinin davalı ---------Ş.den alınarak davacılara verilmesine,
c-Davacılar tarafından yapılan; 29,20-TL Başvuru Harcı, 29,20-TL Peşin/nisbi Harcı, 759,00-TL Islah Harcı, 3.800,00-TL Bilirkişi ücreti, 139,70-TL Tebligat, Posta ve diğer masraflar, olmak üzere toplam 4.757,10TL'nin davalı ----------Ş.den alınarak davacılara verilmesine,
d-Davalı ------------Ş tarafından yapılan yargılama giderinin kendi üzerinde bırakılmasına,
B-Birleşen Davada :
Davacı müvteveffa -----------mirasçıları ----------, ----------, ---------- için 11.983,52 TL destekten yoksun kalma tazminatının, 04.01.2018 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ----------Ş.den alınarak 04/12/2023 tarihli veraset ilamındaki payları oranıda davacılara verilmesine,
a-Harçlar kanunu gereğince dava değeri üzerinden alınması gereken toplam 818,56-TL harçtan daha önceden ödenen toplam 794,90-TL harç düşüldükten sonra eksik kalan 23,66-TL harcın davalı --------------Ş.den alınarak hazineye irad kaydına,
b-Davacılar kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T (Madde-13) göre hesaplanan 11.983,00-TL vekalet ücretinin davalı -----------Ş.den alınarak 04/12/2023 tarihli veraset ilamındaki payları oranıda davacılara verilmesine,
c-Davacılar tarafından yapılan; 35,90-TL Başvuru Harcı, 35,90-TL Peşin/nisbi Harcı, 759,00-TL Islah Harcı, 3.800,00-TL Bilirkişi ücreti, 439,70-TL Tebligat, Posta ve diğer masraflar, olmak üzere toplam 5.070,50TL'nin davalı --------------Ş.den alınarak 04/12/2023 tarihli veraset ilamındaki payları oranıda davacılara verilmesine,
d-Kullanılmayan gider avansının bulunması halinde kararın kesinleşmesinden sonra HMK’nun 333. maddesi uyarınca resen yatırana İADESİNE,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğden itibaren 2 hafta içinde ------------ Bölge Adliye Mahkemesinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 19/06/2025